Przejdź do treści

Afta – przyczyny powstawania i objawy. W jaki sposób leczy się afty?

afta - lekarz wkłada szpatułkę do gardła
Fot. eyetronic / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
dynia
Dynia to królowa metamorfoz. Tym razem proponujemy ją nafaszerować
kobieta w lustrze
Kilka słów o akceptowaniu swojego ciała
Domowa przyprawa korzenna
Domowa przyprawa korzenna. Można jej używać nie tylko do pieczenia!
środki antykoncepcyjne
Antykoncepcja skrojona na miarę. Ginekolożka omawia wszystkie metody antykoncepcji
Helicobacter pylori – bakteria, której nie znosi żołądek

Afta jest małym i dość bolesnym owrzodzeniem o wielkości nie przekraczającej 2 cm średnicy. Przyczyna jej powstawania nie jest do końca wyjaśniona, ale za czynniki ryzyka uważa się stres, choroby przewlekłe i spadek odporności. Leczenie aft polega na łagodzeniu objawów.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Najczęściej spotykane owrzodzenia to te w obrębie jamy ustnej. Afta na języku lub na błonie śluzowej jamy ustnej powoduje u chorego uporczywe dolegliwości bólowe. Podobnie jest w przypadku aft na wargach sromowych, choć te występują nieco rzadziej. Jakimi metodami leczy się te bolesne wykwity?

Afta – co to takiego?

Afta to niewielkie owrzodzenie, które jest pokryte białawym nalotem. Jej rozmiar waha się między 1 mm a 2 cm średnicy. Swoim owalnym kształtem przypomina elipsę otoczoną stanem zapalnym. Niekiedy nazywa się ją niewielką nadżerką, która lokalizuje się głównie w obrębie jamy ustnej i narządów rodnych. Może występować pojedynczo lub w skupiskach.

bakterie kandydozy w 3D

Afta – przyczyny powstawania

Etiologia powstawania aft w jamie ustnej i na wargach sromowych nie została do końca wyjaśniona, choć uważa się, że za ich występowanie odpowiedzialne są niektóre choroby przewlekłe, stres, zakażenia wirusowe lub upośledzenie systemu odpornościowego.

Za czynniki predysponujące do powstania aft uznaje się:

  • zaburzenia ze strony układu nerwowego;
  • zaburzenia hormonalne;
  • choroby przewodu pokarmowego;
  • nieswoiste zapalenie jelit;
  • wrzodziejące zapalenie jelita grubego;
  • nietolerancje pokarmowe, np. glutenu;
  • niedobory witamin i mikroelementów;
  • zakażenia wirusowe;
  • zespół Behceta;
  • niektóre leki, takie jak: salicylany, ibuprofen lub beta-blokery;
  • choroby upośledzające system odpornościowy np. AIDS.

Duży wpływ na powstawanie aft ma również stres. Pod jego wpływem dochodzi do osłabienia organizmu.

Afta – rodzaje i objawy

Afty można podzielić na trzy rodzaje. Podział jest uwarunkowany rozmiarem afty i jej lokalizacją. Wyróżnia się:

  • afty Mikulicza – małe nadżerki, które nie przekraczają 10 mm średnicy. Lokalizują się najczęściej w jamie ustnej i ustępują samoistnie po tygodniu lub dwóch;
  • afty Suttona – tzw. afty duże, które umiejscawiają się zazwyczaj w obrębie języka i migdałów (afta na migdale), są bolesne i towarzyszą im inne objawy, takie jak osłabienie, kłopoty z mówieniem, gorączka. Nie zawsze znikają samoistnie. jeśli nie ustąpią po 14 dniach, konieczne będzie badanie histopatologiczne zmiany;
  • afty opryszczkopodobne – są rzadkie, lokalizują się na podniebieniu i dziąsłach, goją się samoistnie po upływie 20 dni.

Afty mogą dokuczać zarówno dorosłym, jak i małym dzieciom. Niektóre zmiany, np. afty duże, mogą pozostawiać blizny.

Zobacz także

Afta – leczenie

Leczenie aft polega na miejscowym łagodzeniu dolegliwości. Stosuje się żele i maści o właściwościach wysuszających i ściągających oraz przeciwbólowych i przeciwzapalnych. Można je kupić w aptece bez recepty. Niektóre z produktów mają działanie znieczulające, co pozwala choć na krótki czas złagodzić tkliwość i ból w miejscu powstania zmiany. Kluczowa w leczeniu nadżerek jest regeneracja uszkodzonego nabłonka, więc zakupiony preparat powinien także ułatwiać gojenie. W rzadkich przypadkach potrzebna jest antybiotykoterapia, którą zleca lekarz.

Afty lubią nawracać. Niektóre osoby borykają się z nimi miesiącami, a nawet latami. W takich sytuacjach warto wykonać podstawowe badania. Ich wyniki pozwolą odnaleźć przyczynę powstawania bolesnych owrzodzeń. Te badania to m.in. morfologia krwi obwodowej, OB, CRP, badania poziomów witamin i minerałów oraz testy alergiczne.

Afta – domowe sposoby

Pojawiające się afty można leczyć domowymi sposobami. Kluczowym elementem jest zachowanie zasad higieny zarówno jamy ustnej, jak i narządów rodnych. Przy aftach na języku lub migdale pomocne będą płukanki ziołowe, np. z szałwi lub rumianku oraz soli i sody oczyszczonej. Można nimi płukać gardło kilka razy dziennie.

Przy aftach na wargach sromowych pomóc może kora dębowa. Nasiadówki z naparu mają działanie ściągające i przeciwbakteryjne.

Ponieważ nawracające owrzodzenia mogą być skutkiem braku lub upośledzenia odporności, warto zadbać o wzmocnienie organizmu. Dobrą metodą jest spożywanie produktów, które zawierają żywe kultury bakterii, witaminy i mikroelementy. Można je także suplementować.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Antoniv R., Lipska W., Kęsek B. et al., Afty nawracające – przegląd piśmiennictwa, Borgis - Nowa Stomatologia 3/2014, s. 142-146.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Mały chłopiec stoi na krzesełku przy umywalce, patrzy w lustro i myje zęby

Jaką pastę do zębów wybrać dla dziecka? Z fluorem czy ksylitolem? Wyjaśnia dentystka Marta Tavares

kobieta pijąca napój podczas treningu

Trenujesz? Uważaj na zęby!

damskie dłonie i stopy

Skręcona kostka – jak wyglądają objawy? Jakie są sposoby leczenia?

śmiejąca się kobieta

5 mitów o zdrowiu zębów

Kobieta z bólem w kolanie podczas chodzenia

Ból kolana przy chodzeniu a infekcje bakteryjne i choroby stawów

nogi w podkolanówkach

Ból kolana przy zginaniu, chodzeniu i wchodzeniu po schodach – jakie są przyczyny? Jak leczyć?

kobieta z bólem żeber

Złamane żebra – przyczyny, leczenie i rehabilitacja. Czy możliwe są powikłania?

kobieta z bolącą nogą

Złamana noga – jak wyglądają objawy? Pierwsza pomoc i rehabilitacja

Przygotowywanie herbaty na przeziębienie z imbirem, miodem, czosnkiem, cytryną

Imbir na przeziębienie – jak go wykorzystać, aby skutecznie pozbyć się choroby?

Leczenie kanałowe zęba

Leczenie kanałowe zęba – na czym polega? Ile kosztuje?

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

5 konsekwencji chodzenia do pracy z grypą

Mineralizacja szkliwa - na czym to polega?

Mineralizacja szkliwa – na czym to polega?

dziecko z rotawirusem

Rotawirus u dzieci i niemowląt – jakie daje objawy?

Jan Szyszko zmarł prawdopodobnie na zatorowość płucną

Jan Szyszko nie żyje. Przyczyną śmierci była prawdopodobnie zatorowość płucna. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

Uśmiech dziąsłowy

Uśmiech dziąsłowy sprawia, że rzadko się uśmiechasz? Podpowiadamy, jak sobie z nim poradzić

Ssanie kciuka przez dziecko / istockphoto.com

Twój maluch ssie swój kciuk? Dentysta wyjaśnia, czy warto mu na to pozwalać

5 zdrowotnych „prawd”, które trzeba wysłać na emeryturę

kaszel

Przyczyny i sposoby radzenia sobie z kaszlem w czasie ciąży

przeziębienie

Skąd się bierze i jak bezpiecznie leczyć katar w ciąży? Leki i domowe sposoby

Kobieta w ciąży, z gorączką

Gorączka w ciąży – jak zbić temperaturę nie szkodząc dziecku?

Przeziębiona kobieta w ciąży

Przeziębienie w ciąży. Jak je leczyć bezpiecznie?

wybielanie zębów

Wybielanie zębów domowymi sposobami i w gabinecie. Jakie są skutki i przeciwwskazania?

zator płucny - kobieta trzyma się za klatkę piersiową

Zator płucny. Jak wyglądają objawy i leczenie zatorowości płucnej?

Jak myć zęby dziecku? Jaką technikę wybrać w zależności od szczoteczki? Tłumaczy stomatolog

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

dziewczyna trzyma blistry z witaminami

11 witamin i minerałów, których potrzebujesz, gdy masz 20, 30, 40, 50 lat

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

pms

„O PMS lubi się żartować, bo to przecież tylko gorsze dni kobiety. Tymczasem u podłoża PMS leży nierównowaga hormonalna”. Jak na nią wpłynąć, tłumaczy dietetyczka i naturopatka Monika Skuza

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.