Przejdź do treści

Kości stępu – budowa, objawy i leczenie złamania

Kości stępu – budowa, objawy i leczenie złamania Danny G/Unsplash
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim

Kości stępu to kości tworzące tylną część stopy człowieka. W budowie anatomicznej wyróżniamy ich łącznie siedem, ułożonych w trzech rzędach. Kości stępu są niezbędne do utrzymywania ciężaru ciała w pozycji stojącej. Występowanie silnego bólu w tylnym odcinku stopy w odpowiedzi na uraz może wskazywać na obecność złamania. Jakie objawy daje takie uszkodzenie kości stępu i jak je leczyć?

Kości stępu i inne kości stopy

Kości stępu są kośćmi budującymi tylny odcinek ludzkiej stopy. Wraz z pozostałymi elementami kostnymi tej partii ciała biorą udział w utrzymywaniu ciężaru człowieka w czasie stania i poruszania się.

W budowie anatomicznej stopy człowieka oprócz kości stępu wyróżniamy także:

  • kości śródstopia (część środkowa stopy),
  • kości palców (część przednia stopy).

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

BESTSELLER
Odporność, Good Aging
Naturell Selen Organiczny 200 µg, 365 tabletek
73,00 zł
PROMOCJA
Odporność, Promocje
WIMIN Twój mikrobiom, 30 kaps.
20,00 zł 79,00 zł
Odporność, Good Aging, Energia, Beauty
Wimin Zestaw suplementów, 30 saszetek
99,00 zł
NOWOŚĆ
Odporność
Przecier z owoców bzu czarnego ElPol, 300 ml
19,50 zł
Odporność, Good Aging
Naturell Witamina D 1000mg, 365 tabletek
70,00 zł

Budowa kości stępu

Kości stępu tworzą trzy rzędy. Pierwszy rząd, znajdujący się najbliżej pięty zbudowany jest z:

  • kości skokowej, która odpowiada przede wszystkim za przenoszenie ciężaru z kości piszczelowej na kość piętową; jest szersza w części przedniej niż w tylnej, co zapewnia większą stabilność,
  • kości piętowej – największej ze wszystkich kości stępu, która wysuwa się i przejmuje ciężar ciała, gdy pięta uderza w podłoże podczas chodzenia; do guzowatości w tylnej części kości piętowej przyczepia się ścięgno Achillesa.

Kość skokowa położona jest na kości piętowej (a nie obok niej). W związku z tym, że zaopatrzenie naczyń krwionośnych tej części stopy zależy od powięzi, istnieje wysokie ryzyko powstawania martwicy na skutek uszkodzeń.

Środkowy rząd stępu złożony jest z tylko z jednej kości – kości łódkowatej znajdującej się w pozycji środkowej. Jej tylna część łączy się z kością skokową, przednia z kościami klinowatymi, a boczna (po lewej stronie) z kością sześcienną.

Przedni rząd kości stępu tworzą:

  • kość sześcienna – leży za czwartą i piątą kością śródstopia; jak sama nazwa wskazuje, ma charakterystyczny kształt sześcianu,
  • trzy kości klinowate (przyśrodkowa, pośrednia, boczna) – są położone za pierwszymi trzema kościami śródstopia i przed kością łódkowatą; formują łuk biegnący w poprzek stopy.
kobieta trzyma się za bolącą stopę

Kości nadgarstka i stępu

Między kostną budową nadgarstka i stopy można zauważyć pewne analogie. Odpowiednikiem kości skokowej stępu są kość łódeczkowata i księżycowata nadgarstka, a kości piętowej – kość trójgraniasta i grochowata.

Złamanie kości stępu

Jedną z podstawowych przyczyn bólu kości stępu jest ich złamanie. Najczęściej tego typu uszkodzenia dochodzi do w obrębie kości skokowej i piętowej.

Złamanie kości skokowej

Wśród rodzajów złamań kości skokowej możemy wyróżnić:

  • złamanie szyjki kości skokowej – typowo pojawia się na skutek urazów o wysokiej sile, związanych z nadmiernym zgięciem grzbietowym stopy,
  • złamanie głowy kości skokowej – zwykle powstaje na skutek skoku z wysokości.

W sytuacji złamania szyi lub głowy kości skokowej może dojść do uszkodzeń naczyń krwionośnych i martwicy.

Złamanie kości piętowej

Złamanie kości piętowej często występuje jednocześnie z innymi uszkodzeniami, w tym z urazami kończyny dolnej i kręgosłupa. Pojawia się zazwyczaj na skutek upadku z dużej wysokości. Zdarza się, że ta kość stępu łamie się na kilka kawałków.

Poważne uszkodzenia kości piętowej czasami powodują występowanie dolegliwości bólowych nawet długo po zakończeniu okresu leczenia. Może tak się dziać, gdy dochodzi do powstawania problemu z okolicznymi stawami, np. zapalenia śródstopia. Objawia się ono często bólem śródstopia przy ruchach odwracania i nawracania stopy (z którymi mamy do czynienia m.in. przy chodzeniu po nierównym podłożu).

Objawy złamania kości stępu

Do objawów złamania kości stępu zaliczyć można:

  • ból stopy (nagły w przypadku ostrego złamania lub nasilający się stopniowo w przypadku złamania stresowego, inaczej nazywanego zmęczeniowym),
  • trudności w utrzymaniu ciężaru ciała,
  • tkliwość w miejscu złamania,
  • obrzęk stopy,
  • możliwa jest również widoczna deformacja.

Jak leczyć złamanie kości stępu?

Sposób leczenia złamania kości stępu zależy od rodzaju, dokładnej lokalizacji oraz stopnia nasilenia uszkodzenia. Często wymagane jest założenie opatrunku gipsowego, zwykle na okres około czterech tygodni. W przypadku złamania z przemieszczeniem konieczne bywa nastawienie kości przed jej unieruchomieniem.

Dolegliwości bólowe po złamaniu kości stępu można tymczasowo łagodzić przykładając do miejsca urazu co kilka godzin lód owinięty w ręcznik lub inny materiał (jednorazowo na czas nie dłuższy niż 15 minut). Trzymanie stopy powyżej poziomu bioder, np. przez oparcie jej na poduszce lub krześle, pomaga w redukowaniu obrzęku.

W okresie rekonwalescencji zaleca się pacjentom wykonywanie ćwiczeń stopy, które mają wspomagać krążenie krwi i zapobiegać zakrzepicy. Powinny być one dostosowane przez specjalistę do stanu pacjenta oraz etapu leczenia.

Rekonwalescencja po złamaniu kości stępu trwa zwykle około sześciu miesięcy. Przez kolejne miesiące nadal może być jednak odczuwany ból i sztywność stopy. Okres gojenia bywa dłuższy u pacjentów palących papierosy oraz chorujących na cukrzycę.

 

Bibliografia:

  1. TeachMeAnatomy (2020) Bones of the Foot: Tarsals, Metatarsals and Phalanges.
  2. Bochenek A., Reicher M. (red.) (2010) Anatomia człowieka. Tom 1, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa.
  3. Gaździk T. S. (red.) (2010) Ortopedia i traumatologia. Tom 1 i 2, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa.
  4. National Health Service (2019) Fracture Clinic Patient Information Leaflet. Advice after a foot fracture.
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Cichy złodziej (także młodych) kości. Skąd się bierze osteoporoza w młodym wieku?

Złamanie awulsyjne – na czym polega, jak je rozpoznać i jak leczyć? /fot. Adobe Stock

Złamanie awulsyjne – na czym polega, jak je rozpoznać i leczyć?

„Jesteśmy tak skomplikowani i cudownie ewolucyjnie ukształtowani, że nie da się patrzeć na budowę ludzkiego ciała bez podziwu” – mówi Marta Pawelec, ilustratorka anatomiczna

Rekonstrukcja paznokcia – metody i wskazania do rekonstrukcji

Zwapnienie kości – przyczyny, ryzyko, leczenie i dieta

Kość ramienna – budowa i funkcje. Objawy złamania kości ramieniowej

Ból kostki – przyczyny, objawy i metody diagnostyczne. Co na skręconą kostkę?

Proste ćwiczenia na ból kości ogonowej. Co na ból promieniujący do pośladka?

Stopa wydrążona – cecha anatomiczna czy choroba? Jaka wkładka przy wysokim podbiciu stopy

kobiece paznokcie

Onycholiza – jak leczyć i jakie są przyczyny tej choroby paznokci?

Złamanie kości śródstopia – objawy, rodzaje, leczenie

Bunionette – czym się charakteryzuje i jak leczyć haluks małego palca?

7 najgorszych typów butów dla twoich stóp. Jakie obuwie może być niebezpieczne?

Syndrom zimnej ręki. Marzną ci dłonie i stopy przez cały rok? To sygnał od organizmu!

Koilonychia – przyczyny, objawy i leczenie paznokcia łyżeczkowatego /fot. iStock

Koilonychia – przyczyny, objawy i leczenie paznokcia łyżeczkowatego

Kostka Arkady – cena zabiegu. Na czym polega ta metoda leczenia? Czy boli?

Samochód

Podczas jazdy autem kładziesz nogi na desce rozdzielczej? W trakcie wypadku zrobi się z nich „kołowrotek i połamią się w czterech miejscach”, ostrzega ratownik medyczny

Nosisz latem lekkie klapki i sandałki? Fizjoterapeuta ostrzega

Osteosarcoma, czyli kostniakomięsak – objawy, leczenie

FOP – objawy, przyczyny, leczenie i diagnostyka fibrodysplazji

Klamry na wrastające paznokcie – czym są, rodzaje. Domowe sposoby na wrastający paznokieć

Ćwiczenia na haluksy – jakie wykonywać zapobiegawczo i po operacji?

Uchodźcy zmagają się ze "stopą okopową" / gettyimages

Uchodźcy na granicy białoruskiej nadal cierpią. Wielu z nich zmaga się z tzw. stopą okopową. „Ból jest nie do zniesienia”

Bandaż elastyczny. Samoprzylepny czy klasyczny? Kiedy użyć, jak założyć, ile kosztuje

Najpopularniejsze

Grypa typu A/iStock

Grypa typu A – leczenie, objawy i charakterystyka wirusa

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Grypa typu B - objawy, charakterystyka

Grypa typu B – przyczyny, objawy i leczenie

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

Jak odetkać ucho zatkane woskowiną, katarem i wodą? Domowe sposoby

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

Kobieta i mężczyzna

Jak uprawiać seks analny, żeby nie bolało? Mamy kilka porad

„Dobry seks to taki w kontakcie z własnym ciałem, emocjami i drugim człowiekiem. Nawet jeżeli miedzy kochankami nie ma miłości” – mówi Marta Niedźwiecka, psycholożka i sex coach

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

×