Przejdź do treści

Ciąża pozamaciczna – przyczyny i objawy. Jak rozpoznać i postępować?

kobieta w ciąży
Ciąża pozamaciczna - przyczyny, objawy, leczenie/ Fot. rudisetiawan / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Seks w ciąży. Czy jest niebezpieczny dla zdrowia? Odpowiada położna Natalia Korzeniowska
Seks w ciąży. Czy jest niebezpieczny dla zdrowia? Odpowiada położna Natalia Korzeniowska
Kobieta siedzi w fotelu i przytula psa
Czy osoby zaszczepione przeciw COVID-19 mogą wciąż zarażać?
Odmrożenia – sprawdź, czy popełniasz te błędy
szczepionka przeciwko COVID-19
Szczepionka daje większą odporność niż przechorowanie COVID-19 – wynika z badań
Lek. Aleksandra Pięta: choroby psychiczne to najprawdziwsze, pełnoprawne i niestety nadal zbierające ogromne żniwo choroby
Lek. Aleksandra Pięta: choroby psychiczne to najprawdziwsze, pełnoprawne i niestety nadal zbierające ogromne żniwo choroby

Ciąża pozamaciczna (inaczej ciąża ektopowa) jest bardzo niebezpieczną sytuacją medyczną zagrażającą bezpośrednio zdrowiu i życiu kobiety ciężarnej. Niestety donoszenie takiej ciąży nie jest możliwe, wymaga jak najszybszego leczenia – interwencji chirurgicznej.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Co to jest ciąża pozamaciczna?

Ciąża pozamaciczna, w terminologii medycznej częściej nazywana ciążą ektopową, to powikłanie, w którym zapłodniona komórka jajowa tworząca zarodek zagnieżdża się w innym miejscu niż powinna.

Wyróżnia się ciążę pozamaciczną:

  • w jajniku,
  • jajowodzie,
  • jamie brzusznej ,
  • bardzo rzadko w szyjce macicy.

Donoszenie jej jest niemożliwe. Zarodek nie jest w stanie prawidłowo się rozwijać, dodatkowo zagraża kobiecie ciężarnej. Jeśli znajduje się w jajowodzie, a nie zostanie odpowiednio szybko zdiagnozowana jego lokalizacja, może dojść do pęknięcia jajowodu, a następnie krwawienia wewnętrznego. Dlatego w przypadku podejrzenia ciąży pozamacicznej należy jak najszybciej postawić diagnozę i chirurgicznie usunąć zarodek, aby nie doszło do poważnych powikłań. 

Szacuje się, że nieprawidłowe zagnieżdżenie się zarodka się występuje w 1 na 10 przypadków. Ciąża pozamaciczna może się zatem powtórzyć, ale nie musi.

Ciąża pozamaciczna – przyczyny

Istnieje wiele możliwych przyczyn ciąży pozamacicznej. Składają się na nie zarówno czynniki genetyczne, jak i środowiskowe. Lista jest bardzo długa, a wiele z powodów takiego scenariusza nie zostało w pełni poznanych. Dolegliwości i okoliczności, które mogą wpłynąć na rozwój ciąży pozamacicznej to:

  • spirala domaciczna,
  • zapalenie przydatków, czyli jajowodów wraz z jajnikami,
  • endometrioza,
  • wrodzone nieprawidłowości w anatomii kobiecych dróg rodnych,
  • nieleczone infekcje bakteryjne oraz grzybicze pochwy, które rozprzestrzeniają się do innych narządów rozrodczych,
  • choroby przenoszone drogą płciową – rzeżączka, kiła czy chlamydia,
  • przebyte zabiegi bądź operacje ginekologiczne,
  • infekcje jamy ustnej.

Niektóre z wymienionych schorzeń powoduje zaburzenia w budowie anatomicznej narządów płciowych, czego konsekwencją mogą być między innymi blokady w postaci zrostów dla wędrującego do jamy macicy zarodka. Jest to jedna z najczęstszych przyczyn tego powikłania. Z kolei paciorkowce wywołujące zakażenia w jamie ustnej bez problemu mogą wędrować po organizmie, infekując kolejne narządy, między innymi organy dróg rodnych. Dlatego bardzo ważne jest, aby zadbać o higienę i zdrowe zęby przed planowaniem powiększenia rodziny.

Dr Małgorzata Andrzejewska

Objawy ciąży pozamacicznej

W momencie, gdy kobieta podejrzewa, iż zaszła w ciążę, bardzo ważne jest jak najszybsze zgłoszenie się do lekarza, który potwierdzi ją lub wykluczy. Kolejnym zadaniem lekarza jest określenie wieku ciąży oraz lokalizacji zarodka. W przypadku ciąży pozamacicznej mamy do czynienia z tzw. triadą charakterystycznych objawów. Należą do nich:

  • nieregularne plamienie bądź krwawienie z dróg rodnych,
  • nasilający się ból podbrzusza; w zależności od zlokalizowania zarodka może być odczuwalny po prawej lub lewej stronie,
  • wyczuwalny guz zlokalizowany w przydatkach, najczęściej w jajowodzie; ten objaw może stwierdzić jedynie lekarz podczas badania.

Aby móc stwierdzić ciążę pozamaciczną, muszą wystąpić wszystkie wymienione powyżej objawy w jednym czasie. Jeśli jednak kobieta ciężarna zauważy którykolwiek z tych objawów, powinna udać się do lekarza, by znaleźć przyczynę dolegliwości.

Krwawienie („okres”) jest często objawem rozwijającej się ciąży pozamacicznej w jajowodzie. Krwawienie jest połączone z ostrym bólem w podbrzuszu i trudno je nazwać normalną miesiączką.  Niekiedy zdarza się, iż krwawienie nie jest widoczne dla kobiety. Oznacza to, że wypływająca krew gromadzi się wewnątrz organizmu, co może doprowadzić do wewnętrznego krwotoku. Wynik testu ciążowego oraz wzrost poziomu gonadotropiny kosmówkowej (beta-HCG) jest dokładnie taki sam zarówno podczas ciąży fizjologicznej, jak i pozamacicznej, ponieważ niezależnie od umiejscowienia zarodka ciąża się rozwija.

Rozpoznanie ciąży pozamacicznej

Objawy ciąży pozamacicznej można zauważyć ok.  5 tygodnia ciąży. Po ukończeniu 5–6 tygodnia ciąży zarodek powinien być widoczny podczas wykonywania USG ginekologicznego. Brak zarodka przy pozytywnym wyniku testu ciążowego, powinien zaalarmować lekarza. Podstawą dla postawienia diagnozy ciąży pozamacicznej są zazwyczaj:

  • test na poziom hormonu HCG we krwi matki. Jeśli powtarzany seryjnie test wykaże, że poziom hormonu nie wzrasta, może to wskazywać na ciążę ektopową,
  • badanie USG o wysokiej rozdzielczości, które pozwala dokładnie przyjrzeć się macicy i jajowodóm. Nieobecność pęcherzyka ciążowego w macicy może wskazywać na nieprawidłowe zagnieżdżenie się zarodka, nawet kiedy na USG nie widać go w jajowodzie.

Ciąża pozamaciczna – leczenie

Dobór metody leczenia uzależniony jest przede wszystkim od zaawansowania ciąży oraz stanu ogólnego kobiety ciężarnej. Leczenie metotreksatem w przypadku ciąży pozamacicznej jest uzasadnione, jeśli zarodek jest niewielki. Lek podawany jest w formie zastrzyków. W niektórych przypadkach jeden zastrzyk to dawka wystarczająca do osiągnięcia oczekiwanego efektu. W przypadku większej ciąży pozamacicznej i/lub kiedy istnieje duże ryzyko np. pęknięcia jajowodu, przeprowadzany jest zabieg laparoskopowy. Wybór tej metody leczenia ma dużo zalet, przede wszystkim znacznie skraca czas rekonwalescencji.

Często sytuacja, jaką jest ciąża pozamaciczna, stanowi traumatyczne wydarzenie, zwłaszcza jeśli kobieta przez dłuższy czas stara się o dziecko. Wówczas ważne jest, aby była otoczona bliskimi osobami, otrzymała wsparcie, którego potrzebuje. Warto również rozważyć udział w psychoterapii.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Polip szyjki macicy – przyczyny, objawy, leczenie i usuwanie

Dolly Parton: Wielkie piersi, wielkie usta, wielkie włosy. Ludzie mówili, że takie kobiety wyglądają tanio, a ja wiedziałam, że taka właśnie chcę być

Polip endometrialny – objawy, skutki, diagnostyka i leczenie

Macica dwurożna

Macica dwurożna – objawy, leczenie, powikłania, ciąża i poród

prostata - do czego służy

Czy kobiety mają prostatę i do czego służy ten narząd? Poziom niewiedzy szokuje

Kobieta w majtkach

pH pochwy – jakie jest prawidłowe? Jak sprawdzić ph pochwy?

Endometrioza / rawpixel.com

Endometrioza – objawy, przyczyny, diagnostyka i leczenie

„Zespół MRKH oznacza brak miesiączki, brak rozwiniętej pochwy i macicy. Ale zespół MRKH to nie koniec świata” – mówi Zuzanna Piontke, założycielka grupy Bezpestkowe

kobieta w ciąży ze zdjęciem USG dziecka

Czy płód w macicy śni? Wyjaśnia ginekolog położnik

zapalenie przydatków, kobieta trzymająca się w okolicach podbrzusza

Zapalenie przydatków – objawy, leczenie, możliwe powikłania

Zarodek - implantacja i jej objawy

Implantacja zarodka. Jakie są objawy zagnieżdżenia zarodka w macicy?

ipodwiązanie jajników

Podwiązanie jajników – zabieg, metody i skutki kobiecej sterylizacji

Lena Dunham / gettyimages

Lena Dunham z powodu endometriozy usunęła macicę. Teraz wspomina dzień swojej operacji. I dla każdej z nas ma ważne przesłanie

Obniżenie czy opadnie narządów rodnych

Obniżenie i opadanie narządów rodnych – jak wyglądają objawy? Wyjaśnia fizjoterapeutka

Plamienie zamiast miesiączki – jakie są przyczyny i czy to powód do niepokoju?

Plamienie zamiast miesiączki – co oznacza?

kobiece ciało

Tyłozgięcie macicy – na czym polega i jego konsekwencje podczas ciąży, porodu, stosunku

kobieta z noworodkiem

Połóg – ile trwa, higiena, typowe dolegliwości, kiedy do lekarza

Mięśniaki macicy – objawy, przyczyny, leczenie, zioła, mięśniaki macicy a ciąża

Mięśniaki macicy – jak wyglądają objawy? Mięśniaki macicy a ciąża

kobieta w ciąży

Wady wrodzone układu moczowo-płciowego u kobiet nie przekreślają marzeń o dziecku

Usunięcie macicy

Usunięcie macicy, czyli czym jest histerektomia?

istockphoto.com

Dr Grzegorz Południewski, ginekolog: Kobieta w wieku 45 lat myślała, że zaszła w ciążę. A to był dynamicznie rosnący mięśniak macicy

kobieta w ciąży

„U mnie zdiagnozowano chorobę w wieku 29 lat” – wyznała psycholog. Masz bolesną i obfitą miesiączkę? To mogą być mięśniaki

lekarze wykonujący zabieg kauteryzacji

Co to jest kauteryzacja? Wskazania do wykonania zabiegu i jego przebieg

Kobieta po zabiegu wymazu z pochwy

Rodzaje, wskazania i interpretacja wyników wymazów z pochwy

Najpopularniejsze

Basia Kędzior

Hello My Hero. „Wygląd nie mówi o tym, kim się jest, czy jest się lepszym, czy gorszym. Każdy ma tak samo ważny powód i prawo do życia” – mówi Basia Kędzior, dziewczyna z rybią łuską

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

para w łóżku

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Morsowanie – wady i zalety. Czy naprawdę warto wbiec do lodowatej wody?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

całująca się para

7 rzeczy, które się staną, gdy przestaniesz uprawiać seks