Kamica nerkowa

Kamica nerkowa to schorzenie układu moczowego, które dotyka nawet 10% populacji. Charakteryzuje się odkładaniem złogów, tzw. kamieni, w obrębie układu moczowego. Celem leczenia kamicy nerkowej jest usunięcie złogu i złagodzenie występujących dolegliwości bólowych. Do najczęściej występujących kamic należy kamica nerkowa szczawianowo-wapniowa.

Kamica nerkowa, leczenie kamicy – to tematy, którymi zajmują się nie tylko lekarze rodzinni, urolodzy, dietetycy, ale także specjaliści od ziołolecznictwa. Nieleczona kamica nerkowa może prowadzić do zastoju moczu i infekcji dróg moczowych. Kamica nerkowa w ciąży może być powodem przedwczesnego porodu.

Kamica nerkowa (ICD-10)

Co to jest kamica nerkowa wydaje się prostym pytaniem, jednak nie wszyscy są świadomi istnienia różnych jej rodzajów. Do najczęstszych postaci schorzenia należy kamica nerkowa szczawianowo-wapniowa, fosforanowo-wapniowa, moczanowa, cystynowa oraz struwitowa. Kamice nerkowe dzieli się ze względu na skład chemiczny, ale także na cechy fizyczne, etiologię i lokalizację złogu. Zgodnie z aktualną klasyfikacją ICD-10, wyróżnia się kamicę nerki, moczowodu, a także kamicę nerki z kamicą moczowodu oraz kamicę moczową.

Kamica nerkowa – objawy

Jeśli obserwuje się objawy, takie jak: nasilone dolegliwości bólowe w okolicy lędźwiowej, którym towarzyszy dyskomfort w jamie brzusznej, parcie na mocz, uczucie nudności i wymiotów, osłabienie, dreszcze, możemy podejrzewać, że to kamica nerkowa. Ból w okolicy nerki o charakterze kolkowym jest typowym objawem kamicy nerkowej. Może on promieniować do zewnętrznych narządów płciowych i powierzchni ud. Dolegliwościom bólowym zwykle towarzyszy wzmożone napięcie mięśni po stronie kolki.

Zobacz także: Objawy kamicy nerkowej

Kamica nerkowa – badania, diagnostyka

Kamice nerkową diagnozuje się na podstawie objawów klinicznych, ogólnego badania moczu oraz wyników badania obrazowego. Schorzenie może być rozpoznane w oparciu o przeglądowe badanie rentgenowskie (RTG), urografię, badanie ultrasonograficzne (USG) lub tomografię komputerową jamy brzusznej i miednicy małej. Kamica nerkowa w ciąży jest trudniejsza do zdiagnozowania, ponieważ nie wszystkie dostępne techniki mogą być bezpiecznie stosowane w tym okresie. Metodą pierwszego wyboru jest badanie USG, natomiast badanie z użyciem promieniowania rentgenowskiego jest względnie przeciwwskazane. Może być użyte wyłącznie w trudnych, powikłanych przypadkach przy braku innej metody badania.

Kamica nerkowa – przyczyny

Kamicy nerkowej sprzyja zastój moczu, obecność metali ciężkich oraz złuszczonych nabłonków w moczu, a także infekcje dróg moczowych oraz wysokie stężenie w moczu składników budulcowych złogów, np. soli (szczawianów, fosforanów), kwasu moczowego, aminokwasów (cysteiny, metioniny) oraz wapnia. Procesowi wytrącania się złogów w drogach moczowych sprzyja niekorzystny odczyn moczu (zasadowy lub zbyt kwaśny) oraz zaburzenia metaboliczne, np. hiperkalciuria (zwiększone wydalanie wapnia z moczem), hiperoksaluria (zwiększone wydalanie szczawianu z moczem).

Kamica nerkowa – leczenie farmakologiczne

W przypadku schorzenia, jakim jest kamica nerkowa, leki stosowane są objawowo, w celu złagodzenia objawów napadu kolki nerkowej. W celu doraźnego zniesienia dolegliwości bólowych stosuje się leki o działaniu przeciwbólowym, przeciwzapalnym i/lub rozkurczowym. W dolegliwościach o małym nasileniu są to niesteroidowe leki przeciwzapalne (np. naproksen, ibuprofen, kwas acetylosalicylowy), a także paracetamol. Spośród leków o działaniu rozkurczowym dostępna jest drotaweryna, hioscyna lub papaweryna. W nasilonych dolegliwościach zwykle podaje się silniejsze środki, dożylnie lub domięśniowo. Spośród niesteroidowych leków przeciwzapalnych najczęściej stosuje się ketoprofen lub diklofenak, a spośród opioidów, tramadol lub morfinę, w monoterapii lub w kombinacji ze środkiem działającym spazmolitycznie na mięśniówkę gładką dróg moczowych.

Zobacz także: Kamica nerkowa – leczenie

Kamica nerkowa – leczenie inwazyjne

W leczeniu kamicy nerkowej stosuje się również leczenie inwazyjne, które ma na celu rozbicie kamieni nerkowych na mniejsze fragmenty i ułatwienie ich wydalenia z układu moczowego. Leczenie operacyjne jest rzadko stosowane, większe zastosowanie znalazły metody endoskopowe, takie jak nefrolitotrypsja przezskórna i litotrypsja ureterorenoskopowa, a także litotrypsja pozaustrojowa.

Kamica nerkowa – domowe sposoby

W kamicy nerkowej zaleca się przyjmować taką objętość płynów, aby dzienna ilość wydalanego moczu przekraczała 2 litry. Diurezę można wspomóc stosując surowce roślinne o działaniu moczopędnym. Do najpopularniejszych należy ziele skrzypu polnego, liść pietruszki zwyczajnej oraz owoc jałowca pospolitego. Dieta uzależniona jest od rodzaju kamicy nerkowej. Bardzo ważne jest ograniczenie spożycia pokarmów sprzyjających kamicy, m.in. produktów bogatych w szczawiany (np. szczaw, rabarbar).

Zobacz także: Kamica nerkowa – dieta

Kamica nerkowa – powikłania

Nieleczona kamica nerkowa może powodować zakażenie dróg moczowych oraz zastój moczu. Nawracające infekcje mogą prowadzić do odmiedniczkowego zapalenia nerek, a nawet do trwałego uszkodzenia nerek. U kobiety w ciąży nieleczona kamica nerkowa może być przyczyną przedwczesnego porodu. Nie powinna być też lekceważona kamica nerkowa u dzieci.

Najnowsze