Przejdź do treści

Afta – przyczyny powstawania i objawy. W jaki sposób leczy się afty?

afta - lekarz wkłada szpatułkę do gardła
Fot. eyetronic / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kasia Dziurska
Kasia Dziurska o swoich doświadczeniach z Hashimoto: myślałam, że jestem niezniszczalna [WIDEO]
Poradnik, który przynosi ulgę. „Pokonaj endometriozę. Jak wygrać z chorobą i zacząć żyć na nowo” dr Iris Kerin Orbuch oraz dr Amy Stein już w księgarniach
Szpital w Indiach
„Czarny grzyb” atakuje pacjentów z COVID-19. Liczba zainfekowanych osób rośnie
kobieta po szczepieniu na covid
Skutki uboczne szczepionek na COVID-19 – które występują najczęściej? Porównanie
Babka jajowata – właściwości i zastosowanie byliny

Afta jest małym i dość bolesnym owrzodzeniem o wielkości nie przekraczającej 2 cm średnicy. Przyczyna jej powstawania nie jest do końca wyjaśniona, ale za czynniki ryzyka uważa się stres, choroby przewlekłe i spadek odporności. Leczenie aft polega na łagodzeniu objawów.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Najczęściej spotykane owrzodzenia to te w obrębie jamy ustnej. Afta na języku lub na błonie śluzowej jamy ustnej powoduje u chorego uporczywe dolegliwości bólowe. Podobnie jest w przypadku aft na wargach sromowych, choć te występują nieco rzadziej. Jakimi metodami leczy się te bolesne wykwity?

Afta – co to takiego?

Afta to niewielkie owrzodzenie, które jest pokryte białawym nalotem. Jej rozmiar waha się między 1 mm a 2 cm średnicy. Swoim owalnym kształtem przypomina elipsę otoczoną stanem zapalnym. Niekiedy nazywa się ją niewielką nadżerką, która lokalizuje się głównie w obrębie jamy ustnej i narządów rodnych. Może występować pojedynczo lub w skupiskach.

bakterie kandydozy w 3D

Afta – przyczyny powstawania

Etiologia powstawania aft w jamie ustnej i na wargach sromowych nie została do końca wyjaśniona, choć uważa się, że za ich występowanie odpowiedzialne są niektóre choroby przewlekłe, stres, zakażenia wirusowe lub upośledzenie systemu odpornościowego.

Za czynniki predysponujące do powstania aft uznaje się:

  • zaburzenia ze strony układu nerwowego;
  • zaburzenia hormonalne;
  • choroby przewodu pokarmowego;
  • nieswoiste zapalenie jelit;
  • wrzodziejące zapalenie jelita grubego;
  • nietolerancje pokarmowe, np. glutenu;
  • niedobory witamin i mikroelementów;
  • zakażenia wirusowe;
  • zespół Behceta;
  • niektóre leki, takie jak: salicylany, ibuprofen lub beta-blokery;
  • choroby upośledzające system odpornościowy np. AIDS.

Duży wpływ na powstawanie aft ma również stres. Pod jego wpływem dochodzi do osłabienia organizmu.

Afta – rodzaje i objawy

Afty można podzielić na trzy rodzaje. Podział jest uwarunkowany rozmiarem afty i jej lokalizacją. Wyróżnia się:

  • afty Mikulicza – małe nadżerki, które nie przekraczają 10 mm średnicy. Lokalizują się najczęściej w jamie ustnej i ustępują samoistnie po tygodniu lub dwóch;
  • afty Suttona – tzw. afty duże, które umiejscawiają się zazwyczaj w obrębie języka i migdałów (afta na migdale), są bolesne i towarzyszą im inne objawy, takie jak osłabienie, kłopoty z mówieniem, gorączka. Nie zawsze znikają samoistnie. jeśli nie ustąpią po 14 dniach, konieczne będzie badanie histopatologiczne zmiany;
  • afty opryszczkopodobne – są rzadkie, lokalizują się na podniebieniu i dziąsłach, goją się samoistnie po upływie 20 dni.

Afty mogą dokuczać zarówno dorosłym, jak i małym dzieciom. Niektóre zmiany, np. afty duże, mogą pozostawiać blizny.

Zobacz także

Afta – leczenie

Leczenie aft polega na miejscowym łagodzeniu dolegliwości. Stosuje się żele i maści o właściwościach wysuszających i ściągających oraz przeciwbólowych i przeciwzapalnych. Można je kupić w aptece bez recepty. Niektóre z produktów mają działanie znieczulające, co pozwala choć na krótki czas złagodzić tkliwość i ból w miejscu powstania zmiany. Kluczowa w leczeniu nadżerek jest regeneracja uszkodzonego nabłonka, więc zakupiony preparat powinien także ułatwiać gojenie. W rzadkich przypadkach potrzebna jest antybiotykoterapia, którą zleca lekarz.

Afty lubią nawracać. Niektóre osoby borykają się z nimi miesiącami, a nawet latami. W takich sytuacjach warto wykonać podstawowe badania. Ich wyniki pozwolą odnaleźć przyczynę powstawania bolesnych owrzodzeń. Te badania to m.in. morfologia krwi obwodowej, OB, CRP, badania poziomów witamin i minerałów oraz testy alergiczne.

Afta – domowe sposoby

Pojawiające się afty można leczyć domowymi sposobami. Kluczowym elementem jest zachowanie zasad higieny zarówno jamy ustnej, jak i narządów rodnych. Przy aftach na języku lub migdale pomocne będą płukanki ziołowe, np. z szałwi lub rumianku oraz soli i sody oczyszczonej. Można nimi płukać gardło kilka razy dziennie.

Przy aftach na wargach sromowych pomóc może kora dębowa. Nasiadówki z naparu mają działanie ściągające i przeciwbakteryjne.

Ponieważ nawracające owrzodzenia mogą być skutkiem braku lub upośledzenia odporności, warto zadbać o wzmocnienie organizmu. Dobrą metodą jest spożywanie produktów, które zawierają żywe kultury bakterii, witaminy i mikroelementy. Można je także suplementować.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Antoniv R., Lipska W., Kęsek B. et al., Afty nawracające – przegląd piśmiennictwa, Borgis - Nowa Stomatologia 3/2014, s. 142-146.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Proteza szkieletowa – cena, rodzaje, refundacja NFZ

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Nakładki na zęby – czym są, kiedy stosować, jaki jest ich koszt?

Czym są „cukry ukryte” i jak ich unikać? Ostrzega Tata Stomatolog

Czym są „cukry ukryte” i jak ich unikać? Ostrzega Tata Stomatolog

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Bonding zębów – na czym polega? Jakie są jego efekty?

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

Chorobę da się… wyczuć. Co zapach mówi o twoim zdrowiu?

Jama ustna – budowa i funkcje. Choroby jamy ustnej

Jak dobrze myć zęby? Duet szczotka i pasta nie stanowi nawet połowy sukcesu

Zapalenie okołoustne – przyczyny, objawy, leczenie

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Szczoteczki do zębów w kubku

Jaką ilość pasty do zębów wyciskać na szczoteczkę? Większość ludzi robi to źle

Szpital

Lek. Bartosz Fiałek: Szpitalny oddział ratunkowy jest miejscem, do którego zgłaszamy się w stanie bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia. Nie w celu diagnostyki

projektowanie uśmiechu

„Od razu zauważam, gdy ktoś ma problem, bo mówi czy uśmiecha się, przekręcając głowę w bok, lub zasłania usta dłonią”. Lek. dent. Marcin Krupiński o projektowaniu uśmiechu

Po jakim czasie wykonać test na HIV od ekspozycji na zakażenie? Rodzaje testów na HIV

Kobieta u dentysty

Dlaczego ząb po leczeniu kanałowym boli? Wyjaśnia stomatolożka

dziewczyna leżąca na trawie

Po czym lepiej nie myć zębów i dlaczego? Lista problematycznych produktów

Phonebleaching. Czy można wybielić zęby, podłączając się… do telefonu?

prof. Krzysztof J. Filipiak

Prof. Krzysztof J. Filipiak: „Wielu z nas zdaje sobie sprawę, że szczepionki znajdą się w Polsce najwcześniej jesienią 2021 r. Nadal więc czeka nas trudny rok walki z pandemią”

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?