Przejdź do treści

Nikotynizm – jak się przed nim ustrzec? Jak go leczyć?

nikotynizm - kaszląca kobieta
Fot. highwaystarz / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
istockphoto.com
Masz trądzik? Wszystkiemu winne może być to, co jesz!
Beata Pawlikowska
Beata Pawlikowska: myślałam, że jestem więźniem swojego ciała i nie podobało mi się to, że podlegam miesięcznemu cyklowi
istockphoto.com
Zakażenie wirusem HPV może dotyczyć nawet co drugiej aktywnej seksualnie osoby. Jak się przed nim chronić?
istockphoto.com
Wróciłaś z urlopu, a na twojej skórze pojawiło się więcej znamion i piegów? Sprawdź, czy nie są groźne
żywność w supermarkecie
Koniec z marnowaniem żywności w marketach. Zaczyna obowiązywać nowa ustawa

Nikotynizm to plaga współczesnego świata. Wiele osób nie jest świadomych, że każdego kolejnego dnia silniej uzależnia się od nikotyny. Jest to uzależnienie tak fizyczne, jak i psychiczne. Bardzo w związku z tym niebezpieczne dla ludzkiego zdrowia i życia.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Objawy nikotynizmu dotykają mniej niż 30% Polaków. Z roku na rok notuje się spadek liczby osób uzależnionych. Przede wszystkim pali coraz mniej młodych osób, a spora część starszych palaczy podejmuje walkę z nałogiem. Nadal jednak wynik na poziomie dwudziestu kilku procent palących nie jest satysfakcjonujący.

Co to jest nikotynizm?

Nikotynizm, ICD-10 w Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów zdrowotnych to uzależnienie od nikotyny, a więc substancji zawartej w papierosach. Nikotyna odpowiada za pobudzenie w mózgu tzw. receptorów nikotynowych, uwalniających dopaminę, „hormon szczęścia”. Nikotyna to jedna z szybciej uzależniających substancji psychoaktywnych. Nikotynizm prowadzi do zmiany funkcjonowania ośrodkowego układu nerwowego. Wiąże się z trudną do zwalczenia potrzebą zapalenia papierosa. Potrzeba ta ujawnia się przede wszystkim w sytuacjach stresowych.

Nikotynizm to uzależnienie, które wymaga leczenia. Może prowadzić do ciężkich chorób, wpływa na rozwój nowotworów. W ostateczności może skutkować nawet śmiercią.

Śmiertelna dawka nikotyny to 60 mg. Ilość ta prowadzi do porażenia autonomicznego układu nerwowego, rdzenia przedłużonego i nerwowych zakończeń ruchowych.

Nikotynizm przybiera nie tylko formę uzależnienia fizycznego, ale również psychicznego. Chodzi o pewien rytuał palenia, w samotności lub w gronie bliskich osób.

Objawy nikotynizmu – jak go rozpoznać?

Skutki nikotynizmu są bardzo niebezpieczne. Im wcześniej nałóg zostanie rozpoznany, tym leczenie nikotynizmu jest prostsze i ma większe szanse powodzenia. Każdy palący dość łatwo może postawić sobie diagnozę dotyczącą ewentualnego nikotynizmu. Wystarczy spełnić trzy z wymienionych poniżej kryteriów:

  • odczuwanie silnej potrzeby zapalenia papierosa, czyli tzw. głodu nikotynowego,
  • objawy fizjologiczne, pojawiające się przy niemożliwości zapalenia papierosa: drażliwość, agresja, lękliwość, osłabienie, problemy z koncentracją,
  • rosnące zapotrzebowanie na większą ilość dawek nikotyny w celu osiągnięcia odpowiedniej satysfakcji z palenia,
  • utrata kontroli nad ilością wypalanych papierosów,
  • zaniedbywanie innych aktywności ze względu na palenie papierosów (np. rezygnacja z aktywności fizycznej),
  • palenie papierosów mimo świadomości ich negatywnego wpływu na stan zdrowia.

Duża część osób uzależnionych od nikotyny neguje chorobę i uważa, że w każdym momencie, w zależności od własnych decyzji, może zrezygnować z nałogu. W większości przypadków okazuje się jednak, że walka z nałogiem jest bardzo trudna.

Zobacz także

Nikotynizm – skutki

Skutki nikotynizmu są powszechnie znane. Obowiązujące prawo wymaga, aby na każdej paczce papierosów znalazły się informacje o zgubnym wpływie palenia na zdrowie i życie człowieka. Większość palaczy ignoruje jednak możliwe konsekwencje nałogu. Do najważniejszych z nich należą:

  • nowotwór płuc,
  • nowotwór jamy ustnej,
  • nowotwór krtani,
  • choroba niedokrwienna serca,
  • udar mózgu,
  • rozedma płuc,
  • gruźlica,
  • choroba Buergera,
  • choroba naczyń krwionośnych,
  • dwukrotnie większe ryzyko wystąpienia choroby układu krążenia,
  • trzykrotnie większe ryzyko nagłego zgonu.

Zapalenie małej dawki nikotyny powoduje natychmiast:

  • wzrost ciśnienia tętniczego krwi,
  • zwiększenie częściowego skurczu naczyń krwionośnych,
  • pojawienie się tachykardii,
  • wzrost częstości i głębokości oddechów,
  • wzrost aktywności jelit.

Warto zaznaczyć, że za szkodliwe skutki palenia w dużej mierze nie odpowiada sama nikotyna, ale 4 tysiące innych substancji zawartych w dymie papierosowym. Nikotynizm zmusza jednak do palenia papierosów, a więc w efekcie do przyjmowania wszystkich tych negatywnych substancji. Nie można również zapominać o tzw. paleniu biernym, czyli o kontakcie ze szkodliwymi substancjami, jaki mają osoby z najbliższego otoczenia palacza.

Nikotynizm – leczenie

Leczenie nikotynizmu jest możliwe. Przy pomocy lekarza oraz dzięki wsparciu środkami farmakologicznymi można całkowicie uwolnić się od nałogu. Osoba wypalająca więcej niż 10 papierosów dziennie według testu Frägerstroma jest silnie uzależniona i natychmiast powinna rozpocząć leczenie. Należy pamiętać, że proces ten jest żmudny i wymaga ogromnej wytrwałości i samokontroli. Leczenie nikotynizmu wymaga konsekwentnego zerwania z nałogiem. Półśrodki, takie jak tzw. palenie okazyjne, okazują się nietrwałe i ostatecznie prowadzą do powrotu do nałogu.

Jak leczyć nikotynizm?

  • leczenie farmakologiczne (środki zawierające cytyzynę, bupropion i wareklininę),
  • nikotynowa terapia zastępcza (środki zawierające nikotynę, pozwalające na uwolnienie od palenia i stopniowe ograniczanie nałogu do całkowitego jego porzucenia); są to najczęściej plastry nikotynowe, gumy do żucia, tabletki pod język,
  • psychoterapia,
  • akupunktura,
  • hipnoza.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

„Odłącz się”, nie wszystko jest online. Mądra kampania we wrocławskim MPK

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

Portret matki borykającej się z uzależnieniem. Projekt "Letter to My Mother"

„Uzależnienie to nie słabość, lecz choroba”. Zobacz poruszające zdjęcia z projektu „Letter to My Mother”

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Problem z alkoholem. Sprawdź 8 sygnałów ostrzegawczych, by wiedzieć, czy ciebie też dotyczy

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii