Przejdź do treści

Słoniowacizna, czyli ostatnie stadium obrzęku limfatycznego – obraz leczenia schorzenia

kobieta, trzymająca się za nogę
Fot. RFBSIP / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Jak wzmocnić odporność przed sezonem infekcyjnym? Wyjaśnia farmaceutka, Zofia Winczewska
pexels.com
5 faktów o odczulaniu
bananowe ciasteczka owsiane
Bananowe ciasteczka owsiane. Pyszności na drugie śniadanie
Masz niedobór żelaza? Nie zapomnij o najważniejszych zasadach jego suplementacji
Ciasto na pizzę – zdrowe, bo razowe
Ciasto na pizzę – zdrowe, bo razowe

Słoniowacizna to ostatnie stadium obrzęku limfatycznego, czyli zastoju chłonki, powstałego na skutek wad wrodzonych lub nabytych obciążających naczynia tego układu. Często postępuje do olbrzymich rozmiarów i zwykle rozwija się w tkankach kończyn. Leczenie słoniowacizny jest trudne.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Słoniowacizna kończyn zwykle dotyczy jednej nogi lub ręki i potrafi objąć tylko jej fragment bądź rozwinąć się na całej długości. Schorzenie utrudnia motorykę kończyn i funkcjonalność ruchową całego organizmu. Wielkie obrzęki przykuwają uwagę społeczności i dodatkowo wpływają na pogorszenie kondycji psychicznej pacjenta.

Zaczerwieniona kobieca szyja z dłońmi po obu stronach

Czym jest słoniowacizna?

Słoniowacizna to nasilony obrzęk limfatyczny najwyższego stopnia powstały na skutek zaczopowania pni chłonnych lub skrajnej niedrożności naczyń i węzłów chłonnych. Rozwija się w wyniku wad wrodzonych bądź nabytego uszkodzenia systemu odprowadzającego limfę z tkanek. Zaburzenia odpływu chłonki, czyli płynu limfatycznego, upośledzają absorpcję zbędnych produktów przemiany materii tkankowej i rozprowadzenie ich po organizmie. Gromadząca się w naczyniach i przestrzeniach międzykomórkowych nadmierna ilość płynów limfatycznych zwiększa objętość struktur podskórnych, prowadząc do widocznego obrzęku i dodatkowych objawów somatycznych związanych z tym stanem.

Choroba najczęściej obciąża kończyny, a w zależności od przyczyny i stopnia zaawansowania dolegliwości, może rozwijać się miejscowo, np. w okolicy węzłów chłonnych bądź rozlewać wzdłuż kończyny. Słoniowacizna nóg zwykle wpływa na pogorszenie jakości chodu, z kolei dolegliwość w obrębie kończyny górnej utrudnia motorykę ręki. Leczenie to długotrwały i wymagający stosowania wielu metod usprawniających proces, który uwzględnia m.in. farmakoterapię, rehabilitację i operacje chirurgiczne.

Przyczyny i postacie słoniowacizny

Słoniowacizna może rozwinąć się i postępować na skutek następujących czynników:

  1. wrodzonych, czyli nieprawidłowego rozwoju naczyń limfatycznych, ich niewystarczającej ilości lub braku bądź anomalii ich budowy ograniczającej przepustowość krążeniową;
  2. genetycznych, jak choroba Milroya;
  3. nabytych, czyli w wyniku:
    • przewlekłych chorób, np. niewydolności żylnej, twardziny układowej czy łuszczycowego zapalenia stawów;
    • infekcji, np. słoniowacizna od pasożyta z grupy nicieni;
    • reakcji pozapalnej węzłów i naczyń chłonnych, np. słoniowacizna moszny powstała na skutek upośledzenia pracy naczyń limfatycznych w okolicach pachwin;
    • nowotworów węzłów chłonnych;
    • powikłań pooperacyjnego leczenia nowotworów, np. w efekcie mastektomii czy pobierania żyły odpiszczelowej do zabiegu pomostowania aortalno-wieńcowego;
    • reakcji polekowych i powikłań radioterapii.

Zobacz także

Słoniowacizna kończyn – objawy

Słoniowacizna rozwija się stopniowo. Aby osiągnęła swoje patologiczne stadium, obrzęk limfatyczny musi ewoluować przez wszystkie stopnie zaawansowania od I, czyli zalegania chłonki w tkankach z obrazem lekkiej opuchlizny, poprzez II stopień, czyli widocznie większych i twardszych obrzęków, aż do ostatecznej fazy słoniowacizny, czyli rozlanego tworzącego fałdy twardego obrzęku z tendencją do postępu.

Słoniowacizna charakteryzuje się również:

  • sztywnością skóry z grudkowatymi naroślami i wybrzuszeniami, często w towarzystwie przebarwień;
  • uczuciem ciężkości bez dolegliwości bólowych;
  • trudnościami w poruszaniu obciążoną kończyną;
  • podatnością skóry na infekcje i spowolnieniem procesów gojenia się ran.

Leczenie słoniowacizny

Leczenie słoniowacizny jest czasochłonnym procesem, zwykle uwzględniającym jednocześnie wiele metod. W zależności od etiologii słoniowacizna poddana kompleksowemu usprawnianiu może zmniejszyć swój zasięg i rozmiary, a także poprawić ogólną kondycję ruchową pacjenta. Do sposobów walki ze słoniowacizną zalicza się:

  • farmakoterapię, czyli środki rozszerzające ściany naczyń limfatycznych, a także kremy i maści chroniące przed infekcjami lub wspierające regenerację powstałych trudno gojących się otwartych ran;
  • drenaż limfatyczny, czyli rodzaj masażu leczniczego wspomagającego mechaniczne przemieszczanie zalegającej chłonki i usprawniającego funkcjonalność sieci systemu limfatycznego;
  • kompresoterapię, czyli terapia uciskowa z wykorzystaniem bandażowania lub opasek kompresyjnych bądź aparatury na kształt anatomicznego rękawa lub nogawki wykonującego uciski przypominające drenaż limfatyczny;
  • rehabilitację ruchową, czyli gimnastyka odbarczająca i pozycje ułożeniowe; ćwiczenia czynnie wspierają przepływ chłonki poprzez aktywizację mięśni, naturalnych stymulatorów mechanicznych ścian naczyń chłonnych, wymuszając na nich różnego stopnia przepływ płynów. Z kolei pozycje ułożeniowe powodują przesuwanie się limfy z dystalnych miejsc w kierunku węzłów pod wpływem siły grawitacji;
  • fizykoterapię i kinesiotaping;
  • operację chirurgiczną usunięcia przerośniętej tkanki podskórnej lub transplantację naczyń chłonnych w celu wytworzenia nowych połączeń limfatycznych.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

miód

5 najlepszych zamienników cukru

kobieta przed komputerem

„Im bardziej napinasz szyję, tym mocniej „ciągniesz” również za nerwy, które przechodzą przez nadgarstek”. Fizjoterapeuta o syndromie biurowego nadgarstka

istockphoto.com

5 codziennych zagrożeń dla kręgosłupa

otyłość

Otyłość brzuszna – sprawdź, czy ją masz. Tłumaczy Pani Fizjotrener

Otyłość kobieca

„Nawet 40 proc. kobiet po 30. roku życia ma problemy z nadwagą, a na otyłość cierpi 30 proc. z nich” – mówi bariatra dr n. med. Patrycja Wachowska-Kelly

„Od trollowania jeszcze nikt nie schudł, ale rozmawianie o życiu grubych ludzi może je zmienić na lepsze” – mówi Ula Chowaniec, blogerka plus-size Galanta Lala

„Jeśli jesteś kobietą, musisz ciągle udowadniać swoją wartość. Może to mnie nauczyło pracować intensywniej niż inni? Choć taka sytuacja doprowadza mnie do wściekłości” – mówi Agnieszka Sierotnik

klimatyzacja

Klimatyzacja – poznaj jej plusy i minusy

swędząca skóra

Dlaczego skóra swędzi? Sprawdź, jaka może być przyczyna problemu

Chuda niekoniecznie znaczy zdrowa

Uważaj przy odchudzaniu. „Chuda” niekoniecznie znaczy „zdrowa”

paznokcie

Paznokcie mówią wiele o twoim zdrowiu. Sprawdź, jakie ostrzeżenia mogą ci wysyłać

sen

5 rzeczy, które dzieją się z tobą, kiedy bardzo mało śpisz

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

„A ja mówię Ewie – FUCK OFF”. Blogerka bodypositive odpowiada Ewie Chodakowskiej

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

„Przecież wiadomo, że gruba dziewucha nie może mieć przystojnego faceta. A jak ma, to na bank jest feedersem!” – mówi Ewa Zakrzewska, modelka plus size

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników