Przejdź do treści

Spirometria – co to, normy, co wykrywa? Przebieg badania, przeciwwskazania

Spirometria - co to, normy, co wykrywa? Przebieg badania, przeciwwskazania
Spirometria - co to, normy, co wykrywa? Przebieg badania, przeciwwskazania / Zdjęcie: Pexels.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim

Spirometria jest jedną z głównych metod diagnostycznych w pulmonologii i służy do oceny stanu czynnościowego płuc. Metoda ta pozwala zmierzyć objętość płuc, objętość wydechu w ciągu jednej sekundy i szybkość wydechu. Jak wygląda przebieg badania? Jakie są przeciwwskazania do jego wykonania?

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Spirometria – co to?

Spirometria to badanie czynnościowe układu oddechowego, które polega na pomiarze objętości płuc oraz przepływu powietrza w różnych fazach cyklu oddechu. Do wykonywania badania stosuje się urządzenie zwane spirometrem, zbudowane ze specjalnego ustnika z wymiennymi końcówkami oraz przewodów połączonych z modułem pomiarowym mierzącym objętość i przepływ powietrza.

Co wykrywa spirometria?

Na podstawie interpretacji wyników spirometrii lekarz może ocenić, w jaki sposób choroba zmieniła zdolność płuc do wypełniania się powietrzem oraz zdolność oskrzeli do przepuszczania powietrza podczas wdechu i wydechu. Dane spirometryczne odzwierciedlają obiektywny obraz kliniczny pacjenta, na którym będzie oparte dalsze leczenie.

Cele spirometrii:

  • identyfikacja istniejących zaburzeń w płucach,
  • potwierdzenie innych badań diagnostycznych (radiografia),
  • monitorowanie skuteczności rozpoczętej terapii,
  • badanie reakcji na testy,
  • ocena wykonalności leczenia chirurgicznego i obserwacja stanu po operacji,
  • gromadzenie danych na potrzeby ekspertyzy medycznej i społecznej.

Wskazania do spirometrii

Wykonanie spirometrii zleca pulmonolog. Badanie wykonuje się w gabinecie zabiegowym. Głównym wskazaniem do wykonania spirometrii objawy chorobowe ze strony układu oddechowego, czyli nawracające zapalenie płuc, przewlekłe choroby płuc, bóle w klatce piersiowej, duszności.

To badanie wykonuje się regularnie w przypadku pacjentów cierpiących na astmę, przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP) i gruźlicę. Pulmonolog może zlecić wykonanie spirometrii pacjentom, którzy palą tytoń lub są narażeni na szkodliwe czynniki środowiskowe.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Odporność, Good Aging, Energia, Beauty
Wimin Zestaw z Twoim mikrobiomem, 30 saszetek
139,00 zł
Odporność, Beauty
Naturell Cynk Organiczny + C, 100 tabletek
12,99 zł
Odporność, Good Aging, Energia, Beauty
Wimin Zestaw suplementów, 30 saszetek
99,00 zł
Odporność
WIMIN Twój mikrobiom, 30 kaps.
79,00 zł
Odporność
Estabiom Junior, Suplement diety, 20 kapsułek
28,39 zł
Kobieta z kubkiem

Przeciwwskazania do spirometrii

Spirometria to bezbolesna procedura. Może być przeprowadzana u dzieci od 6. roku życia, które są w stanie zrozumieć i postępować zgodnie z instrukcjami lekarza. Ponieważ spirometria eliminuje inwazyjność, ten typ badań nie ma prawie żadnych przeciwwskazań. Tylko niektóre choroby mogą być ograniczeniem. W takich przypadkach lekarz ocenia ryzyko zaostrzenia istniejącej patologii i porównuje je z korzyściami płynącymi z danych, które można uzyskać w wyniku spirometrii.

Spirometria jest wykluczona w przypadku:

  • krwotoku płucnego i krwioplucia,
  • znacznej niewydolności zastawek żylnych nóg i zwiększonej krzepliwość krwi,
  • niekontrolowanego nadciśnienia tętniczego,
  • tętniaka aorty.

Badanie należy także odłożyć:

  • w pierwszych trzech miesiącach po zawale mięśnia sercowego,
  • w ciągu miesiąca po operacji klatki piersiowej i brzucha,
  • do ustąpienia odmy opłucnowej.

Przebieg badania spirometrycznego

Podczas spirometrii wykonuje się badanie funkcji oddychania podczas wykonywania różnych operacji oddechowych – spokojnego lub maksymalnego wdechu/wydechu, a także wytężonego oddychania. Pomiar objętości wdychanego/wydychanego powietrza jest wykonywany za pomocą specjalnego aparatu spirometrycznego. Lekarz przed przeprowadzeniem badania informuje pacjenta o działaniach, które należy wykonać. W procesie diagnostyki, na polecenie lekarza, następują zmiany operacji oddechowych i zarejestrowany zostaje spirogram.

Główne wskaźniki, które uzyskuje się podczas spirometrii:

  • pojemność płuc,
  • objętość oddechowa,
  • natężona objętość wydechowa w pierwszej sekundzie,
  • wskaźnik Tiffeneau,
  • natężona pojemność życiowa płuc.
Joga twarzy

Jak się przygotować do spirometrii?

Przygotowanie do spirometrii nie jest trudne. Dzień przed diagnozą należy przestać przyjmować leki wpływające na czynność układu oddechowego, a także leki antyhistaminowe. Rezygnacja z leków jest wymagana przede wszystkim u pacjentów, u których podejrzewa się astmę lub POChP. U pacjentów z ustaloną diagnozą, którzy są poddawani długotrwałej terapii, nieprzyjmowanie leku nie jest wymagane, ale należy uzgodnić to z lekarzem, który przepisze badanie.

Badanie przeprowadza się na czczo lub jakiś czas po lekkim śniadaniu. Nie zaleca się spożywania mocnej herbaty i kawy w dniu wizyty u lekarza. Na godzinę przed badaniem nie należy palić. Odzież nie powinna zawierać elementów utrudniających oddychanie. Konieczne jest, aby zdjąć krawat, pasek, gorset, zmyć szminkę. Przed rozpoczęciem spirometrii należy usiąść i zrelaksować się przez chwilę, aby uspokoić oddech. Oczywiście, jeżeli badanie nie jest przeprowadzane pierwszy raz, należy zabrać ze sobą wcześniejsze wyniki.

Jeśli badany jest nosicielem niebezpiecznych bakterii (np. gronkowca złocistego, pałeczki ropy błękitnej, Burkholderia cepacia), powinien poinformować o tym swojego lekarza. Nie jest to przeciwwskazaniem do spirometrii, ale lekarz będzie musiał podjąć specjalne środki bezpieczeństwa.

Spirometria – normy

Zwykle objętość oddechowa wynosi 500–800 ml, a natężona objętość wydechowa w pierwszej sekundzie powinna wynosić 75%. Wskaźnik Tiffeneau u zdrowych osób powinien wynosić 70%. Pozostałe parametry są obliczane zgodnie ze wzorami określonymi w oprogramowaniu spirometru.

Wyniki spirometrii

Wyniki spirometrii ujawniają dwa główne typy zaburzeń płucnych: niedrożność i ograniczenie (zmniejszenie objętości tkanki płucnej i zmniejszenie jej elastyczności). Na podstawie interpretacji wyników spirometrii lekarz podejmuje decyzję dotyczącą dalszej terapii. W trakcie leczenia mogą zostać przepisane badania spirometryczne pośrednie, odzwierciedlające skuteczność podjętych procedur leczniczych.

Spirometria jest badaniem bezbolesnym, które trwa kilka minut (ok. 15min). Można je wykonać za darmo, jeśli otrzymamy skierowanie od lekarza przyjmującego w ramach NFZ. Z takim skierowaniem najlepiej zgłosić się do poradni lub szpitala chorób płuc. Jeśli chcielibyśmy wykonać to badanie prywatnie, to będziemy musieli za nie zapłacić ok. 30-70 zł.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Pulsujący ból głowy – jakie są przyczyny i co przyniesie ulgę?

Szybka utrata wagi – o czym może świadczyć nagłe chudnięcie?

Plaster na ręce

Wynalazek Polaków zdobył Nagrodę Jamesa Dysona 2022! „Inteligentny plaster” medyczną rewolucją

W tężni solankowej zadbasz o swoje zdrowie? Poznaj jej niezwykłe właściwości i zastosowanie

Czy osoba niebędąca lekarzem może zostać ukarana za leczenie ludzi? Wyjaśnia prawniczka Patrycja Pieszczek-Bober

Czy osoba niebędąca lekarzem może zostać ukarana za leczenie ludzi? Wyjaśnia prawniczka Patrycja Pieszczek-Bober

wątroba

Przewlekła choroba, która niszczy ważny narząd. Czym jest marskość wątroby?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Strzykawki i fiolki do badania IGG przy boreliozie

Borelioza IgG – wyjaśniamy, jak interpretować wyniki badania

Ćwiczenia relaksacyjne - sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

Ćwiczenia relaksacyjne – sposób na walkę ze stresem dla osób w każdym wieku

dłonie

Skąd się bierze i co oznacza drętwienie palców u rąk? Wyjaśniamy

plamy na nogach

Czym są czerwone plamy na nogach i co może być ich przyczyną?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka to twój częsty problem? Poznaj przyczyny i domowe sposoby leczenia

Guzek pod pachą - Kobieta bada palcami pachę.

Martwi cię guzek pod pachą? Poznaj przyczyny, objawy i metody diagnostyczne zmian pod pachami

Kobieta

Jak oddychać? Kasia Bem przedstawia proste ćwiczenie, które czyni cuda

Kobieta

Stresujesz się? Oddychaj! Kasia Bem radzi, jak w prosty sposób się rozluźnić

Dlaczego powinniśmy oddychać przez nos? Jak robić to prawidłowo?

Badacze wyhodują pacjentom nowe narządy. Mini wątroby będą mogły uratować życie! / pexels

Badacze wyhodują pacjentom nowe narządy. Miniaturowe wątroby będą mogły uratować życie!

"Cała medycyna nieziemsko się rozwija, nie warto opierać się na doświadczeniach sprzed lat". Aga Szuścik o tym, że nasze myślenie o leczeniu jest często nieaktualne

„Cała medycyna nieziemsko się rozwija, nie warto opierać się na doświadczeniach sprzed lat”. Aga Szuścik o tym, że nasze myślenie o leczeniu jest często nieaktualne

Ożywianie komórek życiowych u świni / gettyimages

Rewolucja w medycynie. Naukowcy ożywili część komórek u świni, która już nie żyła

AOS. Czym jest ambulatoryjna opieka specjalistyczna, jakie obejmuje świadczenie i kto może z niej skorzystać?

Stridor, czyli świst przy oddychaniu, którego nie warto bagatelizować!

ECMO – urządzenie, które daje płucom i sercu czas na regenerację lub przeszczep

Skala MRC – co mierzy, gdzie jest stosowana, jak przebiega badanie?

Opiekun medyczny – jakie zmiany po nowelizacji ustawy o niektórych zawodach medycznych?

×