Menopauza może wywołać zaburzenie funkcji poznawczych. Wiadomo, jak temu przeciwdziałać

Problemy z koncentracją, z pamięcią czy też z podejmowaniem decyzji – tego typu symptomy mogą wystąpić u kobiet będących w transformacji menopauzalnej. Jak ustalili brazylijscy naukowcy, przyczyną tego stanu rzeczy są zmiany hormonalne. „Kobiety skarżą się, że czują, jakby miały głowę w akwarium” – opisuje prof. Violetta Skrzypulec-Plinta, specjalista ginekolog-położnik, endokrynolog, seksuolog ze Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach.

Wszystkiemu winny estrogen

Jak czytamy w „The Journal of The Menopause Society”, naukowcy z Brazylii dowiedli, że uporczywe objawy menopauzy, takie jak uderzenia gorąca, problemy ze snem czy zaburzenia nastroju, wiążą się z ryzykiem upośledzenia funkcji poznawczych aż o 74 proc. Wysnuli takie wnioski po obserwacji 1287 kobiet z Ameryki Łacińskiej i Ameryki Południowej, będących po menopauzie, w wieku ok. 55,5 lat. Więcej niż jedna trzecia z nich korzystała w czasie menopauzy z terapii hormonalnej.

Częstym objawem, na który skarżą się kobiety w okresie transformacji menopauzalnej, są uderzenia gorąca. Naukowcy potwierdzili, że istnieje zależność między mocnymi uderzeniami gorąca a łagodnymi zaburzeniami poznawczymi. Wiążą to ze spadkiem produkcji estrogenu w tym czasie.

„Estrogen reguluje szeroki zakres funkcji neuronalnych w mózgu, a w porównaniu z kobietami będącymi jeszcze w fazie rozrodczej, kobiety po menopauzie wykazują słabszą łączność mózgową (sposób, w jaki obszary mózgu oddziałują ze sobą)” – uważają badacze.

Nie u każdej kobiety jednak dojdzie do tego typu zaburzeń. Im lepsza praca serca, utrzymana w normie waga, a także aktywność seksualna i aktywność fizyczna, tym mniejsze ryzyko ich wystąpienia.

 „Osoby, które mają lepszą kondycję układu sercowo-naczyniowego, prawdopodobnie będą miały mniej problemów z sercem i prawdopodobnie będą miały mniej upośledzeń poznawczych” – tłumaczy dr Andrés Calle, dyrektor ds. badań na Uniwersytecie Centralnym Ekwadoru w Quito, cytowany przez  portal everydayhealth.com

Prof. Skrzypulec-Plinta w komentarzu udzielonym Zdrowie PAP zauważa, że spadek poziomu estrogenu może wywoływać o wiele więcej poważnych dolegliwości.

„W związku z wygasaniem wydzielania estrogenów kończy się w naturalny sposób ich ochronna rola. Utrata estrogenów związana z menopauzą może na przykład przyczyniać się do dysfunkcji śródbłonka naczyń, co u kobiet po menopauzie przyspiesza rozwój choroby miażdżycowej. Estrogeny chronią przed chorobami układu krążenia i cukrzycą, więc wraz z obniżeniem tego hormonu ryzyko tych chorób wzrasta” – wyjaśnia.

Uczestniczki badania, które były w terapii hormonalnej w okresie menopauzy, były mniej narażone na rozwój demencji niż te, które nie przyjmowały estrogenu. Ryzyko demencji nie malało natomiast u kobiet w wieku 65 lat i starszych, które otrzymywały terapię hormonalną.

„Kobiety skarżą się, że mają 'dziury w mózgu'”

Okazuje się, że znaczenie może mieć także poziom wykształcenia (lub po prostu oczytania). Im jest on wyższy, tym mniejsze ryzyko na upośledzenie funkcji poznawczych. Wiąże się to z rezerwą poznawczą, która zapewnia odporność neuronalną.

Specjaliści zachęcają do tego, żeby także samej stymulować mózg i ćwiczyć pamięć. Świetnie sprawdzi się czytanie, nauka języka czy układanie puzzli. Tym bardziej, że kobiety w czasie menopauzy:

„skarżą się, że mają 'dziury w mózgu’, albo że czują, jakby miały głowę w akwarium, ciężko się rozkręcają, mają trudności z zapamiętywaniem” – mówi prof. Violetta Skrzypulec-Plinta, specjalista ginekolog-położnik, endokrynolog, seksuolog ze Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach, cytowana przez zdrowie.pap.pl.

I dodaje, że częstą dolegliwością występującą w okresie menopauzy są zaburzenia snu, co niekorzystnie wpływa na koncentrację i pamięć roboczą, a nawet na wykonywanie codziennych czynności.

Jak piszą autorzy badania w podsumowaniu, badanie to podkreśla skomplikowaną zależność między czynnikami hormonalnymi, stylem życia, warunkami socjogeograficznymi a zdrowiem poznawczym. Uważają, że stanowi ono podstawę do przyszłych badań nad tym, jak menopauza może wpływać na zdrowie mózgu.

źródło: journals.lww.com, zdrowie.pap.pl, everydayhealth.com