Przejdź do treści

Zator płucny. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

zator płucny - kobieta trzyma się za klatkę piersiową
Fot. Leonid / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Wielka Brytania: Niemal 80 przypadków zarażenia groźną odmianą koronawirusa z Indii
Wskaźnik R dla Polski spadł poniżej jednego – poinformował minister zdrowia. To ważny sygnał dotyczący przebiegu epidemii
Punkty Szczepień Powszechnych – czym są? Gdzie się zaszczepić?
strefy erogenne
Przenieś grę wstępną na inny poziom. 8 miejsc erogennych, których być może jeszcze nie odkryłaś, a warto
Czy lekarz sam może wybrać, jaką szczepionkę przeciwko koronawirusowi poda pacjentowi? Minister zdrowia wyjaśnia

Zator płucny polega na gwałtownym zamknięciu albo zwężeniu tętnicy płucnej lub części jej rozgałęzień poprzez czynnik zatorowy. Czynnikiem tym są najczęściej zakrzepy powstałe na skutek żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej. Zatorowość płucna to jedna z częstych przyczyn zgonów na całym świecie. W Polsce zmaga się z nią około 2000 osób rocznie. Według nieoficjalnych informacji, Jan Szyszko, były minister środowiska, zmarł w wyniki zatorowości płucnej.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

W przypadku zatoru płucnego objawy pojawiają się natychmiast po zablokowaniu tętnicy – dominuje duszność połączona z bólem i uczuciem ucisku w klatce piersiowej. Chory wymaga niezwłocznej pomocy lekarskiej, która opiera się na leczeniu farmakologicznym i chirurgicznym. Jej brak może zakończyć się śmiercią.

Co to jest zator płucny?

Zator płucny, inaczej zatorowość płucna (łac. embolia arteriae pulmonalis), to choroba spowodowana zamknięciem lub zwężeniem tętnicy płucnej przez czynnik, który stanowi materiał zatorowy. Ze schorzeniem boryka się około milion osób na całym świecie. Uznaje się ją za jedną z przyczyn zgonów, ponieważ 7% chorych umiera pomimo otrzymanej pomocy medycznej.

Z zatorowością płucną zmagają się głównie ludzie starsi, choć choroba dotyka także i osób młodych.

Kobieta kaszle z powodu zachłystowego zapalenia płuc

Kiedy dochodzi do zatoru płucnego?

Główną przyczyną zatorów płucnych są skrzepliny powstałe na skutek zakrzepicy kończyn dolnych lub miednicy mniejszej. Oderwane od żyły mogą spowodować nie tylko zator w płucach, ale i udar mózgu lub zawał serca. Czynnikiem ryzyka przy zatorowości płucnej są także przebyte operacje chirurgiczne, które wiążą się z unieruchomieniem chorego, lub nowotwory w zaawansowanym stadium.

Materiał zatorowy może się tworzyć również pod wpływem urazów, takich jak złamania albo zwichnięcia, oraz na skutek wprowadzenia cewnika do żyły centralnej (lub jego usunięcia).

W przebiegu zatorów płucnych wyróżnia się trzy postacie kliniczne:

  • masywną postać zatorowości płucnej z obniżonym ciśnieniem rozkurczowym, czyli hipotonią trwającą około 15 minut, która nie jest spowodowana przez arytmię lub odwodnienie;
  • submasywną postać zatoru płucnego, której cechą charakterystyczną jest przeciążenie komór, mimo że ciśnienie tętnicze chorego jest prawidłowe;
  • niemasywną postacią, która przebiega z prawidłowym ciśnieniem tętniczym i bez cech upośledzenia prawej komory serca.

Przy rozpoznanym zatorze płucnym ICD 10 (kod klasyfikujący jednostkę chorobową) to I26.

Objawy zatoru płucnego

Przy zatorze płucnym objawy pojawiają się natychmiast po zamknięciu światła tętnicy. Zatorowość płucna manifestuje się poprzez:

  • narastającą duszność,
  • dolegliwości bólowe i uczucie ucisku w klatce piersiowej,
  • przyspieszone bicie serca,
  • gwałtowne napady suchego kaszlu,
  • sinica w okolicach ust spowodowana niedotlenieniem,
  • krwioplucie,
  • gorączka,
  • zlewne poty,
  • zasłabnięcia lub omdlenia.

