Przejdź do treści

Ropień – przyczyny, objawy, leczenie. Rodzaje ropni

kobieta, nakładająca maść na problemy skórne twarzy
Czym jest ropień i jakie są rodzaje ropni? Fot. Africa Studio / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Liposukcja kawitacyjna – co to, efekty, przeciwwskazania
Kobieta w laboratorium
Genetyczka o decyzji TK: w kilka godzin dorobek naukowy w dziedzinie genetyki (czyli diagnostyki prenatalnej) został zrównany z ziemią
Znasz to uczucie, kiedy oblewa cię fala wstydu? Psycholożka Anna Cyklińska wyjaśnia, jak możesz pracować z tą emocją
Kobieta
Medycy grzmią: nie możemy odgórnie zakładać, że każda pacjentka poradzi sobie z ciążą wysokiego ryzyka, traumą porodu chorego dziecka oraz dalszą heroiczną opieką nad nim
ciąża, powikłania, poronienie
„Chciałabym, żeby mamy chorych dzieci miały siłę je kochać i miały siłę, żeby żyć”. Położna o brakach systemu, który rodziców w trudnych przypadkach zostawia samych

Ropień jest wywołany przez bakterie, zwykle gronkowca lub beztlenowce. Tworzy się na skutek zbierania się ropy w tkankach. Może być niebezpieczny dla zdrowia i życia – nie należy go lekceważyć. Leczenie ropnia często polega na podawaniu antybiotyków lub na chirurgicznym usunięciu.

Czym jest ropień?

Ropień to nic innego jak zebrana ropa. To wydzielina będąca połączeniem rozpuszczonych mas martwiczych i bakterii. Do powstania ropy dochodzi w wyniku działania komórek odpornościowych – makrofagów i neutrofili. Ich walka z bakteriami wytwarza stan zapalny, a ropień jest jednym z jego skutków ubocznych. Stan zapalny można porównać do bitwy – komórki odpornościowe walczą z bakteriami, aby te nie zajęły reszty organizmu. Ropień to z kolei swoiste „uwięzienie” wrogich drobnoustrojów. Objawy ropnia zależą od umiejscowienia. Mogą tworzyć się zarówno na tkankach miękkich, jak i na kościach, czyli właściwie w całym ciele – szczególnie niebezpieczne są ropnie mózgu i  innych, ważnych narządów.

Bakterie pod kontrolą

Objawy ropnia

Ropnie mogą dawać bardzo różne objawy. Najprościej jest rozpoznać ropnie na skórze i pod nią. Ropień podskórny jest bolesny w dotyku, zaczerwieniony i wystaje ponad powierzchnię skóry. Powstaje w wyniku bakteryjnego zakażenia skóry i tkanki podskórnej. Najczęściej wywołany jest przez bakterie naturalnie bytujące na skórze i tworzące jej florę. Może pojawiać się niemal na każdym miejscu na ciele. Dość często spotyka się np. ropień na pośladku.

Ropnie położone wewnątrz ciała są wynikiem zakażenia bakteryjnego krwi, rozprzestrzeniania się drobnoustrojów razem z chłonką lub urazu, który uległ zakażeniu. Ropnie mogą pojawić się również w jamie ustnej, gdzie bytuje bardzo wiele bakterii – najczęściej spotykany jest ropień zęba, który może być powikłaniem próchnicy i innych chorób, a także urazu zęba. Objawem ropnia zęba jest pulsujący i rozpierający ból, który może promieniować do skroni i ucha. Często pacjenci odczuwają „wysadzanie zęba” lub mają wrażenie, że ząb jest zbyt wysoki. Dodatkowym objawem mogą być powiększone węzły chłonne. Może wyrosnąć również ropień na dziąśle.

Wiele bakterii bytuje w jelitach i odbycie. Uszkodzenia flory jelitowej tych okolic, choroby i urazy często wiążą się ze stanem zapalnym i powstaniem ropnia. Ropień odbytu tworzy się przy zapaleniu gruczołów odbytniczych i może być wywołany biegunką, obecnością ciała obcego, częstymi stosunkami analnymi lub uporczywymi zaparciami. Ropień w tych „wstydliwych” miejscach może powstać również w przebiegu nowotworów, choroby Leśniowskiego-Crohna, zmian popromiennych, przy chorobach wenerycznych i przy zapaleniu uchyłków jelita grubego.

Niekiedy występuje ropień okołoodbytniczy. Objawy ropnia w tych okolicach to: ból w czasie defekacji i siedzenia, opuchlizna, stwardnienie i zaczerwienienie skóry.

Zobacz także

Bakterie wywołujące ropnie

Znana jest dość duża grupa bakterii odpowiedzialnych za powstawanie ropni. Należą do nich:

  • Staphylococcus aureus (gronkowiec złocisty) – może odpowiadać za powstawanie stanów zapalnych płuc, mięśnia sercowego, opon mózgowych i żył. Doprowadza do tworzenia się ropni na ważnych narządach. Odpowiada m.in. za ropień kręgosłupa, ropnie skórne i węzłów chłonnych;
  • pałeczki gram-ujemne, należące do rodziny Enterobacteriaceae (np. ropień jelita grubego, ropień odbytu);
  • ziarenkowce beztlenowe (np. ropień mózgu, ropień w jamie ustnej, ropień dziąsła, ropnie górnych dróg oddechowych);
  • Streptococcus pyogenes (np. ropień zęba, ropień płuc w powikłaniu zapalenia płuc, ropnie układu moczowego);
  • gram-ujemne pałeczki beztlenowe (ropień wątroby, trzustki, nerek, ropnie zębów i dziąseł).

Rodzaje ropni

Ropień zęba

Najczęstszym rodzajem ropnia zęba jest ropień okołowierzchołkowy, a drugim co do częstości jest ropień przyzębia. W przypadku ropnia okołowierzchołkowego zwykle przyczyną jest infekcja bakteryjna, która nagromadziła się w miękkiej, często martwej miazdze zęba. Może to być spowodowane próchnicą, złamanymi zębami lub rozległą chorobą przyzębia (lub kombinacją tych czynników). Nieudane leczenie kanałowe może również spowodować ropień.

Ropień zęba jest rodzajem zakażenia zębopochodnego, chociaż często ten drugi termin jest stosowany w odniesieniu do zakażenia, które rozprzestrzeniło się poza obszar wokół zęba powodującego chorobę.

Ból jest ciągły i można go opisać jako silny, narastający, ostry, strzelający lub pulsujący. Uciskanie lub rozgrzewanie zęba może wywołać silny ból. Obszar ropnia może być wrażliwy na dotyk i spuchnięty. Ostry ropień zęba może być bezbolesny, ale z występującym na dziąśle obrzękiem. Ważne jest, aby lekarz dentysta szybko skontrolował powstały ropień, ponieważ później może wejść w fazę chroniczną.

Kobieta u dentysty czeka na leczenie kanałowe

Ropień mózgu

Ropień mózgu jest spowodowany stanem zapalnym i gromadzeniem się zakażonego materiału, pochodzący ze źródeł miejscowych (infekcja ucha, ropień zębowy, infekcja zatok przynosowych, infekcja wyrostka sutkowatego kości skroniowej, ropień zewnątrzoponowy) lub ogólnych (płuca, serce, nerki itp.). Może wystąpić w każdym wieku, ale najczęściej występuje w trzeciej dekadzie życia.

Najczęstszymi objawami są bóle głowy, senność, splątanie, drgawki, niedowład połowiczy lub trudności z mówieniem wraz z gorączką o szybko postępującym przebiegu. Ból głowy jest charakterystycznie silniejszy w nocy i rano, ponieważ ciśnienie wewnątrzczaszkowe naturalnie wzrasta w pozycji leżącej. To podwyższone ciśnienie prowadzi do porannych wymiotów.

Leczenie obejmuje obniżenie podwyższonego ciśnienia śródczaszkowego i rozpoczęcie dożylnego podawania antybiotyków.

Ropień zimny

Zimny ropień odnosi się do ropnia pozbawionego intensywnego stanu zapalnego zwykle związanego z infekcją. Może być powodowany przez bakterie wywołujące gruźlicę i grzyby, takie jak te powodujące blastomykozę, które nie mają tendencji do stymulowania ostrego zapalenia. Alternatywnie, zimne ropnie są typowe u osób z zespołem hiperimmunoglobuliny E.

Ropień nie jest ciepły i czerwony, jak w typowym przebiegu choroby. Zimne ropnie są na ogół bezbolesnymi torbielami.

Ropień wątroby

Ropień wątroby to masa wypełniona ropą wewnątrz wątroby. Częstymi przyczynami są choroby brzuszne, takie jak zapalenie wyrostka robaczkowego lub zapalenie uchyłków spowodowane krwotokiem przez żyłę wrotną. Może również rozwinąć się jako powikłanie uszkodzenia wątroby.

Istnieje kilka głównych postaci ropnia wątroby, sklasyfikowanych według przyczyny:

  • Zwyczajny ropień wątroby, który jest najczęściej wywołany przez wiele drobnoustrojów, stanowi 80 proc. przypadków ropnia wątroby;
  • Ropień pełzakowy wątroby, wywołany przez Entamoeba histolytica, stanowi 10 proc. przypadków. Zachorowalność jest znacznie wyższa w krajach rozwijających się;
  • Ropnie grzybicze, najczęściej wywołane przez gatunki Candida, stanowią mniej niż 10 proc. przypadków;
  • Ropień jatrogenny, spowodowany interwencjami medycznymi.

Śmiertelność szpitalna wynosi około 2,5-19 proc. Gorzej rokują osoby starsze, osoby chorujące na nowotwory, zakażenia grzybicze, marskość wątroby, przewlekłe choroby nerek, ostrą niewydolność oddechową lub choroby dróg żółciowych.

kobieta w kuchni

Leczenie ropnia

Leczenie polega na podawaniu antybiotyków, które zapobiegają rozprzestrzenianiu się stanu zapalnego oraz otwarciu i oczyszczeniu ropnia.

Czasem konieczne jest pozostawienie drenu, który umożliwia całkowity odpływ ropy z zainfekowanego obszaru.

Jak zapobiegać ropniom?

Przyczyną ropnia zwykle jest infekcja wywołana przez bakterie, ale też wirusy lub grzyby, które często dostają się do organizmu przez ranę. Dlatego zapobieganie ropniom powinno polegać na odkażaniu skaleczeń, zaopatrzeniu ich jałowym opatrunkiem oraz na utrzymywaniu gojącej się skóry w czystości.

Z ropniami często mylone są ropniaki. Różnica między nimi polega na tym, że w przypadku tych drugich ropa wypełnia naturalne jamy ciała, a wokół ogniska zapalnego nie powstaje torebka.

 

Źródła:

  1. Choroby wewnętrzne. Franciszek Kokot;
  2. Akhondi, Hossein; Sabih, Durr E. (2019), „Liver Abscess”, StatPearls, StatPearls Publishing.
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Pierwsze suplementy od kobiet dla kobiet

Poznaj WIMIN

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

Peeling kawitacyjny – efekty, przeciwwskazania, jak często robić?

Lipoza iniekcyjna - zabieg

Lipoza iniekcyjna – co to, efekty, przeciwwskazania

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

Nagrodę Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii otrzymali: Harvey J. Alter, Michael Houghton and Charles M. Rice

Nagroda Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii przyznana! Znamy laureatów

kobieta w wannie

Częste mycie skraca życie? Zdziwisz się, ile prawdy jest w tym powiedzeniu!

chory kręgosłup

Skolioza, skrzywienie boczne – przyczyny, objawy, ćwiczenia

lekarz wykonuje usg piersi pacjentki

USG piersi – kiedy i jak często robić? Jak wygląda USG piersi?

wyspadek samochodowy

Wstrząs mózgu – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc, leczenie

jęczmień na powiece

Jęczmień na oku – przyczyny, profilaktyka, leczenie

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – wskazania, przygotowanie, cena. Mammografia czy USG?

nogi

Zakrzepica żył głębokich i powierzchownych – objawy, leczenie

kobieta podczas badania oczu

Zez zbieżny i rozbieżny – przyczyny, objawy i leczenie

Lekarz pobierający próbkę krwi aby sprawdzić czy pacjent jest chory na hemofilię

Hemofilia typu A, B i C – przyczyny, objawy i leczenie

Bakterie flory jelitowej – jak powinnyśmy o nie zadbać?

kobieta zgrzytająca zębami

Bruksizm – przyczyny, objawy, leczenie. Co to jest?

Kobieta w białej bluzce przytyrzymuje chusteczkę przy nosie, ponieważ ma krwotok

Krew z nosa – przyczyny, jak zatamować krwotok z nosa?

dziecko z wysypką

Różyczka u dzieci i dorosłych – objawy, leczenie i szczepienie

Choroba legionistów (legionelloza)

Choroba legionistów – czym jest i czy należy się jej obawiać?

kobieta, którą boli brzuch

Rak jelita grubego – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Łóżkowy savoir-vivre. Kilka przykładów fajnych zachowań w sypialni

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Kobieta leży na łóżku

Seks analny to czysta przyjemność! Jak wzbogacić swój erotyczny repertuar?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?