Przejdź do treści

Poród przedwczesny – przyczyny, objawy, zapobieganie

Poród przedwczesny – przyczyny, objawy, zapobieganie Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim

O porodzie przedwczesnym jest mowa, gdy dziecko przychodzi na świat po 22. i przed upływem 37. tygodnia ciąży. Im wcześniej urodzone dziecko, tym większe zagrożenie dla jego życia. Skrajne wcześniaki muszą przez kilka dni, a niekiedy i tygodni, być pod stałą intensywną opieką medyczną. Dzięki temu mają większe szanse na późniejszy prawidłowy rozwój.

Czy poród przedwczesny to rzadkość?

Poród przedwczesny jest jednym z powikłań ciążowych. Dotyczy urodzeń między 22. a 37. tygodniem ciąży. Bez względu więc na to, czy maluch przyjdzie na świat w 33. tygodniu ciąży, czy w 29. tygodniu ciąży – w każdej z tych sytuacji będzie mowa o wcześniactwie.

W Polsce odsetek porodów przed terminem oscyluje wokół 6 proc. Widać wyraźnie tendencję wzrostową, co ma między innymi związek z coraz późniejszym macierzyństwem oraz stosowaniem metod wspomagających zajście w ciążę (in vitro), zwiększających prawdopodobieństwo ciąży mnogiej.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Odporność, Good Aging, Energia, Mama, Beauty
Wimin Zestaw z myślą o dziecku, 30 saszetek
139,00 zł
Zdrowie intymne i seks, Odporność, Good Aging, Energia, Beauty
Wimin Zestaw z dobrym seksem, 30 saszetek
139,00 zł
Odporność, Beauty
Naturell Cynk Organiczny + C, 100 tabletek
12,99 zł
Odporność
Naturell Immuno Hot, 10 saszetek
16,48 zł
Odporność
WIMIN Odporność, 30 kaps.
59,00 zł
Poród - termin, pierwsze objawy, jak przyspieszyć poród

Poród przedwczesny – przyczyny

Wśród czynników, które mają wpływ na zwiększone prawdopodobieństwa porodu przedwczesnego, znajdują się zarówno te medyczne, jak i społeczne.

Medyczne przyczyny porodu przed terminem

Jeśli kobieta wcześniej urodziła już dziecko przed ukończeniem 37. tygodnia ciąży albo doświadczyła poronienia – wówczas większe jest ryzyko urodzenia przedwcześnie.

Badania potwierdzają również, że kobiety zmagające się w ciąży z niedokrwistością z niedoboru żelaza częściej rodzą dzieci przed wyznaczonym terminem. Podobnie jest z niską masą ciała kobiet. BMI poniżej normy zwiększa ryzyko porodu przedwczesnego. Ma to najprawdopodobniej związek niedostateczną podażą mikroelementów (w tym przede wszystkim cynku i żelaza), co wpływa na wielkość i masę łożyska.

Przyczyną porodu przedwczesnego może być też:

  • PROM, czyli przedwczesne odpłynięcie wód płodowych (najczęściej jest to skutek trwających infekcji czy zaburzeń immunologicznych i hormonalnych);
  • nadciśnienie;
  • krwawienia i krwotoki;
  • wady budowy macicy;
  • zahamowanie wzrostu płodu;
  • niewydolność cieśniowo-szyjkowa.

Niemedyczne przyczyny porodu przed terminem

Wśród czynników społecznych mających wpływ na zwiększone ryzyko porodu przed terminem  należy wymienić:

  • wiek (poniżej 18 roku życia i powyżej 36 lat);
  • wielorodność;
  • palenie tytoniu.

Często wymienianym czynnikiem jest również niski status socjalno-demograficzny. Ma to związek ze sposobem odżywiania kobiet żyjących w ubóstwie. Ryzyko porodu przed 37. tygodniem ciąży jest mniejsze przy diecie bogatej w białko pochodzące z różnych źródeł, owoce stanowiące cenne źródło witamin oraz zboża dostarczające błonnika. Analogicznie – duża ilość tłuszczu, cukru i żywności przetworzonej w spożywanych posiłkach podwyższa ryzyko porodu przedwczesnego.

Macica dwurożna

Przedwczesny poród – objawy

Jednym z najwyraźniejszych wskaźników zwiększonego ryzyka porodu przedwczesnego jest długość szyjki macicy. Jeśli ta ma więcej niż 25 mm, wówczas ryzyko wcześniactwa oscyluje wokół 1 proc. Jeśli skróci się poniżej 25 mm pomiędzy 22 a 24 tygodniem ciąży, prowadzący ciążę lekarz ginekolog podejmuje środki mające na celu podtrzymanie ciąży. Ryzyko przedwczesnego porodu wzrasta bowiem wówczas aż sześciokrotnie. Nie jest natomiast niczym niepokojącym, gdy długość szyjki zaczyna się skracać około 32. tygodnia. Jest to całkowicie naturalne i służy przygotowaniu organizmu do przyjścia dziecka na świat.

Objawy przedwczesnego porodu, które powinny skłonić cię jako ciężarną do kontaktu z lekarzem, jest zwiększenie częstotliwości skurczów macicy, wzrost napięcia miednicy wraz z bólami kręgosłupa oraz zwiększona ilość wydzieliny z pochwy.

Kobieta podczas porodu naturalnego.

Jak zapobiec porodowi przedwczesnemu?

W celu oceny ryzyka porodu przedwczesnego lekarz ginekolog prowadzący ciążę ocenia regularnie:

  • czynności skurczowe macicy;
  • stan szyjki macicy (jej długość i rozwarcie);
  • mikrobiologiczną florę pochwy.

W przypadku ciężarnej, u której lekarz stwierdzi podwyższone ryzyko przedwczesnego zakończenia ciąży, konieczna jest ocena stanu zarówno samej kobiety, jak i płodu. Lekarz pobiera również wydzielinę pochwową, aby ta została przeanalizowana pod kątem obecności fibronektyny. Wynik pozytywny świadczy bowiem o oddzielaniu się kosmówki. Obecność tego markera jest naturalna wyłącznie do ok. 24. tygodnia ciąży i po zakończeniu 36.

Jeśli dodatkowo lekarz stwierdzi rozwarcie szyjki powyżej 3 cm i jej skrócenie powyżej 80 proc., może wdrożyć leczenie tokolityczne, czyli hamujące czynności skurczowe macicy oraz glikokortykosteroidy (przyspieszające rozwój płuc dziecka) wraz z antybiotykami, jeśli wymaga tego stan zdrowia ciężarnej.

Aby zapobiec przedwczesnemu zakończeniu ciąży, lekarz może założyć szew okrągły na szyjkę macicy. Jak wygląda założenie szwu na szyjkę macicy? Zakłada się go między 16. a 26. tygodniem ciąży w znieczuleniu ogólnym. Dzięki zabiegowi nie tylko zmniejsza się ryzyko urodzenia skrajnego wcześniaka – na granicy przeżywalności – ale przede wszystkim zwiększa szanse donoszenia ciąży do końca 37. tygodnia.

kobieta w ciąży w trakcie badań

Alternatywnym rozwiązaniem dla szwu jest pessar w ciąży (choć można też stosować obie metody jednocześnie). Pessar kołnierzowy ma postać krążka, który lekarz zakłada na szyjkę ciężarnej, gdy stwierdzi ryzyko przedwczesnego zakończenia ciąży. Zwykle zdejmuje go w 36. tygodniu. Sam krążek, jeśli zostanie prawidłowo założony, nie powoduje bólu. Niemniej podczas zakładania możliwe jest odczuwanie dyskomfortu.

Jeśli znajdujesz się w grupie ryzyka – nie zapomnij o ważnej roli odpoczynku. Dbaj też o prawidłowe nawodnienie i dobrze zbilansowaną dietę. Unikaj stresu – nerwy mogą przyczynić się do zbyt szybkiego pojawienia się malucha na świecie.

W przypadku dużego zagrożenia porodem przedwczesnym – lekarz może skierować cię na oddział patologii ciąży. Tam otrzymasz najlepszą możliwą pomoc, dzięki której mniejsze będzie ryzyko zdrowotnych powikłań poporodowych dla ciebie i twojego dziecka.

Źródła:

  1. H. Murkoff, W oczekiwaniu na dziecko, Dom Wydawniczy Rebis, Poznań 2018.
  2. E. Czerwińska, Czynniki wpływające na poród przedwczesny, „Ginekologia i Perinatologia Praktyczna” 2018, t. 3, nr 2, s. 52–57.
  3. E. Poniedziałek-Czajkowska, R. Mierzyński i in., Poród przedwczesny aktualne sposoby postępowania, „Gynecology and Obstetrics medical project” 2013, nr 4, s. 22–31.
  4. K. Czajkowski, Niewydolność szyjki macicy, https://podyplomie.pl/ginekologia/31236,niewydolnosc-szyjki-macicy (dostęp: 21.03.2022).
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Podkowa, szparka, bułeczka czy motylek – każda z nas ma inną. Jak zbudowana jest wagina?

Dr Alicja Pawluczuk, artystka z endometriozą: Zależy mi, żeby temat kobiecego bólu brano na poważnie

Czworaczki

W opolskim szpitalu urodziły się czworaczki. „Długo staraliśmy się o dziecko” – przyznała mama… czterech chłopców

Prof. Marzena Dębska otrzymała prestiżową nagrodę w Niemczech. Po jej odejściu z WUM ciężko nie zadać pytania, czy w Polsce jest równie doceniania

Prof. Marzena Dębska otrzymała prestiżową nagrodę w Niemczech. Po jej odejściu z WUM ciężko nie zadać pytania, czy w Polsce jest równie doceniana

Noworodek z Gorzowa Wielkopolskiego po urodzeniu ważył tylko 560 gramów. „Mały wielki cud”

Noworodek z Gorzowa Wielkopolskiego po urodzeniu ważył tylko 560 gramów. „Mały wielki cud”

Ashley Graham pokazała, jak wygląda jej brzuch po bliźniaczej ciąży. "Witaj, nowy brzuszku"

Ashley Graham pokazała, jak wygląda po bliźniaczej ciąży. „Witaj, nowy brzuszku”

Tatiana Okupnik / fot. Wojciech Olkusnik/DDTVN

„Patrzysz na siebie i myślisz 'masakra’. Tak jakby nieadekwatnie do mojego wieku postarzała się moja część intymna”. Tatiana Okupnik szczerze o połogu

Monika Mrozowska przeszła cztery cesarskie cięcia. "Mogło to się różnie zakończyć, mogło dojść do krwotoku" / NDRAS SZILAGYI/MWMEDIA WARSZAWA

Monika Mrozowska przeszła cztery cesarskie cięcia. „Musiałam podpisać specjalne papiery”

Kobieta leżąca w łóżku

9 możliwych przyczyn krwawienia po seksie

Jak zmienia się seks po porodzie? /fot. GettyImages

Ginekolożka: „Nie miałam pacjentki, u której zmiany w sferze seksualnej po urodzeniu dziecka byłyby na plus, przynajmniej w pierwszych miesiącach”

Trzon macicy – co to jest? Budowa, funkcje, przypadłości i choroby

O aborcje może być jeszcze ciężej niż obecnie. Kaja Godek stworzyła nowy projekt ustawy, który niedługo trafi do Sejmu

O aborcję może być jeszcze trudniej. Kaja Godek stworzyła nowy projekt ustawy, który niedługo trafi do Sejmu

„Jest pewien objaw endometriozy kompletnie niemy klinicznie. Choroba się rozprzestrzenia, a pacjentka nic nie czuje” – mówi lek. Daniel Kurczyński

Nowe badanie pokazuje, że stosunek do aborcji znacznie się różni w zależności od płci. „Te wyniki szokują” – podkreśla Pani od Feminatywów

Kobieta czesze włosy

Produkty do prostowania włosów zwiększają ryzyko rozwoju raka macicy. Alarmujące badanie naukowców

Najnowsze odkrycie pozwoli zdiagnozować depresję poporodową, gdy kobieta jest jeszcze w ciąży? Wystarczy do tego badanie krwi / gettyimages

Najnowsze odkrycie pozwoli zdiagnozować depresję poporodową, gdy kobieta jest jeszcze w ciąży? Wystarczy do tego badanie krwi

O endometriozie z perspektywy lekarza i pacjentki /fot. Unsplash

„Proszę sobie wyobrazić, że wnętrze kobiecej torebki zalewamy klejem i po kilku godzinach chcemy wyciągnąć z niego portfel czy telefon”. O endometriozie z perspektywy lekarza i pacjentki

Kariotyp – co to jest, jak i kiedy należy zbadać nasz zestaw chromosomów? 

Lekarz zbagatelizował jej objawy. O tym, że to rak piersi, 29-latka dowiedziała się w ósmym miesiącu ciąży / Facebook lindsey.d.parr

Lekarz zbagatelizował jej objawy. O tym, że to rak piersi, 29-latka dowiedziała się w ósmym miesiącu ciąży

Kobieta w ciąży siedzi na parapecie

Rejestr ciąż wchodzi w życie. Nowe prawo będzie obowiązywać od 1 października

Uśmiech po marchewce, grymas po jarmużu. Brytyjscy naukowcy sprawdzili preferencje żywieniowe nienarodzonych dzieci

Jak oddychać podczas porodu w pierwszej i drugiej fazie?

Kobieta w laboratorium

Metoda tworzenia zarodków z „trzech genetycznych rodziców”. Naukowcy sprawdzili, czy jest bezpieczna

„Rodzice wciąż są namawiani do bankowania krwi pępowinowej dla użytku ich dzieci, mimo że nie ma takiej potrzeby”. O tym, jak wmówiono nam, że krew pępowinowa to panaceum, mówi hematolog prof. Wiesław Jędrzejczak

×