Przejdź do treści

Zespół jelita drażliwego – dieta. Ogólne zasady, dieta FODMAP

bolesny brzuch
Fot. leszekglasner/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Nie radzisz sobie ze stresem? Polub się z adaptogenami!
Zdarzyło ci się płakać po seksie? Nie ty jedna. Skąd to się bierze? Wyjaśnia ekspert
Freepik.com
Dzielisz albo kruszysz tabletki? Nie wszystkie wolno! Farmaceutka Anna Wyrwas tłumaczy, dlaczego to takie ważne
www.istockphoto.com
Twoje dziecko lubi bawić się nad wodą? Uważaj! „Utopić się można w talerzu zupy!” – przypomina lekarka Marta Bik-Tavares
kobieta opala się
Przyłóż plasterek pomidora na poparzone miejsce. Oparzenia słoneczne – jak możemy sobie pomóc?

Zespół jelita drażliwego to schorzenie o nie do końca poznanej przyczynie, które wywołuje dolegliwości czynnościowe przewodu pokarmowego, takie jak biegunki, zaparcia, bóle brzucha oraz wzdęcia. Nie ma leczenia przyczynowego zespołu jelita drażliwego. Dieta prowadzona w odpowiedni sposób może jednak złagodzić znacząco odczuwane objawy.

Niedawno opracowano dietę FODMAP, która ma zastosowanie w leczeniu objawów zespołu jelita drażliwego. Do najważniejszych zaleceń dietetycznych dla zespołu jelita drażliwego należą ograniczenie spożywania węglowodanów fermentujących oraz modyfikacja diety w zależności od objawów.

Zespół jelita drażliwego – dieta. Podstawowe zasady

Pożywienie ma ogromną rolę w powstawaniu dolegliwości ze strony układu pokarmowego. Dietę zaleca się w okresie nasilonych dolegliwości w przebiegu choroby, jaką jest zespół jelita drażliwego – dokuczliwego schorzenia objawiającego się uciążliwymi wzdęciami, kurczowymi bólami brzucha oraz naprzemiennie biegunką i zaparciami. Dieta na zespół jelita drażliwego ma być zgodna z ogólno przyjętymi zasadami zdrowego żywienia.

W zespole jelita drażliwego (objawowym) dieta powinna wykluczać niektóre produkty działające szkodliwie na przewód pokarmowy. Z diety należy wykluczyć przede wszystkim:

  • napoje gazowane,
  • ciężkostrawne tłuszcze zwierzęce,
  • mleko,
  • owoce z dużą zawartością fruktozy.

Dolegliwości może wzmagać sorbitol zawarty w produktach, takich jak guma do żucia, dietetyczne dżemy, czekolady. Dużo sorbitolu znajduje się w sokach: jabłkowym, winogronowym, świeżych śliwkach, wiśniach, brzoskwiniach. W diecie na zespół jelita drażliwego należy ograniczyć używki, takie jak alkohol, kawa, zaprzestać palenia papierosów i spożywania produktów wysoko przetworzonych, smażonych. Niezbędne jest również picie odpowiedniej ilości wody – zaleca się wypijanie co najmniej 1,5 l wody dziennie. Wielkie znaczenie ma regularne spożywanie produktów – 5 posiłków w małych porcjach przyjmowanych w miarę możliwości o stałej porze.

Akcja regeneracja, czyli co maluch powinien jeść po chorobie

Zespół jelita drażliwego – dieta FODMAP

Dieta FODMAP (fermentable oligosaccharides, disaccharides, monosaccharides and polyols) to dieta o małej zawartości fermentujących węglowodanów. Wykorzystywana jest w leczeniu objawów zespołu jelita drażliwego. Dieta ta przynosi doskonałe rezultaty szczególnie w okresie zaostrzeń. Badania w kierunku skuteczności diety w zespole jelita drażliwego prowadzone były przez australijskich naukowców z Monash University. Wykazały, że produkty zawierające fruktozę, laktozę, fruktany, alkohole polihydroksylowe (sorbitol, mannitol, ksylitol) nasilają objawy jelita drażliwego poprzez przyspieszenie motoryki jelit oraz zwiększenie w nich produkcji metanu oraz siarkowodoru. Jest to dieta, którą należy stosować do końca życia. W pierwszej fazie eliminuje się produkty zawierające duże ilości FODMAP na około 6–8 tygodni, a następnie dietę rozszerza się.

Zobacz także

Zespół jelita drażliwego – dieta na biegunkę

Jednym z dokuczliwych objawów zespołu jelita drażliwego mogą być rozluźnione stolce. W biegunkach obowiązuje przede wszystkim dieta niskoresztkowa, niskotłuszczowa, z ograniczeniem cukrów fermentujących w jelitach. Do diety zaleca się dołączenie produktów o właściwościach zapierających, takich jak ryż czy mąka ziemniaczana.

Zespół jelita drażliwego – dieta na zaparcia

Część osób cierpiących na zespół jelita drażliwego ma dokuczliwe i nieustępujące zaparcia. Warto, by włączyły one do diety produkty bogate w błonnik nierozpuszczalny, który przyspiesza pasaż jelitowy. Zaleca się spożywanie 30–50 g błonnika dziennie. Produkty, które go zawierają, to: pieczywo pełnoziarniste, kasze, suszone śliwki, morele, owoce, warzywa.

Zespół jelita drażliwego – jadłospis

W internecie można znaleźć wiele dietetycznych przepisów do wykorzystania w zespole jelita drażliwego. Opierają się one przede wszystkim na wykluczeniu produktów zakazanych. Można je modyfikować w zależności od potrzeb oraz dolegliwości.

Przykładowy jadłospis dla pacjentów z zespołem jelita drażliwego na cały dzień:

  • śniadanie: owsianka z mlekiem roślinnym, mandarynka, kawa zbożowa, bułka grahamka z masłem
  • II śniadanie: bułka grahamka z masłem, napój z marchwi, lipy i soku z cytryny
  • obiad: zupa botwinka z ziemniakami, pieczona pierś z kurczaka, ulubiona kasza, sałata zielona z oliwą
  • podwieczorek: sałatka owocowa z mandarynek, ananasa, winogron
  • kolacja: bułka grahamka z niewielką ilością masła, z serem mozzarella, pomidorem, szklanka zielonej herbaty.

Ilość substancji odżywczych należy dopasować do indywidualnych potrzeb, z uwzględnieniem trybu życia, płci, wieku oraz chorób towarzyszących. W celu ustalenia odpowiedniej dla zespołu jelita drażliwego diety najlepiej skontaktować się z dietetykiem.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Ciborowska H. - Dietetyka. Żywienie zdrowego i chorego człowieka. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2014.
Pawlak K. - Dieta L -FODMAP w leczeniu zespołu jelita drażliwego, Bromat. Chem. Toksykol. - L, 2017, 2, str. 179-183.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

barbara pasek

„Gdybym po kolejnym ataku przestała szukać odpowiedzi, to skończyłoby się to śmiercią” – Barbara Pasek o swoich zmaganiach z boreliozą

„Pary homoseksualne są rodzicami bardzo odpowiedzialnymi. Ich miłość jest taka sama jak heteroseksualnych rodziców. Ale mają więcej niepokoju” – mówi psychoterapeutka Agnieszka Gudzowaty

„Nie powinny odkładać ciąży kobiety ze schorzeniami ginekologicznymi – endometriozą, zaburzeniami endokrynologicznymi, na przykład zespołem policystycznych jajników” – mówi prof. Marzena Dębska

„Zajęcia jogi śmiechu działają jak masaż twarzy, a przecież śmiech prostuje opadające kąciki ust. Po co myśleć o zmarszczkach? Ważniejsze jest życie pełne radości” – mówi Piotr Bielski, jogin śmiechu

Zainteresują cię również:

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

„W dniu swoich urodzin dowiedziałam się, że mam cukrzycę. Dostałam przepiękny prezent w postaci skierowania do natychmiastowego stawienia się w szpitalu” – mówi Sandra Kaczmarska, młoda diabetyczka typu 1

Zdrowe pary na talerzu. Zobacz, co korzystnie jest łączyć w swoim menu

kosz warzyw

„Ruszaj się tak, jak robiły to nasze babcie”. O czym należy pamiętać przy insulinooporności, pisze dietetyk Kamila Urbaniak

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Słabe paznokcie. Jak sobie pomóc dietą?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

Chcesz mieć piękne włosy? Zmień dietę!

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

Trenujesz jak szalona i wciąż nie widzisz efektów? Diabeł tkwi w szczegółach!

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

kobieta leży na stole do masażu i korzysta z talasoterapii

Talasoterapia – co to jest i jak działa? Czy zabiegi talasoterapii są skuteczne?