Przejdź do treści

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch
Trzustka - gdzie boli? Fot. wavebreak3 / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
para w łóżku
Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!
Pocałunek to samo zdrowie / istock
Całowanie się jest zdrowe. Jakie plusy dla organizmu za sobą niesie?
Tampon z jogurtem na infekcje intymne? Ginekolog mówi nam, czy skorzystanie z rady krążącej w internecie może przynieść ulgę
Tampon z jogurtem na infekcje intymne? Ginekolog wyjaśnia, czy skorzystanie z rady krążącej w internecie może przynieść ulgę
Tomasz Dzieciątkowski: obawy dotyczące szczepionek przeciw COVID-19 i chorób powodujących bezpłodność kobiet są bezpodstawne
Szczepienia a mutacje koronawirusa

Ból trzustki najczęściej jest spowodowany procesem zapalnym, który toczy się w obrębie tego narządu. Jak daje znać chora trzustka i po której stronie jest? Dowiedz się, jakie są objawy bólu trzustki i jak go leczyć.

Trzustka – co to za organ?

Trzustka jest narządem gruczołowym, który spełnia w organizmie rolę związaną z wytwarzaniem enzymów, ułatwiających trawienie tłuszczów i węglowodanów (funkcja zewnątrzwydzielnicza) oraz wydzielaniem insuliny – hormonu odpowiedzialnego za utrzymanie prawidłowego poziomu glukozy we krwi (funkcja wewnątrzwydzielnicza).

Narząd ten pełni w organizmie dwie ważne funkcje: wspomaga pracę układu pokarmowego poprzez produkcję enzymów trawiennych oraz reguluje stężenie glukozy we krwi, ponieważ wydziela insulinę. Stany chorobowe w jej obrębie powodują szereg charakterystycznych dolegliwości. Odczuwanie napadowego i nawracającego bólu trzustki jest wskazaniem do wykonania pilnych badań obrazowych.

Po której stronie jest trzustka?

Gdzie leży trzustka? W tylnej części jamy brzusznej na wysokości odcinka lędźwiowego kręgosłupa (pierwszy i drugi kręg lędźwiowy). Zbudowana jest z głowy, która przylega do dwunastnicy oraz ogona. Ma nieregularny, wydłużony i spłaszczony kształt. Jej długość wynosi 12–20 cm. Jest unerwiona włóknami nerwowymi, które pochodzą od splotu trzewnego. Dolegliwości bólowe związane z chorobami trzustki są wynikiem podrażnienia zakończeń nerwowych znajdujących się w otrzewnej lub zablokowaniem pęcherzyków i kanalików trzustki sokiem trzustkowym.

Od czego boli trzustka?

Zapalenie trzustki najczęściej jest związane z częstym spożywaniem alkoholu. Jest to substancja, która działa toksycznie na komórki trzustki. Poza tym może być ono spowodowane błędami dietetycznymi, paleniem tytoniu, długotrwałym przyjmowaniem leków, kamicą żółciową lub urazem. Choroby trzustki, w których pojawia się charakterystyczny ból nadbrzusza to:

  • ostre zapalenie trzustki (OZT) – ostre zapalenie trzustki rozwija się wskutek aktywacji enzymów trzustkowych; najczęstsze przyczyny OZT to choroby pęcherzyka i dróg żółciowych oraz nadużywanie wysokoprocentowego alkoholu;
  • przewlekłe zapalenie trzustki (PZT) – schorzenie to charakteryzuje się powolnymi, postępującymi zmianami w obrębie miąższu narządu. Są one nieodwracalne i w efekcie dochodzi do niewydolności organu;
  • rak trzustkidopiero w zaawansowanym stadium daje objawy pod postacią bólu, rokowania w przypadku tej choroby są złe;
  • torbiele i zwapnienia – zazwyczaj są wypełnione sokiem trzustkowym. Najczęściej mają charakter nowotworowy albo powstają w wyniku powikłania ostrego bądź przewlekłego zapalenia trzustki.
Dieta wspomagająca leczenie trzustki

Jak boli trzustka?

To, jak i gdzie boli trzustka, zależy od choroby. Przy zapaleniu ból najczęściej ma charakter ostry, napadowy, piekący, przeszywający. Może trwać kilka godzin lub utrzymywać się stale. Często jest na tyle silny, że nie reaguje na działanie typowych leków przeciwbólowych. Chory przyjmuje charakterystyczną pozycję na lewym boku z podkurczonymi nogami. W przypadku raka dolegliwości bólowe zwykle opisywane są jako bardzo mocne kłucie lub ucisk i nasilają się podczas leżenia na wznak.

Ból znacznie utrudnia codzienną aktywność osoby chorej. Poza nim często pojawiają się także: wzdęcia, nudności, wymioty, utrata apetytu i spadek masy ciała. Jeżeli dojdzie do podrażnienia otrzewnej, dolegliwości bólowe stają się bardziej rozlane, a powłoki brzuszne są napięte i tkliwe.

Ból trzustki – ostre i przewlekłe zapalenie trzustki

Ból w ostrym zapaleniu trzustki zlokalizowany jest w środkowej i górnej części brzucha. U większości pacjentów promieniuje do pleców, jest trudny do wytrzymania i nie mija po zażyciu środków przeciwbólowych. Poza nim pojawiają się także wymioty, zatrzymanie stolca, wzdęcia, podbiegnięcie krwawe wokół pępka i okolicy lędźwiowej. Na powłokach brzusznych, tam gdzie boli trzustka, może pojawić się napięcie i obrona mięśniowa.

W przewlekłym zapaleniu trzustki ból jest umiejscowiony w nadbrzuszu, pod żebrami i niekiedy promieniuje do lewej łopatki. Jest piekący i przeszywający, utrzymuje się przewlekle.

Rak trzustki – gdzie boli trzustka?

Ból przy raku trzustki jest określany jako jeden z najsilniejszych bólów, których można doświadczyć. Spowodowany jest naciekiem guza na sploty nerwowe lub uciskiem na okoliczne narządy. We wczesnym stadium opisywany jest jako uczucie dyskomfortu przebiegające z nudnościami i spadkiem apetytu. Brzuch jest wzdęty i wrażliwy na dotyk.

Następnie choremu doskwiera coraz silniejszy ból w jamie brzusznej (w nadbrzuszu), który promieniuje do pleców. Ma charakter kłucia lub ucisku. Znacznie narasta w ciągu kilku miesięcy. Pojawia się także żółtaczka, świąd skóry, spadek masy ciała. U niektórych stwierdza się obecność dolegliwości bólowych zlokalizowanych tylko w okolicy kręgosłupa lędźwiowego.

Ból trzustki a ból żołądka

Pytanie, które często sobie zadają pacjenci to: jak odróżnić ból żołądka od bólu trzustki? Ból żołądka odczuwamy w nadbrzuszu, potocznie określany jest jako jako „ból w dołku”. Ból trzustki zlokalizowany jest również w nadbrzuszu, ale promieniuje do pleców i ma charakter opasujący. Najczęściej pojawia się 15–30 minut po jedzeniu lub spożyciu alkoholu.

Warto nadmienić też, że ból żołądka – piekący, przeszywający, promieniujący do kręgosłupa, często o znacznym nasileniu, może być spowodowany przewlekłym zapaleniem trzustki. Ból żołądka może pojawiać się w związku z posiłkiem lub niezależnie, zwykle trwa wiele godzin, może być opasujący lub promieniować do pleców. Napady bólu mogą pojawiać się na wiele lat przed ustaleniem rozpoznania choroby. W niektórych przypadkach ból odczuwany jest w sposób przewlekły.

Co na ból trzustki?

Leczenie bólu związanego z chorobami trzustki polega na stosowaniu leków przeciwbólowych (niesteroidowe leki przeciwzapalne, opioidy), a także preparatów, które zawierają enzymy trzustkowe. Dzięki temu zmniejsza się stymulacja komórek narządu.

Jeżeli dolegliwości są silne i oporne na farmakoterapię, u chorego można wykonać neurolizę splotu trzewnego, która polega na przerwaniu przewodzenia impulsów z nerwów do mózgu poprzez wprowadzenie w okolicę splotu środka neurolitycznego.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Najnowsze w naszym serwisie

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Guz liściasty piersi – objawy, diagnostyka i leczenie

Kury

Zgłoszono pierwszy przypadek ptasiej grypy H10N3 u człowieka

Najczęstsze choroby odbytu – przyczyny, objawy i leczenie

Międzybłoniak opłucnej – czas przeżycia, przebieg, postępy

Wirus, który stał się „koniem trojańskim”. Nowa technologia dostarcza nadzieję na skuteczne terapie nowotworów i innych schorzeń

Naukowcy zamienili wirusa w „konia trojańskiego”. Tak w przyszłości może wyglądać terapia nowotworów

Rak dróg żółciowych – objawy, leczenie (chemioterapia, operacja)

Torbiele trzustki – objawy, diagnostyka, leczenie i dieta

Guzy śródpiersia – rodzaje, objawy, leczenie (operacja)

Rak pęcherzyka żółciowego – objawy i leczenie nowotworu

„Polski ład” ogłoszony. Co nowego w ramach działań w zakresie ochrony zdrowia?

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Choroby krtani – przyczyny, objawy i metody leczenia

Choroba Zollingera-Ellisona (ZZE) – objawy i leczenie

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Pomoc socjalna – na co mogą liczyć pacjenci chorzy na raka?/Getty Images

Pomoc socjalna – na co mogą liczyć pacjenci chorzy na raka?

Amerykanka robi wyjątkowe pamiątki dla rodziców, którzy stracili dziecko. „Muszą wiedzieć, że ich dzieci nie zostaną zapomniane”

Szyje wyjątkowe pamiątki dla rodziców, którzy stracili dzieci. „Muszą wiedzieć, że ich maluchy nie zostaną zapomniane”

rak, koronawirus

Pokonali raka dzięki zakażeniu koronawirusem? Zadziwiające przypadki pacjentów cierpiących na nowotwory krwi

Granulocyty – czym są, budowa i normy na leukocyty

Alicja Sekret

Alicja Sekret: Chodzi o to, by chorzy „uczyli” siebie nawzajem, że mimo danej przypadłości mogą i mają pełne prawo żyć tak, jak tego pragną

„Tej chorobie się nie poddam”. Dzieci chore na raka chwyciły za mikrofony i wyrażają to, co czują poprzez rap

„Tej chorobie się nie poddam”. Dzieci chore na nowotwór chwyciły za mikrofony i wyrażają to, co czują, poprzez rap

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Dziecko

Pediatra o nowotworach wśród dzieci: niepokojące są złamania, których ciężkość jest nieadekwatna do mechanizmu urazu

Sarah Harding choruje na raka piersi. „Nie wiem, ile miesięcy mi pozostało” – mówi 38-letnia piosenkarka

kobieta blondynka

Cytologia klasyczna czy cytologia płynna – którą z nich wybrać?

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

matka z dorosłą córką

„Przez całe życie była toksyczną osobą, w każdej roli: pracownika, koleżanki, siostry, córki. I toksyczną mamą” – opowiada 35-letnia Ada o swojej matce

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

żyły na nogach

Zapalenie żył – jakie objawy wskazują na stan zapalny w żyłach powierzchownych i głębokich?

Endermologia / istock

Co to jest endermologia – efekty, wskazania i przeciwwskazania do masażu podciśnieniowego

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?