Przejdź do treści

Krztusiec – objawy, diagnostyka, leczenie

Kobieta kaszle z powodu krztuśca
Fot. Daisy Daisy / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kombucza – stwórz sobie własny probiotyk
Ćwiczenia na piękne plecy. Sprawdź, co zrobić, jeśli codziennie spędzasz kilka godzin przy biurku
Jak rozpoznać przetrenowanie?
Kotleciki ze świeżej kolby kukurydzy
dwie dziewczyny rozmawiają
Sukces wpędza cię w zakłopotanie? Nie umiesz się nim chwalić? Skorzystaj z rad psychologa

Choć krztusiec jest chorobą zakaźną wieku dziecięcego, to mogą na niego zachorować także dorośli. Nieleczony lub błędnie rozpoznany, może prowadzić do śmierci. Charakterystycznym objawem krztuśca jest napadowy kaszel, który uniemożliwia oddychanie. To dlatego ta choroba jest często mylona z astmą lub zapaleniem płuc. Leczenie krztuśca jest możliwe dzięki antybiotykoterapii.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Michał Dąbrowski
lekarz

Krztusiec, który jest wywoływany przez bakterię Bordetella pertussis, przenosi się drogą kropelkową poprzez drogi oddechowe. Choroba przebiega w trzech fazach: nieżytowej, napadowej i zdrowienia. Ponieważ źródłem zakażenia jest człowiek i mimo odporności można zachorować ponownie, to warto wykonać profilaktyczne szczepienia ochronne. Jest to konieczne zwłaszcza u noworodków, które po urodzeniu nie mają odporności na krztusiec przekazanej przez matkę.

Jak można się zarazić krztuścem?

Krztusiec, który określa się mianem kokluszu, jest chorobą zakaźną przenoszoną drogą kropelkową. Zarazić się nią można podczas kaszlu, kichania, a nawet mówienia. Osoby zdrowe powinny unikać bezpośredniego kontaktu z chorym. Jest to trudne, ponieważ na zachorowanie najbardziej narażone są dzieci do 4. roku życia, które wymagają opieki rodzica. Objawy krztuśca u dzieci mogą się pojawić nawet od razu po urodzeniu. Niemowlęta, które są nieszczepione, nie mają odporności na tę chorobę.

Krztuścem mogą się zarazić dorośli, którzy przebyli chorobę w wieku dziecięcym. Mimo nabytej odporności, kontakt z chorym sprzyja ponownemu zakażeniu. Objawy krztuśca u dorosłych przypominają zapalenie płuc albo astmę. Kaszel może utrzymywać się nawet kilka miesięcy. Jeśli antybiotyki podawane doustnie są nieskuteczne, chorego kieruje się do szpitala na kroplówki dożylne.

Okres wylęgania krztuśca wynosi kilka dni lub kilka tygodni. Choroba cechuje się dużą zaraźliwością. Niektóre osoby mogą zarażać nawet przez 6 tygodni. Okres ten skraca się w momencie przyjmowania antybiotyków i wynosi około 7 dni od momentu przyjęcia pierwszej dawki. Choroba przebiega w 3 fazach: nieżytowej (trwa od 1 do 2 tygodni), napadowej (trwa od 2 do 4 tygodni) i zdrowienia, której objawy mogą się utrzymywać nawet parę miesięcy. Jakie są objawy krztuśca u dzieci, a jakie u dorosłych?

Kaszel? To nie zawsze wina infekcji

Krztusiec – objawy u dzieci

W krztuścu u dzieci objawy choroby dają o sobie znać w postaci duszności, które nasilają się głównie nocą. W większości przypadków jest to jedyny występujący w przebiegu krztuśca objaw u niemowląt. U tak małych dzieci napad może się wiązać  z bezdechem, a nawet z sinicą twarzy. Choroba ma często gwałtowny przebieg, dlatego ważna jest szybka interwencja lekarza i podanie antybiotyków. Niemożność zaczerpnięcia powietrza przez dziecko może skutkować jego zgonem.

Inne objawy krztuśca u dzieci:

  • zaczerwienie twarzy
  • napadowy, nasilający się kaszel
  • częste zapalenie spojówek, w tym łzawienie oczu
  • kichanie
  • drgawki
  • wybroczyny na skórze.

Leczenie krztuśca u dzieci polega na antybiotykoterapii. Podanie leków odbywa się drogą doustną lub dożylną i jest zależne od wieku dziecka. Objawy krztuśca u niemowląt, które są nieleczone i nieszczepione, mogą skutkować powikłaniami, których efektem będzie zgon. Najpoważniejszym powikłaniem jest krztuścowe uszkodzenie mózgu. W okresie niemowlęcym bardzo istotne są również szczepienia ochronne, które pozwolą zapobiec zakażeniu.

Zobacz także

Krztusiec – objawy u dorosłych

W krztuścu u dorosłych objawy w początkowej fazie choroby przypominają grypę, dlatego są błędnie rozpoznawane jako infekcja górnych dróg oddechowych. Chory nie łączy symptomów z chorobą zakaźną.

Początkowe objawy krztuśca u dorosłych:

  • łzawienie oczu
  • obrzęki na twarzy
  • gorączka
  • wymioty.

Charakterystycznym przy krztuścu objawem u dorosłych jest napadowy kaszel ze świszczącym oddechem, który jest słyszalny w badaniu osłuchowym. Podczas ataków kaszlu w jamie ustnej chorego pojawia się gęsta i lepka wydzielina.  Odruch kaszlowy jest na tyle silny, że pacjent może się dusić, wytrzeszczać gałki oczne i mieć zaczerwienioną twarz z powodu nadmiernego wysiłku. W wyniku tego twarz jest obrzęknięta, a na skórze widoczne są popękane naczynia krwionośne.

Leczenie krztuśca u dorosłych polega na antybiotykoterapii. Za najskuteczniejsze leki w terapii kokluszu uważa się antybiotyki makrolidowe. Są dobrze tolerowane nawet przez osoby, które borykają się z alergią. Osadzając się w tkankach, wykazują silne właściwości bakteriostatyczne.  Z tego względu czas leczenia choroby znacznie się skraca.

Nieleczony lub leczony nieprawidłowo krztusiec może doprowadzić do szeregu powikłań, które są zagrożeniem dla zdrowia i życia. Powikłaniem kokluszu mogą być: zapalenie płuc, rozedma płucna lub ropniak opłucnej. U niektórych osób dorosłych może dojść do krwawienia wewnątrzczaszkowego, które jest śmiertelne.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Toczyłowski K., Klinika Obserwacyjno-Zakaźna Dzieci, Krztusiec, Uniwersytet Medyczny w Białymstoku, wl.uwm.edu.pl
Grabowska-Krawiec P., Więsik-Szewczyk E., Kucharczyk A., Krztusiec i co dalej?, Wojskowy Instytut Medyczny w Warszawie, Magazyn Alergologia i Immunologia Współczesna; nr. 35: 7-17, Katowice 2015

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

Dr Katarzyna Pogoda

„Wielką radość sprawia mi obserwowanie, jak kobiety po leczeniu świetnie się realizują, zmieniają podejście do życia, nabierają sił i energii do działania” – mówi dr Katarzyna Pogoda, onkolog kliniczny

„Nie polecam grup wsparcia, forów internetowych. Mam bardzo przykre doświadczenia z pacjentami, którzy zostali tam dotkliwie skrytykowani” – mówi Kamila Urbaniak, dietetyk i autorka bloga kreatorniazmian.pl

Laurie Penny

Laurie Penny: bez odwagi nasze pokolenie jest skazane na kolejną dekadę politycznego wykluczenia i gównianej muzyki

„Hormony działają na podstawie tego, co jemy. Jeśli nie jemy zgodnie ze swoim metabolicznym IQ, brak nam energii, koncentracji i mamy kłopoty z układem pokarmowym” – mówi health coach Agnieszka Pająk

Zainteresują cię również:

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

pływalnia basen

Kąpiel z dreszczykiem, czyli co na nas czeka na publicznych kąpieliskach?

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

10 rzeczy, za które podziękują ci twoje oczy

https://www.istockphoto.com

Czy antybiotyk obniża odporność dziecka? Wyjaśnia lekarka Joanna Matysiak

Komar azjatycki dotrze do Polski? Już jedno ukłucie tego owada może zabić. Entomolog wyjaśnia, jak go rozpoznać

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

jak nie zarazić się od dziecka

Jesteś młodą matką i często zarażasz się od swojego dziecka? Sprawdź, jak tego uniknąć

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

9 nawyków nasilających objawy alergii. Może niektóre dotyczą ciebie?

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

5 rzeczy, które trzeba wiedzieć o inhalacji

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka