Przejdź do treści

Sód – rola, skutki niedoboru i nadmiaru, źródła sodu

Sól
Sód/iStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Poradnik Akcji Menstruacja już jest dostępny! To ważny krok w drodze do zmniejszenia skali ubóstwa menstruacyjnego w Polsce
„Hej, dziewczyny”, okresową rewolucję w szkołach czas zacząć. Oto poradnik, z którym staniecie do walki w ubóstwem menstruacyjnym
Niezaszczepieni urzędnicy mogą zostać zwolnieni, jeśli odmówią testu na COVID-19 – podaje izraelski dziennik
Niezaszczepieni urzędnicy mogą zostać zwolnieni, jeśli odmówią testu na COVID-19 – podaje izraelski dziennik
Ozdrowieńcy zostaną wystawieni na działanie koronawirusa. Badanie ma sprawdzić reakcje ich układu odpornościowego
szczepienia przeciw COVID-19
„Chcemy, aby od 10 maja każdy dorosły mógł zapisywać się na szczepienie” – zapowiada premier
UE może nie przedłużyć umowy z AstraZeneką. Jednym z powodów opóźnienia w dostawach szczepionki

Sód to jeden z pierwiastków niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Odpowiada przede wszystkim za gospodarkę wodno – elektrolitową, ale pełni też inne funkcje. Niedobór lub nadmiar sodu mogą zaburzać przewodnictwo nerwowo – mięśniowe. 

 

Co to jest sód?

Sód (Na) to pierwiastek zaliczany do metali alkalicznych. Sód w przyrodzie nie występuje w stanie wolnym, a jedynie w postaci związków. Znaleźć można go w górnych warstwach skorupy ziemskiej, a także w wodzie morskiej pod postacią jonów sodowych. Sód wykorzystywany jest m. in. w procesach produkcji mydła, a także soli kuchennej.

Rola sodu w organizmie

Sód to pierwiastek zaliczany do elektrolitów. Najważniejsza rola sodu w organizmie to regulacja ciśnienia osmotycznego płynów ustrojowych, w tym krwi. Ponadto sód uczestniczy w prawidłowych procesach przepuszczalności błon komórkowych, przewodnictwa nerwowego, kurczliwości mięśni, gospodarki kwasowo-zasadowej. Sód to aktywator enzymów oraz składnik soku żołądkowego.

Dzienne zapotrzebowanie na sód

Dobowe zapotrzebowanie na sód dla osoby dorosłej wynosi 1500 mg. Odpowiada to około 5 g soli dziennie. Z kolei zapotrzebowanie na sód dla dzieci przedstawia się następująco:

  • 1 – 3 r. ż. – 750 mg
  • 4 – 6 r. ż. – 1000 mg
  • 7 – 9 r. ż. – 1200 mg
  • 10 – 12 r. ż. – 1300 mg
  • 13 – 18 r. ż. – 1500 mg.

Zwiększone zapotrzebowanie na sód

O wyższą podaż sodu powinny zadbać osoby narażone na nasiloną utratę sodu z organizmu. Może do tego dojść podczas  intensywnego pocenia się, przyjmowania leków moczopędnych, a także zatrucia pokarmowego przebiegającego z wymiotami, biegunką.

Źródła sodu w diecie

Podstawowym źródłem sodu jest sól i dodatki wzmacniające smak, a także:

  • przyprawy typu kostka bulionowa
  • sos maggi
  • sos sojowy
  • oliwki
  • kiszonki, np. ogórki i kapusta
  • sery
  • wędliny
  • przetwory rybne
  • pieczywo
  • słone przekąski
  • fast food.

Niedobór sodu w organizmie

Zbyt niski poziom sodu w organizmie jest konsekwencją jego nadmiernej utraty z moczem, potem, wymiotami. Skutki niedoboru sodu to przede wszystkim:

  • odwodnienie
  • osłabienie
  • nudności
  • skurcze mięśni
  • bóle głowy.

Nadmiar sodu w organizmie

Zbyt wysoki poziom sodu w organizmie występuje dość często, bo sprzyja temu współczesna dieta oparta na produktach wysokoprzetworzonych, bogatych w sól i związki sodu. Nadmiar sodu prowadzi do zwiększonego zatrzymywania wody w organizmie, powoduje obrzęki i podwyższenie ciśnienia krwi; ciężkie przedawkowanie sodu powoduje osłabienie, uszkodzenie nerek i mózgu, śpiączkę. W celu zapobiegania przedawkowaniu sodu w żywności należy stosować dietę niskosodową, czyli o małej zawartości soli.

Jak obniżyć poziom sodu w organizmie? Należy zrezygnować ze spożywania soli i produktów zawierających sól lub glutaminian sodu, warto także zadbać o odpowiednie nawodnienie organizmu.

Bibliografia:

Farquhar W. i in., Dietary sodium and health: more than just blood pressure; J Am Coll Cardiol., Mar 2015

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Top 5 produktów na dobry nastrój. Co poprawia nam samopoczucie?

pączki

Tłusty czwartek. Jak zjeść pączka i nie przytyć? Ile pączek ma kalorii?

Soki owocowe

Zdarza ci się zjeść banana na śniadanie? Sprawdź, czy to dobry wybór. Tłumaczy dietetyczka Paulina Roziewska

Gdy jelita stają się leniwe. Jak je rozruszać, by poczuć się dobrze?

Źle śpisz? Przyczyna może być prozaiczna

Margaryna czy masło na cholesterol? Skład margaryny

„Bycie na diecie stało się w naszej kulturze atrybutem kobiety”. Psychodietetyczka Małgorzata Akkus wyjaśnia, dlaczego diety odchudzające są nieskuteczne i dlaczego warto zacząć jeść intuicyjnie

„Bycie na diecie stało się w naszej kulturze atrybutem kobiety”. Małgorzata Akkus tłumaczy, jak jeść intuicyjnie i dlaczego diety odchudzające są nieskuteczne

szczupła dziewczyna

Chudnięcie – ile można zdrowo chudnąć? Jem i chudnę – przyczyny

mięso jako źródło siarki

Siarka – właściwości, niedobór i nadmiar, źródła w diecie

owoce cytrusowe

Fosfor – właściwości, nadmiar i niedobór, naturalne źródła

sól

Chlor – rola w organizmie, niedobór, objawy zatrucia

mięso, jaja i ryby

Azot – właściwości, źródła, skutki nadmiaru i niedoboru

YouTuberka Natalia Szymaniec z duetu „Szparagi” schudła 35 kg. Teraz apeluje: taka dieta wymaga opieki lekarza

Potas – źródła w diecie oraz skutki niedoboru i nadmiaru

owoce

Kwas gamma-linolenowy GLA – działanie, źródła, niedobór

siemię lniane

Kwas alfa-linolenowy (ALA) – rola, źródła, skutki niedoboru

Brokuły na stole

Izotiocyjaniany – co to jest, gdzie je znaleźć? Właściwości

orzechy brazylijskie

Selen – właściwości, niedobór i przedawkowanie, źródła

Produkty bogate w molibden

Molibden – rola w organizmie, zapotrzebowanie, niedobór

Miedź

Miedź – właściwości, źródła nadmiar i niedobór w organizmie

suplement diety

Mangan – właściwości, nadmiar, niedobór, źródła w diecie

Nawyki żywieniowe dziecka - jak je zmienić?

Nawyki żywieniowe dzieci – dobre i złe. Zmiana nawyków na zdrowe

owoce morza

Kobalt – właściwości, niedobór, źródła, alergia na kobalt

produkty spożywcze

Jod – właściwości, niedobór i nadmiar, naturalne źródła

Najpopularniejsze

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Saturacja — czym jest i jaką zbadać?

Saturacja – czym jest i jak ją zbadać? Jaki jest prawidłowy poziom saturacji?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Kobieta i mężczyzna

Jak uprawiać seks analny, żeby nie bolało? Mamy kilka porad

ozdrowieńcy po COVID-19

Czy od ozdrowieńca możesz się zarazić koronawirusem? Wyjaśnia prof. Anna Boroń-Kaczmarska

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?