Przejdź do treści

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta
Fot. rocketclips / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
„Pielęgnujemy twarz, kremujemy nogi, szorujemy pięty – a piersi?” – pytają dermatolożki i tłumaczą, jak powinnaś dbać o skórę piersi
Dieta dla zdrowych stawów
Zadbaj o stawy. Sprawdź, które produkty im sprzyjają, a które szkodzą
Chia fresca - lemoniada z nasionami chia
Chia fresca – lemoniada z nasionami chia. Na upały idealna!
Nie nudź się treningiem – wykorzystaj gumy
Lato z klimą. Jak przetrwać i nie zachorować?

Leukoplakia najczęściej kojarzona jest z błoną śluzową jamy ustnej, choć może dotyczyć każdego innego miejsca, gdzie występuje błona śluzowa i czynnik drażniący. Do jej powstania dochodzi zarówno w przewodzie pokarmowym (jamie ustnej, gardle, przełyku), jak i w obrębie sromu, szyjki macicy czy innych miejsc.

Leukoplakia, określana inaczej jako rogowacenie białe, to zmiany w obrębie błon śluzowych wyglądające jak białe osady. Częściej pojawiają się na błonach śluzowych jamy ustnej, jednak obserwuje się je także w obrębie narządów płciowych. Leukoplakia sama w sobie nie jest nowotworem, lecz stanem przedrakowym, co oznacza, że zwiększa prawdopodobieństwo wystąpienia nowotworu w danym obszarze. Podstawowym mechanizmem powstawania leukoplakii jest przewlekłe drażnienie. Obejmuje to np. palenie tytoniu, picie wysokoprocentowego alkoholu czy nieprawidłowe dopasowanie protezy zębowej.

Leukoplakia – czym jest i jakie są jej przyczyny?

Leukoplakia to zjawisko nadmiernego rogowacenia należące do zaburzenia z grupy keratoz. Polega na tworzeniu się białych płytek na błonie śluzowej, których nie da się usunąć, a przede wszystkim trudno dane zmiany zakwalifikować jako cokolwiek innego. Leukoplakia stanowi zjawisko tzw. stanu przedrakowego. Oznacza to, iż na jej podłożu istnieje większe ryzyko rozwoju nowotworu złośliwego niż w innych obszarach błon śluzowych. Leukoplakia może być zjawiskiem idiopatycznym, czyli pojawiającym się bez żadnego istotnego czynnika ryzyka. Często jednak można wysunąć podejrzenie związku pojawienia się leukoplakii z paleniem papierosów czy innymi czynnikami ryzyka. To, co predysponuje do pojawienia się leukoplakii, to przewlekłe drażnienie. Jest to więc nie tylko palenie papierosów, ale również nadmierne spożywanie alkoholu, przygryzanie błony śluzowej policzka, niedobory witaminowe, zakażenia grzybicze czy bakteryjne w obrębie jamy ustnej. Są osoby predysponowane do rozwoju raka błony śluzowej jamy ustnej posiadające pewne predyspozycje genetyczne, a także osoby zakażone wirusem brodawczaka ludzkiego HPV, a konkretnie jego onkogennymi podtypami.

wirus HPV - kobieta w gabinecie rozmawia z lekarzem

Jakie są objawy leukoplakii?

Pierwsze objawy leukoplakii to jedynie biały nalot na błonie śluzowej jamy ustnej, którego nie da się w żaden sposób usunąć. Zmiany tego typu nie mają żadnych konkretnych wielkości czy kształtu. Mogą ponadto lokalizować się wszędzie na błonie śluzowej jamy ustnej, przez co zdarza się, że są niezauważalne. Obserwuje się je przede wszystkim na policzkach. Powierzchnia zmian może być gładka lub nierówna. Ta druga forma częściej wykazuje tendencję do zezłośliwienia.

Leukoplakia włochata i HIV

Leukoplakia włochata może powstać w efekcie zakażenia wirusem HIV w wyniku nadkażenia wirusem EBV. Jest jednym z zakażeń pojawiających się jako powikłanie upośledzonej odporności w fazie objawowej zakażenia HIV. Chory jest wtedy bardziej podatny na występowanie zapaleń płuc, półpaśca, gruźlicy płuc, kandydozy jamy ustnej, kryptosporydiozy, mięsaka Kaposiego czy właśnie leukoplakii włochatej, która objawia się powstawaniem rogowaciejących zmian przede wszystkim na powierzchni języka. Należy jednak pamiętać, że w przeciwieństwie do wcześniej opisywanej leukoplakii, w tym wypadku nie ma ryzyka przemiany w nowotwór złośliwy.

Zobacz także

Diagnostyka leukoplakii i leczenie

Aby rozpoznać leukoplakię, należy uwidocznić w jamie ustnej czy na błonach śluzowych narządów rodnych zmiany niepokojące (błona miejscowo jest biała i pogrubiała). Zmiana nie znika, ma charakter przewlekły, a na rozpoznanie ostateczne ma wpływ wynik badania histopatologicznego.

Podstawą leczenia leukoplakii jest modyfikacja czynników ryzyka, np. rzucenie tytoniu. Stosuje się miejscowe leczenie farmakologiczne lub wdraża leczenie chirurgiczne. Można również zastosować laseroterapię bądź krioterapię.

Leukoplakia sromu, przełyku czy błon śluzowych

Leukoplakia pojawia się na błonach śluzowych, a więc może dotyczyć nie tylko jamy ustnej, lecz także sromu, szyjki macicy, przełyku czy innych odcinków błon śluzowych. Mimo iż zmiana w tych okolicach niczym się nie różni, to jednak należy pamiętać, że są to zmiany całkowicie bezobjawowe. Nie dają objawu w postaci swędzenia, bólu czy dyskomfortu, dlatego predysponują do zezłośliwienia, gdyż chory nie zdaje sobie sprawy z ich istnienia. Nie są to zmiany częste, jednak niestety mają niepomyślne rokowanie. Zwykle pozostają niezauważone bądź wykryte przypadkowo. Leczenie jest zależne od umiejscowienia i wyniku badania histopatologicznego.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Stefania. Jabłońska: Choroby skóry i choroby przenoszone drogą płciową. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2005.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

„Pary homoseksualne są rodzicami bardzo odpowiedzialnymi. Ich miłość jest taka sama jak heteroseksualnych rodziców. Ale mają więcej niepokoju” – mówi psychoterapeutka Agnieszka Gudzowaty

„Nie powinny odkładać ciąży kobiety ze schorzeniami ginekologicznymi – endometriozą, zaburzeniami endokrynologicznymi, na przykład zespołem policystycznych jajników” – mówi prof. Marzena Dębska

„Zajęcia jogi śmiechu działają jak masaż twarzy, a przecież śmiech prostuje opadające kąciki ust. Po co myśleć o zmarszczkach? Ważniejsze jest życie pełne radości” – mówi Piotr Bielski, jogin śmiechu

„Ja nie lubię swojego brzucha. Mam sobie wmawiać, że jest zajebisty, jak nie jest? Ale nie jest tak słaby, żebym miała się go bardzo wstydzić i nie wychodzić na plażę” – mówi Ewa Zakrzewska, modelka plus size

Zainteresują cię również:

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

cellulit

„Kilogramy łatwiej jest zredukować niż cellulit. Czasem schudnięcie nie wystarcza”. O tym, co łączy cellulit i dobre samopoczucie, mówi endokrynolog

kobieta na plaży

Opalona ale niezdrowa skóra, czyli jak promieniowanie UV wpływa na starzenie się komórek

kobieta przegląda się w lustrze

Jak starzeje się organizm, gdy mamy 20, 30, +40?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta na wakacjach

5 chorób, które możesz przywieźć z wakacji

Zdrowe pary na talerzu. Zobacz, co korzystnie jest łączyć w swoim menu

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

Katarzyna Szmigiel dermatolog

Maseczka, peeling ani make-up nie pomagają? O tym, jak sen wpływa na wygląd naszej skóry, pisze dermatolożka Katarzyna Szmigiel

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta je czekoladę

„Masz trądzik? Zrób sobie czekoladowy detoks”. Dermatolożki o wpływie czekolady na trądzik

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Oparzenia – czego nie robić, gdy się przydarzą

Oparzenia – dowiedz się, czego nie powinnaś robić, gdy ci się przydarzą

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce