Przejdź do treści

Choroby podwzgórza – objawy, diagnostyka i leczenie

podwzgórze
Choroby podwzgórza - objawy, diagnostyka i leczenie Fakurian Gesign/Unsplash
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Implant zamiast tabletki przeciwbólowej? Innowacyjne rozwiązanie naukowców
Lekarze dawali mu pół roku życia. Uratował go przeszczep, podczas którego otrzymał pięć narządów naraz
Wraca zerowy podatek VAT na zagraniczne leki ze zbiórek. Walczyli o to między innymi rodzice dzieci z SMA
„To był szok. Przez ponad dwadzieścia lat nie wiedziałam, z czym chodzę w brzuchu”. Szpital popełnił błąd. Pani Wanda odszkodowania nie dostanie
Kolejna fala zakażeń. „Obecny koronawirus bardzo różni się od oryginalnego, to inna choroba, więc możemy mówić o COVID-22”

Choroby podwzgórza to schorzenia wywołane m.in. na skutek urazów, infekcji czy guzów rozwijających się w obrębie podwzgórza. Podwzgórze jest niezwykle ważnym elementem mózgu, odpowiadającym za utrzymanie homeostazy. Uszkodzenie struktury międzymózgowia, w którym znajduje się podwzgórze może prowadzić do pojawienia się zaburzeń neurologicznych, hiperprolaktynemii lub zaburzeń odżywiania. Na czym polega diagnostyka chorób podwzgórza i jak leczy się zaburzenia czynności podwzgórza?

Jakie funkcje pełni podwzgórze?

Podwzgórze to niewielka struktura znajdująca się w międzymózgowiu. Jej funkcją jest utrzymanie homeostazy. Podwzgórze odpowiada za procesy termoregulacji, kontrolę czynności gruczołów wydzielania zewnętrznego, regulowanie rytmu dobowego, ciśnienia krwi, oddychania, przyjmowania pokarmu, odczuwania emocji i popędu seksualnego. To w podwzgórzu znajdują się ośrodki głodu i sytości oraz ośrodek chłodzenia. Do wydzielanych przez podwzgórze hormonów i neuroprzekaźników należą m.in.: tyreoliberyna (TRH), somatoliberyna, somatostatyna,  kortykoliberyna i dopamina. Działanie podwzórza jest ściśle związane z działaniem przysadki mózgowej. Wydzielane przez podwzgórze liberyny pobudzają przysadkę mózgową do uwalniania hormonów.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Mózg po COVID-19. Jakie zmiany mogą w nim zajść? Tłumaczy neurolożka Magdalena Wysocka-Dudziak

Choroby i zaburzenia podwzgórza

Nieprawidłowości w funkcjonowaniu podwzgórza mogą być wynikiem:

  • infekcji układu nerwowego,
  • urazów czaszki,
  • guzów podwzgórza (czaszkogardlaków, glejaków drogi wzrokowej, guzów germinalnych, malformacji naczyniowych),
  • operacji neurochirurgicznych,
  • procesów naciekowych,
  • zapalenia podwzgórza,
  • radioterapii nowotworów,
  • patologii ciąży,
  • poronienia,
  • wad wrodzonych,
  • zaburzeń autoimmunologiczych.

Niektóre choroby podwzórza są uwarunkowane genetycznie, jak np. zespół Kallmana. W chorobie tej występuje opóźnienie dojrzewania, upośledzenie powonienia, zaburzenia układu kostnego i wrodzone wady serca.

Objawy uszkodzenia podwzgórza

Ze względu na liczne funkcje, które pełni podwzgórze, objawy uszkodzenia tej struktury są bardzo zróżnicowane, a obraz kliniczny chorób niezwykle różnorodny. Wyróżnia się trzy główne grupy objawów obserwowanych w chorobach podwzgórza: objawy neurologiczne, objawy endokrynologiczne oraz objawy zaburzeń regulacji metabolizmu. Wśród symptomów związanych z układem nerwowym wymienia się zaburzenia widzenia, nieprawidłowe reakcje źrenic na światło, zaburzenia świadomości i pamięci, zaburzenia rytmu sen-czuwanie oraz zaburzenia zachowania.

Do objawów zaburzeń hormonalnych należą:

  • wtórna niedoczynność przysadki ze współistniejącą moczówką prostą,
  • hiperprolaktynemia wywołana obniżonym stężeniem dopaminy,
  • zwojakoglejaki podwzgórza.

Uszkodzenia w obrębie podwgórza mogą prowadzić do nieprawidłowej regulacji temperatury ciała i częstej hipertermii (uszkodzenie przedniej części podwzgórza) oraz otłuszczenia (uszkodzenie jądra brzuszno-przyśrodkowego) lub anoreksji (uszkodzenie jądra bocznego podwzgórza).

Kobieta leży na łóżku

Diagnostyka chorób podwzgórza

Diagnostyka chorób podwzgórza jest skomplikowana. Konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu z pacjentem, ocena jego stanu klinicznego oraz wykonanie badań poszczególnych hormonów. Lekarz może również wspomóc się badaniami obrazowymi, w tym badaniem ultrasonograficznym, rezonansem magnetycznym lub tomografią komputerową. Guzy często powodują zaburzenia widzenia, dlatego przy podejrzeniu zmiany o charakterze nowotworowym wykonuje się również badanie wzroku.

Leczenie chorób podwzgórza

Leczenie choroby podwzgórza zależy od rodzaju wykrytego schorzenia. Objawy endokrynologiczne mogą być wyeliminowane dzięki zastosowaniu terapii hormonalnej. W niedoczynności tarczycy podaje się hormony tarczycy, kortykosteroidy i gestageny. Zakażenia układu nerwowego leczone są antybiotykoterapią i preparatami przeciwwirusowymi. Powstałe guzy wycina się lub poddaje działaniu radioterapii.

 

 

Bibliografia:

  1. G. Zieliński, Zaburzenia czynności podwzgórza, Medycyna po Dyplomie.

  2. F. H. Netter, Atlas anatomii człowieka, Edra Urban&Partner, Tablica 148.
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Pień mózgu – budowa, funkcje, choroby i badania. Jakie objawy wskazują na jego uszkodzenie?

Mylona z alzheimerem, parkinsonem, uważana za chorobę dzieci. Jak rozpoznać i leczyć padaczkę u seniorów, mówi dr n. med. Maria Maliszewska

Przekazując diagnozę rodzicom, mówi: „Gratuluję, mają państwo dziecko z zespołem Aspergera”. O różnorodności, która występuje w spektrum autyzmu, mówi Tony Attwood

25-latka była pewna, że jej synek cierpi na zaparcia. Badania pokazały, że problem jest o wiele bardziej poważny

25-latka była pewna, że jej dziecko cierpi na zaparcia. Badania pokazały, że problem jest o wiele bardziej poważny

Billie Eilish

Billie Eilish o zespole Tourette’a: „Podczas rozmowy ze mną się tego nie zauważa, ale dla mnie to wszystko jest bardzo męczące”

Miała guza wielkości główki dziecka. Teraz przestrzega innych przed bagatelizowaniem bólu pleców

Układ dokrewny – funkcje i budowa. Jakie hormony są najważniejsze?

Milena Nosek / archiwum prywatne

„To, co dzieje się wewnątrz nas, wyznacza jakość naszej pracy. Hormony sterują całym naszym organizmem” – mówi Milena Nosek, dietetyczka

Hormony, które rządzą twoim życiem seksualnym /fot. Pexels

Hormony, które rządzą twoim życiem seksualnym

ACTH – czym jest? Badanie i wskazania do niego, normy

Choroba Devica – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

„Rak to nie wyrok. Ale ignorowanie go i czekanie, aż da rozsiew, redukuje szansę przeżycia do zera”- apeluje Tomasz Rezydent

Nowa metoda leczenia choroby Parkinsona / istock

Polscy neurochirurdzy zoperowali mózg bez otwierania czaszki. Tak „wyłączyli” objawy Parkinsona

Czym grozi i jak się objawia zwapnienie szyszynki? / Fot. Pexels

„Piasek mózgowy” może powodować bezsenność, występuje nawet u 30-latków. Czym grozi i jak się objawia zwapnienie szyszynki, mówi neurolożka Magdalena Podbrożna

Malformacja – co to jest? Czy naczyniak mózgu jest niebezpieczny?

Sophie Wilmes zawiesza swoje obowiązki, żeby opiekować się ciężko chorym mężem. „Decyzja budzi największy szacunek”

Stan wegetatywny – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

„Ludzie mogą nie tylko wypierać wspomnienia, ale też tworzyć fałszywe”. Co ukrywa przed nami nasz mózg, mówi prof. Tomasz Maruszewski

Bruce Willis

Bruce Willis kończy karierę. Zdiagnozowano u niego ciężką chorobę

Holoprosencefalia – odmiany, objawy, diagnostyka dziecka

Sławomir Prusakowski

„Sny mogą zwiększyć naszą samoświadomość i uważność na to, kim jesteśmy, czego doświadczamy, co jest dla nas ważne”. O znaczeniach snów mówi psycholog Sławomir Prusakowski

Kobieta leży na łóżku

Twój mózg co jakiś czas potrzebuje odpoczynku i relaksu. Podpowiadamy, jak to zrobić

Nieleczona skraca życie nawet o 10 lat. „Nie mówiłam o wszystkich objawach, bo bałam się oskarżeń o udawanie”. O życiu z akromegalią opowiada Katarzyna Marcinkowska

Niedoczynność kory nadnerczy – objawy, badania, rodzaje, leczenie

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

×