Przejdź do treści

Borówka brusznica – sposób na zdrowe przetwory i nie tylko

Borówka brusznica - sposób na zdrowe przetwory i nie tylko
Borówka brusznica - sposób na zdrowe przetwory i nie tylko Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Ericka Hart pokazała na wybiegu blizny po mastektomii. Prawdziwa rewolucja na tygodniu mody w Nowym Jorku
Kobieta siedzi przy biurku
L4 z powodu wypalenia zawodowego? Od stycznia 2022 r. będzie to możliwe
Seks oralny – pozycje, choroby. Seks oralny a HIV
Kobieta
Nawet 70 proc. Polaków ma przeciwciała koronawirusa – wynika z badań Państwowego Zakładu Higieny
Próbki w laboratorium
Innowacyjny test krwi ma wykrywać aż 50 rodzajów raka. „To może oznaczać początek rewolucji”

Borówkę brusznicę znajdziemy spacerując po lesie albo uprawiając w przydomowym ogrodzie. Od dawna wykorzystywana w kuchni do produkcji przetworów, dziś służy też jako roślina o właściwościach leczniczych. Przyda się szczególnie w infekcjach dróg moczowych, ale jej zastosowanie jest o wiele szersze. 

Borówka brusznica – co to za roślina ?

Borówka brusznica, zwana też borówką czerwoną jest niewysoką krzewinką porastającą głównie lasy i wrzosowiska. Gatunek ten jest szeroko rozpowszechniony w Europie i Azji. Liście borówki są owalne, ciemnozielone i błyszczące. Kwiaty, zebrane na końcu pędów w kwiatostany mają kolor biały lub różowy. Owoce początkowo są białe, natomiast dojrzałe przybierają kolor jasno lub ciemnoczerwony 

Borówka brusznica bardzo często mylona jest z żurawiną. Nic dziwnego, w końcu jest z nią spokrewniona, podobnie jak borówka czarna i jagoda.   

Różnice między borówką brusznicą a żurawiną przedstawia poniższa tabela.  

  Borówka brusznica   Żurawina  
Występowanie   Lasy sosnowe i mieszane   Bagna torfowe  
Wielkość   Krzewinka o pędach pionowych, do 30 cm wysokości   Płożące pędy do 1,5 metra długości  
kwitnienie   Maj- lipiec   Czerwiec- lipiec  
Owoce   Małe, drobne, okrągłe, 05,-1 cm wielkości, jednolicie czerwone   Większe, okrągłe, do 1-2 cm, nierównomiernie zabarwione 
Smak   Gorzko- kwaskowaty   Kwaśny  
Nagietek lekarski - właściwości i zastosowanie w medycynie

Borówka brusznica w kuchni 

Popularne owoce leśne borówki brusznicy  z powodzeniem wykorzystywane były w kuchni staropolskiej. Pochodzące z lat 20 ubiegłego wieku przepisy kulinarne wspominają o smażeniu konfitur z borówki, robieniu z niej galaretek i dodawaniu do gęsiny.

Obecnie do celów kulinarnych używa się zarówno liście jak i owoce  brusznicy. Liście zrywa się wiosną (kwiecień, maj) lub jesienią ( wrzesień i początek października) i poddaje suszeniu. Owoce zbiera się pod koniec lata i początkiem jesieni. Po zebraniu, owoce należy dokładnie umyć i osuszyć. Jeśli nie będą od razu zużyte, można je zamrozić.Dzięki wysokiej zawartości kwasu benzoesowego, który jest konserwantem, owoce można przechowywać przez dłuższy czas.

Z borówki brusznicy można zrobić napar, nalewkę, dżem, konfiturę, kompot, sok i syrop. Suszone bądź świeże owoce borówki są wyśmienitym dodatkiem do mięs, w szczególności dziczyzny i wołowiny.

dziewczyna trzyma blistry z witaminami

Borówka brusznica – przepisy 

Konfitura: Szklankę cukru należy zalać 1/4 szklanki wody i zagotować. Następnie wsypać ok. 200 gram borówek i smażyć przez 30 minut na wolnym ogniu, do momentu puszczenia przez nie soku. Gotową konfiturę należy przełożyć do wyparzonych słoików i zakręcić je. 

Wywar: ok. 1,5 łyżeczki suszu zalać szklanką wody, gotować przez 5 minut a następnie przecedzić. Można spożywać do 3 razy dziennie po połowie szklanki jako środek moczopędny. 

Napar: 2-3 łyżeczki suszonych liści borówki należy zalać szklanką wrzątku i trzymać pod przykryciem ok. 5 minut. Susz można dodać w niewielkiej ilości do ulubionej herbaty. 

Nalewka z liści: Do połowy szklanki wsypać suche, pokruszone liście, a następnie zalać 0,5 l wódki. Odstawić na dwa tygodnie. Po upływie tego czasu przecedzić roztwór i przelać do słoika. 

kac

Dlaczego warto jeść borówkę brusznicę? 

W borówce brusznicy znajdziemy około 5,5% zawartości białka i 509 kcal na 100 gram owoców. Owoce  bogate w kwasy organiczne, witaminy z grupy B (B1, B2 i B3), witaminę C, prowitaminę A (β-karoten) oraz minerały: potas, wapń, magnez fosfor.

Roślina ta może pochwalić się zawartością związków bioaktywnych takich jak:  

  • kwasy fenolowe i flawonoidy zmiatające wolne rodniki i wspomagające zachowanie prawidłowej masy ciała 
  • antocyjany i procyjanidy o korzystnym wpływie na wzrok 
  • garbniki katechinowe o działaniu ściągającym, antyseptycznym i przeciwbiegunkowym 
  • arbutyna o właściwościach wybielających i rozjaśniających plamy pigmentacyjne
Liść damiany łagodnie uspokaja, poprawia nastrój, działa przeciwlękowo

Borówka brusznica – właściwości lecznicze 

Borówkę brusznicę charakteryzuje jedna z najwyższych aktywności przeciwutleniających i najwyższe właściwości antyproliferacyjne w porównaniu do innych owoców jagodowych, takich jak jeżyny, jagody, maliny, truskawki i żurawina.   

Brusznica działa przeciwzapalnieprzeciwrodnikowo i przeciwdrobnoustrojowo. Hamuje rozwój bakterii Helicobakter pylori, która przyczynia się do zapalenia i wrzodów żołądka. Niektóre badania sugerują, że borówka brusznica wykazuje działanie przeciwnowotworowe, a jej ekstrakt może potencjalnie indukować apoptozę ludzkich komórek białaczki HL-60.  

Zawarte w liściach brusznicy sitosterole obniżają poziom cholesterolu, znajdują też zastosowanie w leczeniu dolegliwości żołądkowych i reumatycznych. Ponadto inny składnik aktywny – arbutyna, działa odkażająco i moczopędnie, co jest wykorzystywane w przypadku zakażeń dróg moczowych oraz chorób nerek. 

Co na zły nastrój, PMS i bóle głowy? Szafran!

 Borówka brusznica – uprawa

Borówkę brusznicę można uprawiać w ogrodzie. Dwuletnie krzewinki najlepiej sadzić wiosną lub jesienią na stanowiskach nasłonecznionych i glebie kwaśnej (pH= 3,5). Roślina owocuje po 2-3 latach od posadzenia. Jeden krzew dostarcza nawet do 300 jagód rocznie. Plony zbiera się dwa razy do roku – pod koniec lipca/ na początku sierpnia oraz pod koniec września/ na początku października. 

 

Bibliografia:

[1 ]Dróżdż, V. Šėžienė, J. Wójcik, and K. Pyrzyńska, “Evaluation of Bioactive Compounds, Minerals and Antioxidant Activity of Lingonberry (Vaccinium vitis-idaea L.) Fruits,” Molecules, vol. 23, no. 1, p. 53, Dec. 2017, doi: 10.3390/molecules23010053.

[2] P. Vyas, B. Sc, S. T. John’s Newfoundland, and L. Canada, “Antioxidant Properties of Lingonberry (Vaccinium vitis-idaea L.) Plants,” 2014.

[3] Kowalska- Wochna Elżbieta, “Kosmetyki z lasu,” Panacea, 2010. [Online]. Available: https://panacea.pl/articles.php?id=3007. [Accessed: 22-Mar-2020].

[4] Bhullar, K.S.; Rupasinghe, H.P.V. Antioxidant and cytoprotective properties of partridgeberry polyphenols. Food Chem. 2015,169, 595–605

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Fototerapia – co to jest? Wskazania do leczenia światłem

Widłak goździsty – właściwości, zastosowanie, przeciwwskazania

Terapia lasem

„Las uczy nas otwartości na to, co przynosi los”. O terapii lasem opowiada Małgorzata Anna Charyton

Czerwona koniczyna – skuteczny sposób na kobiece dolegliwości i nie tylko

5 sposobów na pokrzywę Sylwii Majcher. Jeśli do tej pory sądziłaś, że to bezużyteczny chwast, to byłaś w ogromnym błędzie

5 sposobów na pokrzywę Sylwii Majcher. Jeśli do tej pory sądziłaś, że to bezużyteczny chwast, to byłaś w ogromnym błędzie

Sproszkowany korzeń maca

Korzeń maca – właściwości, efekty stosowania, dawkowanie

Mila Ochocka, hortiterapeutka: Potrzebujemy poczuć deszcz na skórze, zobaczyć, jak reagujemy, gdy nie jest nam do końca komfortowo

Powracające problemy z zatokami to problem wielu z nas. Naturopatka radzi, jak na zawsze się ich pozbyć

Powracające zapalenie zatok to problem wielu z nas. Naturopatka radzi, jak na zawsze się go pozbyć

Rokitnik

Nalewki, które zaskakują smakiem – sprawdź i się przekonaj

Apiterapia - co to jest i na jakie choroby może pomóc? Wyjaśnia naturopatka Joanna Brejecka-Pamungkas

Apiterapia – co to jest i na jakie choroby może pomóc? Wyjaśnia naturopatka

krwawnik pospolity, kwiaty

Krwawnik pospolity – ziele o niepospolitym działaniu. Na co pomaga?

Te rośliny warto poznać – pomagają w wielu schorzeniach (to udowodnione)

Topinambur – jakie ma właściwości, jak go jeść i jak smakuje

Topinambur – jakie ma właściwości, jak go jeść i jak smakuje

Balsam kapucyński - dawne panaceum. Poznaj jego skład i działanie

Balsam kapucyński – poznaj skład i właściwości dawnego panaceum

Czosnek niedźwiedzi - właściwości, zastosowanie, przeciwwskazania

Czosnek niedźwiedzi – jakie są jego właściwości lecznicze i zastosowanie?

Algi morskie – czy warto jeść glony? Właściwości i zastosowanie alg

Jeżówka purpurowa – właściwości i zastosowanie. Kiedy warto po nią sięgnąć?

Jeżówka purpurowa – właściwości i zastosowanie. Kiedy warto po nią sięgnąć?

Płodność / rawpixel

Jak poprawić płodność i przygotować się do ciąży? Naturopatka ma kilka rad

Karczochy i ich wykorzystanie. Jakie mają działanie i właściwości?

Karczochy i ich wykorzystanie. Jakie mają działanie i właściwości?

Chaber bławatek i jego zastosowanie w medycynie

Chaber bławatek i jego zastosowanie w medycynie

Przywrotnik – ziele o wielu właściwościach

Przywrotnik – ziele o wielu właściwościach

Krokosz barwierski, jego właściwości i zastosowanie w medycynie

Krokosz barwierski, jego właściwości i zastosowanie w medycynie

Lubczyk i jego właściwości zdrowotne

Lubczyk i jego właściwości zdrowotne

Nagietek lekarski - właściwości i zastosowanie w medycynie

Nagietek lekarski – właściwości i zastosowanie w medycynie

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Dobry seks – różnica wieku czyni cuda

Różnica wieku między partnerami? Może się okazać spełnieniem seksualnych marzeń

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?