Przejdź do treści

Jakie są rodzaje wad zgryzu i ich przyczyny? Jakie metody leczenia są skuteczne?

wady zgryzu - kobieta z aparatem na zębach
Fot. Sergey Novikov / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Choroba Hashimoto - dieta / istock
„Istnieje takie przeświadczenie, że jak chorujemy na Hashimoto, to możemy zapomnieć o efektach odchudzania” – pisze Roksana Środa, dietetyczka
Kobieta z chorym dzieckiem - mokowiscydoza
Mukowiscydoza, czyli „choroba słonego potu”. Pediatra wyjaśnia, co powinno jeść dziecko, które się z nią zmaga
Wuhan
Jak wygląda objęte kwarantanną chińskie miasto? Krótkometrażowy film z Wuhan jest przerażający
Co dziesiąty zawał serca w Polsce dotyczy osoby przed 45 rokiem życia
Coraz młodsi Polacy mają zawał. Co robimy źle?
Seks a miesiączka / Daria Shevtsova from Pexels
Uprawiasz seks podczas miesiączki? Ginekolog wyjaśnia, czy to bezpieczne dla ciebie i twojego partnera

Wady zgryzu to zaburzenia w budowie oraz czynnościach jamy ustnej. Rozróżnia się je ze względu na narządy, których dotyczą, oraz rodzaj powodowanych patologii. Wada zgryzu wpływa na oddychanie, zdolność odgryzania, żucia i połykania. Może także bezpośrednio przekładać się na stan zdrowia zębów i dziąseł oraz wygląd twarzy, jeśli spowodowana jest asymetrią żuchwy.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Leczenie wad zgryzu w dużej mierze jest zależne od przyczyn, które je wywołują. Powszechnie stosuje się ortodontyczne aparaty korekcyjne, jednak nie zawsze są one skuteczne. Niekiedy konieczne jest usunięcie niektórych zębów. O sposobie leczenia decyduje lekarz specjalista.

aparat

Rodzaje wad zgryzu

Najczęściej wady zgryzu są spowodowane zaburzeniami w położeniu dolnego łuku zębowego względem górnego. Można rozróżnić następujące rodzaje:

  • Tyłozgryz – to najczęściej występująca wada zgryzu. Cechuje się cofnięciem dolnego łuku zębowego względem łuku górnego. Zęby przednie nie stykają się, występuje pomiędzy nimi przerwa. W nasilonej postaci tej wady górne siekacze mogą być nachylone w stronę warg lub podniebienia. Może powodować niewielkie deformacje twarzy – cofnięcie wargi dolnej i pogłębienie bruzdy wargowo-bródkowej. Wymowa głosek: s i z jest utrudniona, powstaje dźwięk zbliżony do wymowy: ś i ź.
  • Przodozgryz – dolny łuk zębowy jest wysunięty do przodu, w związku z czym przednie zęby dolne zachodzą na górne. W rysach twarzy zauważalne jest wysunięcie dolnej wargi i wygładzenie bruzdy wargowo-bródkowej.
  • Zgryz krzyżowy – jest to wada dotycząca proporcji pionowych. Zęby dolne zachodzą na górne w pewnych obszarach łuków zębowych lub na całej ich długości. Linia dolnych siekaczy może być przemieszczona w prawo lub w lewo. W rysach twarzy widoczna jest niewielka asymetria.
  • Zgryz otwarty – zęby nie mają powierzchni styku w przednim lub tylnym odcinku łuków zębowych. Na skutek tego zaburzenia tworzy się wysokie podniebienie i szpara niedogryzowa, w związku z czym odgryzanie pokarmów jest utrudnione. U osób z tą wadą stwierdza się również obniżone napięcie mięśni wargowych, powiększony kąt żuchwy i wydłużenie dolnego odcinka twarzy. Przy zgryzie otwartym występuje problem z wymową głosek przedniojęzykowo-zębowych: d, d’, t, t’, c, c’, ł, dz.
  • Zgryz głęboki – zbyt silne zachodzenie przednich zębów górnych na dolne. Wada powoduje asymetrię twarzy i ścieranie się zębów, może także być przyczyną chorób dziąseł.
  • Stłoczenie – zęby są zbyt duże w stosunku do zębodołów, co jest przyczyną ich wyrastania pod złym kątem – są poobracane. Stłoczenie jest przyczyną szerzenia się próchnicy, chorób dziąseł i ścierania się zębów.
  • Zęby odseparowane – wada powstaje, gdy w szczęce lub żuchwie jest za dużo miejsca, w związku z czym są widoczne przestrzenie międzyzębowe.

Rozwój wad zgryzu powodują czynniki zakłócające kształtowanie się jamy ustnej, które mogą występować w życiu płodowym lub w pierwszych latach życia. Do czynników zewnętrznych zalicza się ssanie kciuka czy smoczek używany zbyt długo i intensywnie.

Zobacz także

Leczenie wady zgryzu

Nieleczone wady zgryzu powodują wiele problemów, m.in. są przyczyną chorób zębów i dziąseł oraz powstawania wad wymowy. Mogą powodować uszkodzenia błony śluzowej warg i policzków oraz nadmierne lub obniżone napięcie mięśni twarzy, co z kolei skutkuje zaburzeniami w funkcjonowaniu stawów skroniowo-żuchwowych.

Wady zgryzu leczy ortodonta. Wybór rodzaju terapii uzależniony jest od rodzaju wady, jej stopnia zaawansowania, przyczyny wystąpienia oraz wieku pacjenta. Najczęściej do korygowania wad zgryzu używany jest aparat ortodontyczny. W przypadku dzieci leczenie tą metodą trwa około roku, u dorosłych czasem potrzeba jest więcej czasu. Inne metody to:

  • Mioterapia – ćwiczenie mięśni mimicznych i narządów przeżuwania, jest skuteczna zwłaszcza u dzieci.
  • Leczenie operacyjne – zabiegi z zakresu chirurgii twarzowo-szczękowej, stosuje się je głównie u dorosłych.
  • Szlifowanie lub usunięcie zębów – w niektórych przypadkach konieczne jest szlifowanie lub wyrwanie zębów, które są bezpośrednim powodem wady zgryzu.

Leczenie wady zgryzu można rozpocząć u kilkuletniego dziecka, u którego są już w pełni wykształcone zęby mleczne.

Profilaktyka wad zgryzu

Aby nie dopuścić do rozwoju wady zgryzu u dzieci, należy wykonywać profilaktyczne badanie w kolejnych etapach życia:

  • pomiędzy 3. a 6. r.ż., kiedy pojawią się już wszystkie zęby mleczne;
  • pomiędzy 7. a 9. r.ż., w czasie pierwszego etapu wymiany zębów mlecznych na stałe – wyrastają wówczas pierwsze zęby trzonowe i następuje wymiana siekaczy;
  • pomiędzy 10. a 12. r.ż., kiedy wymienia się reszta zębów – pojawiają się stałe kły i zęby przedtrzonowe.

Im wcześniej wada zgryzu zostanie rozpoznana, tym skuteczniejsze i krótsze jest jej leczenie. Dlatego też warto zadbać o regularną profilaktykę. Należy oduczać dziecko nawyków, które mogą prowadzić do wykształcenia się wad zgryzu, np.:

  • ssanie palców, warg i policzków;
  • nagryzanie ołówków i długopisów;
  • ciągłe oddychanie z otwartymi ustami;
  • zgrzytanie zębami.

Wady zgryzu mogą być przyczyną dyskomfortu w codziennym funkcjonowaniu, kompleksów związanych z asymetrią twarzy oraz rozwoju chorób zębów i przyzębia. Skuteczne leczenie można przeprowadzić także w dorosłym życiu.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

Co można wyczytać z zębów?

Co o twoim zdrowiu mówią zęby? Wyjaśnia stomatolog, Anna Lewczuk-Wesołowska

Pasta i szczoteczka do zębów

Co warto wiedzieć o pastach do zębów? Jaką najlepiej wybrać? Tłumaczy stomatolożka

płukanie zębów

Płuczesz jamę ustną po umyciu zębów? Stomatolog wyjaśnia, czy to dobry nawyk

rozciągająca się kobieta

O czym może świadczyć ból żeber? Jak wyglądają objawy? Jak złagodzić ból?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Szczoteczka soniczna. Jak używać, czym się kierować przy wyborze?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Irygator dentystyczny – co to jest? Ile kosztuje, jak go stosować?

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

uśmiech

Próchnica – co to jest próchnica? Jakie są objawy? Jak pozbyć się próchnicy?

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

Wybielane zębów. Jak skutecznie wybielić zęby w domu?

zgaga

Przyczyny zgagi – co może powodować dyskomfort i palenie za mostkiem?

licówki

Licówki – co to jest, ile kosztują, jak dbać o licówki

kobieta u dentysty

Leczenie kanałowe – na czym polega, czy boli, ile kosztuje

naukowiec

Objawy salmonelli – jak je szybko rozpoznać?

kobieta w ciąży

Wzdęcia w ciąży – jak sobie z nimi radzić?

ból

Co stres robi z naszymi stawami? Będziesz zaskoczona

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

lekarka

Badania profilaktyczne – które zrobić w zależności od wieku?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

badania wysokościowe

Badania wysokościowe – na czym polegają? Jak się do nich przygotować?

USG ginekologiczne - na czym polega, jak się do niego przygotować?

USG ginekologiczne – na czym polega, jak się do niego przygotować?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Lekarz siedzi przy biurku i wypisuje długopisem skierowania

Jak długo ważne są skierowania na badania lekarskie? Najważniejsze informacje, o których warto pamiętać.

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

8 sposobów na podniesienie libido

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

Strzykawki i fiolki do badania IGG przy boreliozie

Borelioza IgG – jak interpretować wyniki?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

mózg

Chorzy ze stresu – co się dzieje z naszym organizmem w sytuacjach stresowych?