Przejdź do treści

Rozedma płuc – co to jest, jakie są przyczyny i objawy? Na czym polega leczenie?

lekarz trzymający zdjęcie rentgen
Rozedma płuc/ fot. Minerva Studio / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Zespół cieśni nadgarstka. Rozmowa z osteopatką Eweliną Tyszko-Bury
Zespół cieśni nadgarstka. Jak może pomóc osteopatia? Wyjaśnia Ewelina Tyszko-Bury
Andrzej Duda / prezydent.pl
Prezydent Andrzej Duda nominowany do Biologicznej Bzdury Roku 2020. Podczas debaty mówił o szczepionce, która nie istnieje
Oczyszczanie twarzy - jak to robić dobrze? Największe błędy i sposoby na prawidłowe mycie twarzy wylicza dermatolożka
Oczyszczanie twarzy – jak to robić dobrze? Dermatolożka wymienia największe błędy i sposoby na prawidłowe mycie skóry
Dieta jajeczna – bezpieczna i skuteczna, czy szkodliwa i monotonna?
Kalorie a miesiączka / rawpixel
W drugiej połowie cyklu miesiączkowego można jeść więcej? Dietetyk Jakub Chwiłkowski odpowiada

Rozedma płuc (rozedma płucna) to poważna choroba, która nie jest wyleczalna, a objawy często nie są łatwe do zdiagnozowania. Jakie są przyczyny rozedmy płuc i powikłania tego schorzenia?

Rozedma płuc – co to jest?

Rozedma płuc (inaczej rozedma płucna) to choroba, która polega na nieodwracalnym niszczeniu pęcherzyków płucnych  i tym samym zmniejszeniu czynnej powierzchni oddechowej. Zwykle ta choroba występuje jako składowa obrazu POChP, czyli przewlekłej obturacyjnej choroby płuc.

Wyróżnia się dwa główne typy rozedmy płuc:

  • rozedma środka zrazika – dochodzi do zniszczenia pęcherzyków oddechowych,
  • rozedma całego zrazika – zniszczeniu ulegają oskrzeliki oddechowe, woreczki pęcherzykowe oraz pęcherzyki oddechowe.

W wyniku powstania rozległych zmian w miąższu płucnym pojawiają się rozległe pęcherze rozedmowe.

Dwa obrazki przedstawiające płuca - jedne są różowe, a drugie czarne

Przyczyny rozedmy płuc

Przyczyną rozedmy płuc jest przede wszystkim palenie tytoniu – w takim przypadku rozedma powstaje w górnych partiach płuc. Jest to przede wszystkim rozedma środka zrazika. Na tę chorobę narażone są osoby przebywające w środowisku o zwiększonej zawartości pyłów w powietrzu.

Rzadziej rozedma płucna spowodowana jest przez niedobór alfa1-antytrypsyny. Zmiany powstają wtedy w płatach dolnych już około 30. roku życia, szczególnie jeśli osoba chora pali tytoń. Choroba przebiega jako rozedma całego zrazika.

Rozedma płuc – objawy

Objawy rozedmy płuc wiążą się z niewydolnością oddechową powstałą w wyniku zniszczenia prawidłowego miąższu płucnego. Problemy z zaczerpnięciem powietrza zwiększają się wraz z rozwojem choroby. Początkowo pojawia się duszność przy znacznym wysiłku, a w skrajnych przypadkach może dojść do niemożności wykonania z jej powodu codziennych czynności.

W zaawansowanej chorobie płuca rozedmowe nadmiernie wypełniają klatkę piersiową, co jest widoczne pod postacią klatki piersiowej beczkowatej. Pacjenci nierzadko są wyniszczeni, widać ich ciągły wysiłek.

Chorobę rozpoznaje się na podstawie badań obrazowych. Rozedma płucna w RTG charakteryzuje się spłaszczeniem przepony, poziomym ustawieniem żeber, nadmiernym przejaśnieniem pól płucnych. Pewne rozpoznanie uzyskuje się na podstawie tomografii komputerowej o wysokiej rozdzielczości (TKWR), badanie jednak nie jest konieczne w przypadku osób chorych na POChP.

