Przejdź do treści

Przyczyny, objawy oraz metody leczenia powiększonej śledziony

Kobieta cierpiąca z bólu przez ucisk śledziony
Fot. JackF / Adobe Stock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Fot. Pexels.com
Witaminy i suplementy – jakich potrzebujemy latem?
parówki
Co siedzi w parówkach? Wzięłyśmy je pod lupę
najlepsza pora dnia
Najlepsza pora dnia na zdrowy nawyk to…
Bruschetta z brzoskwiniami
Bruschetta z brzoskwiniami
Sezon na truskawki w pełni. Oto przepis na pyszne bułeczki z tymi owocami

Powiększenie śledziony, czyli splenomegalia, może być objawem schorzenia zdrowotnego lub odrębną jednostką chorobową. Jest to stan, który wymaga konsultacji medycznej, gdyż może być przyczyną poważnych powikłań. Jeśli odczuwany jest długotrwały ucisk w okolicy żeber, należy udać się do specjalisty.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Śledziona jest narządem w jamie brzusznej, który umiejscowiony jest między żołądkiem a lewą nerką. Jest ona bardzo ważnym organem, biorącym udział w reakcjach układu odpornościowego. Niekiedy w wyniku wypadku dochodzi do jej uszkodzenia i konieczności usunięcia. Życie bez śledziony jest możliwe.

Czym jest powiększona śledziona?

Śledziona jest ważnym życiowo narządem, w warunkach fizjologicznych praktycznie nieodczuwalnym. Wewnątrz niej znajdują się skupiska leukocytów tworzące wysepki, które wyławiają i unieszkodliwiają drobnoustroje, takie jak bakterie czy wirusy, znajdujące się w krwiobiegu. Śledziona wychwytuje też stare i zużyte krwinki. Jest w stanie zwiększyć swoje rozmiary kilkukrotnie, gdyż tworzy pewnego rodzaju magazyn krwi. O powiększonej śledzionie mówi się wtedy, gdy w badaniu palpacyjnym narząd ten jest mocno wyczuwalny oraz kiedy podczas badania ultrasonograficznego (USG) zostaną zaobserwowane jej zwiększone rozmiary, znacznie przekraczające normy. Jeśli powiększonej śledzionie towarzyszyć będzie również powiększona wątroba, wówczas ten stan nazywany jest hepatosplenomegalią.

kobieta, trzymająca się w okolicach mostku

Objawy powiększonej śledziony

Rozmiar śledziony jest uzależniony od ilości zmagazynowanej w niej krwi. U zdrowej osoby waga nie przekracza 150 g. O powiększonej śledzionie mówimy wtedy, gdy waży 200 g i więcej. Do pierwszych objawów sugerujących powiększenie śledziony należą:

  • uczucie pełności w jamie brzusznej,
  • uczucie ucisku w okolicy żeber podczas wykonywania podstawowych czynności, takich jak: chodzenie, schylanie się czy siadanie,
  • nudności i/lub wymioty,
  • ból pleców promieniujący do jamy brzusznej,
  • ból brzucha.

Jeśli śledziona osiągnie bardzo duże rozmiary, oprócz wymienionych wyżej objawów pojawiają się:

  • skłonność do występowania wybroczyn na skórze oraz siniaków,
  • bladość powłok skórnych,
  • uciążliwe zmęczenie oraz duszności,
  • podatność na infekcje.

Zobacz także

Przyczyny powiększonej śledziony

Przyczyn powiększonej śledziony jest wiele. Aby znaleźć źródło wywołujące ten stan, konieczne jest przeprowadzenie dokładnego wywiadu lekarskiego oraz wykonanie specjalistycznych badań. Powiększona śledziona może być symptomem toczącego się w organizmie procesu nowotworowego. Najczęściej są to nowotwory szpiku lub krwi. Zaliczamy do nich:

  • przewlekłą białaczkę szpikową,
  • przewlekłą białaczkę limfatyczną,
  • ostrą białaczkę włochatokomórkową,
  • ziarnicę złośliwą – jest to nowotwór układu limfatycznego,
  • chłoniaki, czyli nowotwory węzłów chłonnych,
  • nowotwór śledziony (będący zarówno chorobą pierwotną, jak i przerzutem).

Powiększenie śledziony może być również wynikiem chorób zakaźnych, takich jak:

  • gruźlica, kiła, dur brzuszny – infekcje na tle bakteryjnym,
  • mononukleoza zakaźna, różyczka, wirusowe zapalenie wątroby, cytomegalia – infekcje na tle wirusowym,
  • kandydoza – infekcja grzybicza,
  • bąblowica – infekcja pasożytnicza,
  • malaria, toksoplazmoza – infekcja pierwotniakiem.

Powiększenie śledziony może powstawać w wyniku:

  • chorób autoimmunologicznych, które atakują oraz osłabiają układ odpornościowy, takich jak: reumatoidalne zapalenie stawów (RZS), sarkoidoza oraz toczeń rumieniowaty,
  • marskości wątroby, która podnosi ciśnienie tętnicze krwi wewnątrz naczyń krwionośnych budujących śledzionę, przyczyniając się do jej powiększenia,
  • torbieli – wrodzonych lub nabytych, na przykład po przebytym urazie,
  • chorób spichrzeniowych, polegających na odkładaniu i gromadzeniu się różnych substancji w narządach, w tym śledzionie. Należą do nich: amyloidoza pierwotna i wtórna, choroba Niemanna-Picka, mukopolisacharydoza czy też choroba Gauchera.

Leczenie powiększonej śledziony

Przy powiększonej śledzionie istnieje duże ryzyko jej pęknięcia i w konsekwencji krwotoku wewnętrznego. Jest to bezpośredni stan zagrożenia życia. Dlatego po zaobserwowaniu niepokojących objawów należy skonsultować się ze specjalistą i podjąć odpowiednie kroki w procesie terapeutycznym. Diagnoza stawiana jest na podstawie: badania palpacyjnego, USG jamy brzusznej, tomografii komputerowej (TK) i/lub rezonansu magnetycznego (MRI). Leczenie w dużym stopniu uzależnione jest od przyczyny. Pierwszym krokiem w procesie terapeutycznym jest rozpoczęcie leczenia źródła choroby, kolejnym zaś leczenie objawowe, które jest dobierane indywidualnie. W sytuacji gdy doszło do krwotoku wewnętrznego w wyniku pęknięcia śledziony lub zdiagnozowany został nowotwór złośliwy, zazwyczaj mięsak limfatyczny lub ziarnica złośliwa, wówczas wykonywany jest zabieg splenektomii, czyli usunięcia śledziony. Funkcjonowanie bez tego narządu jest możliwe, wiąże się jednak z trwałym osłabieniem odporności, a co się z tym wiąże – skłonnością do infekcji oraz koniecznością zażywania leków.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Jakub Gołąb, Marek Jakóbisiak, Witold Lasek: Immunologia. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2006.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

„Nie powinny odkładać ciąży kobiety ze schorzeniami ginekologicznymi – endometriozą, zaburzeniami endokrynologicznymi, na przykład zespołem policystycznych jajników” – mówi prof. Marzena Dębska

„Zajęcia jogi śmiechu działają jak masaż twarzy, a przecież śmiech prostuje opadające kąciki ust. Po co myśleć o zmarszczkach? Ważniejsze jest życie pełne radości” – mówi Piotr Bielski, jogin śmiechu

„Ja nie lubię swojego brzucha. Mam sobie wmawiać, że jest zajebisty, jak nie jest? Ale nie jest tak słaby, żebym miała się go bardzo wstydzić i nie wychodzić na plażę” – mówi Ewa Zakrzewska, modelka plus size

„Jesteśmy w światowej czołówce, jeśli chodzi o spożywanie cukru. Jesteśmy jedną z najszybciej tyjących narodowości na świecie!” – mówi Agnieszka Wiśniewska, założycielka Fundacji Szczęśliwi Bez Cukru

Zainteresują cię również:

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

Żucie gumy, bekanie czy obgryzanie paznokci może też mieć zdrowotne korzyści. Nie wierzysz? Sprawdź

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

Zgaga – jak jej uniknąć? Poznaj kilka sposobów

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

kobieta leży na stole do masażu i korzysta z talasoterapii

Talasoterapia – co to jest i jak działa? Czy zabiegi talasoterapii są skuteczne?

leki psychotropowe w postaci tabletek wysypane na stół

Działanie leków psychotropowych. Przebieg leczenia, skutki uboczne, efekty

Badanie psychologiczne u psychologa

Jak wyglądają badania psychologiczne kierowców oraz w wojsku?

kobieta cierpiąca na abulię spogląda z balkonu na ulicę

Abulia jako przykład zaburzeń woli i aktywności złożonej

kobieta dotyka szyi aby sprawdzić, czy nie znajdują się na niej wole tarczycy

Wole tarczycowe – jakie są przyczyny powiększenia się tarczycy?