Przejdź do treści

Diastaza w moczu i we krwi – norma, podwyższona, obniżona

Diastaza w moczu i we krwi – norma, podwyższona, obniżona Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Jak starzeje się wzrok kobiet? Sprawdź, co możesz zrobić, by spowolnić ten proces
Dorota Gardias o swojej chorobie: Uzmysłowiłam sobie, że nasze życie jest bardzo kruche
Czekają nas dodatkowe obostrzenia w święta Bożego Narodzenia? Premier: „Te święta mogłyby być spokojniejsze, gdyby kolejne kilka milionów Polaków się zaszczepiło”
„Depresja to prawdziwe cholerstwo. Gdy uderza, życie potrafi być naprawdę strasznie trudne”- mówi psycholożka Monika Kotlarek. Jak pomóc samemu sobie w depresji?
Wszystko, co chcesz wiedzieć o antybiotykach, a być może nie miałaś kogo zapytać – wyjaśnia lek. Małgorzata Stefańska

Diastaza (amylaza, alfa amylaza) to enzym wytwarzany przez kilka narządów, m.in. trzustkę, jajniki, jądra, ślinianki, gruczoł mleczny, a przede wszystkim – nerki i przewód pokarmowy. Bada się ją w celu diagnostyki schorzeń trzustki i ślinianek, ale też wielu innych chorób. Co warto o niej wiedzieć? O czym świadczy jej podniesiony lub obniżony poziom? 

Co to jest diastaza?

Diastaza (amylaza, alfa amylaza) to enzym trawienny, który rozkłada cukry złożone do cukrów prostych, podczas tzw. hydrolizy. Dzięki temu mogą być one wchłonięte z przewodu pokarmowego. Amylaza wytwarzana jest przez człowieka, ale także rośliny oraz zwierzęta. Wydalana jest przez nerki. Aktywność tego enzymu oznacza się zarówno we krwi, jak i w moczu.

Diastaza – rodzaje

Można wyróżnić dwa rodzaje diastazy.

  1. P-amylaza – zwana też amylazą trzustkową, występuje tylko i wyłącznie w soku trzustkowym. Jej stężenie wzrasta przy uszkodzeniach trzustki. Uczestniczy głównie w trawieniu skrobi, glikogenu oraz amylopektyn.
  2. S-amylaza – określana również mianem amylazy śliniankowej, produkowana jest głównie w gruczołach ślinowych. Jej stężenie rośnie w wyniku ich uszkodzeń.
trzustka w 3D

Diastaza we krwi – wskazanie do badania

Diastaza w surowicy krwi to badanie, które polega na pobraniu krwi z żyły łokciowej. Zleca się je pacjentom z bólami brzucha, zmniejszonym apetytem, nudnościami, zatrzymaniem gazów oraz gorączką – objawy te wskazują na chorobę trzustki. Lekarze proszą o wykonanie badania także pacjentów, u których występują problemy w obrębie ślinianek.

Normy diastazy – podwyższona i obniżona amylaza we krwi

Normy diastazy we krwi to: 25-125 U/I, natomiast u ludzi starszych: 20-160 U/l. Normy diastazy u dzieci są podobne jak u dorosłych.

Jeżeli poziom amylazy wynosi:

  • powyżej 1150 U/l – oznacza ostre zapalenie trzustki;
  • 575–1150 U/l – może być oznaką zapalenia otrzewnej, niedrożności jelit, kamicy żółciowej, ostrego zapalenia nerek, kamicy przewodów trzustkowych, kwasicy ketonowej w cukrzycy, zapalenia pęcherzyka żółciowego, okresowego zaostrzenia w przewlekłym zapaleniu trzustki, perforacji wrzodu żołądka lub dwunastnicy;
  • 115-575 U/l – oznacza kamicę przewodów ślinowych, zatrucie metanolem, zażywanie alkaloidów opium (morfiny, heroiny, kodeiny), spożycie dużej ilości etanolu (u alkoholików), radioterapię i chemioterapię (cyklofosfamid), a także świnkę.

Podwyższona amylaza u dzieci zwykle wskazuje na uraz trzustki, tzw. rowerowy uraz brzucha. Obniżona aktywność diastazy w surowicy (poniżej normy) może być oznaką chorób nerek i zatrucia ciążowego. Może być również związana z mukowiscydozą oraz genetycznie uwarunkowanymi niedoborami.

Normy diastazy we krwi mogą się delikatnie różnić w poszczególnych laboratoriach. Dlatego też wyniki powinien ostatecznie interpretować lekarz. Nie ma przeciwwskazań do wykonania tego badania.

Diastaza w moczu – podwyższona i obniżona

Co oznacza amylaza w moczu? Badana jest głównie przy podejrzeniach choroby trzustki. Ginekolog może ją zlecić, by sprawdzić, czy nie ma przypadkiem ciąży pozamacicznej. Diastaza podwyższona może wskazywać na schorzenia wątroby i nerek. Bardzo często bada się ją w przypadku podejrzeń ostrego zapalenia trzustki, które objawia się bardzo silnym bólem nadbrzusza, promieniującym do pleców. Jeśli w moczu występuje podwyższony poziom diastazy, mówi się o amylazurii.

Podwyższony poziom diastazy w moczu może być związany z:

  • ostrym zapaleniem trzustki,
  • kamicą żółciową,
  • ciążą pozamaciczną,
  • zaostrzeniem przewlekłego zapalenia trzustki,
  • niedrożnością przewodu wyprowadzającego sok trzustkowy,
  • niedrożnością jelit,
  • zapaleniem pęcherzyka żółciowego,
  • zapaleniem otrzewnej,
  • perforacją wrzodu żołądka lub dwunastnicy,
  • nowotworem gruczołu krokowego, tarczycy, jajnika, płuc, trzustki.

Niski poziom diastazy w moczu może wskazywać na:

  • schorzenia wątroby,
  • schorzenia nerek,
  • mukowiscydozę,
  • przyjmowanie niektórych leków.

Normy diastazy w moczu to: 10–490 IU.

Aby wykonać badanie diastazy w moczu, najpierw trzeba oddać go specjalnego, sterylnego pojemnika. Jest to badanie łatwiej dostępne niż badanie diastazy we krwi.

kobieta w ciąży

Badanie diastazy – jak się przygotować?

Przed badaniem diastazy, zarówno w moczu, jak i we krwi, należy się odpowiednio przygotować, a przede wszystkim – podejść do niego na czczo. Ostatni posiłek trzeba spożyć najpóźniej 8 godzin wcześniej. Przed badaniem nie należy pić alkoholu oraz brać niektórych leków – mogą one zafałszować wyniki, dlatego trzeba tę kwestię omówić wcześniej z lekarzem. Ważne jest również, aby unikać wysiłku fizycznego. Na badanie należy zgłosić się między 7.00 a 10.00.

Diastaza w surowicy krwi i moczu – jakie leki wpływają na jej wynik?

Wynik badania diastazy mogą zafałszować takie leki, jak:

  • kortykosteroidy,
  • aspiryna,
  • indometacyna,
  • środki moczopędne.

Na zmianę wyniku mogą wpływać również doustne środki antykoncepcyjne.

 

Źródła:

  1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC182328/
  2. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC522074/
  3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC535135/
  4. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11508823/
  5. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/2548811/
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Wykryto nowe objawy mogące pomóc w szybszej diagnostyce raka trzustki

Wypadają ci włosy i męczy cię ciągłe zmęczenie? Sprawdź, czy nie masz niedoboru ferrytyny

kobieta z bólem wątroby

WZW B – szczepienie, objawy, leczenie, przyczyny i dieta

Brzuch jak balon? 3 ruchy na mniejszy brzuch na już! Poleca Pani Fizjotrener

Brzuch jak balon? 3 ruchy na mniejszy brzuch na już! Poleca Pani Fizjotrener

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Na skorupkach jaj wykryto salmonellę. GIS wydał ostrzeżenie

Na skorupkach jaj wykryto salmonellę. GIS wydał ostrzeżenie

Kobieta z chorą trzustką leży skulona na łóżku i trzyma się za bolący brzuch.

Ostre zapalenie trzustki – jak leczyć pojawiający się silny stan zapalny?

Wady i choroby wrodzone dróg żółciowych – objawy, leczenie

Anisakioza – przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie

Ciało obce w przewodzie pokarmowym – objawy i leczenie

Trichurioza – przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie

Dorota Szelągowska

Dorota Szelągowska w wyjątkowy sposób uczciła swoje 41. urodziny. Wybrała się na mammografię!

Kamica przewodowa – objawy, diagnostyka, leczenie i dieta

Angiodysplazja – objawy, diagnostyka, leczenie

Biegunka szpitalna a Clostridium difficile. Objawy zakażenia

Skąd ta senność po jedzeniu? 6 możliwych powodów /fot.Pexels Polina Tankilevitch

Skąd ta senność po jedzeniu? 6 możliwych powodów

Angina ropna – przyczyny, objawy, leczenie i domowe sposoby

Celiakia - co jeść na diecie bezglutenowej?

Celiakia – objawy, badania, dieta. Powikłania choroby trzewnej

Balantidioza – objawy i leczenie zakażenia Balantidium coli

Biorezonans magnetyczny. Jak działa i czy jest skuteczny?

Tęgoryjczyca – objawy i leczenie zakażenia tęgoryjcem

Biegunka podróżnych – przyczyny, objawy, leczenie

Giardioza – objawy i leczenie zakażenia Giardia lamblia

Biegunka po antybiotyku – co robić? Ile trwa i jak ją leczyć?

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?