Przejdź do treści

Objaw Kerniga – jak wygląda i o czym świadczy? Znaczenie w diagnostyce zakażenia opon mózgowo-rdzeniowych

mózg w 3D
Fot. Kirsty Pargeter / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
„Zapisałem panu tabletki, które sprawią, że penis będzie mniej bolał. Proszę wrócić, jak będzie pan się chciał starać o dziecko”. Ekspertka o podwójnych standardach
3 mokre ręczniki – tego potrzebujesz przy przegrzaniu organizmu. Gdzie je przyłożyć, wyjaśnia ratownik medyczny
Zakładasz nogę na nogę? To jeden z wielu nawyków, których nie lubi dno miednicy. Mówi o tym fizjoterapeutka uroginekologiczna Monika Grzegorzewicz
Meghan Markle o normalizacji poronienia i o aborcji. „To, co dzieje się w naszych ciałach, jest głęboko osobiste”
Lek na nadciśnienie zniknął z aptek. Kolejne dostawy nie są planowane

Objaw Kerniga jako jeden z objawów oponowych wykorzystuje się w diagnostyce schorzeń związanych z podrażnieniem opon mózgowo-rdzeniowych. Badanie objawu Kerniga jest bardzo proste do przeprowadzenia, a wykonują je lekarze rodzinni, neurolodzy i inni specjaliści.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Ewelina Stefanowicz
lekarz

Na podstawie samego objawu Kerniga nie można postawić rozpoznania, jednak jest on wskazaniem do wykonania innych specjalistycznych badań. Niestety badanie objawu Kerniga nie jest badaniem wysokoczułym i symptom może nie wystąpić mimo istnienia patologii.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Kobieta leży na łóżku

Objaw Kerniga – co to jest?

Jednym z podstawowych objawów badanych przy podejrzeniu zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych (objawów oponowych) u dzieci i dorosłych jest objaw Kerniga. To reakcja odruchowa ze strony układu mięśniowego możliwa do wywołania, kiedy dochodzi do podrażnienia osłonek otaczających rdzeń kręgowy oraz mózg w wyniku toczącego się procesu zapalnego. Występuje u około 5% chorych, nie charakteryzuje się więc wysoką czułością.

Objaw Kerniga został wynaleziony przez rosyjskiego lekarza Vladimira Kerniga już w 1882 roku na Litwie i od tego czasu wykorzystywany jest w diagnostyce. Od początku istnienia wykazywał ogromną przydatność w rozpoznawaniu zagrażającej życiu ludzkiemu chorobie opon mózgowych, szczególnie u dzieci pomimo niedostępności wysokozaawansowanych badań.

Charakterystyczny dla objawu Kerniga jest fakt występowania tego symptomu zawsze w obu kończynach dolnych, co odróżnia go od objawów występujących na przykład w rwie kulszowej – między innymi od objawu Laseque’a.

Objaw Kerniga – jak wygląda badanie?

Badanie objawu Kerniga przeprowadza się u pacjenta leżącego na plecach z rękoma ułożonymi wzdłuż osi ciała na płaskim podłożu. Polega na powstawaniu oporu ze strony mięśni w wyniku drażnienia opon mózgowych. Badanie objawu Kerniga jest nieinwazyjne i trwa dosłownie kilka sekund, dlatego możliwe jest do przeprowadzenia nie tylko przez lekarza neurologa. Osoba badająca prosi chorego o zgięcie nogi w kolanie oraz w stawie biodrowym pod kątem prostym. Kończynę w takiej pozycji próbuje wyprostować bez udziału pacjenta. Badanie to można wykonać w odwrotnej kolejności – wyprostowaną nogę podnieść do góry i obserwować jej zachowanie.

Objaw Kerniga uważa się za dodatni, kiedy dochodzi do powstania oporu podczas prostowania kończyny oraz w przypadku odruchowego zgięcia nogi w stawie kolanowym. Oprócz sztywności pacjent nie powinien zgłaszać bólu, a zamiast niego odczuwać dyskomfort.

Zobacz także

Objaw Kerniga – wskazania do badania

Badanie jest wykorzystywane w gabinetach lekarskich już od przeszło 100 lat i nadal ceni się jego wartość diagnostyczną mimo pojawienia się o wiele dokładniejszych metod w rozpoznawaniu zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych.

Wykrywanie tego symptomu znalazło swoje zastosowanie w chorobach internistycznych oraz pediatrycznych. Wskazaniami do badania objawu Kerniga oprócz podejrzenia zapalenia opon mózgowo rdzeniowych, szczególnie o etiologii bakteryjnej, są:

  • krwawienie podpajęczynówkowe,
  • choroby nowotworowe opon mózgowo-rdzeniowych lub mózgu,
  • rozległy udar mózgu.

W weryfikacji prawdziwości objawu oraz poszukiwania konkretnej przyczyny wykorzystuje się inne, dokładniejsze badania, np. nakłucie lędźwiowe, na którego podstawie określa się jakość płynu mózgowo-rdzeniowego i ocenia się parametry zapalne. Inne stosowane badania w diagnostyce to tomografia komputerowa (TK) lub rezonans magnetyczny (MRI).

Badania objawu Kerniga nie powinno się wykonywać samodzielnie, ponieważ może wówczas dojść do jego mylnej interpretacji. Zawsze należy wziąć pod uwagę całokształt stanu klinicznego pacjenta. Sztywność związana z prostowaniem kolana i biodra może być bowiem wywołana przez zmiany zwyrodnieniowe lub inne choroby neurologiczne.

Objaw Kerniga – objawy towarzyszące zapaleniu opon mózgowo-rdzeniowych

Należy pamiętać, że konieczne jest całościowe podchodzenie do diagnozowania chorób. Sam objaw Kerniga nie zawsze świadczy o występowaniu infekcji opon mózgowo-rdzeniowych. Dolegliwości występujące dodatkowo sugerują, że należy podjąć się dalszej, szczegółowej diagnostyce. Objawy te to:

  • wysoka gorączka,
  • nudności oraz wymioty,
  • bóle głowy,
  • wysypka,
  • inne dodatnie objawy oponowe; sztywność karku, Brudzińskiego, Flataua, Hermana, Amosa,
  • objawy neurologiczne – porażenia, ubytki widzenia, zaburzenia czucia.

Dopiero po całościowym spojrzeniu na pacjenta i na wyniki innych badań dodatkowych, biorąc pod uwagę także występowanie wymienionych objawów, wdraża się skuteczne leczenie, które w przypadku zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych opiera się na antybiotykoterapii.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

A. Szczeklik, Interna Szczeklika. Medycyna Praktyczna, Kraków 2018.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Pień mózgu – budowa, funkcje, choroby i badania. Jakie objawy wskazują na jego uszkodzenie?

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. "Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne"

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. „Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne”

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowa ustawa o zarządzaniu kryzysowym?

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowy projekt ustawy o zarządzaniu kryzysowym?

Plamienie zamiast miesiączki – co oznacza?

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej w Polsce

25-latka była pewna, że jej synek cierpi na zaparcia. Badania pokazały, że problem jest o wiele bardziej poważny

25-latka była pewna, że jej dziecko cierpi na zaparcia. Badania pokazały, że problem jest o wiele bardziej poważny

Łatwo zasypiasz w dzień i nie śpisz w nocy? To może być narkolepsja. Sprawdź, jakie objawy ma to zaburzenie

Gumkowanie hemoroidów – co to jest, objawy. Profilaktyka i leczenie żylaków odbytu

Opalanie natryskowe – czy jest bezpieczną alternatywą dla promieni UV?

Ciałko żółte – funkcje, rola w ciąży, torbiele ciałka żółtego

Chlamydioza – objawy i leczenie zakażenia chlamydią

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Siedem osób usłyszało zarzuty w sprawie samobójstwa znanego lekarza. "Fala hejtu wymierzona w profesora była okrutna"

Siedem osób z zarzutami w sprawie samobójstwa znanego lekarza. „Fala hejtu wymierzona w profesora była okrutna”

Wystawianie zwolnień lekarskich podczas teleporad było nielegalne? ZUS przeprowadza kontrole

Wystawianie zwolnień lekarskich podczas teleporad było nielegalne? ZUS przeprowadza kontrole

Hydroterapia – korzyści z wodolecznictwa i rodzaje zabiegów

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Biały nalot na języku – co oznacza i jak go usunąć?

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Czym grozi i jak się objawia zwapnienie szyszynki? / Fot. Pexels

„Piasek mózgowy” może powodować bezsenność, występuje nawet u 30-latków. Czym grozi i jak się objawia zwapnienie szyszynki, mówi neurolożka Magdalena Podbrożna

Stan wegetatywny – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

„Tam, gdzie ktoś inny zastanawia się trzy razy czy iść i zaryzykować, tam Polak już jest”. O medycynie ekstremalnej mówi Dariusz Jaroń, autor książki „Ekstremalni”

Sekwencjonowanie DNA – cel, etapy i metody badania

„Ludzie mogą nie tylko wypierać wspomnienia, ale też tworzyć fałszywe”. Co ukrywa przed nami nasz mózg, mówi prof. Tomasz Maruszewski

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

MCV – morfologia, wyniki, norma. MCV podwyższone i za niskie

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

×