Diagnoza rozedmy płuc

W diagnozowaniu rozedmy płuc wykonuje się:

  • tomografię komputerową klatki piersiowej;
  • RTG klatki piersiowej – jeżeli pacjent ma rozedmę płuc na zdjęciu widać jaśniejsze elementy w polach płucnych, spłaszczenie przepony i czasem pęcherze rozedmowe;
  • gazometrię, która pozwala rozpoznać i kontrolować zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej;
  • spirometrię, która mierzy objętość oraz pojemność płuc i przepływ powietrza.

Jak leczyć rozedmę płuc?

Leczenie rozedmy płuc jest wielokierunkowe, oprócz farmakoterapii wykorzystuje się też rehabilitację i odpowiednią dietę. Leczenie rozedmy płuc opiera się na terapii choroby podstawowej, czyli POChP, jest dobierane indywidualnie do potrzeb pacjenta, w zależności od wyników gazometrii oraz spirometrii. Opiera się przede wszystkim na terapii choroby podstawowej, rehabilitacji oddechowej i odpowiednim odżywianiu. Stosuje się leki rozkurczające oskrzela, długo i krótko działające, sterydy, a przy leczeniu zaostrzeń antybiotyki. W przypadku nasilonej duszności wdraża się tlenoterapię.

W przypadku niedoboru alfa1-antytrypsyny już u młodych ludzi można wdrażać leczenie substytucyjne, jest ono jednak bardzo drogie i nierefundowane w Polsce. Niektórzy chorzy kwalifikują się do zabiegów operacyjnych rozedmy płuc polegających na wycięciu pęcherzy rozedmowych, zmniejszeniu objętości płuc lub ich przeszczepieniu.

Rehabilitacja w rozedmie płuc zapobiega progresji zmian, ma szczególne zastosowanie u osób, u których mimo optymalnego leczenia nadal występuje duszność. Wspomagająco można wykorzystywać ćwiczenia oddechowe, ogólnousprawniające ćwiczenia fizyczne, edukację chorego i jego bliskich. Konieczne jest leczenie uzależnienia od tytoniu oraz odpowiednie wsparcie psychiczne.

Dieta przy rozedmie płuc ma również niezmiernie ważne znaczenie, ponieważ chorzy z powodu duszności mogą mieć problemy z odpowiednim odżywianiem się. Należy zapewnić choremu odpowiednią podaż kalorii, posiłki podawać w mniejszych porcjach, kilka w ciągu dnia, a jeśli to konieczne, dietę uzupełnić odżywkami.

Rozedma płuc – skutki i powikłania

Gdy dojdzie do pęknięcia pęcherzyka w płucach, powietrze przedostaje się do jamy opłucnej i powoduje ucisk na tkankę płucną oraz upośledzenie oddychania. Objawia się to nagłym, silnym bólem w klatce piersiowej, który może promieniować do pleców lub ramienia, dusznością i suchym kaszlem. Odma opłucnowa może również nie dawać żadnych symptomów. Sytuacja taka wymaga szybkiej interwencji.

Lekarz u pacjenta z pęcherzykami na płucach stwierdza ściszenie szmeru pęcherzykowego i nadmierny odgłos opukowy. Rozpoznanie stawia się za pomocą zdjęcia rentgenowskiego klatki piersiowej. W zależności od wielkości odmy i stanu pacjenta leczenie może być zachowawcze.

Odmę można zdrenować (założyć dren poprzez ścianę klatki piersiowej do jamy opłucnej) lub leczyć operacyjnie (w przypadku nawracania bulle rozedmowe usuwa się operacyjnie).

Rozedma płuc – rokowania

Długość życia z rozedmą płuc zależy od wielu czynników zewnętrznych oraz wewnętrznych. Rokowanie poprawia się znacząco przy zaprzestaniu palenia tytoniu. Niekorzystnymi czynnikami rokowniczymi są nasilona duszność, zmniejszona wydolność wysiłkowa, niedożywienie i częste zaostrzenia choroby.

Czy rozedma płuc jest wyleczalna? Niestety choroba ta nie jest wyleczalna – terapia zmniejsza objawy i zapobiega powstawaniu kolejnych zmian, dlatego powinna być stosowana regularnie i modyfikowana w zależności od objawów. Życie z rozedmą płuc jest mniej uciążliwe, gdy chory stosuje się do zaleceń lekarskich oraz unika czynników ryzyka.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Szczeklik A., Interna Szczeklika, Medycyna Praktyczna, Kraków 2018.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Ewelina Stefanowicz
lekarz

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Płuca z gałązek bzu

Szokujące zdjęcie płuc pacjentki z COVID-19. Pokazuje, jak groźny jest koronawirus

Lekarka w fartuchu ochronnym ściąga rękawiczki

Zdjęcie dłoni lekarza po 10 godzinach w rękawiczce. Tak wygląda walka na pierwszej linii frontu z COVID-19

„Proszę przyjść, jak będzie pani chciała mieć dzieci”. Te słowa usłyszała od lekarzy artystka Katarzyna Gabrysz, kiedy szukała pomocy

Szczepienie na grypę

Grypa – jak są jej objawy? Jak wygląda leczenie i jakie są powikłania?

Lekarz pokazuje na rentgen i tłumaczy pacjentce przyczyny zapalenia płuc

Zapalenie płuc – czym jest, jakie są jego objawy i sposoby leczenia?

prześwietlenie płuc

Rak płuc – objawy, rokowania, leczenie. Jakie są jego przyczyny?

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – co to za badanie? Jak często ją wykonywać i jak interpretować wyniki?

Kobieta smutna, cierpiaca na depresję poporodową

Depresja poporodowa – jak długo trwa? Jakie są jej objawy i jak ją leczyć?

Triage – na czym polega? Jakie są zasady segregacji medycznej chorych?

Kobieta z objawami astmy przyjmuje leki przy lekarce

Astma oskrzelowa u dzieci i dorosłych – objawy, przyczyny, leczenie

Mezoterapia igłowa – co to jest, jakie są efekty i skutki uboczne?

Paznokcie

Zmiany na paznokciach. O jakich chorobach świadczą?

kobieta ze zmianami skórnymi twarzy

Przebarwienia na twarzy – przyczyny i sposoby, żeby się ich pozbyć

Wrzody żołądka ‒ leczenie naturalne

Wrzody żołądka – leczenie naturalne. Jakie są domowe sposoby?

Rak kości – objawy i przyczyny

Rak kości – przyczyny i objawy. Jak je szybko rozpoznać?

Zakrzepica - co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

Zakrzepica – co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

kobieta lekarz trzyma w rękach zdjęcie rentgenowskie płuc

Płuca palacza – jak wyglądają i jak je oczyścić?

lekarz wykonuje kobiecie rentgen zębów

Zdjęcie pantomograficzne – na czym polega i ile kosztuje?

zapalenie przydatków, kobieta trzymająca się w okolicach podbrzusza

Zapalenie przydatków – objawy, leczenie, możliwe powikłania

kobieta, którą boli brzuch, przepuklina pępkowa

Przepuklina pępkowa u dzieci i dorosłych – objawy i leczenie

Kobieta chora na sarkoidozę rozmawia z lekarką.

Sarkoidoza – przyczyny i objawy. Przebieg oraz leczenie choroby

młoda kobieta zadowolona po usunięciu trądziku

Trądzik hormonalny – przyczyny i leczenie. Jak go rozpoznać?

migotanie przedsionków - kobieta trzyma się za serce

Migotanie przedsionków – przyczyny, objawy i leczenie tej postaci arytmii

para całująca się

Co to jest diafragma? Jakie jest jej działanie i skuteczność jako środka antykoncepcyjnego?

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę