Przejdź do treści

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta
Fot. rocketclips / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kobieta z telefonem, przy komputerze
Przeglądarka skierowań. Co to jest i jak z niej skorzystać?
Adele / gettyimages
Dieta Adele. Adele schudła kilkadziesiąt kilogramów dzięki specjalnej diecie. Chodzi o dietę sirtfood. Jakie są jej zasady?
IKEA Kraków wprowadziła wtorki przyjazne sensorycznie dla osób ze spektrum autyzmu
Magdalena Jarzynka-Jendrzejewska / Dietosfera
Magdalena Jarzynka-Jendrzejewska i Ewa Sypnik-Pogorzelska: Zbilansowana dieta wegańska wcale nie musi być jednostajna. Kluczem jest sezonowość!
Niestandardowe modelki na okładkach Glamour. Magazyn zmienia oblicze piękna kobiet!

Leukoplakia najczęściej kojarzona jest z błoną śluzową jamy ustnej, choć może dotyczyć każdego innego miejsca, gdzie występuje błona śluzowa i czynnik drażniący. Do jej powstania dochodzi zarówno w przewodzie pokarmowym (jamie ustnej, gardle, przełyku), jak i w obrębie sromu, szyjki macicy czy innych miejsc.

Leukoplakia, określana inaczej jako rogowacenie białe, to zmiany w obrębie błon śluzowych wyglądające jak białe osady. Częściej pojawiają się na błonach śluzowych jamy ustnej, jednak obserwuje się je także w obrębie narządów płciowych. Leukoplakia sama w sobie nie jest nowotworem, lecz stanem przedrakowym, co oznacza, że zwiększa prawdopodobieństwo wystąpienia nowotworu w danym obszarze. Podstawowym mechanizmem powstawania leukoplakii jest przewlekłe drażnienie. Obejmuje to np. palenie tytoniu, picie wysokoprocentowego alkoholu czy nieprawidłowe dopasowanie protezy zębowej.

Leukoplakia – czym jest i jakie są jej przyczyny?

Leukoplakia to zjawisko nadmiernego rogowacenia należące do zaburzenia z grupy keratoz. Polega na tworzeniu się białych płytek na błonie śluzowej, których nie da się usunąć, a przede wszystkim trudno dane zmiany zakwalifikować jako cokolwiek innego. Leukoplakia stanowi zjawisko tzw. stanu przedrakowego. Oznacza to, iż na jej podłożu istnieje większe ryzyko rozwoju nowotworu złośliwego niż w innych obszarach błon śluzowych. Leukoplakia może być zjawiskiem idiopatycznym, czyli pojawiającym się bez żadnego istotnego czynnika ryzyka. Często jednak można wysunąć podejrzenie związku pojawienia się leukoplakii z paleniem papierosów czy innymi czynnikami ryzyka. To, co predysponuje do pojawienia się leukoplakii, to przewlekłe drażnienie. Jest to więc nie tylko palenie papierosów, ale również nadmierne spożywanie alkoholu, przygryzanie błony śluzowej policzka, niedobory witaminowe, zakażenia grzybicze czy bakteryjne w obrębie jamy ustnej. Są osoby predysponowane do rozwoju raka błony śluzowej jamy ustnej posiadające pewne predyspozycje genetyczne, a także osoby zakażone wirusem brodawczaka ludzkiego HPV, a konkretnie jego onkogennymi podtypami.

wirus HPV - kobieta w gabinecie rozmawia z lekarzem

Jakie są objawy leukoplakii?

Pierwsze objawy leukoplakii to jedynie biały nalot na błonie śluzowej jamy ustnej, którego nie da się w żaden sposób usunąć. Zmiany tego typu nie mają żadnych konkretnych wielkości czy kształtu. Mogą ponadto lokalizować się wszędzie na błonie śluzowej jamy ustnej, przez co zdarza się, że są niezauważalne. Obserwuje się je przede wszystkim na policzkach. Powierzchnia zmian może być gładka lub nierówna. Ta druga forma częściej wykazuje tendencję do zezłośliwienia.

Leukoplakia włochata i HIV

Leukoplakia włochata może powstać w efekcie zakażenia wirusem HIV w wyniku nadkażenia wirusem EBV. Jest jednym z zakażeń pojawiających się jako powikłanie upośledzonej odporności w fazie objawowej zakażenia HIV. Chory jest wtedy bardziej podatny na występowanie zapaleń płuc, półpaśca, gruźlicy płuc, kandydozy jamy ustnej, kryptosporydiozy, mięsaka Kaposiego czy właśnie leukoplakii włochatej, która objawia się powstawaniem rogowaciejących zmian przede wszystkim na powierzchni języka. Należy jednak pamiętać, że w przeciwieństwie do wcześniej opisywanej leukoplakii, w tym wypadku nie ma ryzyka przemiany w nowotwór złośliwy.

Zobacz także

Diagnostyka leukoplakii i leczenie

Aby rozpoznać leukoplakię, należy uwidocznić w jamie ustnej czy na błonach śluzowych narządów rodnych zmiany niepokojące (błona miejscowo jest biała i pogrubiała). Zmiana nie znika, ma charakter przewlekły, a na rozpoznanie ostateczne ma wpływ wynik badania histopatologicznego.

Podstawą leczenia leukoplakii jest modyfikacja czynników ryzyka, np. rzucenie tytoniu. Stosuje się miejscowe leczenie farmakologiczne lub wdraża leczenie chirurgiczne. Można również zastosować laseroterapię bądź krioterapię.

Leukoplakia sromu, przełyku czy błon śluzowych

Leukoplakia pojawia się na błonach śluzowych, a więc może dotyczyć nie tylko jamy ustnej, lecz także sromu, szyjki macicy, przełyku czy innych odcinków błon śluzowych. Mimo iż zmiana w tych okolicach niczym się nie różni, to jednak należy pamiętać, że są to zmiany całkowicie bezobjawowe. Nie dają objawu w postaci swędzenia, bólu czy dyskomfortu, dlatego predysponują do zezłośliwienia, gdyż chory nie zdaje sobie sprawy z ich istnienia. Nie są to zmiany częste, jednak niestety mają niepomyślne rokowanie. Zwykle pozostają niezauważone bądź wykryte przypadkowo. Leczenie jest zależne od umiejscowienia i wyniku badania histopatologicznego.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Stefania. Jabłońska: Choroby skóry i choroby przenoszone drogą płciową. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2005.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

„Pokaż środkowy palec nowotworowi!” – poznańscy lekarze okazują solidarność z chorymi w wideo FaqRak

Jak cukier wpływa na mózg, wygląd i odporność?

Co cukier robi z twoim wyglądem, psychiką i odpornością?

Płyn do higieny intymnej dla faceta? „Czemu nie” – odpowiada Małgorzata Marcinkiewicz, założycielka kliniki Projekt Skóra

„Skóra jest nie tylko wizytówką. Widzę w niej, jaki problem ma dany człowiek” – mówi dr Małgorzata Marcinkiewicz, założycielka kliniki Projekt Skóra

Hair Love / screen YouTube.com

Animacja krótkometrażowa „Hair Love”, czyli historia z chorobą nowotworową w tle, zdobyła Oskara. Opowieść wzrusza do łez

Koktajl z jagód

Jagody açaí – nowa nadzieja w walce z rakiem?

Romuald Lipko

Romuald Lipko nie żyje. Muzyka zespołu Budka Suflera pokonał nowotwór

Jerzy Stuhr

Jerzy Stuhr w poruszającej kampanii dla dzieci chorych onkologicznie

Nastolatki z trądzikiem i kartkami z napisem #trądziknietabu

„Omijałam szerokim łukiem swoje odbicie w lustrze i czułam, że nie jestem w stanie już nic zrobić, że trądzik mnie powoli niszczy”. Akcja #Trądziknietabu mówi „stop” stygmatyzacji osób z trądzikiem

„Istnieje wyraźna relacja między śmiechem a zwiększoną aktywnością komórek antyrakowych” – mówi Piotr Bielski, prowadzący zajęcia jogi śmiechu dla osób z chorobą onkologiczną

„Uważam, że stres wywołał to wszystko, co mnie spotkało. Wyhodowałam sobie guza na własne życzenie” – mówi Ina Dźwierzyńska od trzech lat żyjąca z guzem mózgu

Rak jelita grubego / istock

Codziennie na raka jelita grubego w Polsce umierają 33 osoby. Co czwarty pacjent, u którego diagnozuje się chorobę, ma przerzuty do innych organów

rozciągająca się kobieta

O czym może świadczyć ból żeber? Jak wyglądają objawy? Jak złagodzić ból?

Marchewki / rawpixel

Marchewka to samo dobro dla naszej skóry! Czy pamiętasz o niej w codziennej diecie?

Gruszki na stole

Szukasz zimą witamin, dzięki którym będziesz mieć zdrową skórę? Znajdziesz je w gruszce i pietruszce!

„Ważne, by zobaczyć coś więcej niż chorobę i nadać życiu sens, dzięki któremu możemy jeszcze coś razem przeżyć”. Psychoonkolog dr Mariola Kosowicz mówi o trudnych uczuciach towarzyszących rodzinie osoby chorej na raka

„Ważne, by zobaczyć coś więcej niż chorobę i nadać życiu sens, dzięki któremu możemy jeszcze coś razem przeżyć”. Psychoonkolog dr Mariola Kosowicz mówi o trudnych uczuciach towarzyszących rodzinie osoby chorej na raka

kobieta podczas badania piersi

Biopsja mammotomiczna. Na czym polega badanie i jak się do niego przygotować?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

Małgorzata Ciszewska Korona

„Czasami chory nie może umrzeć, bo nie dajemy mu na to przestrzeni” – mówi psychoonkolożka. Jak rozmawiać z chorym o umieraniu? Jak dobrze przeżyć swoją śmierć?

zgaga

Przyczyny zgagi – co może powodować dyskomfort i palenie za mostkiem?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Strzykawki i fiolki do badania IGG przy boreliozie

Borelioza IgG – jak interpretować wyniki?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

8 sposobów na podniesienie libido

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

Żelatyna na stawy

Żelatyna na stawy – czy rzeczywiście jest skuteczna w walce z bólem stawów?