Przejdź do treści

Hipersplenizm – objawy, przyczyny, leczenie. Czym różni się od splenomegalii?

Hipersplenizm – co to jest? Objawy, przyczyny, leczenie Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
W Poznaniu wykryto przypadki ostrego zapalenia wątroby u dzieci. Nie wiadomo, co wywołuje groźną chorobę
Prof. Piotr Kuna: „Trafiło do mnie wielu pacjentów w fatalnym stanie”. Powodem nie jest ani COVID-19, ani grypa
„Nigdy nie wiemy co nas czeka, ja w wieku 27 lat dostałam udaru” – pisze Weronika, partnerka ReZigiusza, jednego z najpopularniejszych youtuberów w Polsce
Britney Spears wyznała, że straciła wyczekiwaną ciążę. „To druzgocący czas dla każdego rodzica”
Poranna suchość w ustach – co to oznacza?

Hipersplenizm, zwany też „zespołem hipersplenii”, towarzyszy czasem powiększeniu śledziony – nie jest jednak z tym zjawiskiem tożsamy. Nie oznacza to również, że można go ignorować – w przypadku zauważenia jego objawów należy jak najszybciej skonsultować się z lekarzem. Czym jest hipersplenizm? Jakie są jego przyczyny i jak go leczyć? W tym artykule znajdziesz odpowiedź.

Co to jest hipersplenizm?

Hipersplenizm to zespół, dla którego charakterystyczne jest zmniejszenie ilości oraz niedobór elementów morfotycznych krwi. Z reguły obejmuje on wszystkie linie komórkowe. Raczej rzadko się zdarza, aby niszczył on np. jedną z nich lub dwie.

Hipersplenizm to nie jest – wbrew pozorom – powiększenie śledziony (choć często towarzyszy temu zjawisku). Powiększenie tego narządu to tzw. splenomegalia. Wspomniana śledziona nie wykazuje przy tym wzmożonej aktywności. Jeżeli jednak dojdzie do powiększenia śledziony i jej aktywności związanej z nadmiernym niszczeniem krwinek przez makrofagi śledzionowe, można mówić o hipersplenizmie. Ważne jest to, że zespół hipersplenii może być również efektem splenomegalii.

Hipersplenizm nie zależy od samego powiększenia śledziony, ale od przyczyn, które to zjawisko wywołały. Nie pojawia się on np. podczas przerzutów nowotworowych. Jeżeli jednak do powiększenia śledziony doszło za sprawą nadciśnienia wrotnego, nasilenie hipersplenizmu może być bardzo duże.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Kobieta trzyma się za brzuch w czerwonym zaznaczonym miejscu

Hipersplenizm – objawy

Najważniejsze objawy hipersplenizmu to:

  • leukopenia – stan polegający na obniżeniu ilości leukocytów w krwi obwodowej,
  • anemia – zaburzenie to zwane jest również „niedokrwistością”,
  • trombocytopenia – to zaburzenie związane z niedoborem płytek krwi.

Symptomy te mogą pojawiać się pojedynczo lub razem. Niestety – każdy z nich wiąże się z pewnymi konsekwencjami. Skutkiem leukopenii jest obniżenie odporności, anemia wiąże się z osłabieniem, a trombocytopenia – z krwawieniem z nosa, dziąseł i przewodu pokarmowego, a także z dużym krwawieniem podczas zabiegów, jak również z powstawaniem wybroczyn.

Kilkanaście probówek z krwią

Do tego wraz z hipersplenizmem pojawiają się takie symptomy jak:

  • wymioty,
  • nudność,
  • dyskomfort w obrębie brzucha.

Bardzo charakterystyczna dla hipersplenizmu jest, jak już powiedzieliśmy, powiększona śledziona. Zlokalizowana jest ona pod lewym łukiem żebrowym – można ją wyczuć palcami. Jest to o tyle istotne, że zdrowej śledziony nie da się zauważyć w ten sposób. Znamienny dla tego zespołu jest również spadek poziomu krwinek we krwi, a także przerost różnych układów, które odpowiadają konkretnym liniom komórkowym w badaniu szpiku kostnego.

śledziona w 3D

Przyczyny powiększenia śledziony

Do powiększenia śledziony prowadzą:

  • ropnie śledziony;
  • urazy śledziony;
  • torbiele śledziony;
  • zakażenia o podłożu wirusowym, bakteryjnym i pierwotniakowym (np. dur brzuszny, gruźlica, toksoplazmoza, leiszmanioza, malaria, cytomegalia, paradury, wirusowe zapalenie wątroby, różyczka, AIDS, mononukleoza zakaźna);
  • nadciśnienie wrotne (z reguły związane z marskością wątroby);
  • choroby autoimmunologiczne (np. amyloidoza, reumatoidalne zapalenie stawów, sarkoidoza, toczeń rumieniowaty układowy, małopłytkowość autoiommunologiczna);
  • niedokrwistości hemolityczne;
  • białaczki ostre i przewlekłe (limfoblastyczne i mieloblastyczne).

Do samego powiększenia śledziony prowadzą też przerzuty nowotworowe oraz choroby spichrzeniowe, które nie wywołują jednak hipersplenizmu.

Choroby autoimmunologiczne - wizyta u dietetyka

Leczenie hipersplenizmu

Leczenie hipersplenizmu polega na wyeliminowaniu choroby, która doprowadziła do jego powstania. Niekiedy pojawia się konieczność usunięcia śledziony. W tym celu wykonuje się zabieg operacyjny, zwany splenektomią, który przeprowadza się poprzez laparotomię lub laparoskopowo. Zanim do takiego zabiegu dojdzie, sprawdza się, czy niszczenie krwinek faktycznie ma miejsce w śledzionie. Stosuje się wówczas badanie izotopowe z podaniem technetu, które pomaga wykazać zwiększoną aktywność makrofagów śledzionowych odpowiedzialnych właśnie za destrukcję krwinek. Warto tutaj zaznaczyć, że można żyć bez śledziony. Po ewentualnym usunięciu tego organu jej funkcje przejmuje wątroba.

biopsja

Jeśli istnieje podejrzenie hipersplenizmu, wykonuje się badania sprawdzające przyczynę powiększenia śledziony oraz jej wzmożonej aktywności. Przeprowadza się np. badanie przedmiotowe i podmiotowe, morfologię krwi, a także biopsję aspiracyjną szpiku kostnego. Istotne są także badania obrazowe, które pozwalają ocenić wielkość śledziony, a także wykryć ewentualne śledziony dodatkowe. Mowa tutaj o badaniu ultrasonograficznym oraz tomografii komputerowej jamy brzusznej.

Źródła:

  1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5038876/ (dostęp: 23.03.2022).
  2. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23454561/ (dostęp: 23.03.2022).
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

„Moje nogi wyglądały jak grube, brzydkie słupy. Ale nie chodzi o estetykę – to choroba”. O zmaganiach z lipedemą opowiada pisarka, Magdalena Witkiewicz

Aplazja szpiku

Aplazja szpiku – przyczyny, objawy, metody leczenia

Grasica – gdzie jest i jakie pełni funcje? Choroby grasicy

Śledziona – położenie, budowa, funkcje i choroby śledziony

Powiększone węzły chłonne - jakie mogą być przyczyny?

Powiększone węzły chłonne – objawy, przyczyny, leczenie

biopsja

Biopsja – rodzaje i przebieg badania. Jak przygotować się do biopsji?

Po co nam... wyrostek robaczkowy?

Po co nam wyrostek robaczkowy? Czy faktycznie jest niepotrzebnym organem?

kobieta podczas badania piersi

Biopsja mammotomiczna. Na czym polega badanie i jak się do niego przygotować?

Rak migdałka – pierwsze objawy, leczenie

Rak migdałka – pierwsze objawy, leczenie

wyrostek mieczykowaty

Wyrostek mieczykowaty – co oznacza jego ból?

Powiększone węzły chłonne pachwinowe - przyczyny i leczenie

Powiększone węzły chłonne pachwinowe – przyczyny i leczenie

Zapalenie migdałków - objawy, przyczyny i leczenie

Zapalenie migdałków – objawy, przyczyny i leczenie

Szpik kostny - rola w organizmie człowieka

Szpik kostny – czym jest? Jaką pełni rolę w organizmie i na czym polega jego przeszczep?

Lekarz trzyma w ręku urządzenie do wykonywania biopsji cienkoigłowej

Biopsja cienkoigłowa – inwazyjne badanie diagnostyczne. Na czym polega?

badanie

Czy biopsja gruboigłowa boli? Przebieg, powikłania oraz cena zabiegu

badanie

Na czym polega biopsja prostaty? Przygotowanie do badania

badanie

Biopsja wątroby – prywatnie, cena zabiegu. Kiedy wykonuje się biopsję wątroby?

tarczyca

Biopsja tarczycy – cena, wyniki, powikłania. Na czym polega badanie?

W maju pylą trawy! Jakie są objawy alergii na pyłki?

Wielokrotnie była gwałcona. Pierwszy raz się upiła, kiedy miała 7 lat. Selma Blair odsłania bolesną przeszłość

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Jeśli twój bliski choruje, wydrukuj i zapamiętaj! Rady Moniki Kotlarek dla rodzin i przyjaciół osób z zaburzeniami psychicznymi

W Korei Północnej oficjalnie zarejestrowano pierwszy przypadek koronawirusa. Kim Dzong Un ogłosił ścisły lockdown

„To jest obrzydliwe”. Influencerka pokazała implanty piersi po 13 latach wyjęte z jej ciała

Najpopularniejsze

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

MCV – morfologia, wyniki, norma. MCV podwyższone i za niskie

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kobieta leżąca w łóżku

9 możliwych przyczyn krwawienia po seksie

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

×