Przejdź do treści

Tamponada serca – jakie daje objawy i na czym polega perikardiocenteza?

Badanie tamponady serca
Fot. Creativa Images / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
10 rzeczy, które możesz zrobić, aby łatwiej osiągnąć orgazm
Orgazm? Proszę bardzo! Poznaj 10 sposobów, aby łatwiej go osiągnąć
zakochana para
„Nieszczerość tylko pozornie oszczędza komuś przykrości. W rzeczywistości dostarcza jej w nadmiarze, ale z opóźnionym zapłonem”. O szczerości w relacjach rozmawiamy z psycholog Katarzyną Łapińską
Desery
Szefowie kuchni kontra rak piersi. Pink Pudding Challenge promuje zdrowe jedzenie i zapobiega nowotworom
młoda kobieta w czarnych ciuchach stoi na scenie podczas konferencji tedx
„Rak szyjki macicy jest winą chorej” – mocne słowa artystki, której choroba zmieniła życie
„Cała prawda o programie SZMATA 4+” – obrzydliwy mem, który uderza we wszystkie matki

Tamponada serca daje specyficzne objawy. W rozpoznaniu i leczeniu konieczne jest dysponowanie echokardiografem, który pozwoli na uwidocznienie płynu w worku osierdziowym i jest pomocny w bezpiecznym nakłuciu worka osierdziowego.

Tamponada serca oznacza upośledzenie czynności serca na skutek podwyższonego ciśnienia tworzącego się w worku osierdziowym, gdzie gromadzi się nadmierna ilość płynu. Spośród objawów klinicznych tamponady serca wyróżnia się przede wszystkim tzw. triadę Becka. Obejmuje ona poszerzenie żył szyjnych, spadek ciśnienia tętniczego i osłabienie tonów serca. Oczywiście mogą pojawiać się również inne objawy towarzyszące.

Dlaczego powstaje tamponada serca?

Przyczyn pojawienia się płynu w worku osierdziowym jest wiele. Zalicza się tu choroby takie jak nowotwory, gruźlica, zawał mięśnia sercowego, mocznica, rozwarstwienie aorty, zakażenia bakteryjne osierdzia. Zdarza się, że tamponada serca jest powikłaniem napromieniania klatki piersiowej lub powodują ją inne przyczyny jatrogenne jak np. operacje kardiochirurgiczne czy inne inwazyjne zabiegi. Tamponada serca może być wywołana również urazami.

Objawy tamponady serca

Objawy tamponady serca są uzależnione od tego, czy płyn gromadzi się powoli, czy też nagle. Worek osierdziowy może wypełnić się o więcej niż 2 litry. Przy powolnym napełnianiu jest możliwa aż taka obecność płynu w tej przestrzeni. Jednak w momencie nagłego napływu płynu do worka osierdziowego, wzrostu ciśnienia w tym worku, objawy pojawiają się już przy kilkuset mililitrach płynu. Tamponada serca objawia się dusznością, która ulega nasileniu po przyjęciu pozycji leżącej. Chory nie toleruje wysiłku fizycznego. Czasami pojawiają się także inne objawy jak kaszel, ból przy przełykaniu, zaburzenia świadomości, omdlenie. W badaniu fizykalnym lekarz stwierdza obecność tzw. triady Becka typowej dla tamponady serca. Są to:

  • spadek ciśnienia tętniczego krwi, przy czym ten objaw może nie pojawić się u chorych na nadciśnienie;
  • ściszenie tonów serca;
  • poszerzenie żył szyjnych (niewidoczne u chorych odwodnionych).

Ponadto rytm serca jest przyspieszony, choć oczywiście to już nie jest objaw swoisty, jak również obserwuje się tętno dziwaczne (podczas wdechu tętno zanika). Tamponada serca prowadzi do rozwoju wstrząsu kardiogennego (zmniejszenie rzutu serca na obwód), a ten do zatrzymania akcji serca i zgonu.

Zobacz także

Rozpoznanie tamponady serca

Badaniem podstawowym wykonywanym w diagnostyce chorób serca jest elektrokardiogram (EKG). Niekiedy zapis ten jest prawidłowy, wykazując miarowy rytm zatokowy o zwiększonej częstości akcji serca. Badanie to może jednak uchwycić zmniejszenie amplitudy załamków QRS i załamków T. W stadium schyłkowym pojawia się zwolnienie akcji serca, później całkowite rozkojarzenie elektromechaniczne, a ostatecznie dochodzi do zmian przypominających świeży zawał serca. Kolejnym badaniem jest radiogram klatki piersiowej, czyli RTG klatki piersiowej. Sylwetka serca może być w nim powiększona. Obowiązkowo przy podejrzeniu tamponady serca wykonuje się echokardiografię. Jest to badanie USG, które obrazuje serce. Pozwala na uwidocznienie płynu w worku osierdziowym, zapadanie się prawego przedsionka przy rozkurczu, poszerzenie żyły głównej dolnej. Można również wykonać tomografię komputerową, a w razie wątpliwości co do etiologii tamponady warto wykonać również badanie płynu osierdziowego.

Leczenie tamponady serca

Zabiegiem ratującym życie jest perikardiocenteza, czyli nakłucie worka osierdziowego. Najczęściej dokonuje się tego z dostępu podmostkowego, wkłuwając igłę w trójkąt między wyrostkiem mieczykowatym a łukiem żebrowym po lewej stronie. Początkowo lekarz znieczula nasiękowo skórę, następnie wkłuwa igłę w kierunku do lewego barku pod kątem wynoszącym około 30 stopni. Po uzyskaniu płynu lekarz wprowadza do worka osierdziowego po igle prowadnicę, a następnie cewnik, przez który dokonuje się właściwy drenaż. Najlepiej, by nie zdrenować więcej niż 1 litr płynu, gdyż grozi to rozstrzenią prawej komory. Na końcu cewnika jest kranik, który w każdym momencie można zamknąć, ograniczając przepływ płynu w danej dobie. Ostatecznie drenuje się worek osierdziowy do momentu, aż w ciągu całej doby nie uzyska się mniej niż 25 mililitrów płynu.

W leczeniu nie stosuje się leków wazodylatacyjnych czy odwadniających.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy

Zainteresują cię również:

Smutna kobieta siedzi w domu na kanapie i przytula koc

Depersonalizacja – zaburzenie psychopatologiczne manifestujące się utratą tożsamości. Jak wygląda terapia takich zaburzeń?

Kobieta na tle muru i jej kilka podobizn w formie cieni

Rozdwojenie jaźni – jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia dysocjacyjnych zaburzeń tożsamości?

Noga z zaznaczonym na czerwono punktem pięty

Czym jest i jak wygląda ostroga piętowa? Przyczyny, objawy i leczenie schorzenia powstałych w wyniku zmian zapalnych włókien

Lekarka w okularach robi badanie okulistyczne pacjentce w krótkich włosach

Bielmo na oku – przyczyny, objawy i leczenie zmętnienia rogówki. Czy można zapobiec temu schorzeniu?

Tabletki na drewnianej dużej łyżce

Neuroleptyki – wskazania, rodzaje oraz działanie leków przeciwpsychotycznych. Jakie zaburzenia się nimi leczy?

Olulista wykonuje pacjentce badanie okulistyczne

Zwyrodnienie plamki żółtej – przyczyny i objawy. Jak wygląda leczenie schorzenia?

Lekarz pokazuje mężczyźnie zdjęcie rentgenowskie kręgoslupa

Zwyrodnienie kręgosłupa – obraz choroby, przyczyny i leczenie. Jakimi ćwiczeniami można spowolnić rozwój choroby?

Wykrzywione dłonie starszej kobiety

Jak wygląda choroba zwyrodnieniowa stawów, czyli osteoartroza wielostawowa, gonartroza, koksartroza i inne

Kobieta w szarej bluzce leży na łóżku z termoforem

Jaka jest przyczyna tworzenia się skrzepów podczas okresu i o czym to świadczy? Czy okres ze skrzepami jest groźny?

Kobieta stoi przed lustrem i trzyma się jedną ręką za skroń, a drugą pod okiem

Neuropatia obwodowa – jakie są jej przyczyny i objawy? Leczenie obwodowych bólów neuropatycznych

Lekarka oglądająca zdjęcie roentgenowskie płuc.

Co to jest niedodma płuc? Objawy, diagnostyka obrazowa, leczenie. Czynniki zwiększające ryzyko wystąpienia

oko kobiety wpisane w różne algorytmy

Irydologia, czyli czytanie zdrowia z oczu. Na czym polega ta metoda i gdzie wykonać takie badanie?