Przejdź do treści

Samobadanie piersi – znaczenie profilaktyki w leczeniu onkologicznym

Kobieta stoi nago i trzyma się za piersi
fot. Nobilior/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
istockphoto.com
Masz trądzik? Wszystkiemu winne może być to, co jesz!
Beata Pawlikowska
Beata Pawlikowska: myślałam, że jestem więźniem swojego ciała i nie podobało mi się to, że podlegam miesięcznemu cyklowi
istockphoto.com
Zakażenie wirusem HPV może dotyczyć nawet co drugiej aktywnej seksualnie osoby. Jak się przed nim chronić?
istockphoto.com
Wróciłaś z urlopu, a na twojej skórze pojawiło się więcej znamion i piegów? Sprawdź, czy nie są groźne
żywność w supermarkecie
Koniec z marnowaniem żywności w marketach. Zaczyna obowiązywać nowa ustawa

Samobadanie piersi to jedna z najważniejszych form profilaktyki nowotworu piersi. Według autorów raportu „Rak piersi w Polsce – leczenie to inwestycja” nowotwór piersi jest drugą, po nowotworze płuc, najczęściej rozpoznawaną w Polsce chorobą onkologiczną.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Samobadanie piersi powinno odbywać się regularnie i zgodnie z zasadami przekazywanymi przez onkologów. Rak piersi stanowi około 10% wszystkich nowotworów diagnozowanych w Polsce. Wiele kobiet niestety lekceważy samobadanie piersi, podobnie zresztą jak regularne wykonywanie badania USG. Na raka piersi w Polsce choruje coraz większa liczba kobiet.

Samobadanie piersi – dlatego jest takie ważne?

Samobadanie piersi jest jedną z podstawowych form profilaktyki nowotworu piersi. Jak pokazują statystyki, wykrycie raka piersi we wczesnym stadium pozwala zwiększyć szansę wyleczenie i obniża o 25% wskaźnik umieralności. To między innymi samobadanie piersi, obok badań mammograficznych oraz kontrolnych badań USG, znacząco zwiększa szansę wczesnego wykrycia zmiany nowotworowej. Jest to szczególnie ważne, ponieważ nowotwory złośliwe piersi bardzo długo nie dają żadnych objawów, co sprawia, że – przy nadal niskiej świadomości onkologicznej – rak wykrywany jest w zaawansowanym stadium, co wielokrotnie prowadzi do amputacji piersi.

Kto powinien wykonywać samobadanie piersi?

Samobadanie piersi wykonywać powinna właściwie każda kobieta, niezależnie od wieku, sytuacji zdrowotnej, samopoczucia lub historii onkologicznej w rodzinie. Trzeba pamiętać, że badanie mammograficzne nie jest zalecane kobietom przed 50. rokiem życia (chyba że wystąpią ku temu przesłanki) ze względu na budowę gruczołu piersiowego. Do 50. roku życia kluczowe w profilaktyce raka piersi okazuje się wprowadzenie samobadania piersi w połączeniu z regularnymi badaniami kontrolnymi (nie rzadziej niż co 3 lata, chyba że lekarz np. ze względu na historię onkologiczną zaleci inaczej).

Samobadanie piersi – kiedy najlepiej je wykonać?

Samobadanie piersi należy wykonywać regularnie, raz w miesiącu, począwszy od 20. roku życia. Samobadanie najlepiej wykonać mniej więcej tydzień po menstruacji, między 6. a 9. dniem cyklu. Piersi nie będą wtedy obolałe ani obrzmiałe, co ułatwi ich badanie. Kobiety w okresie menopauzy powinny badać swoje piersi w te same dni danego miesiąca, czyli np. w każdą ostatnią niedzielę miesiąca. Podstawowe zasady samobadania piersi w kierunku ewentualnych zmian nowotworowych to:

  • regularność,
  • dokładność,
  • brak pośpiechu,
  • skupienie i uważność,
  • samobadanie powinno obejmować obejrzenie piersi w lustrze oraz badanie palpacyjne (na stojąco i leżąco).

Zobacz także

Jak zrobić samobadanie piersi?

Samobadanie piersi nie jest trudnym zadaniem, wymaga jednak skupienia i dokładności. Przy pośpiesznym oglądzie lub badaniu dotykowym łatwo bowiem pominąć lub zlekceważyć drobną na początku zmianę, która może okazać się niebezpieczna. Samobadanie powinno obejmować dokładne obejrzenie piersi przed lustrem oraz badanie dotykowe.

  • Badanie przed lustrem – najpierw należy unieść ręce do góry i przyjrzeć się piersiom, ich kształtowi, kolorze i elastyczności skóry, brodawkom; analogiczną obserwację należy przeprowadzić, zakładając ręce na biodra; na koniec należy ścisnąć brodawki i sprawdzić, czy nie wycieka z nich jakiś płyn.
  • Badanie dotykowe pod prysznicem – lepiej badać się podczas mycia, gdyż na namydlonej skórze łatwiej wyczuć wielkiego typu zmiany:
  1. lewą rękę należy położyć z tyłu głowy, a prawą na lewej piersi,
  2. badanie należy przeprowadzać opuszkami trzech środkowych palców płasko ułożonej na piersi dłoni,
  3. badanie wykonuje się okrężnymi ruchami, najpierw wokół całej piersi, potem stopniowo je zmniejszając i kierując się do sutka,
  4. palce powinny przesuwać się w kierunku półkolistym i liniowym,
  5. nie wolno pominąć żadnego obszaru piersi, w tym także dołów pachowych.
  • Badanie dotykowe w pozycji leżącej – przez cały czas badania należy pozostać w pozycji leżącej na plecach, utkanie gruczołów piersiowych powinno ulec maksymalnemu spłaszczeniu:
  1. należy ułożyć się na łóżku na płasko,
  2. pod lewym bokiem należy umieścić zwinięty w rulon ręcznik,
  3. lewą rękę należy włożyć pod głowę,
  4. trzema środkowymi palcami prawej ręki bada się lewą pierś z wykorzystaniem analogicznych ruchów jak pod prysznicem,
  5. analogicznie należy wykonać samobadanie drugiej piersi,
  6. na koniec należy lewą ręką zbadać prawą pachę i odwrotnie; należy sprawdzić, czy pod palcami nie ma zgrubień lub czy węzły chłonne nie są powiększone.

Rak piersi – kiedy samobadanie powinno skłonić do wizyty u lekarza?

Samobadanie może pozwolić na wykrycie niepokojących zmian w strukturze piersi. Nie każda z nich musi oznaczać zmianę nowotworową, natomiast warto zgłosić się ze swoimi obserwacjami do lekarza. Na co zwrócić uwagę przy samobadaniu piersi?

  • zmiana wielkości lub kształtu piersi,
  • wysięk z brodawek,
  • stercząca lub wciągnięta brodawka,
  • wyczuwalny guzek,
  • powiększenie żył na piersi,
  • obrzęk ramienia z towarzyszącym powiększeniem węzłów chłonnych.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

„Nie podejmując decyzji o refundacji leku, odbiera Pan mnie i tysiącom Polek, matek, córek, żon, partnerek, szansę na życie!”. Anna Puślecka apeluje do Ministra Zdrowia

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

Masz wklęsłe brodawki? Sprawdź, czy jako młoda mama powinnaś się martwić

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta w bieliźnie

Spanie w staniku – czy to sprawi, że piersi dłużej będą jędrne?

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

dermatolożki @dermatolook

Nawilżaj, masuj, chroń przed słońcem! Czy wiesz jak dbać o piersi? Sprawdź, co radzą dermatolożki

„Podnieść piersi? Ale dla kogo? Mi się podoba i tylko to się liczy” – pisze piosenkarka Tanerélle na Twitterze

„Pielęgnujemy twarz, kremujemy nogi, szorujemy pięty – a piersi?” – pytają dermatolożki i tłumaczą, jak powinnaś dbać o skórę piersi

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?