Przejdź do treści

Jakie są rodzaje wad zgryzu i ich przyczyny? Jakie metody leczenia są skuteczne?

wady zgryzu - kobieta z aparatem na zębach
Fot. Sergey Novikov / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Jak możesz sobie sama poradzić z refluksem i zgagą? Kamil Kozakowski podpowiada, jakie ćwiczenia mogą być pomocne
Wizja obowiązkowych szczepień przeciw COVID-19 w Polsce jest coraz bardziej realna. Patrycja Pieszczek-Bober wyjaśnia, czy jest to zgodne z prawem
Amantadyna jednak nie taka zła? Wskazuje na to nowe odkrycie naukowców
„Twoją odpowiedzialnością nie jest regulowanie innych osób, zapobieganie ich złym nastrojom, czy uszczęśliwianie ich kosztem siebie” – wyjaśnia psycholożka
Słowacja daje pieniądze seniorom za zaszczepienie się na COVID-19. W nagrodę bon o wartości 500 euro

Wady zgryzu to zaburzenia w budowie oraz czynnościach jamy ustnej. Rozróżnia się je ze względu na narządy, których dotyczą, oraz rodzaj powodowanych patologii. Wada zgryzu wpływa na oddychanie, zdolność odgryzania, żucia i połykania. Może także bezpośrednio przekładać się na stan zdrowia zębów i dziąseł oraz wygląd twarzy, jeśli spowodowana jest asymetrią żuchwy.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Leczenie wad zgryzu w dużej mierze jest zależne od przyczyn, które je wywołują. Powszechnie stosuje się ortodontyczne aparaty korekcyjne, jednak nie zawsze są one skuteczne. Niekiedy konieczne jest usunięcie niektórych zębów. O sposobie leczenia decyduje lekarz specjalista.

aparat

Rodzaje wad zgryzu

Najczęściej wady zgryzu są spowodowane zaburzeniami w położeniu dolnego łuku zębowego względem górnego. Można rozróżnić następujące rodzaje:

  • Tyłozgryz – to najczęściej występująca wada zgryzu. Cechuje się cofnięciem dolnego łuku zębowego względem łuku górnego. Zęby przednie nie stykają się, występuje pomiędzy nimi przerwa. W nasilonej postaci tej wady górne siekacze mogą być nachylone w stronę warg lub podniebienia. Może powodować niewielkie deformacje twarzy – cofnięcie wargi dolnej i pogłębienie bruzdy wargowo-bródkowej. Wymowa głosek: s i z jest utrudniona, powstaje dźwięk zbliżony do wymowy: ś i ź.
  • Przodozgryz – dolny łuk zębowy jest wysunięty do przodu, w związku z czym przednie zęby dolne zachodzą na górne. W rysach twarzy zauważalne jest wysunięcie dolnej wargi i wygładzenie bruzdy wargowo-bródkowej.
  • Zgryz krzyżowy – jest to wada dotycząca proporcji pionowych. Zęby dolne zachodzą na górne w pewnych obszarach łuków zębowych lub na całej ich długości. Linia dolnych siekaczy może być przemieszczona w prawo lub w lewo. W rysach twarzy widoczna jest niewielka asymetria.
  • Zgryz otwarty – zęby nie mają powierzchni styku w przednim lub tylnym odcinku łuków zębowych. Na skutek tego zaburzenia tworzy się wysokie podniebienie i szpara niedogryzowa, w związku z czym odgryzanie pokarmów jest utrudnione. U osób z tą wadą stwierdza się również obniżone napięcie mięśni wargowych, powiększony kąt żuchwy i wydłużenie dolnego odcinka twarzy. Przy zgryzie otwartym występuje problem z wymową głosek przedniojęzykowo-zębowych: d, d’, t, t’, c, c’, ł, dz.
  • Zgryz głęboki – zbyt silne zachodzenie przednich zębów górnych na dolne. Wada powoduje asymetrię twarzy i ścieranie się zębów, może także być przyczyną chorób dziąseł.
  • Stłoczenie – zęby są zbyt duże w stosunku do zębodołów, co jest przyczyną ich wyrastania pod złym kątem – są poobracane. Stłoczenie jest przyczyną szerzenia się próchnicy, chorób dziąseł i ścierania się zębów.
  • Zęby odseparowane – wada powstaje, gdy w szczęce lub żuchwie jest za dużo miejsca, w związku z czym są widoczne przestrzenie międzyzębowe.

Rozwój wad zgryzu powodują czynniki zakłócające kształtowanie się jamy ustnej, które mogą występować w życiu płodowym lub w pierwszych latach życia. Do czynników zewnętrznych zalicza się ssanie kciuka czy smoczek używany zbyt długo i intensywnie.

Zobacz także

Leczenie wady zgryzu

Nieleczone wady zgryzu powodują wiele problemów, m.in. są przyczyną chorób zębów i dziąseł oraz powstawania wad wymowy. Mogą powodować uszkodzenia błony śluzowej warg i policzków oraz nadmierne lub obniżone napięcie mięśni twarzy, co z kolei skutkuje zaburzeniami w funkcjonowaniu stawów skroniowo-żuchwowych.

Wady zgryzu leczy ortodonta. Wybór rodzaju terapii uzależniony jest od rodzaju wady, jej stopnia zaawansowania, przyczyny wystąpienia oraz wieku pacjenta. Najczęściej do korygowania wad zgryzu używany jest aparat ortodontyczny. W przypadku dzieci leczenie tą metodą trwa około roku, u dorosłych czasem potrzeba jest więcej czasu. Inne metody to:

  • Mioterapia – ćwiczenie mięśni mimicznych i narządów przeżuwania, jest skuteczna zwłaszcza u dzieci.
  • Leczenie operacyjne – zabiegi z zakresu chirurgii twarzowo-szczękowej, stosuje się je głównie u dorosłych.
  • Szlifowanie lub usunięcie zębów – w niektórych przypadkach konieczne jest szlifowanie lub wyrwanie zębów, które są bezpośrednim powodem wady zgryzu.

Leczenie wady zgryzu można rozpocząć u kilkuletniego dziecka, u którego są już w pełni wykształcone zęby mleczne.

Profilaktyka wad zgryzu

Aby nie dopuścić do rozwoju wady zgryzu u dzieci, należy wykonywać profilaktyczne badanie w kolejnych etapach życia:

  • pomiędzy 3. a 6. r.ż., kiedy pojawią się już wszystkie zęby mleczne;
  • pomiędzy 7. a 9. r.ż., w czasie pierwszego etapu wymiany zębów mlecznych na stałe – wyrastają wówczas pierwsze zęby trzonowe i następuje wymiana siekaczy;
  • pomiędzy 10. a 12. r.ż., kiedy wymienia się reszta zębów – pojawiają się stałe kły i zęby przedtrzonowe.

Im wcześniej wada zgryzu zostanie rozpoznana, tym skuteczniejsze i krótsze jest jej leczenie. Dlatego też warto zadbać o regularną profilaktykę. Należy oduczać dziecko nawyków, które mogą prowadzić do wykształcenia się wad zgryzu, np.:

  • ssanie palców, warg i policzków;
  • nagryzanie ołówków i długopisów;
  • ciągłe oddychanie z otwartymi ustami;
  • zgrzytanie zębami.

Wady zgryzu mogą być przyczyną dyskomfortu w codziennym funkcjonowaniu, kompleksów związanych z asymetrią twarzy oraz rozwoju chorób zębów i przyzębia. Skuteczne leczenie można przeprowadzić także w dorosłym życiu.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Łupież – przyczyny, rodzaje, profilaktyka

Produkty, które można jeść przy wrzodach

Wrzody żołądka – przyczyny, objawy, leczenie, dieta

mięśniaki macicy - kobieta w gabinecie lekarskim

Mięśniaki macicy – przyczyny, objawy, leczenie

Osoba odwiedzająca osobę chorą na Parkinsona trzyma dłoń na jej dłoniach

Choroba Parkinsona – przyczyny, objawy, diagnoza i leczenie

Zdjęcie rentgenowskie przedstawiające chorobę

Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) – przyczyny, objawy, leczenie

wątroba

Marskość wątroby – przyczyny, objawy, leczenie

Mężczyzna z kamicą nerkową ugina się z powodu wielkiego bólu

Kamica nerkowa – objawy, przyczyny i leczenie kamieni nerkowych

Domowe sposoby na ból gardła – który wybrać, jak leczyć?

Kobieta cierpiąca na fobię społeczną

Fobia społeczna – jak sobie z nią radzić i czy można ją pokonać?

kobieta z bólem wątroby

WZW B – szczepienie, objawy, leczenie, przyczyny i dieta

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

Mężczyzna z nadciśnieniem tętniczym mierzy swoje ciśnienie

Nadciśnienie – rodzaje, przyczyny, objawy, leczenie

żółtaczka

WZW A – szczepionka, objawy, leczenie. Jak można się zarazić żółtaczką pokarmową?

Kobieta z rakiem macicy trzyma się za bolący brzuch.

Rak trzonu macicy – jakie są objawy i rokowania, jak przebiega leczenie raka endometrium?

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

dziewczyna leżąca na trawie

Po czym lepiej nie myć zębów i dlaczego? Lista problematycznych produktów

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Kobieta pijąca ciepłą herbatę, próbująca złagodzić objawy hipotermii

Hipotermia – przyczyny, objawy i pierwsza pomoc

W czasie miesiączki nie można usuwać zębów? Anna Kuśnierczak obala mity związane ze stomatologią

W czasie miesiączki nie można usuwać zębów? Anna Kuśnierczak obala mity związane ze stomatologią

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Kobieta z chorą trzustką leży skulona na łóżku i trzyma się za bolący brzuch.

Ostre zapalenie trzustki – jak leczyć pojawiający się silny stan zapalny?

RSV. Lekarze mówią o oddziałach, które pękają w szwach

„To nie COVID-19 i PIMS są dla nas wyzwaniem, tylko wirus RSV”. Lekarze mówią o oddziałach, które pękają w szwach

Posocznica - przyczyny i objawy

Sepsa (posocznica) – na czym polega? Jakie są jej przyczyny, objawy i sposoby leczenia?

Twarz z trądzikiem różowatym

Trądzik różowaty – leczenie, objawy, dieta

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Pozycje seksualne, czyli jak urozmaicić seks. Najlepsze pozycje

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku