Przejdź do treści

Radioterapia – ile trwa i na czym polega ta metoda leczenia? Skutki uboczne

kobieta podczas radioterapii
Fot. pololia / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Krótka Instrukcja. O Poronieniu – zobacz, jak powstawała. O czym jest? WIDEO
Całująca się para
Preferencje seksualne a zaburzenia parafilne. Czym się od siebie różnią i dlaczego to istotna różnica? Wyjaśnia seksuolożka Małgorzata Iwanek
Stelios Kerasidis / instagram
„Bądźmy jeszcze cierpliwi, a wkrótce będziemy mogli znów pływać w morzu…” Posłuchajcie 7-letniego geniusza i jego „walca izolacji”
Lubczyk i jego właściwości zdrowotne
Lubczyk i jego właściwości zdrowotne
Jajka - wielkanoc
Wielkanoc z jajami. Jak je wybierać, by nie dać się zrobić w jajo i ile to już naprawdę za dużo?

Radioterapia jest metodą leczenia przy użyciu promieniowania jonizującego. Obok leczenia chirurgicznego i chemioterapii stanowi jeden z podstawowych sposobów walki z nowotworami złośliwymi. Zastosowanie radioterapii u pacjentów wymaga współpracy całego sztabu specjalistów, jakimi są chirurdzy, onkolodzy oraz interniści.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Radioterapia onkologiczna może przynieść zadowalające efekty, ale zawsze wiąże się z ryzykiem wystąpienia powikłań. Z tego względu wdrożenie tej metody leczenia musi być dokładnie przeanalizowane przez specjalistów.

kobieta lekarz ściska dłonie pacjentki

Radioterapia: rodzaje i charakterystyka

Radioterapia jest wykonywana przy użyciu specjalnego aparatu wysyłającego promienie jonizujące. Znajduje się on w specjalnym bunkrze, gdzie w czasie działania aparatu przebywa wyłącznie pacjent. Cały czas ma on jednak kontakt z personelem i jest stale monitorowany. Jeśli chodzi o wytyczne dla pacjenta, który ma przechodzić radioterapię, to szczegóły zawsze przekazuje personel medyczny. Niezależnie od lokalizacji zmian nowotworowych chory musi leżeć nieruchomo w jednej pozycji, aby promieniowanie docierało do określonego obszaru ciała.

Radioterapia jest bardzo rozległą dziedziną i dlatego można ją podzielić na kilka rodzajów. Ze względu na sposób napromieniowania radioterapię dzieli się na:

  • brachyterapię – nazywana również terapią kontaktową; polega na bezpośrednim napromieniowaniu zmian nowotworowych. Źródło promieniowania jest umieszczone na guzie lub w jego bezpośredniej okolicy;
  • teleradioterapię – w tym przypadku źródło promieniowania nie jest umieszczone bezpośrednio w miejscu guza, ale w pewnej odległości od tkanek; objętość tkanek, które mają być napromieniowane, jest wcześniej określana przez lekarzy.

Poza tym podziałem istnieją jeszcze inne rodzaje tej formy leczenia. Ze względu na stan zdrowia pacjenta można wyróżnić ponadto takie rodzaje radioterapii, jak:

  • radioterapia paliatywna – jej celem jest złagodzenie dolegliwości bólowych spowodowanych chorobą nowotworową; ten rodzaj radioterapii jest stosowany w przypadku pacjentów, u których nie ma już możliwości wyleczenia choroby;
  • radioterapia radykalna – jest stosowana w celu napromieniowania guza lub jego okolicy, aby go zniszczyć;
  • radioterapia protonowa – jest stosowana w przypadkach, kiedy u pacjenta jest zdiagnozowany nowotwór, a jego miejsce jest dokładnie określone; to jedna z najnowocześniejszych metod leczenia radioterapią, która polega na wykorzystaniu wiązki protonów, którymi naświetla się nowotwór. Dzięki dużej dokładności guz jest niszczony, a okoliczne tkanki pozostają praktycznie nienaruszone. Dużą zaletą takiego rozwiązania jest to, że ryzyko powikłań jest znacznie mniejsze niż w przypadku terapii konwencjonalnej.

Ile trwa radioterapia i czy może być stosowana w ciąży?

Radioterapia a ciąża to temat budzący wiele wątpliwości. Kobiety w ciąży chorujące na nowotwory zazwyczaj nie mają wdrażanego leczenia radioterapią. Uważa się jednak, że w niektórych, uzasadnionych przypadkach, możliwe jest zastosowanie takiej metody. Zdarza się, że ciężarne kobiety mają naświetlane okolice szyi lub śródpiersia. W takich przypadkach szczególną uwagę zwraca się jednak na dokładne zasłonięcie brzucha, aby promienie z aparatu do radioterapii do niego nie docierały.

Częstotliwość i długość leczenia jest uzależniona od rodzaju radioterapii oraz stanu zdrowia pacjenta. Najczęściej leczenie jest prowadzone przez okres około 5–7 tygodni. W tym czasie naświetlania odbywają się regularnie, pięć razy w tygodniu. Znacznie krócej trwa zazwyczaj leczenie radioterapią paliatywną, ponieważ w tym przypadku naświetlania są prowadzone od 1 do 3 tygodni.

Zobacz także

Skutki uboczne radioterapii

Radioterapia może pomóc w wyleczeniu choroby nowotworowej, ale każdy pacjent decydujący się na taką formę leczenia powinien zdawać sobie sprawę z możliwości wystąpienia skutków ubocznych. Można je podzielić na powikłania wczesne i powikłania późne. Jeśli chodzi o tę pierwszą grupę, to są to m.in.:

  • ogólne osłabienie organizmu,
  • wypadanie włosów,
  • senność i apatia,
  • brak apetytu,
  • odczyny skórne,
  • odczyny ze strony odbytnicy, pochwy i sromu,
  • reakcje ze strony układu oddechowego,
  • reakcje ze strony układu trawiennego,
  • odczyny śluzówkowe w jamie ustnej i nosie.

Należy wiedzieć, że po kilku miesiącach, a czasami nawet latach, u pacjentów, u których stosowano radioterapię, mogą wystąpić tzw. późne powikłania. Mimo że obecnie dawki promieniowania podczas leczenia są dostosowywane w taki sposób, by zminimalizować ryzyko wystąpienia skutków ubocznych, to w niektórych przypadkach nie da się ich uniknąć. W przypadku późnych powikłań mogą pojawić się m.in. rozległe owrzodzenia, zwłóknienia i martwica niektórych narządów.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Archiwalne zdjęcie z czasów pandemii hiszpanki/Underwood Archives/Getty Images

Grypa hiszpanka. Historia największej pandemii na świecie

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Mastektomia – i co dalej? Rehabilitacja, ćwiczenia, wskazówki

Mastektomia – i co dalej? Rehabilitacja, ćwiczenia, wskazówki

nalewanie kawy do kubka

Kawa i jej wpływ na zdrowie. Poznaj wszystkie zalety picia kawy

Kancerofobia u młodej osoby / istock

Co roku 160 tys. Polaków dowiaduje się, że ma nowotwór. Nic więc dziwnego, że coraz więcej osób cierpi na kancerofobię

Sala na onkologii dziecięcej. Rodzice w małym pomieszczeniu śpią na podłodze, czuwając przy chorych dzieciach

Jak wygląda onkologia dziecięca w Polsce? Przepełnione sale, dzieci z chemioterapią na korytarzach, rodzice śpią na podłodze

kobieta w laboratorium

Terapia CAR-T to nowa metoda leczenia raka. Uratowała życie pierwszej Polce chorej na chłoniaka

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

„Pokaż środkowy palec nowotworowi!” – poznańscy lekarze okazują solidarność z chorymi w wideo FaqRak

Hair Love / screen YouTube.com

Animacja krótkometrażowa „Hair Love”, czyli historia z chorobą nowotworową w tle, zdobyła Oskara. Opowieść wzrusza do łez

Koktajl z jagód

Jagody açaí – nowa nadzieja w walce z rakiem?

Romuald Lipko

Romuald Lipko nie żyje. Muzyka zespołu Budka Suflera pokonał nowotwór

Jerzy Stuhr

Jerzy Stuhr w poruszającej kampanii dla dzieci chorych onkologicznie

„Istnieje wyraźna relacja między śmiechem a zwiększoną aktywnością komórek antyrakowych” – mówi Piotr Bielski, prowadzący zajęcia jogi śmiechu dla osób z chorobą onkologiczną

„Uważam, że stres wywołał to wszystko, co mnie spotkało. Wyhodowałam sobie guza na własne życzenie” – mówi Ina Dźwierzyńska od trzech lat żyjąca z guzem mózgu

Rak jelita grubego / istock

Codziennie na raka jelita grubego w Polsce umierają 33 osoby. Co czwarty pacjent, u którego diagnozuje się chorobę, ma przerzuty do innych organów

rozciągająca się kobieta

O czym może świadczyć ból żeber? Jak wyglądają objawy? Jak złagodzić ból?

„Ważne, by zobaczyć coś więcej niż chorobę i nadać życiu sens, dzięki któremu możemy jeszcze coś razem przeżyć”. Psychoonkolog dr Mariola Kosowicz mówi o trudnych uczuciach towarzyszących rodzinie osoby chorej na raka

„Ważne, by zobaczyć coś więcej niż chorobę i nadać życiu sens, dzięki któremu możemy jeszcze coś razem przeżyć”. Psychoonkolog dr Mariola Kosowicz mówi o trudnych uczuciach towarzyszących rodzinie osoby chorej na raka

kobieta podczas badania piersi

Biopsja mammotomiczna. Na czym polega badanie i jak się do niego przygotować?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

Małgorzata Ciszewska Korona

„Czasami chory nie może umrzeć, bo nie dajemy mu na to przestrzeni” – mówi psychoonkolożka. Jak rozmawiać z chorym o umieraniu? Jak dobrze przeżyć swoją śmierć?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

seks analny

Ciekawi cię seks analny? Mamy dla ciebie 9 wskazówek, które pozwolą ci się do niego sensownie przygotować

Produkty zawierające witaminę A

Witamina A – właściwości, występowanie i suplementacja. Za co odpowiada w organizmie?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia