Przejdź do treści

Scyntygrafia – jak wygląda badanie scyntygraficzne i czy jest szkodliwe?

scyntygrafia - badanie rezonansem magnetycznym
Fot. zinkevych / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Podstawowa przemiana materii (PPM) - od czego zależy i jak ją obliczyć?
Podstawowa przemiana materii (PPM) – od czego zależy i jak ją obliczyć?
Mateusz Morawiecki / MWMEDIA
Rząd przedłuża ograniczenia. Nadal nie możemy wychodzić z domów
wysypka na plecach
Dermatolodzy ostrzegają. Zmiany skórne mogą być objawem koronawirusa?
Smutna kobieta - GAD
Czym jest GAD i jakie są jego objawy? Tłumaczy psycholożka Anna Cyklińska
Jennifer Aniston / gettyimages
Jennifer Aniston wzruszyła pielęgniarkę swoim zachowaniem. Przyznała się, na co choruje od lat

Scyntygrafia jest jednym z diagnostycznych badań obrazowych, które służy do oceny położenia, struktury, wielkości, kształtu oraz funkcjonalności narządów wewnętrznych. Polega na wprowadzeniu do organizmu izotopów promieniotwórczych i komputerowym monitorowaniu ich rozkładu w organizmie lub poszczególnych organach.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Badanie scyntygraficzne należy do medycyny nuklearnej, czyli gałęzi nauki zajmującej się diagnostyką i leczeniem chorób za pomocą radioizotopów połączonych z istniejącymi środkami farmaceutycznymi. Są one odpowiednio dobierane i wprowadzane do organizmu. Wraz z krwiobiegiem docierają do konkretnego narządu, ulegają rozpadowi i wydzielają promieniowanie. Scyntygrafia nie jest szkodliwym badaniem, nie może być jednak  wykonywana u kobiet w ciąży.

Co to jest scyntygrafia?

Scyntygrafia jest nieinwazyjnym badaniem obrazowym, które służy do wskazania procesów patologicznych (np. nowotworów lub stanów zapalnych) w konkretnych narządach. Wykorzystuje się w niej niewielkie dawki promieniotwórczych izotopów odpowiednio dobranych pierwiastków, połączonych z farmaceutykami. Dzięki temu spełniają swoją rolę i jednocześnie są w pełni bezpieczne dla pacjenta. Metoda ta umożliwia:

  • morfologiczną ocenę narządu – stan, kształt, wielkość, strukturę i położenie,
  • ocenę funkcjonowania narządu – np. przepływ krwi, żółci, moczu.

Badanie scyntygraficzne jest całkowicie bezbolesne. Za jego pomocą można wykryć m.in. przerzuty nowotworowe, zatorowość płucną czy niewydolność oddechową. Najczęściej w celach diagnostycznych wykonywana jest:

  • scyntygrafia kości,
  • scyntygrafia tarczycy,
  • scyntygrafia nerek,
  • scyntygrafia serca,
  • scyntygrafia układu pokarmowego,
  • scyntygrafia całego ciała.
usg

Jak wygląda badanie scyntygraficzne?

Badanie scyntygraficzne jest wykonywane wyłącznie na zlecenie lekarza. Zwykle nie wymaga specjalnego przygotowania. W niektórych przypadkach konieczne może być wcześniejsze odstawienie przyjmowanych leków lub bycie na czczo. Wszystkie dokładne zalecenia zostają przekazane na wizycie poprzedzającej scyntygrafię. W trakcie badania nie można mieć przy sobie metalowych przedmiotów, biżuterii oraz telefonu komórkowego.

Pacjentowi podawany jest dożylnie (zdecydowanie rzadziej doustnie lub wziewnie) środek zawierający radioizotop. Wraz z krwią dostaje się on do konkretnego narządu. Po odczekaniu czasu koniecznego do wchłonięcia się preparatu (w przypadku tarczycy – 15 minut, kości – 3 godziny) osobę badaną umieszcza się pod urządzeniem, które posiada w sobie gammakamerę. Wychwytuje ona promieniowanie i przekazuje obraz ciała na komputer. Badanie wykonywane jest najczęściej w pozycji leżącej, niekiedy lekarz może zadecydować o przeprowadzeniu go na stojąco lub siedząco. Scyntygrafia trwa od kilku do kilkudziesięciu minut, w zależności od tego, które tkanki poddawane są analizie.

Podany radioizotop ulega rozpadowi, co jest rejestrowane przez kamerę i pokazywane na ekranie komputera w formie czarno-białych lub kolorowych punktów. Miejsca, które są objęte procesem chorobowym, to ciemne lub jasno świecące plamy (w zależności od metody).

Czy scyntygrafia jest szkodliwa?

W badaniu scyntygraficznym wykorzystywane są niewielkie ilości promieniotwórczych izotopów jodu, złota, selenu, chromu lub rtęci. Dawka promieniowania gamma jest dostosowana m.in. do masy ciała pacjenta i porównywalna do tej, którą otrzymuje się w trakcie wykonywania zdjęcia rentgenowskiego. Ponadto rozpad radioizotopów następuje w krótkim czasie, więc są szybko wydalane z organizmu. Z tego powodu scyntygrafia jest w pełni bezpieczna dla człowieka. Przeciwwskazaniem jest ciąża i karmienie piersią. Przez 24 godziny po badaniu wskazane jest także unikanie kontaktu z ciężarnymi i małymi dziećmi.

Zobacz także

Kiedy wykonuje się scyntygrafię kości?

Scyntygrafia kości wykonywana jest najczęściej w przypadku przewlekłych bólów, przerzutów nowotworowych, chorób metabolicznych kości oraz zapaleń w obrębie ich tkanki. Wykorzystuje się ją również do oceny stosowanego leczenia przeciwnowotworowego. Izotop podawany jest dożylnie w pobliżu miejsca, które ma być badane.

Badanie wykonuje się w pozycji leżącej. Może ono trwać nawet do 4 godzin, ponieważ w przypadku kości istnieją dwa rodzaje: scyntygrafia dynamiczna i statyczna. W ich trakcie lekarz może na bieżąco monitorować stan kości.

W jakim celu wykonuje się scyntygrafię tarczycy?

Scyntygrafia tarczycy stosowana jest w diagnostyce i leczeniu chorób tarczycy: nadczynności i niedoczynności, wola guzkowego, zapalenia tarczycy oraz nowotworów w jej obrębie. Stosuje się jeden z dwóch rodzajów badania:

  • scyntygrafia technetowa – polega na dożylnym podaniu izotopu technetu (99m) i monitorowaniu przez kilka minut promieniowania; pacjent pozostaje w pozycji siedzącej,
  • scyntygrafia jodowa – polega na podaniu doustnym izotopu jodu i zmierzeniu jego aktywności promieniotwórczej po 24 godzinach; badanie wykonuje się w pozycji siedzącej.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Archiwalne zdjęcie z czasów pandemii hiszpanki/Underwood Archives/Getty Images

Grypa hiszpanka. Historia największej pandemii na świecie

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

rozciągająca się kobieta

O czym może świadczyć ból żeber? Jak wyglądają objawy? Jak złagodzić ból?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

omdlenie

Czym jest utrata przytomności? Udzielanie pierwszej pomocy przy omdleniu

zgaga

Przyczyny zgagi – co może powodować dyskomfort i palenie za mostkiem?

naukowiec

Objawy salmonelli – jak je szybko rozpoznać?

kobieta w ciąży

Wzdęcia w ciąży – jak sobie z nimi radzić?

ból

Co stres robi z naszymi stawami? Będziesz zaskoczona

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

Fonoforeza – wskazania i przeciwwskazania

lekarka

Badania profilaktyczne – które zrobić w zależności od wieku?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

Terapia genowa. Czym jest i kiedy się ją stosuje?

badania wysokościowe

Badania wysokościowe – na czym polegają? Jak się do nich przygotować?

USG ginekologiczne - na czym polega, jak się do niego przygotować?

USG ginekologiczne – na czym polega, jak się do niego przygotować?

Tomografia komputerowa - cena, jak się przygotować do badania?

Tomografia komputerowa – cena, jak się przygotować do badania?

Obdukcja — czym jest potwierdzenie doznania obrażeń, co daje i jak je wykonać?

Obdukcja – czym jest? Jaki lekarz ją wykonuje?

Otolaryngologia — jakimi chorobami się zajmuje?

Otolaryngologia – jakimi chorobami się zajmuje ta dziedzina?

alkohol

Na czym polega detoks alkoholowy? Gdzie poddać się oczyszczeniu organizmu z toksyn?

Na czym polega balneologia?

Na czym polega balneologia?

RTG — cel badania, wskazania, szkodliwość

RTG (zdjęcie rentgenowskie) – wskazania do badania, szkodliwość

Proliferacja — czym jest i jak działa rozmnażanie się komórek w organizmie człowieka?

Proliferacja – czym jest i jak działa rozmnażanie się komórek w organizmie człowieka?

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

seks analny

Ciekawi cię seks analny? Mamy dla ciebie 9 wskazówek, które pozwolą ci się do niego sensownie przygotować

Produkty zawierające witaminę A

Witamina A – właściwości, występowanie i suplementacja. Za co odpowiada w organizmie?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia