Przejdź do treści

Zapalenie płuc – czym jest, jakie są jego objawy i sposoby leczenia?

Lekarz pokazuje na rentgen i tłumaczy pacjentce przyczyny zapalenia płuc
Jakie są przyczyny zapalenia płuc? Fot. DragonImages / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
stres trening
Sposoby na stres. Oto 6 skutecznych sposobów, które ukoją twoje nerwy
Nadmierna potliwość – o czym świadczy, jakie są przyczyny?
Szczepionka
Szczepionka na gruźlicę może uchronić nas przed koronawirusem?
Kobieta trzyma się za szyję
Ból i zesztywnienie mięśni karku – przyczyny, leczenie
Kobieta czesząca włosy
Problemy z włosami: łupież, wypadanie włosów, przetłuszczanie się. Co robić?

Zapalenie płuc to wywołany przez drobnoustroje (wirusy, grzyby, bakterie) lub czynniki toksyczne stan zapalny oskrzelików oraz pęcherzyków płucnych. Najczęściej chorują dzieci i osoby starsze. Zapalenie płuc może rozpocząć się nagle i mieć przebieg ostry i burzliwy lub rozwijać się powoli w postaci rozproszonych, mniej uciążliwych ataków chorobowych.

Na zapalenie płuc choruje w Polsce około 300 000 osób rocznie. Choroba ta jest szczególnie groźna u dzieci poniżej 2. roku życia oraz u dorosłych powyżej 65. roku życia. Podatność na nią zwiększają m.in.: infekcje wirusowe, inne infekcje (np. HIV), palenie papierosów, a także leki stosowane w leczeniu nowotworów.

Objawy i przyczyny zapalenia płuc

Najczęściej występującym zapaleniem płuc jest zapalenie bakteryjne, zwane też „typowym zapaleniem płuc”. Jego przyczyną są pneumokoki, a konkretnie – dwoinka zapalenia płuc. Ta odmiana choroby stanowi w sumie 70 proc. przypadków.  Najbardziej charakterystyczne objawy zapalenia płuc to:

  • gorączka (powyżej 38 st. C),
  • dreszcze, i poty
  • osłabienie,
  • duszność,
  • kaszel,
  • odkrztuszanie zielonej lub krwistej wydzieliny.

W zależności od typu choroby, mogą pojawić się również inne symptomy, jak np.: zmniejszenie powietrzności płuc, przyspieszenie oddechu.

Do czynników, które wpływają na wystąpienie choroby zalicza się:

  • palenie papierosów,
  • mukowiscydozę,
  • stan obniżonej odporności organizmu,
  • problemy z przełykaniem,
  • przewlekłe choroby układu oddechowego i krążenia,
  • wirusowe zakażenia górnych dróg oddechowych.

Objawy zapalenia płuc u dzieci

Bakteryjne zapalenie płuc u dzieci rozwija się bardzo szybko i choroba przebiega o wiele ciężej niż u dorosłych. Charakterystyczne jej objawy u maluchów to:

  • wysoka gorączka,
  • dreszcze,
  • ból w obrębie jamy brzusznej,
  • uciążliwy kaszel (najpierw suchy, później mokry).

Najbardziej narażone na chorobę są dzieci do 5. roku życia, które mieszkają w krajach rozwijających się. Złe warunki socjoekonomiczne sprzyjają pojawieniu się choroby.

Zapalenie płuc u niemowlaka – objawy i przyczyny

Najczęstsze objawy zapalenia płuc u niemowląt to:

  • katar,
  • kaszel,
  • duszności,
  • brak apetytu,
  • gorączka lub podwyższona temperatura ciała.

Do czynników sprzyjających pojawieniu się choroby zalicza się m. in. wcześniactwo i niewielką masę ciała po porodzie oraz bierne palenie.

Zachłystowe zapalenie płuc – objawy i przyczyny

Zachłystowe zapalenie płuc może pojawić się u osób w każdym wieku, jednak najczęściej występuje ono u małych dzieci do 5. roku życia, noworodków oraz niemowląt. Jest ono efektem przedostawania się bakterii z treści pokarmowej do układu oddechowego i płuc na skutek osłabienia zwieracza przełyku. W przypadku niemowląt choroba jest wynikiem wady rozwojowej, która polega na nieodpowiednim oddzieleniu tchawicy od przełyku. U starszych dzieci osób choroba powstaje jako rodzaj powikłania po zachłyśnięciu się pokarmem.

Zachłystowe zapalenie płuc nieraz dotyka również seniorów. Jest ono efektem trudności w połykaniu oraz problemów z uzębieniem. Istotne jest również to, że starsi ludzie są mniej odporni niż np. osoby w średnim wieku. U tych również może jednak dojść do zapalenia płuc, które najczęściej stanowi u nich powikłanie pod chorobach upośledzających działanie zwieracza przełyku.

Objawy zachłystowego zapalenia płuc to:

  • gorączka (powyżej 38 stopni),
  • osłabienie,
  • problemy z oddychaniem,
  • przyspieszony oddech,
  • bóle w klatce piersiowej (podczas nabierania powietrza),
  • sinica,
  • dreszcze,
  • częstoskurcz,
  • spadek ciśnienia krwi,
  • uciążliwy kaszel z odkrztuszaniem ropnej wydzieliny.

Może pojawić się również chrypka i świszczący oddech.

Zdecydowanie trudniej jest rozpoznać zachłystowe zapalenie płuc u noworodka. Jego symptomy to:

  • płaczliwość,
  • rozdrażnienie,
  • brak apetytu.

Bezobjawowe zapalenie płuc – objawy i przyczyny

„Bezobjawowe zapalenie płuc” to potoczne określenie stanu zapalnego w obrębie płuc, bez objawów typowych dla tego stanu lub z symptomami o niskim stopniu nasilenia. Jest to zapalenie płuc bez gorączki, które może pojawić się w każdym wieku. Najczęściej występuje u osób starszych – objawy stanu zapalnego można wówczas pomylić z chorobami przewlekłymi oraz nienajlepszą kondycją organizmu. Bezobjawowe zapalenie płuc dotyka również dzieci i niemowlęta, i związane jest z nieprawidłowym funkcjonowaniem układu immunologicznego.

Symptomy bezobjawowego zapalenia płuc:

  • zmęczenie,
  • osłabienie,
  • zły nastrój.

Może pojawiać się również niewielki kaszel oraz stan podgorączkowy. Po pewnym czasie objawy mogą nasilać się i przekształcać w pełnoobjawowe zapalenie płuc.

Na pojawienie się bezobjawowego zapalenia płuc mogą wpłynąć: wirusy, grzyby, bakterie oraz czynniki atypowe. Może być ono związane również z alergiami oraz narażaniem układu oddechowego na działanie toksycznych substancji chemicznych.

Największe mity na temat alergii. Sprawdź, w jakie opinie na jej temat niesłusznie wierzyłaś

Atypowe zapalenie płuc – objawy i przyczyny

Atypowe zapalenie płuc objawia się w podobny sposób, jak zwykła postać tej choroby, jednak wywołują ją nietypowe drobnoustroje: Mycoplasma pneumoniae, Legionella pneumophila oraz Chlamydia pneumoniae.  Najczęściej występuje u dzieci powyżej 5. roku życia.

Objawy charakterystyczne dla tej odmiany schorzenia to:

  • stan podgorączkowy,
  • bóle gardła i mięśni,
  • suchy, męczący kaszel.

U dzieci mogą pojawić się również wymioty.

Na początku atypowego zapalenia płuc objawy są mało wyraźnie, można je zwykle zauważyć dopiero po 2-3 tygodniach. Nie występują przy nim jednak symptomy charakterystyczne dla typowej, bakteryjnej odmiany tej choroby, takie jak: wysoka temperatura ciała, odkrztuszanie ropnej wydzieliny, dreszcze czy poty. Dlatego też tę odmianę jest trudno zdiagnozować.

Wirusowe zapalenie płuc – objawy i przyczyny

Wirusowe zapalenie płuc to odmiana choroby, która stanowi około 30 proc. zachorowań u osób dorosłych i około 15 proc. u dzieci. Jednocześnie, to ona najczęściej występuje w okresie jesienno-zimowym. Chorobę wywołują: rynowirusy, adenowirus, koronawirusy, wirus grypy i paragrypy oraz respiratory syncytial virus (RSV). U niemowląt do pojawienia się tej odmiany choroby może przyczynić się również wirus opryszczki.

Wirusowe zapalenie płuc często dotyka dzieci. Wynika to z tego, że maluchy mają jesienią i zimą obniżoną odporność, która nie jest jeszcze odpowiednio wykształcona. Dlatego też warto ją właśnie w tym okresie wzmacniać. Choroba ta jest również często powikłaniem po grypie.

Wirusowe zapalenie płuc najczęściej objawia się poprzez:

  • podwyższoną temperaturę ciała,
  • osłabienie, rozbicie,
  • bóle głowy,
  • szmery oddechowe,
  • duszności,
  • ból gardła,
  • dreszcze,
  • ból w okolicach klatki piersiowej (promieniujący od brzucha).

Czasami też można zauważyć zapalenie: oskrzeli, tchawicy oraz błony śluzowej krtani. U dziecka pojawia się dodatkowo apatia i brak chęci do zabawy oraz brak apatytu.

Grzybicze zapalenie płuc – objawy i przyczyny

Zapalenie płuc może być powodowane również przez grzyby. Najczęściej są to: Pneumocystis jiroveci, Cryptococcus neoformans, Histoplasma capsulatum oraz grzyby rodzaju Blastomyces. Tę odmianę choroby odnotowuje się dosyć rzadko, najczęściej pojawia się u osób z bardzo osłabionym układem immunologicznym. W szczególności narażone są na nią osoby chore na AIDS oraz przyjmujące leki immunosupresyjne. U dzieci występuje ona bardzo rzadko, jest raczej przypadłością osób po 65. roku życia.

Charakterystyczne objawy grzybiczego zapalenia płuc:

  • kaszel z odkrztuszaniem,
  • ból w klatce piersiowej,
  • brak apetytu,
  • wysoka gorączka (do 39 stopni).

Do tego często dochodzą duszności oraz podwyższone ciśnienie krwi.

Leczenie zapalenia płuc

Leczenie zależy od sposobu zakażenia. Zapalenie płuc najczęściej wymaga odpowiedniej kuracji antybiotykowej. Choremu zaleca się pozostanie w łóżku oraz spożywanie dużej ilości płynów. W przypadku braku wyraźnej poprawy należy rozpocząć leczenie hospitalizacyjne. Dzieci i osoby starsze powinny znaleźć się w szpitalu, gdy widoczna jest szczególne nasilenie objawów. Często stosuje się okłady na klatkę piersiową i tzw. drenaż ułożeniowy, czyli układanie ciała w pozycji ułatwiającej spływanie wydzieliny z oskrzeli (głowa znajduje się niżej niż reszta ciała). Ułatwia to odkrztuszanie, ale wymaga zgody lekarza oraz nadzoru osoby trzeciej (może dojść do zakrztuszenia).

Czy zapalenie płuc jest zaraźliwe?

Zapalenie płuc może być zaraźliwe, jeśli przyczyną choroby są bakterie lub wirusy. Najczęściej powodują ją te pierwsze, przede wszystkim – pneumokoki. Można zarazić się chorobą także od osoby, u której nie widać wyraźnych objawów zakażenia. Jeśli chodzi o bakteryjne zapalenie płuc, przenosi się ono poprzez drobne kropelki z dróg oddechowych chorego lub poprzez dotykanie rzeczy, których używała chora osoba. Wirusowe zapalenie płuc rozprzestrzenia się także poprzez kontakt z chorą osobą.

Ile trwa zapalenie płuc?

U dzieci i młodych ludzi zapalenie płuc trwa najczęściej około 14 dni.  Po tygodniu zwykle odnotowuje się już poprawę: powinny w tym czasie minąć bóle w klatce piersiowej oraz gorączka. Kaszel może utrzymywać się do 2-3 tygodni. Uczucie osłabienia może jeszcze się utrzymywać przez 6-8 tygodni po zniknięciu innych objawów choroby.

Zapalenie płuc – czynniki zwiększonego ryzyka

Do czynników zwiększających ryzyko zachorowania na zapalenie płuc należą: wiek, osłabiony układ odpornościowy, przewlekłe schorzenia, palenie papierosów, niehigieniczny tryb życia, przemęczenie, brak snu oraz nieprawidłowa dieta uboga w witaminy i inne składniki ważne dla zdrowia. Profilaktycznie należy unikać wymienionych czynników i dbać o swój organizm.

 

Źródła:

  1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK513321/
  2. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK525774/
  3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK526116/
  4. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5471962/
  5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5473649/

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Stara toaleta, sławojka

Wróciłaś z urlopu? Pierwsze, co musisz zrobić, to spuścić wodę w toalecie

Ambasada ChRL w Kazachstanie ostrzega przed "nieznanym zapaleniem płuc". Może być groźniejsze niż COVID-19

Ambasada ChRL w Kazachstanie ostrzega przed „nieznanym zapaleniem płuc”. Może być groźniejsze niż COVID-19

Szczepienie na grypę

Grypa – jak są jej objawy? Jak wygląda leczenie i jakie są powikłania?

prześwietlenie płuc

Rak płuc – objawy, rokowania, leczenie. Jakie są jego przyczyny?

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – co to za badanie? Jak często ją wykonywać i jak interpretować wyniki?

Kobieta z objawami astmy przyjmuje leki przy lekarce

Astma oskrzelowa u dzieci i dorosłych – objawy, przyczyny, leczenie

kobieta lekarz trzyma w rękach zdjęcie rentgenowskie płuc

Płuca palacza – jak wyglądają i jak je oczyścić?

lekarz wykonuje kobiecie rentgen zębów

Zdjęcie pantomograficzne – na czym polega i ile kosztuje?

Kobieta chora na sarkoidozę rozmawia z lekarką.

Sarkoidoza – przyczyny i objawy. Przebieg oraz leczenie choroby

Jakie są objawy zapalenia oskrzeli?

Zapalenie oskrzeli u dorosłych i u dzieci – przyczyny, objawy, leczenie

W szpitalu matka z córką chora na mukowiscydozę

Mukowiscydoza – jak długo się z nią żyje? Objawy, leczenie, dieta

szyja kobiety

Tracheotomia – czym jest ten zabieg? Wskazania i możliwe powikłania

Infekcje dróg oddechowych - jak leczyć i rozpoznać ich rodzaje?

Infekcje dróg oddechowych – jak leczyć i rozpoznać ich rodzaje?

Grypa typu A/iStock

Grypa typu A – leczenie, objawy i charakterystyka wirusa

Kobieta chora na białaczkę limfatyczną, patrząca przez okno

Białaczka limfatyczna – przyczyny, objawy, leczenie. Jakie są rokowania?

lekarz trzymający zdjęcie rentgen

Rozedma płuc – co to jest, jakie są przyczyny i objawy? Na czym polega leczenie?

Kobieta w stanie hiperwentylacji podpiera się o blat w łazience.

Hiperwentylacja – przyczyny, objawy i pierwsza pomoc

Archiwalne zdjęcie z czasów pandemii hiszpanki/Underwood Archives/Getty Images

Grypa hiszpanka. Historia największej pandemii na świecie

książka do anatomii, płuca

Samoistne włóknienie płuc – informacje o chorobie, objawach i leczeniu

kobieta

Brakuje ci tchu? Oto 12 możliwych przyczyn

serce

Nie lekceważ tych objawów. To może być serce

Zatoki

Zapalenie zatoki klinowej – przyczyny, objawy, leczenie

promieniowanie rentgenowskie

Promieniowanie rentgenowskie w badaniu RTG i jego szkodliwość/wpływ na zdrowie

Teofilina - czym jest i jak działa?

Teofilina – czym jest i jak działa?

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę