Przejdź do treści

Metaplazja – zmiany czynnościowe i morfologiczne komórek w organizmie człowieka. Jakie choroby wiążą się z tym pojęciem?

Lekarz w białym fartuchu dotyka wizualizacji połączeń nerwowych człowieka
Fot. Production Perig/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Zadbaj o efektywny sen. Jakie dolegliwości mogą przeszkadzać w spaniu i jak je wyeliminować?
Agnieszka Włodarczyk
Agnieszka Włodarczyk: nigdy wcześniej nie chciałam mieć dziecka
Ratowniczka medyczna
Czeka nas kolejny lockdown? „Będziemy mieli naprawdę bardzo silną czwartą falę”
kobieta żuje gumę do żucia
Czy można żuć gumę przed operacją? Wyjaśnia anestezjolog
Jak uniknąć infekcji intymnej na wakacjach? Poznaj 12 sprawdzonych sposobów

Metaplazja to termin określający pojawienie się komórek tkanki łącznej lub nabłonkowej, które różnią się pod względem czynnościowym i morfologicznym od komórek zdrowych. Mogą się pojawić w drogach oddechowych, przełyku, migdałkach podniebiennych oraz w chrząstkach krtani, tchawicy i oskrzeli.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Nieprawidłowości w wyglądzie komórek nie zawsze są powodem do niepokoju. Właściwie dobrana terapia farmakologiczna i w niektórych przypadkach także zmiana nawyków żywieniowych uniemożliwiają ich dalszy rozwój. Przy metaplazji płaskonabłonkowej, przełykowej lub szyjkowej ważne są regularne badania kontrolne.

Metaplazja – co dokładnie oznacza ten termin?

Metaplazją określa się obecność komórek, które są zmienione czynnościowo i morfologicznie w stosunku do dojrzałych komórek zdrowych. W ten sposób określa się zmiany w tkance łącznej i nabłonkowej, które mogą sprzyjać pojawieniu się nowotworów, dlatego diagnoza często budzi strach wśród chorych. Obecność komórek o charakterze metaplastycznym nie jest wyrokiem. Chory musi słuchać zaleceń lekarza, zmienić tryb życia i wykonywać regularne badania kontrolne, żeby nie dopuścić do pojawienia się zmian nowotworowych.

kobieta na kanapie

Metaplazja płaskonabłonkowa

Metaplazja płaskonabłonkowa polega na zastąpieniu jednego dojrzałego nabłonka innym o nietypowym wyglądzie. Nietypowe komórki mogą się lokalizować w błonie śluzowej dróg oddechowych i oskrzelach, co może sprzyjać rakowi płuc, oraz np. w szyjce macicy u kobiet. Metaplazja szyjki macicy, podobnie jak metaplazja apokrynowa (dotyczy głównie łagodnych zmian w piersiach), może zapoczątkować proces nowotworowy, dlatego kobieta powinna być pod stałą opieką onkologa i ginekologa. Badaniem umożliwiającym ocenę zmian w komórkach jest cytologia lub biopsja. Nietypowe komórki mogą się umiejscowić w układzie moczowym. Najczęściej spotykana metaplazja płaskonabłonkowa pęcherza moczowego to rezultat zmian dojrzałego nabłonka w nabłonek gruczołowy z licznymi komórkami kubkowymi. U osób z podejrzeniem metaplazji płaskonabłonkowej wyniki histopatologiczne będą decydujące, jeśli chodzi o dalsze postępowanie terapeutyczne.

Metaplazja jelitowa

Wielu chorych, słysząc, co to jest metaplazja jelitowa, od razu się niepokoi. Zmiany metaloplastyczne nie są procesem nowotworowym, ale ich zaniedbanie może się przyczynić do jego rozwoju. Czynnikiem sprawczym jest rozległy stan zapalny spowodowany obecnością kwasu solnego poza żołądkiem. W konsekwencji dochodzi do uszkodzenia błony śluzowej, a trzon i część antralna żołądka są częściowo zastąpione przez nabłonek absorpcyjny z komórkami kubkowymi w budowie jelitowej. Prowadzi to do metaplazji żołądka lub przełyku, co jest prostą drogą do procesów nowotworowych. Przy różnych rodzajach metaplazji jelitowych dieta w połączeniu z farmakoterapią jest kluczowym elementem do zapoczątkowania leczenia i powstrzymania zmian w komórkach tkankowych.

Zobacz także

Metaplazja oksyfilna

Metaplazją oksyfilną nazywa się stan, gdy dochodzi do przekształcenia się komórek kwasochłonnych w inne nietypowe, które pod wpływem barwnika zmieniają kolor. Dotyczą one głównie gruczołów dokrewnych, a ich obecność jest wskazaniem do leczenia operacyjnego i badania histopatologicznego. Przykładem tego rodzaju zmian jest metaplazja oksyfilna tarczycy.

Leczenie metaplazji

Leczenie metaplazji jest objawowe. Chorego, w zależności od rodzaju patologii, kieruje się na badania ultrasonograficzne lub obrazowe. Konieczne jest badanie histopatologiczne i regularne badania kontrolne, jeśli nie stwierdzono początku procesu nowotworowego. W zależności od pojawiających się symptomów zaleca się leczenie farmakologiczne, które ma złagodzić powstały stan zapalny i zapobiec rozprzestrzenianiu się zmian. Istotna w leczeniu zmian metaplastycznych, głównie przy metaplazji jelitowej, jest edukacja chorego i zmiana jego nawyków żywieniowych, co pozwoli złagodzić dolegliwości w życiu codziennym. Terapię należy kontynuować pod okiem specjalisty. Czas leczenia jest uzależniony od stosowania się chorego do zaleceń.

 

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Szczeklik A., Choroby wewnętrzne, Tom I. Medycyna Praktyczna, Kraków 2005, s. 501.
Kruś S., Skrzypek-Fakhoury E. Patomorfologia kliniczna, wyd 3, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, s.151.
Jaśkiewicz K. Patomorfologia szczegółowa, Akademia Medyczna w Gdańsku, Gdańsk 2005 s. 151.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kury

Zgłoszono pierwszy przypadek ptasiej grypy H10N3 u człowieka

„Polski ład” ogłoszony. Co nowego w ramach działań w zakresie ochrony zdrowia?

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Opieka paliatywna – komfort w chorobie w starszym wieku. Na czym polega? Czy możemy się tego nauczyć?

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Szpital

Lek. Bartosz Fiałek: Szpitalny oddział ratunkowy jest miejscem, do którego zgłaszamy się w stanie bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Nie w celu diagnostyki

Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

prof. Krzysztof J. Filipiak

Prof. Krzysztof J. Filipiak: „Wielu z nas zdaje sobie sprawę, że szczepionki znajdą się w Polsce najwcześniej jesienią 2021 r. Nadal więc czeka nas trudny rok walki z pandemią”

Karboksyterapia – co to jest, efekty, przeciwwskazania

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

Peeling kawitacyjny – efekty, przeciwwskazania, jak często robić?

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

Nagrodę Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii otrzymali: Harvey J. Alter, Michael Houghton and Charles M. Rice

Nagroda Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii przyznana! Znamy laureatów

chory kręgosłup

Skolioza, skrzywienie boczne – przyczyny, objawy, ćwiczenia

lekarz wykonuje usg piersi pacjentki

USG piersi – kiedy i jak często robić? Jak wygląda USG piersi?

wyspadek samochodowy

Wstrząs mózgu – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc, leczenie

jęczmień na powiece

Jęczmień na oku – przyczyny, profilaktyka, leczenie

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Najpopularniejsze

matka z dorosłą córką

„Przez całe życie była toksyczną osobą, w każdej roli: pracownika, koleżanki, siostry, córki. I toksyczną mamą” – opowiada 35-letnia Ada o swojej matce

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

żyły na nogach

Zapalenie żył – jakie objawy wskazują na stan zapalny w żyłach powierzchownych i głębokich?

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?