Przejdź do treści

Mięśniaki macicy – przyczyny, objawy, leczenie

mięśniaki macicy - kobieta w gabinecie lekarskim
Fot. Kzenon / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim

Mięśniaki macicy mogą wystąpić w każdym wieku, jednak najczęściej w okresie rozrodczym. Mięśniaki macicy są guzami gładkokomórkowymi, czyli włókniakami. Bardzo rzadko zdarza się, że złośliwieją, ale ich obecność jest przyczyną wielu dolegliwości i problemów zdrowotnych utrudniających codzienne życie, jak i możliwość zajścia w ciążę. Ze względu na ich lokalizację wyróżniamy kilka typów mięśniaków.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Czym są mięśniaki?

Mięśniaki macicy, nazywane też włókniakami macicy, to łagodne zmiany o charakterze nowotworowym, które zbudowane są z miometrium (komórek gładkich mięśnia macicy).  To kuliste guzy o zbitej konsystencji o wielkości od ziarna grochu do zmian o wielkości kilku-kilkunastu cm. Zazwyczaj jest ich kilka i mają różną wielkość.

We wczesnym stadium mięśniaki macicy nie dają żadnych objawów. Z czasem, gdy mięśniaki rosną, pojawiają się obfite krwawienia menstruacyjne oraz ból w okolicy podbrzusza. Postępowanie zazwyczaj polega na obserwacji mięśniaków, czasem jednak zdarza się, iż konieczne jest leczenie farmakologiczne i chirurgiczne.

Mięśniaki macicy są nowotworami niezłośliwymi. Bardzo rzadko, bo jedynie 0,1–0,8% wszystkich mięśniaków złośliwieje. Wówczas nowotwór ten nazywany się mięsakiem gładkokomórkowym.

Mięśniaki macicy to najczęściej występujące guzy układu rozrodczego. Jak się ocenia, mogą dotyczyć nawet 60 proc. kobiet. Najczęściej diagnozowane są po 50. roku życia. Zazwyczaj nie występują u bardzo młodych kobiet.

Rodzaje mięśniaków macicy

Mięśniaki macicy dzielą się na:

  • śródścienne – mięśniaki zlokalizowane wewnątrz ścian macicy, powodują powiększanie się mięśnia macicy;
  • podśluzówkowe – mięśniaki umiejscowione na wewnętrznej powierzchni ściany macicy, rosną w kierunku jej błony śluzowej;
  • podsurowicówkowe – mięśniaki znajdujące się na zewnętrznej powierzchni ściany macicy, rosną w kierunku jamy brzusznej.
Wykrywanie objawów mięśniaków u kobiety

Mięśniaki – patogeneza i czynniki ryzyka

Przyczyny powstawania mięśniaków macicy nie są do końca poznane, jednak można wyróżnić kilka czynników, które bez wątpienia mają na to wpływ:

  • zaburzenia w gospodarce hormonalnej, w szczególności dotyczą one zmian w stężeniu estrogenów oraz progesteronu. Istnieje teoria, która mówi, iż nadmierna produkcja oraz działanie estrogenów silnie działa na błonę śluzową ścian mięśnia macicy, powodując powstawanie guzów, nowotwór niezłośliwych,
  • wystąpienie mięśniaków w rodzinie,
  • brak porodów,
  • czynniki genetyczne,
  • brak homeostazy, czyli równowagi chemicznej w ludzkim organizmie.

Mięśniaki macicy – objawy

Zdarza się, iż kobiety dowiadują się, że mają mięśniaki macicy, przypadkowo – podczas wykonywania rutynowych badań, ponieważ mają one czasem przebieg bezobjawowy.

Do grupy najbardziej charakterystycznych objawów możemy zaliczyć:

  • obfite oraz przedłużające się krwawienia menstruacyjne,
  • wzdęcia oraz zaparcia,
  • uczucie pełności w podbrzuszu,
  • plamienie między miesiączkami,
  • ból podbrzusza,
  • ucisk w okolicy lędźwiowo-krzyżowej.

Objawy oraz ich nasilenie jest głównie uzależnione od rozmiarów guza lub guzów. Jeśli duże mięśniaki macicy w dalszym ciągu rosną, uciskają na narządy oraz tkanki sąsiadujące. Jeżeli osiągają duże rozmiary, mogą uciskać na drogi moczowe, powodując ich schorzenia. Do takich schorzeń możemy zaliczyć: zapalenie dróg moczowych, zapalenie cewki oraz zaburzenia w funkcjonowaniu pęcherza moczowego, w skrajnych przypadkach może dojść do powstania wodonercza, które bezpośrednio zaburza prawidłowe działanie nerek. W przypadku braku interwencji lekarskiej mogą powstać zmiany martwicze tkanek, czego konsekwencją są procesy gnilne w organizmie.

Zobacz także

Mięśniaki macicy – diagnozowanie

Lekarz diagnozuje mięśniaki macicy wykonując badanie ultrasonograficzne (USG) przezpochwowe. Pozwala ono z dużą dokładnością ocenić wielkość i lokalizację zmian.  Badaniem dodatkowym jest histeroskopia, czyli wprowadzenie w znieczuleniu ogólnym kamery przez pochwę i kanał szyjki macicy i dokładne obejrzenie wnętrza jamy macicy.  W niektórych przypadkach do diagnozy wykorzystuje się  rezonans magnetyczny (MRI) i tomografię komputerową miednicy.

Każda zmiana w obrębie macicy wymaga wykluczenia innych zmian, takich jak endometrium, guz jajnika czy mięsak macicy.

Mięśniaki macicy – leczenie

Leczenie mięśniaków jest zróżnicowane i zależy od przyczyny oraz nasilenia objawów. Istnieje leczenie farmakologiczne i chirurgiczne.

Na mięśniaki macicy stosowane są leki hormonalne. Podczas leczenia mięśniaków stosuje się: antyestrogeny, androgeny, inhibitory aromatazy, selektywne modulatory receptora estrogenowego, analogi gonadoliberyn, selektywne modulatory receptora progesteronowego. Mechanizm działania wszystkich wyżej wymienionych leków polega na zmniejszeniu stężenia estrogenów oraz progesteronu, co ma spowodować zmniejszenie rozmiarów mięśniaków.

Leczenie chirurgiczne może polegać na:

  • histerektomii, czyli usunięciu macicy,
  • miomektomii, czyli usunięciu przez wyłuszczenie mięśniaków macicy,
  • leczeniu ultradźwiękami (HIFU, FUS) – wiązka ultradźwięków uderza bezpośrednio w tkanki mięśniaków; rozgrzewając ją, niszczą mięśniaki,

Embolizacji – jest to małoinwazyjny zabieg chirurgiczny polegający na podaniu w naczynia krwionośne zaopatrujące guzy w krew preparatu PVA, przez co mięśniak nie jest „dożywiany” i zmniejsza objętość.

Mięśniaki macicy a ciąża

W czasie ciąży znacznie wzrasta poziom estrogenów, które bezpośrednio wpływają na błonę śluzową macicy. Przyczynić się to może do powstania niezłośliwych nowotworów w ścianie macicy, między innymi do powstania mięśniaków.

Mięśniaki macicy w ciąży mogą być przyczyną wielu komplikacji. Uniemożliwiając zagnieżdżenie lub być przyczyną poronienia. Ucisk na płód może spowodować zaburzenia w jego wzroście oraz rozwoju. W późniejszym okresie ciąży może wywołać pęknięcie worka owodniowego i przedwczesne odpłynięcie wód płodowych. Jest to sytuacja medyczna, która wymaga wzmożonej opieki oraz kontroli lekarskiej. Podczas kontroli ginekologicznej konieczne jest wykonywanie badania ultrasonograficznego (USG), aby obserwować wzrost mięśniaków oraz rozwój płodu.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa. Unikaj jak ognia!

Lekarze Kliniki Otolaryngologii CMKP przeprowadzili udaną operację rzadkiego guza szyi

Wielki sukces polskich specjalistów! Lekarze z klinik CMKP i WUM przeprowadzili udaną operację rzadkiego guza szyi

Lampa UV do manicure

Manicure z użyciem lamp UV powoduje raka? Polscy onkolodzy komentują

„Kiedy usłyszałam diagnozę, pomyślałam sobie: Czyli że co? Ja za pół roku umrę? Mam 28 lat!”. Rozmawiamy z Patrycją Lisiecką, która stworzyła projekt fotograficzny Młode z Rakiem

Dłonie

Dziewczynce amputowano wszystkie kończyny. Winą błędna diagnoza lekarzy

Katarzyna Grochola przeszła operację nowotworu płuca. "Walka z chorobą polega na tym, żeby się po pierwsze nie przestraszyć"

Katarzyna Grochola przeszła operację nowotworu płuca. „Walka z chorobą polega na tym, żeby się po pierwsze nie przestraszyć”

Chris Evert

Ikona tenisa Chris Evert o swoich zmaganiach z ciężką chorobą: „Na 90 procent już do mnie nie wróci”

Jeden z najlepszych szpitali na świecie znajduje się w Krakowie. „Za konsolą robota i chirurg, i chirurżka mają taką samą doskonałość”, mówi prezeska Joanna Szyman

FEDERA sprawdziła w ilu gabinetach ginekologicznych w województwie mazowieckim jest zakładana spirala antykoncepcyjna. "Wyniki są miażdżące"

Antykoncepcja tylko dla wybranych. Miażdżące wyniki raportu FEDERY na temat województwa mazowieckiego

Czy masz obowiązek odwołać wizytę lekarską i co może ci grozić, jeśli tego nie zrobisz? Wyjaśnia prawniczka

Czy masz obowiązek odwołać wizytę lekarską i co może ci grozić, jeśli tego nie zrobisz? Wyjaśnia prawniczka

Krzysztof Szewczyk

Krzysztof Szewczyk po latach wyznał, dlaczego zniknął z telewizji. Dziennikarz zmagał się ze śmiertelną chorobą

Inteligentny nóż jest w stanie wykryć nowotwór w ciągu kilku sekund

To prawdziwy przełom w diagnostyce raka! Inteligentny nóż jest w stanie wykryć nowotwory macicy w ciągu kilku sekund

Największe naukowe odkrycia 2022 roku. Subiektywne zestawienie biotechnologa Dawida Polaka / AdobeStock

Największe naukowe odkrycia 2022 roku. Subiektywne zestawienie biotechnologa Dawida Polaka

Trzynastolatka została wyleczona z „nieuleczalnej” białaczki. To wielki sukces lekarzy, którzy zastosowali nowatorską terapię

Jedna, "centralna" kolejka sprawi, że szybciej dostaniemy się do specjalistów? Wyjaśniamy, co zakłada nowy projekt ustawy Ministerstwa Zdrowia

Jedna, „centralna” kolejka sprawi, że szybciej dostaniemy się do specjalistów? Wyjaśniamy, co zakłada nowy projekt ustawy Ministerstwa Zdrowia

Jak opanować przetłuszczające się włosy? Kosmetyki i domowa pielęgnacja

Ma 23 lata i pokaźny dorobek naukowy. Poznajcie Wojciecha Nazara, najmłodszego doktora w Polsce!

Ma 23 lata i pokaźny dorobek naukowy. Poznajcie Wojciecha Nazara, najmłodszego doktora w Polsce!

Lek. Ewa Stawiarska: Umniejszanie problemów pacjenta jest słabe i nie pozostawia profesjonalnego wrażenia

Lek. Ewa Stawiarska: Umniejszanie problemów pacjenta jest słabe i nie pozostawia profesjonalnego wrażenia

„Umieralność na raka trzonu macicy rośnie u nas od 17 lat. Jest to zjawisko niespotykane w Europie” – mówi dr Joanna Didkowska

Od 2023 r. pielęgniarki będą miały większe uprawnienia. Co to dla nas oznacza?

Od 2023 r. pielęgniarki będą miały większe uprawnienia. Co to dla nas oznacza?

„Zostało złamane moje prawo do intymności i godności”. Pacjentka opowiada o wizycie u ginekologa, na którą złożyła skargę, a FEDERA apeluje: „Czujesz, że twoje prawa są łamane? Reaguj”

„Zostało złamane moje prawo do intymności i godności”. Pacjentka opowiada o wizycie u ginekologa, na którą złożyła skargę, a FEDERA apeluje: „Czujesz, że twoje prawa są łamane? Reaguj”

cukier

Życie bez cukru. Co się zadzieje, kiedy odstawisz słodkości?

Hailey Bieber po raz kolejny w tym roku ma problemy ze zdrowiem. Tym razem chodzi o zmianę na jajniku

Hailey Bieber po raz kolejny w tym roku ma problemy ze zdrowiem. Tym razem chodzi o zmianę na jajniku

W Polsce z powodu raka sromu umiera w Polsce 200 kobiet. "Niemal powszechny brak badań sromu ma konsekwencje dla pacjentów" - podkreśla Marta Frej

W Polsce z powodu raka sromu umiera rocznie 200 kobiet. „Niemal powszechny brak jego badań ma konsekwencje dla pacjentów” – podkreśla Marta Frej