Przejdź do treści

Jonogram – co to za badanie? Normy i interpretacja wyników

Kobieta podczas pobierania krwi.
djile/ AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Frytki z batatów z domowym sosem aioli
Zdrowa przekąska na wieczór! Frytki z batatów z domowym sosem aioli
kobieta na ćwiczeniach
Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?
Ćwiczenia na nogi z obciążeniem
10 propozycji ćwiczeń na nogi z obcjążeniem
Obawiasz się zapalenia zatok? Oto co możesz zrobić, aby tego uniknąć
Oparzenia – czego nie robić, gdy się przydarzą
Oparzenia – dowiedz się, czego nie powinnaś robić, gdy ci się przydarzą

Jonogram to badanie, dzięki któremu można oznaczyć poziom elektrolitów takich jak: sód, wapń, potas i magnez. Polega ono na pobraniu niewielkiej próbki krwi. Nieprawidłowy wynik jonogramu świadczy o zaburzeniu gospodarki wodno-elektrolitowej, co może powodować szereg nieprzyjemnych dolegliwości. Jest to stan wymagający leczenia.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Elektrolity to jony pierwiastków: sodu, potasu, chloru, dodatkowo można oznaczyć poziom magnezu i wapnia, które są obecne w każdej komórce organizmu człowieka. Są odpowiedzialne za gospodarkę wodno-elektrolitową i niezbędne do prawidłowego funkcjonowania serca, układu nerwowego, mięśni. W konsekwencji biegunki, wymiotów, przegrzania, niezdrowej diety lub intensywnego wysiłku fizycznego może dojść do obniżenia ich poziomu. Pojawiają się wówczas zaburzenia pracy serca, osłabienie lub drżenie mięśni. Testem, dzięki któremu można sprawdzić stężenie elektrolitów, jest jonogram. Badanie wykonuje się z próbki krwi.

Elektrolity - co o nich wiesz?

Co to jest jonogram?

Jonogram jest badaniem krwi, które umożliwia określenie poziomu stężenia elektrolitów: sodu, potasu i jonów chlorkowych. Są to elementy niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Od ich poziomu zależy praca serca, mięśni oraz mózgu. Wykonanie badania krwi jonogramu jest zalecane przede wszystkim osobom, które:

  • zmagają się z biegunką lub intensywnymi wymiotami;
  • stwierdzono u nich nieprawidłowe ciśnienie tętnicze krwi;
  • cierpią na zawroty głowy i zaburzenia równowagi;
  • mają zaburzenia pracy serca (np. odczuwają kołatanie serca);
  • odczuwają częste skurcze mięśni;
  • zauważyły u siebie drżenie rąk;
  • czują się osłabione, przemęczone, senne i apatyczne;
  • mają obrzęki kończyn dolnych;
  • doszło u nich do odwodnienia organizmu;
  • piją duże ilości kawy, alkoholu lub stosują dietę eliminacyjną.

Wskazaniem do jonogramu są także przewlekłe choroby nerek, choroby metaboliczne, nadciśnienie tętnicze, zaburzenia hormonalne oraz stosowanie leków, które mogą wpływać na gospodarkę wodno-elektrolitową. Poziom elektrolitów powinny kontrolować również kobiety ciężarne i sportowcy.

Badanie krwi na jonogram trwa kilka minut. Polega ono na pobraniu niewielkiej próbki krwi z żyły łokciowej. Ważne jest, aby pacjent zgłosił się do laboratorium na czczo i w godzinach porannych. Na minimum dzień przed badaniem należy odstawić alkohol, nikotynę oraz przyjmowane suplementy diety, ponieważ mogą one istotnie wpłynąć na wynik jonogramu. Warto również powstrzymać się od intensywnego wysiłku fizycznego. Badanie ze skierowaniem od lekarza jest wykonywane w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ). Można zrobić je również prywatnie.

Jakie są normy jonogramu?

Wynik jonogramu jest dostępny następnego dnia roboczego. Najczęściej badanie jest wykonywane jednocześnie z morfologią krwi, dlatego interpretacji zawsze powinien dokonać lekarz. Pod uwagę brane są wartości uzyskane w obu testach oraz objawy kliniczne zgłaszane przez pacjenta. Normy jonogramu przedstawiają się następująco:

  • sód: 135–145 mEq/l,
  • magnez: 0,8–1,3 mmol/l,
  • potas: 3,8–5,5 mEq/l,
  • wapń: 2,25–2,75 mmol/l,
  • jony chlorkowe: 98–106 mmol/l.

Należy pamiętać, że normy jonogramu mogą nieznacznie różnić się w zależności od laboratorium. Na wydruku zawsze podane są wartości referencyjne, którymi należy się sugerować podczas interpretacji.

Zobacz także

Co oznacza nieprawidłowy wynik jonogramu?

Nieprawidłowy wynik jonogramu świadczy o zaburzeniach gospodarki wodno-elektrolitowej. Z tego powodu u pacjenta może pojawić się szereg dolegliwości świadczących o nieprawidłowym funkcjonowaniu poszczególnych układów lub całego organizmu. Obniżony poziom sodu we krwi (hiponatremia), który objawia się nudnościami, bólem głowy, zaburzeniami koncentracji i dezorientacją. Przyczyną spadku sodu są: silna biegunka, marskość wątroby i choroby nerek. Natomiast nadmiar tego pierwiastka objawia się silnym pragnieniem, niepokojem, wzmożonym napięciem mięśni, a nawet drgawkami.

Podwyższony poziom potasu jest określany jako hiperkaliemia. U pacjenta pojawiają się wówczas takie dolegliwości jak: ból i uczucie mrowienia w kończynach, zaburzenia koordynacji ruchowej, przewlekłe zmęczenie i zaburzenia pracy serca. Natomiast przy jego niedoborze pojawia się obrzęk kończyn dolnych, osłabienie i skurcze mięśni. Nieprawidłowy poziom magnezu istotnie wpływa na nastrój i pamięć. Charakterystycznym objawem niedoboru jest drżenie powiek lub mięśni. Przy nadmiarze mogą pojawić się zaparcia, senność i brak energii.

Zaburzenia poziomu wapnia, na które wskazuje jonogram, są związane z chorobami kości, nieprawidłową pracą przytarczyc, chorobami trzustki i nadmiarem witaminy A lub D. Charakterystyczne objawy niedoboru tego pierwiastka to: drętwienie rąk i nóg, skurcze mięśni i zaburzenia pracy serca. Nadmiar wapnia powoduje osłabienie mięśni, nudności, wymioty, częste oddawanie moczu i brak apetytu.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

5 zaskakujących skutków odwodnienia, które łatwo przeoczyć

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

kobieta leży na stole do masażu i korzysta z talasoterapii

Talasoterapia – co to jest i jak działa? Czy zabiegi talasoterapii są skuteczne?

leki psychotropowe w postaci tabletek wysypane na stół

Działanie leków psychotropowych. Przebieg leczenia, skutki uboczne, efekty

Badanie psychologiczne u psychologa

Jak wyglądają badania psychologiczne kierowców oraz w wojsku?

kobieta cierpiąca na abulię spogląda z balkonu na ulicę

Abulia jako przykład zaburzeń woli i aktywności złożonej

kobieta dotyka szyi aby sprawdzić, czy nie znajdują się na niej wole tarczycy

Wole tarczycowe – jakie są przyczyny powiększenia się tarczycy?

Badanie mające sprawdzić czy chory potrzebuje kolostomii

Czym jest kolostomia i jak wygląda życie po zabiegu? Wskazania do wykonania kolostomii

kobieta pokazuje w jaki sposób wykonywać sztuczne oddychanie

Resuscytacja krążeniowo-oddechowa – jak wykonać sztuczne oddychanie i masaż serca?

Kobieta trzymająca trzęsące się ręce innej kobiety

Od czego trzęsą się ręce – czyli przyczyny i sposoby leczenia przypadłości

lekarze wykonujący zabieg kauteryzacji

Co to jest kauteryzacja? Wskazania do wykonania zabiegu i jego przebieg

Starsza kobieta z otępieniem

Otępienie – czym jest? Przyczyny i objawy chorób otępiennych

kobieta obejmuje za dłoń osobę cierpiącą na atetozę

Co to jest atetoza? Objawy oraz leczenie zaburzeń neurologicznych

Płaczące dziecko cierpiące na zaburzenia integracji sensorycznej

Zaburzenia integracji sensorycznej – jakie są ich przyczyny i jak z nimi walczyć?

Wykonywane procesu defibrylacji

Defibrylacja – czym jest ten zabieg i w jakim celu się go wykonuje?

ilustracja przedstawiająca adenowirus

Co to jest adenowirus? Charakterystyczne objawy i leczenie

Komar zakażający człowieka febrą

Febra – jakie są przyczyny i objawy żółtej gorączki? W jaki sposób można zarazić się febrą?

Chłopiec z zespołem Williamsa kulący się pod ścianą

Zespół Williamsa – jakie są przyczyny i objawy tej genetycznej choroby?