Przejdź do treści

Próba wysiłkowa – na czym polega i co oznaczają wyniki?

dwie kobiety w trakcie przeprowadzania próby wysiłkowej na bieżni
Fot. Gorodenkoff / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Kolory migreny. Jakie światło zmniejsza ból głowy?
Zimnem czy ciepłem – jak pokonać częste dolegliwości?
Chcesz obniżyć poziom złego cholesterolu? Pokochaj białe owoce i warzywa!
kot w kuchni
10 rzeczy, których lepiej pozbyć się z kuchni
Zerwij z „Czy zasługuję?” i ciesz się życiem. Jesteś tego warta!

Próba wysiłkowa, inaczej EKG wysiłkowe, to medyczny test, mający na celu ocenę stanu serca i wykrycie jego schorzeń, w tym choroby wieńcowej.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Elektrokardiogram (EKG) wykonywany w spoczynku często nie ujawnia zmian chorobowych układu krążenia. Dlatego podczas diagnozy choroby niedokrwiennej serca stosuje się czasami test prowadzony z obciążeniem, tzw. próbę wysiłkową. Pozwala on na ocenę czynności serca w stanie zwiększonego zapotrzebowania na tlen.

Próba wysiłkowa serca

Celem elektrokardiograficznej próby wysiłkowej jest sprawdzenie, w jaki sposób serce reaguje na wysiłek fizyczny. Aby to zrobić, wykorzystuje się bieżnię lub rower stacjonarny (ergometr rowerowy), na których można stopniowo zwiększać obciążenie i ocenić upośledzenie dopływu krwi do mięśnia sercowego, ogólną wytrzymałość na wysiłek, występowanie zaburzeń rytmu serca i reakcję ciśnienia krwi.

Obciążenie oblicza się w watach (W) lub w jednostkach metabolicznych (MET), odpowiadających jednostce zużycia tlenu w spoczynku – 1 MET odpowiada 3,5 ml O2/kg/min.

Ocena wyniku próby wysiłkowej zależy od płci, wieku i masy ciała badanego. Na przykład 6,8 MET to dobra tolerancja wysiłku dla 65-letniej kobiety, ale niska dla 25-letniego mężczyzny. Czas trwania próby wysiłkowej to około 10 minut.

Kobieta w trakcie badania ekg wysiłkowego

Próba wysiłkowa w kardiologii

Pomimo różnorodności funkcjonalnych testów wysiłkowych stosowanych w nowoczesnej kardiologii, ich fizjologiczny sens sprowadza się do głównej idei – aktywność fizyczna jest idealną i najbardziej naturalną formą prowokacji organizmu, pozwalającą ocenić skuteczność fizjologicznych mechanizmów kompensacyjno-adaptacyjnych, a w razie jawnej lub ukrytej patologii – stopień zaburzenia układu krążeniowo-oddechowego.

Próba wysiłkowa EKG jest jedną z najczęściej stosowanych technik elektrokardiograficznych, a ponadto zabieg jest względnie bezpieczny.

Próba wysiłkowa na bieżni symuluje chodzenie pod górę pod kontrolą EKG. Test na bieżni jest dostępny w kilku różnych protokołach, dzięki czemu można wybrać odpowiedni protokół, uwzględniwszy stan pacjenta. Prędkość chodzenia po bieżni można regulować, a obciążenie zwiększyć, intensyfikując stopniowo nachylenie, które symuluje chodzenie pod górę. Monitorowanie stanu pacjenta, m.in. za pomocą EKG, odbywa się w sposób ciągły. Ciśnienie krwi mierzy się co 3 minuty lub w 2. minucie kolejnego stopnia zwiększenia obciążenia.

Interpretacja wyników próby wysiłkowej

Próba wysiłkowa może być dodatnia, ujemna lub niedokończona. W przypadku ujemnej próby wysiłkowej pacjent osiąga ustaloną wcześniej maksymalną częstość akcji serca, ale pomimo naturalnego zmęczenia nie ma żadnych objawów niedokrwienia mięśnia sercowego.

Przy dodatnim wyniku badania pojawiają się obiektywne objawy niedokrwienia mięśnia sercowego, niezależnie od jednoczesnego ataku dusznicy bolesnej.

Ważne jest, aby pamiętać, że próby, które nie zostały doprowadzone do zamierzonej częstości akcji serca, nawet w przypadku braku objawów niedokrwienia mięśnia sercowego należy uznać za niekompletne lub nieinformatywne. Test jest uważany za wątpliwy również wtedy, gdy odpowiednie zmiany elektrokardiograficzne są obecne, ale nie są wiarygodne.

Wskazaniem do przeprowadzenia próby jest rozpoznanie zmian zwężenia tętnic wieńcowych u dorosłych pacjentów z możliwą chorobą niedokrwienną serca.

Zobacz także

Przeciwwskazania do próby wysiłkowej

Podstawowe bezwzględne przeciwwskazania do testu to:

  • ostry zawał mięśnia sercowego (w ciągu poprzednich 2 dni);
  • niestabilna dławica piersiowa;
  • niekontrolowane zaburzenia rytmu;
  • objawowe ciężkie zwężenie zastawki aortalnej;
  • niekontrolowana objawowa niewydolność serca;
  • ostra zatorowość płucna, zawał płucny;
  • ostre zapalenie mięśnia sercowego lub zapalenie osierdzia;
  • ostre rozwarstwienie aorty.

Względne przeciwwskazania (które można pominąć, jeśli istotność wyników próby wysiłkowej przekracza stopień ryzyka):

  • uszkodzenie lewej tętnicy wieńcowej;
  • umiarkowanie wyrażone zwężenie zastawek serca;
  • zaburzenia elektrolitowe;
  • ciężkie nadciśnienie tętnicze (skurczowe ciśnienie krwi powyżej 200 mmHg, rozkurczowe – powyżej 110 mmHg);
  • wyraźne tachyarytmie lub bradyarytmie;
  • kardiomiopatia przerostowa;
  • bloki przedsionkowo-komorowe.

Kliniczne i elektrokardiograficzne kryteria zakończenia próby

Próbę wysiłkową należy zakończyć w przypadku:

  • wystąpienia dławicy piersiowej;
  • poważnego ogólnego osłabienia badanego;
  • znaczących arytmii i zaburzeń przewodzenia serca;
  • charakterystycznych zmian odcinka ST (uniesienie) na EKG (przesunięcie o więcej niż 1 mm od linii izoelektrycznej);
  • osiągnięcia maksymalnej wartości tętna.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

Laurie Penny

Laurie Penny: bez odwagi nasze pokolenie jest skazane na kolejną dekadę politycznego wykluczenia i gównianej muzyki

„Hormony działają na podstawie tego, co jemy. Jeśli nie jemy zgodnie ze swoim metabolicznym IQ, brak nam energii, koncentracji i mamy kłopoty z układem pokarmowym” – mówi dietetyczka Agnieszka Pająk

„Zdarzyło mi się już dyskutować z 14-latką o tym, czy seks analny jest wystarczającym zabezpieczeniem przed ciążą” – mówi Milena Maria Sęp, lekarz rezydent ginekologii i położnictwa

„W Chinach medycyna chińska przygotowuje przyszłych rodziców już rok przed planowaną ciążą. Dzięki temu depresja poporodowa nie zdarza się tam często” – mówi Aneta Rosłon, terapeutka medycyny chińskiej

Zainteresują cię również:

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

kobieta przemawia do publiczności

Stres popijasz kawą? Uważaj na serce. O tym, czy przyspieszone bicie serca jest dla nas groźne, mówi kardiolog

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

Magia naturalnego oddechu. Jak prawidłowo oddychać?

Twój chłopak chrapie? To mogą być objawy problemów z sercem

Twój chłopak chrapie? To może być zwiastun problemów z sercem

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Młoda dziewczyna siedzi za biurkiem. Ma okulary, trzyma się za klatkę piersiową. Prawdopodobnie boli ją serce

Odczuwasz lęk, niepokój i nierówne bicie serca? Sprawdź, jakie są tego przyczyny

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

5-10-8 – prosta zasada zdrowego serca

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce