Przejdź do treści

Komórki macierzyste – co o nich wiesz?

Komórki macierzyste – co o nich wiesz?
Pobieranie embrionalnych komórek macierzystych budzi wiele kontrowersji. Zdjęcie: shutterstock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
„Nie jestem nikomu winna wyglądu” – mówi Maja Staśko, wyjaśniając zjawisko przemocy psychicznej w sieci
Zdjęcie rentgenowskie mózgu
Śmiertelna choroba mózgu wśród pracownic laboratorium. Wstrzymano badania nad prionami
Test dla ciężarnych wskaże, czy urodzą wcześniaka. To nowatorska metoda naukowców z USA
Wczesne objawy COVID-19 różnią się w zależności od wieku i płci – mówią naukowcy
GIS wycofuje kilkanaście serii popularnych lodowych batonów. Są szkodliwe dla zdrowia

Z ciekawością śledzę wykorzystanie komórek macierzystych w medycynie. Ale czym konkretnie są komórki macierzyste i skąd się biorą? Każdy coś o nich słyszał, ale wiele osób nie potrafi prawidłowo odpowiedzieć na te pytania.

Dzięki komórkom macierzystym jesteśmy coraz bliżej tworzenia narządów, które będzie można przeszczepiać, oraz zastosowania komórek w przypadku zawału serca, choroby Parkinsona, cukrzycy, udaru mózgu i uszkodzeń rdzenia kręgowego.

Komórki macierzyste to nic innego jak komórki, które dały początek każdej innej naszej komórce. Mają niesamowitą możliwość stworzenia innych wyspecjalizowanych komórek organizmu, np. komórek nerwowych, kości, mięśni albo skóry. Można je pobrać z ludzkiego embrionu, co budzi spore wątpliwości etyczne, lub z innych tkanek dorosłego organizmu, co jest mniej kontrowersyjne, ale zwykle trudniejsze do wykonania. Poza tym embrionalne i dorosłe komórki macierzyste mają inne właściwości. Te pobrane z zarodka mogą przekształcać się we wszystkie rodzaje komórek, zaś dorosłe komórki w ograniczoną liczbę rodzajów.

Aktualnie polscy badacze z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego pracują nad stworzeniem plastra z komórek macierzystych, który przyklejony na bliznę pozawałową pozwoliłby zregenerować niewydolny fragment serca. Badacze wykorzystali fakt, że komórki macierzyste chętnie przekształcają się w komórki naczyń krwionośnych. Kilka miesięcy temu amerykańskiemu zespołowi udało się stworzyć z ludzkich komórek macierzystych naczynia krwionośne u myszy. Nie różniły się od ich własnych, zdrowych naczyń. W laboratoriach tworzy się również komórki mózgu, które mogłyby być wykorzystane w leczeniu Alzheimera i Parkinsona. Lekarze planują wyhodowanymi komórkami zastępować u cukrzyków zniszczone komórki wytwarzające insulinę. Coraz częściej stosuje się również komórki naskórka w leczeniu oparzeń czy owrzodzeń. Za pomocą terapii komórkowej wyleczono myszy chore na anemię sierpowatą, hemofilię i dystrofię mięśniową.

Wykorzystanie komórek macierzystych nie jest nowością. Stosuje się je np. w regeneracji chrząstek i ścięgien, wstrzykując komórki pobrane ze szpiku. Komórki macierzyste od lat stosowane są w przeszczepach szpiku kostnego u osób chorych na białaczkę, ciężkie postacie anemii, szpiczaka czy chłoniaka. Spore zasoby komórek macierzystych znajdują się we krwi pępowinowej, dlatego część ekspertów przyklaskuje idei powstawania banków krwi pępowinowej. Ostatnie badania pokazują, że komórki macierzyste pozyskane z krążącej w naszym ciele krwi można przekształcać przy pomocy genetycznej ingerencji w inne rodzaje komórek.

Lekarze wiążą duże nadzieje z rozwojem medycyny regeneracyjnej, która polega na wykorzystaniu komórek macierzystych do regeneracji uszkodzonych tkanek lub narządów. Dlaczego nie robi się tego powszechnie? Na razie naukowcy muszą dopracować skuteczną i bezpieczną metodę, która umożliwiłaby przekształcenie się komórek macierzystych w oczekiwane komórki (odpowiedni rodzaj, ilość itd.) w danym miejscu w organizmie człowieka. Póki co wiąże się z tym ryzyko powstania potworniaków (rodzaj nowotworu) z powodu wciąż nie do końca opanowanego procesu tworzenia nowych komórek. Pojawiają się wśród nich jeszcze takie, których nie chcemy.

Komórki macierzyste to nie jest prosty temat. Wiele możliwości ich wykorzystania funkcjonuje na razie w sferze teorii albo na etapie bardzo wstępnych badań w laboratoriach. Pewne jest jednak to, że ta dziedzina sporo w medycynie namiesza…

 

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Zainteresują cię również:

Osa

Jak szybko i bezpiecznie złagodzić objawy po ukąszeniu lub użądleniu? Wyjaśnia lek. Agnieszka Kobyłka-Dziki

MOJA SUPLEMENTACJA: dr Monika Piecuch-Kilarowska

Źródło: iStockPhoto

Co robić, gdy sen nie nadchodzi? O zmianach dla zdrowego snu pisze lek. Ewa Stawiarska

Źródło: Instagram/Porozumienie Rezydentów

Medycy walczą z hejtem, jakiego doświadczają w czasie pandemii. Rusza akcja #wylecznienawiść

Pielęgniarka w skafandrze ochronnym trzyma w rękach szczepionkę

Izrael: Trzecia dawka szczepionki na COVID-19. Prezydent zaszczepił się jako pierwszy

Witaminy dla wegan – co suplementować diecie wegańskiej?

Bhutan

Pierwszy kraj na świecie, w którym na COVID-19 zaszczepiono wszystkich dorosłych. W ciągu tygodnia!

Co robić wieczorem, by budzić się rano rześką i wyspaną? 5 nawyków, które zmieniają wszystko

Antykoncepcja bez recepty w Wielkiej Brytanii

Tabletki antykoncepcyjne bez recepty. Historyczny moment dla kobiet w Wielkiej Brytanii!

wykluczenie menstruacyjne

„Czym różni się papier toaletowy od podpaski?”. Wykluczenie menstruacyjne po raz pierwszy w polskim Sejmie

Suplementy dla wegan – niedobory, suplementy witaminowe

Koronawirus powoduje spadek poziomu inteligencji? Nowe badanie w „The Lancet”

Wariant Delta / Heather Morse

„Wariant Delta nie tylko jest bardziej zakaźny, ale namnaża się ponad 1000 razy szybciej”. Nowe badania w „Nature”

Mruki sercowe – czym się charakteryzują i kiedy występują?

Używasz płynu do płukania zębów po ćwiczeniach? To nie jest bezpieczne

Kobieta po szczepieniu

Minister zdrowia: dopuszczamy możliwość mieszania szczepionek na COVID-19

Nogi

„Noszenie szpilek nie jest dobre dla kobiecego zdrowia” – przestrzega Pani Fizjotrener

Ela Kowalska testuje Deep Focus from Plants /fot. archiwum prywatne

Deep Focus From Plants, czyli jak pobudziłam swój mózg

Menstruacja w podróży

„Masz okres i szukaj wiatru w polu”. Podróżniczka o dostępności tamponów i podpasek w polskich wsiach i miasteczkach

Kobieta

„Oddech jest podstawowym i najszybszym sposobem, aby zapanować nad trudnymi emocjami”. Psychoonkolożka wyjaśnia, jak świadomie oddychać

Co dobrego możesz zrobić dla swoich jelit? /fot. Getty Images

Co dobrego możesz zrobić dla swoich jelit – dziś, w tydzień, w miesiąc, na zawsze?

"Chowałam się. Wstydziłam się. Nigdy więcej". Martyna Kaczmarek o tym, jak ważne jest normalizowanie nadmiernej potliwości

„Chowałam się. Wstydziłam się. Nigdy więcej”. Martyna Kaczmarek o tym, jak ważne jest normalizowanie nadmiernej potliwości

AKCJA SUPLEMENTACJA: Planowanie ciąży

Polacy nie chcą się szczepić przeciw COVID-19. Rząd sprzeda 4 mln szczepionek innym krajom

Polacy nie chcą się szczepić przeciw COVID-19. Rząd sprzeda 4 mln szczepionek innym krajom