Przejdź do treści

Chemioterapia – skutki leczenia systemowego. Rodzaje leczenia

chemioterapia - smutna kobieta z kroplówką
Fot. RFBSIP / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Spalacze tłuszczu – które są najbardziej skuteczne? Podpowiada Arkadiusz Matras z Dietetyki #NieNaŻarty
Spalacze tłuszczu – które są najbardziej skuteczne? Podpowiada dietetyk Arkadiusz Matras
Niemowle
Rak piersi nie przekreśla marzeń o macierzyństwie! Ola „Kobieta rakieta” jest tego przykładem
Kobieta ćwiczy pierwszą pomoc na modelu niemowlaka
Policjant okrzyknięty bohaterem! Uratował życie 3-tygodniowego dziecka, które zadławiło się mlekiem
Tai chi - czym jest? / istock
Tai chi – co to jest, co daje i jak ćwiczyć? Jak wygląda trening tai chi dla początkujących?
Szczepionka
Szczepionka na koronawirusa. Jest sukces! Wszyscy pacjenci wytworzyli przeciwciała

Jednym z rodzajów leczenia systemowego raka jest chemioterapia, która opiera się na przyjmowaniu leków cytostatycznych. Stosowana jest w leczeniu wielu nowotworów jako podstawa lub uzupełnienie terapii. Chemioterapię paliatywną wprowadza się do terapii w celu łagodzenia objawów.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Ewelina Stefanowicz
lekarz

To, ile trwa chemioterapia, zależy od rodzaju nowotworu, zaawansowania choroby oraz odpowiedzi organizmu na leczenie. W wyniku terapii może dojść do poważnych skutków ubocznych, które dotykają niemal wszystkich komórek ciała, gdyż chemioterapia nie działa wybiórczo na komórki nowotworowe.

Na czym polega chemioterapia?

Jedną z podstawowych metod leczenia przeciwnowotworowego jest leczenie cytotoksyczne, czyli inaczej chemioterapia. Polega na przyjmowaniu substancji niszczących komórki nowotworowe. Celem chemioterapii nowotworów złośliwych jest eliminacja komórek rozwijającego się raka oraz zahamowanie ich rozwoju i przeciwdziałanie podziałom.

Najczęstszą drogą podania chemii jest droga dożylna. W przypadku chemioterapii doustnej pacjent przyjmuje tabletki, kapsułki lub płyny.

Chemioterapia – rodzaje

Chemioterapia może zostać wdrożona do leczenia jako jedyna metoda terapii. Tyczy się to nowotworów chemiowrażliwych: białaczek, chłoniaków i niektórych nowotworów jądra. Leczenie można stosować łącznie z radioterapią i jest to tak zwana radiochemioterapia.

Chemioterapia indukcyjna (inaczej chemioterapia neoadjuwantowa lub chemioterapia przedoperacyjna) to specjalny rodzaj leczenia, który polega na zastosowaniu chemii przed leczeniem operacyjnym w celu zmniejszenia masy nowotworu. Skuteczna jest między innymi w raku piersi.

Chemioterapia adiuwantowa (chemioterapia uzupełniająca) to metoda leczenia pooperacyjnego, mająca na celu usunięcie pozostałych po zabiegu komórek, których nie udało się wyciąć.

Ostateczną możliwością jest stosowanie chemioterapii paliatywnej, która nie ma na celu wyleczenia nowotworu, ale łagodzi dolegliwości związane z ogniskiem pierwotnym raka oraz jego przerzutami.

Ile trwa chemioterapia?

Leczenie chemioterapeutykami planuje się w tzw. cyklach. Długość chemioterapii zależy od rodzaju oraz zaawansowania nowotworu, a także od reakcji pacjenta na leczenie i występowania skutków ubocznych.

Cykl chemioterapii standardowo wynosi od 1 tygodnia do 1 miesiąca. Cykle powtarza się co 3 tygodnie, by umożliwić skorygowanie zaburzeń powstałych podczas leczenia (między innymi zmniejszenie białych krwinek). Czasami konieczne jest przerwanie chemioterapii z powodu nasilających się skutków ubocznych.

Przyjmowanie chemii nie zawsze wymaga hospitalizacji. Osoby w dobrym stanie mogą otrzymywać ją na oddziale dziennym chemioterapii. Wówczas przyjęcie do szpitala oraz wypis następują tego samego dnia.

Chemioterapia – skuteczność

To, jak zadziała chemioterapia, zależy od typu histologicznego nowotworu, jego podatności na zastosowaną chemię oraz stanu ogólnego i tolerancji pacjenta. Zdarza się, że choć chemioterapia skutecznie działa na komórki nowotworu, konieczne jest jej odstawienie ze względu na efekty uboczne – oprócz raka niszczone są zdrowe komórki organizmu.

Do oceny skuteczności chemioterapii używa się 4 kategorii:

  • odpowiedź całkowita, kiedy ustąpią wszystkie objawy,
  • odpowiedź częściowa – zmniejszenie o co najmniej 30% zmian wyjściowych,
  • stabilizacja choroby – odpowiedź nie spełnia powyższych kryteriów,
  • progresja choroby, gdy dochodzi do zwiększenia się zmian lub powstania nowych.

Zobacz także

Chemioterapia – skutki uboczne

Chemioterapia, choć skutecznie niszczy komórki nowotworowe, przynosi wiele efektów ubocznych, do których należą głównie:

  • obniżenie odporności na infekcje – gorączka, ból gardła mogą wymagać hospitalizacji,
  • mdłości i wymioty – zapobiega się im przez zastosowanie odpowiednich leków, konieczna jest zmiana diety na lekkostrawną oraz regularne przyjmowanie posiłków,
  • utrata włosów – odrastają po zaprzestaniu leczenia,
  • zaparcia lub biegunki,
  • ogólne osłabienie organizmu,
  • zmniejszenie poziomu komórek we krwi,
  • zaburzenia czucia w obrębie stóp i dłoni.

Chemioterapia a płodność

W trakcie chemioterapii należy stosować antykoncepcję, bowiem u poczętego w jej trakcie płodu mogą powstać różne wady wrodzone. U niektórych kobiet miesiączki mogą stać się nieregularne lub całkowicie zaniknąć. W przypadku mężczyzn niektóre rodzaje chemioterapii powodują niepłodność, co należy brać pod uwagę przy planowaniu potomstwa.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Wielkopolskie Centrum Onkologii. Poradnik dla pacjentów https://www.wco.pl/wp-content/uploads/2015/08/chemioterapia.pdf

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Jak wspierać chorego na raka? Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz

Jak wspierać chorego na raka? Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz

Z rakiem da się normalnie żyć. Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz

Z rakiem da się normalnie żyć. Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Wygląd języka – co popękany lub żółty mówi o zdrowiu?

Paznokcie

Zmiany na paznokciach. O jakich chorobach świadczą?

Jak sobie poradzić z diagnozą o raku? Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz

Jak sobie poradzić z diagnozą o raku? Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz

Olek Biliński, terapia CAR-T

„Niemożliwe stało się możliwe”: 11-Olek wyleczony z białaczki! Zastosowano u niego nowatorską terapię CAR-T

Diagnostyka nowotworów / istock

To nie musi być rak! Te same objawy mogą być symptomami łagodniejszego schorzenia

Rak jajnika – czy można uniknąć zaawansowanego stadium?

Lekarka w fartuchu ochronnym ściąga rękawiczki

Zdjęcie dłoni lekarza po 10 godzinach w rękawiczce. Tak wygląda walka na pierwszej linii frontu z COVID-19

„Proszę przyjść, jak będzie pani chciała mieć dzieci”. Te słowa usłyszała od lekarzy artystka Katarzyna Gabrysz, kiedy szukała pomocy

Kobieta dowiedziała się, że ma raka jajnika z przerzutami

Rak jajnika – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

wstążka symbolizująca rak szyjki macicy

Rak szyjki macicy – poznaj przyczyny, objawy oraz sposób leczenia

Masz cukrzycę typu 2? Zobacz, co możesz zrobić, aby uniknąć powikłań

rzut mózgu ludzkiego w 3D

Tętniak mózgu – objawy i rokowanie. Czym grozi pęknięcie tętniaka?

prześwietlenie płuc

Rak płuc – objawy, rokowania, leczenie. Jakie są jego przyczyny?

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – co to za badanie? Jak często ją wykonywać i jak interpretować wyniki?

Kobieta smutna, cierpiaca na depresję poporodową

Depresja poporodowa – jak długo trwa? Jakie są jej objawy i jak ją leczyć?

Anna Puślecka

Zamknięte ośrodki, przerażeni pacjenci, odraczane wizyty. „Chorzy na nowotwór są zanurzeni po szyję w bagnie”

Triage – na czym polega? Jakie są zasady segregacji medycznej chorych?

Mezoterapia igłowa – co to jest, jakie są efekty i skutki uboczne?

kobieta ze zmianami skórnymi twarzy

Przebarwienia na twarzy – przyczyny i sposoby, żeby się ich pozbyć

Wrzody żołądka ‒ leczenie naturalne

Wrzody żołądka – leczenie naturalne. Jakie są domowe sposoby?

Rak kości – objawy i przyczyny

Rak kości – przyczyny i objawy. Jak je szybko rozpoznać?

Zakrzepica - co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

Zakrzepica – co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

czereśnie

Zjadłaś robaczywe czereśnie i zastanawiasz się, czy to mogło ci zaszkodzić? Sprawdź, co mówi dietetyczka w tej sprawie