Przejdź do treści

Dwa lata, by rozpoznać Alzheimera. Polska na szarym końcu Europy

choroba Alzheimera
2 lata, by rozpoznać Alzheimera. Polska na szarym końcu Europy/ Pexels
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
„Już kilkanaście powiatów w kraju powinno być czerwoną, a nawet czarną strefą”. Prognozy epidemiologów nie są optymistyczne
Dobry seks po menopauzie – co zrobić, by taki był?
Ewa Błaszczyk zaszczepiła przeciw COVID-19 swoją córkę, która od 21 lat jest w śpiączce
Ewa Błaszczyk zaszczepiła przeciw COVID-19 swoją córkę, która od 21 lat jest w śpiączce
Czy można jeść pomidory w Hashimoto?
Masz Hashimoto albo problemy jelitowe? Ogranicz w swojej diecie pomidory
Dziecko na szczepieniu
Komisja ekspercka FDA poparła szczepienia na COVID-19 dla dzieci w wieku 5-11 lat

24 miesiące. Tyle czasu – od momentu zgłoszenia się pacjenta do przychodni – potrzeba średnio w Polsce, by zdiagnozować chorobę Alzheimera. Specjaliści Polskiego Towarzystwa Neurologicznego biją na alarm: mamy pod tym względem jeden z najgorszych wyników w Europie.

21 września: Światowy Dzień Choroby Alzheimera

21 września obchodzimy Światowy Dzień Choroby Alzheimera. Jest to schorzenie dotykające zwykle starszych osób (ujawnia się na ogół po 65 roku życia), częściej kobiet niż mężczyzn. Jego najbardziej charakterystycznym symptomem są zaburzenia pamięci, postępujące wraz z wiekiem. Jest to efekt stopniowego obumierania komórek nerwowych, które budują mózg człowieka. U zdrowych osób proces ten postępuje powoli, jednak Alzheimer znacznie go przyspiesza, w rezultacie czego połowa wszystkich neuronów umiera w ciągu 7–12 lat.

Szacuje się, że w Polsce liczba osób z tym schorzeniem sięga 500 tysięcy. Na świecie liczba ta wynosi 44 mln osób. Co 3 sekundy rozpoznawany jest nowy przypadek. Według prognoz zaledwie do 2030 r. liczba pacjentów z cierpiących z tego powodu może się podwoić, a do 2050 r. nawet potroić.

„W starzejących się społeczeństwach choroby mózgu stanowią ogromne wyzwanie: już dziś roczne społeczne koszty chorób mózgu w UE sięgają 800 mld euro, to więcej niż koszty nowotworów, chorób układu krążenia i cukrzycy razem wziętych i będą się zwiększać” – zauważa prezes Polskiego Towarzystwa Neurologicznego prof. Jarosław Sławek.

Alzheimer - nie czekaj, wyprzedź go!

24 miesiące do diagnozy

Choroba Alzheimera jest wciąż nieuleczalna.  Postępując, prowadzi do stopniowej utraty samodzielności oraz całkowitego uzależnienia od osoby sprawującej opiekę. W opóźnianiu rozwoju schorzenia kluczowe znaczenie ma wczesna diagnoza i wprowadzenie odpowiedniej terapii. Jej celem jest wydłużenie samodzielnego funkcjonowania pacjenta, poprawienie funkcji poznawczych oraz łagodzenie zaburzeń psychicznych.

Niestety w Polsce od zgłoszenia się pacjenta do lekarza POZ do rozpoznania choroby Alzheimera upływa średnio 24 miesiące. Jest to jeden z najdłuższych czasów w Europie” – zwraca uwagę prof. Maria Barcikowska, kierownik Zespołu Kliniczno-Badawczego Chorób Zwyrodnieniowych CUN, Instytutu Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej PAN w Warszawie.

seniorzy siedzą na ławce

Rozpoznanie choroby Alzheimera

Diagnostyka choroby Alzheimera opiera się na wykonaniu standardowych testów przesiewowych, składających się z pytań oraz prostych zadań sprawdzających dynamikę rozwoju i stopień otępienia.

Najczęściej u osób z podejrzeniem tego schorzenia wykorzystuje się skalę Mini-Mental (MMSE), w której wynik poniżej 10 punktów mówi o zaawansowanym etapie choroby. Pacjenci wykonują też test rysowania zegara. Mimo że jest on wyjątkowo łatwy, może wiele powiedzieć o rodzaju zaburzeń. Lekarz prosi badaną osobę o narysowanie tarczy zegara ze wskazówkami dla godziny 10 i 11. Neurodegeneracja powoduje upośledzenie myślenia abstrakcyjnego i koordynację wzrokowo-ruchową i dlatego często pacjenci z Alzheimerem mają duży problem z poprawnym wykonaniem tego zadania.

W warunkach domowych można poszukać w internecie testu 10 zdań. Twierdzące odpowiedzi na większość z nich mogą sugerować, że u najbliższej osoby rozpoczynają się procesy chorobowe. Ostatecznym potwierdzeniem są testy krwi (chociaż dość rzadko praktykowane w klinice) oraz badania przy pomocy rezonansu magnetycznego.

Na obrazie radiolog może zauważyć zaniki kory mózgowej lub silne obkurczenie struktur odpowiedzialnych za uczenie się i zapamiętywanie. Warto jednak dodać, że często przyczynami Alzheimera nie są ubytki w mózgu. Dlatego też każdy z przypadków wymaga indywidualnego podejścia oraz diagnozy.

Choroba Alzheimera – przyczyny

Obecnie istnieje kilka hipotez mówiących o przyczynach choroby Alzheimera. Próbuje się ją tłumaczyć m.in. kumulowaniem się beta-amyloidu oraz białka tau, co zakłóca komunikację wewnątrz mózgu. Nadal jednak nie wiadomo, czy jest to bezpośrednia przyczyna degeneracji tkanki mózgowej, czy tylko towarzyszący jej proces patologiczny.

Choroba Alzheimera może być też związana z predyspozycjami genetycznymi (np. nosiciele genu ApoE4 są czterokrotnie bardziej zagrożeni demencją niż reszta populacji) – dotyczy to jednak tylko wybranej grupy pacjentów.

W powstawaniu objawów zaburzeń pamięci i orientacji przestrzennej odgrywają rolę także czynniki środowiskowe. Zgubny wpływ mają: metale ciężkie, w tym aluminium, palenie tytoniu. Pojawianiu się Alzheimera sprzyjają także choroby autoimmunologiczne – jak chociażby choroby tarczycycy – i cywilizacyjne: cukrzyca i nadciśnienie. Ryzyko zwiększa brak aktywności fizycznej, nieprawidłowy tryb życia oraz duży stres.

migrena

Choroba Alzheimera a pandemia COVID-19

„Pandemia koronawirusa zmieniła istotnie sposób realizacji opieki medycznej nad wieloma grupami pacjentów a w szczególności osobami w wielu podeszłym. Wczesne obserwacje kliniczne od rozpoczęcia pandemii wykazały, że wirus jest szczególnie groźny u pacjentów w wieku podeszłym z różnymi chorobami współistniejącymi: cukrzyca, niewydolność krążenia, otyłość, i inne. Odnotowano wysoką śmiertelność wśród pensjonariuszy domów opieki. Początkowo pomijano wątek współistnienia przewlekłych chorób neurologicznych w tym kontekście. Jednakże kolejne badania potwierdziły, że właśnie osoby z tych grup podwyższonego ryzyka bardzo często cierpiały na otępienie i inne schorzenia neurologiczne – ostrzega prof. Konrad Rejdak, prezes-elekt Polskiego Towarzystwa Neurologicznego.

Specjalista zwraca uwagę, że teleporady i e-wizyty, które podczas pandemii COVID-19 zastąpiły wizyty w przychodniach, nie zdają egzamin w przypadku osób cierpiących na chorobę Alzheimera.

„Mamy obawy, że wielu pacjentów przerwało leczenie lub stosowało leki niewłaściwie. Wstrzymanie wizyt w poradniach specjalistycznych i szpitalach uniemożliwiło też prowadzenie diagnostyki, a zatem doszło do opóźnień w rozpoznawaniu choroby u nowych chorych” – alarmuje prof. Rejdak.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta siedzi przy stole z książką

Naukowcy odkryli przeciwciała, które niszczą stare komórki. Dzięki temu będzie można spowolnić procesy starzenia?

Skóra mężczyzn starzeje się wolniej niż u kobiet. Jak jeszcze będziesz się różnić od swojego faceta za 30 lat?

Badanie

Przełom w diagnozowaniu Alzheimera! Algorytm opracowany przez litewskich naukowców wykrywa chorobę z prawie 100-procentową dokładnością

Złe nawyki, które przyspieszają starzenie/fot. Pexels

Złe nawyki, które przyspieszają starzenie – zmień je na zdrowsze

Jest zielone światło dla nowego leku na Alzheimera. To pierwszy taki przypadek od wielu lat

Jest zielone światło dla nowego leku na Alzheimera. To pierwszy nowy preparat od prawie 20 lat

„Wiem, że moi podopieczni na mnie czekają i to daje mi siłę do pokonania wszelkich barier” – mówi pracownica socjalna Renata Orłowska, która jeździ na wózku inwalidzkim

Kobieta

Szczęśliwi czasu nie liczą – jak samopoczucie wpływa na długość życia?

Carey Mulligan: Jak to się stało, że uznaliśmy za akceptowalne, a nawet zabawne, że pijana dziewczyna zostaje oddana na pastwę jakiemuś facetowi?

Sposób na długie życie? Zabić komórki „zombie”

Seks? W każdym wieku!

Seks? W każdym wieku!

Paulina Porizkova: Muszę powstrzymywać się od myślenia, że jestem po dacie przydatności, bo czuję, że mój czas jest właśnie teraz!

neuropsycholog Karolina Jurga

„Oddać można książkę do biblioteki. Namawiam, aby mówić: przeprowadziliśmy mamę do domu opieki”. Karolina Jurga o osobach z demencją i ich opiekunach

Starość zaczyna się od mózgu

Metryka a wiek metaboliczny. Sprawdź, jak cofnąć wskazówki zegara twojego organizmu

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

Witamina C – królowa jest tylko jedna

Książka na stres. Czytaj dla zdrowia!

Jesteś wieczną optymistką? Być może właśnie zabezpieczasz się przed demencją

Boisz się demencji na starość? Jest rozwiązanie: pij kawę

Alkohol jest dobry dla zdrowia? Najnowsze badania wskazują na jego wpływ na funkcje poznawcze

Dłonie starszej kobiety z czarno-białymi zdjęciami

Choroba Alzheimera – etapy, objawy, leczenie. Jakie są jej przyczyny?

Czym jest atrofia i których narządów może dotyczyć? Przyczyny oraz leczenie zaniku tkanek

Paulina Stopczyk / arch. prywatne

Twoja skóra stała się sucha, zwiotczała i nieelastyczna? Powodem może być inflammaging, o którym tak rzadko się mówi

Soki z warzyw i owoców korzystnie wpływają na mózg

Sok pomarańczowy a demencja. Najnowsze badania z Bostonu a opinia dietetyka

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

przeziębiona kobieta

Żółty katar – objaw infekcji, którą trzeba leczyć. Jak pomóc dziecku a jak dorosłemu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

Kim jest wysoko wrażliwa osobowość?

„Osoby wysoko wrażliwe (WWO) wchłaniają nastroje ludzi dookoła, silniej przeżywają stres, mają żywsze sny, bogatszą wyobraźnię i błyskotliwe poczucie humoru” – mówi dr psychologii Monika Baryła-Matejczuk

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm