Przejdź do treści

Niedokrwistość hemolityczna – choroba zmierzająca do rozpadu krwinek. Przyczyny, objawy i leczenie anemii hemolitycznej

zmęczona młoda kobieta trzyma się za czoło
Fot. metamorworks / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kolory migreny. Jakie światło zmniejsza ból głowy?
Zimnem czy ciepłem – jak pokonać częste dolegliwości?
Chcesz obniżyć poziom złego cholesterolu? Pokochaj białe owoce i warzywa!
kot w kuchni
10 rzeczy, których lepiej pozbyć się z kuchni
Zerwij z „Czy zasługuję?” i ciesz się życiem. Jesteś tego warta!

Niedokrwistość hemolityczna jest chorobą krwi, której cechą charakterystyczną jest nieprawidłowy rozpad erytrocytów. Może mieć charakter nabyty lub wrodzony, a jej przyczyną są najczęściej wady w budowie krwinek i czynniki prowadzące do ich rozpadu w naczyniach. Leczenie niedokrwistości jest przyczynowe i objawowe.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Objawy anemii hemolitycznej są mało charakterystyczne. Chory ma tendencję do omdleń i zlewnych potów połączonych z kołataniem serca. W badaniu ultrasonograficznym widać powiększoną śledzionę. Rozpoznanie jest możliwe po szeregu badań diagnostycznych. Jakie badania należy wykonać?

Co jeść, gdy ma się niedokrwistość?

Niedokrwistość hemolityczna – przyczyny

Niedokrwistości hemolityczne, inaczej anemie hemolityczne, to grupa chorób o charakterze nabytym lub wrodzonym, których rozwój powoduje rozpad erytrocytów – czerwonych krwinek produkowanych przez szpik kostny i krążących we krwi. Przyczyną ich powstania jest szereg czynników, które podzielono na: wrodzone (powstałe na skutek pierwotnego uszkodzenia erytrocytów) oraz nabyte, które nie są efektem wad. Hemoliza nimi spowodowana może zachodzić wewnątrznaczyniowo lub zewnątrznaczyniowo. Za czynniki wrodzone uznaje się:

  • defekty błony komórkowej krwinek, w tym wrodzoną sferocytozę i owalocytozę (zaburzenia struktury eryctrocytów), która prowadzi do zmiany kształtu erytrocytów;
  • enzymopatie, czyli wrodzone niedobory enzymatyczne, takie jak: niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niedobór kinazy pirogronianowej lub inne rzadkie niedobory enzymów;
  • hemoglobinopatie: niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, methemoglobinemia;
  • talasemie – ilościowe zaburzenia syntezy hemoglobiny.

Przyczyną niedokrwistości hemolitycznej mogą być także czynniki nabyte:

  • immunologiczne, powstałe z autoimmunizacji, których skutkiem jest pojawienie się przeciwciał przeciwkrwinkowych typu zimnego i ciepłego na skutek innych chorób, np. białaczki lub tocznia rumieniowatego układowego, albo powstałe z alloimmunizacji, np. na skutek hemolitycznej reakcji poprzetoczeniowej;
  • czynniki nieimmunologiczne lub urazowe, w tym: zakażenia, jad owadów, wady serca lub ciężkie oparzenia.

Wpływ na powstanie anemii hemolitycznej ma również hemoglobinuria, zarówno „marszowa”, jak i nocna napadowa (choroba charakteryzująca się patologicznym rozpadem erytrocytów).

Niedokrwistość hemolityczna – objawy

Przy anemii hemolitycznej objawem charakterystycznym jest tendencja do omdleń. Chory czuje się osłabiony, ma zlewne poty i kołatania serca. Może mieć też duszności, których skutkiem jest niemożność zaczerpnięcia powietrza. Klasycznym objawem są również bóle i zawroty głowy oraz problemy z koncentracją. U niektórych pacjentów pojawia się żółtaczka i typowa dla anemii bladość skóry oraz błon śluzowych.

Zażółcenie powłok skórnych jest spowodowane rozpadem erytrocytów i gromadzeniem się żelaza w poszczególnych narządach, dlatego u chorych z anemią śledziona i wątroba mogą być powiększone, co jest widoczne w badaniach obrazowych. Żółtaczką objawia się także niedokrwistość hemolityczna u noworodka. U kobiet ciężarnych anemia może zakłócić przebieg ciąży. W skrajnych przypadkach dochodzi do obumarcia płodu w łonie matki.

Zobacz także

Niedokrwistość hemolityczna – diagnostyka

U chorych z niedokrwistością hemolityczną wyniki krwi są decydujące, jeśli chodzi o dalsze leczenie. Są też podstawą do rozpoznania choroby. Kluczowym badaniem jest morfologia krwi obwodowej, gdzie stwierdza się obniżony poziom hemoglobiny i zwiększoną ilość retikulocytów, co jest jednoznaczne z odpowiedzią szpiku kostnego na postęp choroby. Wzrasta także stężenie bilirubiny i dehydrogenazy mleczanowej we krwi. W moczu chorego może pojawić się hemoglobina lub urobilinogen.

Rozpoznanie anemii hemolitycznej nie zawsze opiera się na badaniach laboratoryjnych. U niektórych pacjentów wymagana jest biopsja szpiku kostnego. Wynik cechujący się nadmiernym rozrostem linii erytropoetycznej predysponuje do niedokrwistości hemolitycznej.

Niedokrwistość hemolityczna – leczenie

U osób z anemią hemolityczną leczenie jest przyczynowe i objawowe. Pacjentom podaje się kwas foliowy, żeby uzupełnić niedobory. Jeśli istnieje taka konieczność, przetacza się preparaty krwiopochodne. Terapia odbywa się wtedy na oddziale szpitalnym. Rozwiązaniem, zwłaszcza gdy choroba ma agresywny przebieg, jest włączenie do leczenia glikokortykosteroidów hamujących aktywność układu odpornościowego.

Nieleczona niedokrwistość hemolityczna może prowadzić do szeregu powikłań, takich jak: zakrzepica żylna, owrzodzenia skóry, niedobór kwasu foliowego, kamica żółciowa lub przełom hemolityczny zagrażający życiu.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Szczeklik A., Choroby wewnętrzne, Tom II. Medycyna Praktyczna, Kraków 2006, s. 1450–1452.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

Laurie Penny

Laurie Penny: bez odwagi nasze pokolenie jest skazane na kolejną dekadę politycznego wykluczenia i gównianej muzyki

„Hormony działają na podstawie tego, co jemy. Jeśli nie jemy zgodnie ze swoim metabolicznym IQ, brak nam energii, koncentracji i mamy kłopoty z układem pokarmowym” – mówi dietetyczka Agnieszka Pająk

„Zdarzyło mi się już dyskutować z 14-latką o tym, czy seks analny jest wystarczającym zabezpieczeniem przed ciążą” – mówi Milena Maria Sęp, lekarz rezydent ginekologii i położnictwa

„W Chinach medycyna chińska przygotowuje przyszłych rodziców już rok przed planowaną ciążą. Dzięki temu depresja poporodowa nie zdarza się tam często” – mówi Aneta Rosłon, terapeutka medycyny chińskiej

Zainteresują cię również:

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Kobieta w szpitalu

7 faktów o zaburzeniach krzepliwości krwi, które trzeba znać

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Młoda dziewczyna siedzi za biurkiem. Ma okulary, trzyma się za klatkę piersiową. Prawdopodobnie boli ją serce

Odczuwasz lęk, niepokój i nierówne bicie serca? Sprawdź, jakie są tego przyczyny

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

5-10-8 – prosta zasada zdrowego serca

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

kobieta leży na stole do masażu i korzysta z talasoterapii

Talasoterapia – co to jest i jak działa? Czy zabiegi talasoterapii są skuteczne?

leki psychotropowe w postaci tabletek wysypane na stół

Działanie leków psychotropowych. Przebieg leczenia, skutki uboczne, efekty