Chory z zatorem płucnym powinien otrzymać natychmiastową pomoc medyczną. Jej brak może skończyć się śpiączką lub śmiercią.

Zobacz także

Zator płucny – diagnostyka

W diagnostyce zatoru płucnego EKG (elektrokardiogram) nie wystarczy, aby postawić diagnozę, Choć w EKG widać tachykardię i nadkomorowe zaburzenia rytmu serca, to i tak konieczne jest wykonanie szeregu badań laboratoryjnych i obrazowych. U chorego z zatorem zauważalne jest nie tylko wysokie stężenie troponin sercowych i D-dimeru w osoczu, ale też i płyn w opłucnej oraz powiększona sylwetka serca w badaniu rentgenowskim.

Gdy wynik tych badań jest niejednoznaczny, pacjentowi zaleca się scyntygrafię płuc albo spiralną tomografię komputerową. Pomocna będzie także arteriografia płucna z podaniem środka cieniującego, echokardiografia i badanie żył metodą Dopplera.

Zator płucny – leczenie i rokowania

Leczenie zatoru płucnego polega na rozpuszczeniu lub usunięciu skrzepu blokującego tętnicę. Choremu podaje się dożylnie środki trombolityczne, stosując jednoczesne leczenie przeciwzakrzepowe, które opiera się na heparynie, warfarynie albo acenokumarolu. Ich regularne stosowanie zapobiega kolejnym zatorom. Pacjent z zatorowością płucną powinien otrzymać tlen i silne środki przeciwbólowe.

Jeśli farmakoterapia nie przynosi oczekiwanych rezultatów, wdraża się leczenie chirurgiczne. Wykonywany jest zabieg embolektomii, który polega na otwarciu tętnicy i usunięciu materiału zatorowego poprzez założenie do żyły specjalnego filtra. Przeprowadza się go w sytuacjach zagrożenia życia.

Rokowania przy zatorze płucnym są z reguły niekorzystne, gdyż ma on nieprzewidywalny i gwałtowny przebieg. Chorobę cechuje wysoka śmiertelność, bez szybkiej diagnozy i natychmiastowego leczenia chory ma nikłe szanse na przeżycie.

Przy zatorach płucnych zapobieganie jest możliwe tylko wtedy, gdy chory regularnie przyjmuje leki przeciwkrzepliwe i przestrzega zaleceń lekarza.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Szczeklik A., Choroby wewnętrzne, Tom I, Medycyna Praktyczna, Kraków 2005, s. 408–412.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta

Stresujesz się? Oddychaj! Kasia Bem radzi, jak w prosty sposób się rozluźnić

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Atropina – działanie, przeciwwskazania i skutki uboczne

Pulsoksymetr – jak działa, co bada, jaki wybrać i jak używać

Pulsoksymetr – jak działa, co bada, jaki wybrać i jak używać

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

Klatka piersiowa – budowa, funkcje i choroby w jej obrębie

Tchawica – budowa, funkcje i najczęstsze choroby tchawicy

Gardło – budowa, funkcje, dolegliwości i choroby gardła

kobieta zimą

Przepona – funkcje, rodzaje, oddychanie, przepuklina

Mykobakterioza – przyczyny, objawy, rodzaje, leczenie

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Ropień płuca – przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie

Pneumocystoza u dzieci i dorosłych – objawy i leczenie

Aspergiloza – co to, rodzaje, objawy, diagnoza i leczenie

Szpital

Lek. Bartosz Fiałek: Szpitalny oddział ratunkowy jest miejscem, do którego zgłaszamy się w stanie bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Nie w celu diagnostyki

Niedrożność nosa u dzieci i dorosłych – objawy, przyczyny

Pletyzmografia – rodzaje, wskazania, przygotowanie do badania

Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

Kwasica oddechowa – przyczyny, objawy, leczenie

Astma wysiłkowa – objawy, przyczyny, rozpoznanie, leczenie

Gruźlica prosówkowa – przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie

Najpopularniejsze

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Saturacja — czym jest i jaką zbadać?

Saturacja – czym jest i jak ją zbadać? Jaki jest prawidłowy poziom saturacji?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kobieta i mężczyzna

Jak uprawiać seks analny, żeby nie bolało? Mamy kilka porad

ozdrowieńcy po COVID-19

Czy od ozdrowieńca możesz się zarazić koronawirusem? Wyjaśnia prof. Anna Boroń-Kaczmarska

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności