Skutecznie pokonaj SIBO. Dieta low-FODMAP może w tym pomóc

Dieta w SIBO to wspomagająca metoda leczenia zespołu rozrostu bakterii jelita cienkiego. Zgodnie z jej założeniami chory przez pewien czas ogranicza produkty szybko fermentujące, które indukują nasilenie objawów. Dzięki diecie low-FODMAP można uzyskać poprawę stanu klinicznego i złagodzenie uciążliwych dolegliwości. Co można jeść w diecie w SIBO, a czego unikać?

Na czym polega dieta w SIBO? 

Osoby z zespołem rozrostu bakterii jelita cienkiego (SIBO) mogą skorzystać z farmakologicznych i niefarmakologicznych metod leczenia. Podstawowym elementem terapii dysbiozy jest antybiotykoterapia. Leczenie można wspomóc także poprzez modyfikację diety. Jej celem jest zmniejszenie fermentacji bakteryjnej w jelitach. Najczęstsze dolegliwości, z którymi zmagają się pacjenci z dysbiozą jelitową to: 

• bóle brzucha, 
• wzdęcia, 
• gazy, 
• biegunka, 
• zaparcia, 
• uczucie pełności w jamie brzusznej. 

Jaka dieta przy SIBO jest wskazana? W dysbiozie jelitowej stosuje się jej dwa rodzaje: dietę elementarną oraz low-FODMAP (ang. Fermentable Oligosaccharides, Disaccharides, Monosaccharides And Polyols). 

Dieta elementarna w SIBO 

Dieta elementarna polega na krótkoterminowym stosowaniu preparatów specjalnego przeznaczenia żywieniowego, które są łatwo trawione i szybko wchłaniane, a to zapobiega zachodzeniu procesów fermentacyjnych. Ten sposób żywienia wprowadza się zwykle na około 2 tygodnie. Terapia powinna być prowadzona pod nadzorem lekarza i dietetyka, którzy określą, czy dana osoba nie ma przeciwwskazań do stosowania diety, a następnie prawidłowo dobiorą właściwe preparaty. 

Dieta low-FODMAP w SIBO 

Low-FODMAP to dieta eliminacyjna, w której wyklucza się fermentujące oligo- di- i monosacharydy oraz poliole. Przede wszystkim zaleca się ją u pacjentów z zespołem jelita drażliwego. Liczba badań dotyczących skuteczności tej diety w SIBO jest niewielka, lecz niektóre z nich wskazują, że dieta z ograniczeniem węglowodanów fermentujących wykazuje skuteczność u chorych z rozrostem bakteryjnym. 

Zasady diety w SIBO

Podstawową zasadą diety low-FODMAP w SIBO jest ograniczenie spożycia produktów high-FODMAP, czyli takich, które są bogate w: 

• oligosacharydy: fruktany i galaktany, 
• disacharydy: laktozę, 
• monosacharydy: fruktozę, galaktozę 
• poliole: ksylitol, mannitol, sorbitol, izomaltoza, maltitol. 

W zamian w jadłospisie powinny pojawić się produkty low-FODMAP. Dietę rozpoczyna się dopiero po zakończonej antybiotykoterapii. Składa się ona z 3 faz: 

• Faza pierwsza jest najbardziej rygorystyczna. Na 4-8 tygodnie wykluczeniu ulegają wszelkie produkty high-FODMAP. Jeśli w tym czasie zauważysz u siebie zmniejszenie nasilenia objawów, przejdź do drugiej fazy diety. W przypadku braku poprawy dietę przerywa się. 
• Faza druga polega na stopniowym wprowadzaniu wykluczonych produktów o wysokiej zawartości FODMAP i testowaniu, czy któreś z nich nasilają objawy. Każdy z produktów należy weryfikować osobno, zachowując kilkudniowy odstęp. 
• Faza trzecia ma na celu określenie listy produktów, które można ponownie dodać do diety oraz tych, z których należy zrezygnować. 

Czego unikać w diecie? Produkty przeciwwskazane w SIBO

W poniższej tabeli przedstawiamy produkty o wysokiej zawartości FODMAP. Na początkowych etapach diety nie możesz ich spożywać 

Co można jeść przy SIBO?

Jeśli zastanawiasz się, jak powinien wyglądać jadłospis w SIBO, poniżej znajduje się lista produktów, z których należy go komponować. Dieta low-FODMAP powinna być stosowana najkrócej jak to możliwe. 

Dieta w SIBO – przepisy

Śniadanie: kanapki z mozzarellą i pomidorkami koktajlowymi 

Składniki: 

• ser mozzarella – kilka plastrów 
• masło – płaska łyżeczka  
• pomidorki koktajlowe – 8 sztuk 
• rukola  – kilka listków  
• pieprz do smaku 

Wykonanie: Kanapki posmaruj masłem, nałóż na nie ser i pokrojone na pół pomidorki. Na wierzch dodaj rukolę, całość przypraw pieprzem. 

II śniadanie: owsianka z orzechami, migdałami i borówkami 

Składniki: 

• płatki owsiane – 3 łyżki 
• mleko migdałowe – 200 ml 
• borówki – garść 
• orzechy włoskie – 3 sztuki 
• płatki migdałowe – 1 łyżka 
• syrop klonowy – 1 łyżeczka 

Wykonanie: Mleko zagrzej w garnku, dodaj do niego płatki owsiane i chwilę gotuj na małym ogniu. Owsiankę przelej do talerza, dodaj do niej borówki i orzechy i polej na wierzchu syropem klonowym. 

Obiad: kurczak z warzywami 

Składniki: 

• filet z kurczaka – 150 g 
• oliwa z oliwek 
• marchewka – 1 sztuka 
• pietruszka – 1 sztuka 
• papryka – 1/2 sztuki 
• ryż brązowy – 1/3 szklanki 
• sól 
• pieprz 
• słodka papryka 
• rozmaryn 

Wykonanie: Ugotuj ryż. Kurczaka pokrój na kawałki, przypraw i delikatnie podsmaż na patelni. Do mięsa dodaj pokrojone warzywa i duś je. Na koniec dodaj ryż i wymieszaj wszystkie składniki. 

Kolacja: omlet ze szpinakiem i fetą 

Składniki: 

• jajka – 2 sztuki 
• szpinak mrożony – 100 g 
• ser feta – 50 g 
• oliwa z oliwek 
• sól 
• pieprz 

Wykonanie: Rozmroź szpinak i usmaż go na niewielkiej ilości oliwy. Jajka rozbij i wymieszaj z przyprawami, a następnie dodaj do nich szpinak. Masę wylej na patelnię, na wierzch połóż pokrojony ser feta. Duś omlet około 5 minut. 

Bibliografia: 

1. Bartuzi- Lepczyńska M., Ukleja-Sokołowska N, Zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego – kontrowersje i zalecenia, Alergia Astma Immunologia 2024, 29 (1) 39-45. 
2. Sorathia S.,Chippa V., Rivas J, Small Intestinal Bacterial Overgrowth, StatPearls Publishing; 2023. 
3. Zadrozna K., Wysokińska O., Małek A., Iwaniszyn-Zapołoch K., Wójcik B., Fabiś M., Żyga J., Diagnosis and treatment of small intestinal bacterial overgrowth. Journal of Education, Health and Sport. 2022;12(12):42-48.