Przejdź do treści

Witamina A – właściwości, występowanie i suplementacja. Za co odpowiada w organizmie?

Witamina A / istock
Witamina A / istock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Z rakiem da się normalnie żyć. Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz
Z rakiem da się normalnie żyć. Rozmowa z psychoonkolog Mileną Dzienisiewicz
Ćwiczenia ogólnorozwojowe – co powinnyśmy o nich wiedzieć?
Gotowanie i jedzenie łożyska po porodzie
Gotowanie i jedzenie łożyska po porodzie? Położna Kasia o kontrowersyjnym trendzie
kobieta w ciąży
Wykonanie testu na koronawirusa to wymóg niezbędny do odbycia porodu rodzinnego? Jest stanowisko NFZ
Kelly Preston nie żyje. Żona Johna Travolty zmarła na raka piersi
Kelly Preston nie żyje. Żona Johna Travolty zmarła na raka piersi

Witamina A jest jednym z ważniejszych składników niezbędnych do prawidłowej pracy organizmu. Już w starożytności wiadomo było, że niedobór witaminy A może prowadzić do tzw. kurzej ślepoty, czyli kłopotów z widzeniem po zmroku. Współcześnie wiedza na temat tej witaminy jest znacznie szersza. Okazuje się, że ma ona bardzo duży wpływ na organizm.

Witamina A – co warto o niej wiedzieć?

Witamina A odkryta została na początku XX wieku przez dwóch badaczy – Elmera McColluma i Marguerite Davis.

Witamina A to zbiorcza nazwa wielu związków chemicznych należących do rodziny retinoidów. Najważniejszy dla organizmu jest oczywiście retinol. Inne aktywne formy witaminy A to retinal i kwas retinowy. Warto pamiętać, że witamina A należy do witamin, które są rozpuszczalne w tłuszczach. 

Witamina A pełni wiele istotnych funkcji. Wpływa nie tylko na wzrok, ale też na odporność, układ sercowo-naczyniowy czy proces starzenia. Występuje w wielu łatwo dostępnych produktach spożywczych, dlatego zadbanie o jej odpowiedni poziom w menu jest proste.

Witamina A – właściwości

Witamina A ma wiele ważnych dla organizmu właściwości.

  • Najważniejszą z nich jest pozytywny wpływ na wzrok. Witamina chroni przed tzw. kurzą ślepotą, czyli problemami z widzeniem po zmroku. Odgrywa bardzo istotną rolę w odbieraniu bodźców wzrokowych rejestrowanych przez siatkówkę oka.
  • Jest cennym wsparciem dla układu immunologicznego – zauważalnie poprawia odporność.
  • Witamina A wpływa również na układ sercowo-naczyniowy, ułatwia obniżanie poziomu złego cholesterolu oraz chroni przed pojawieniem się zmian miażdżycowych.
  • Witamina A jest niezwykle silnym antyoksydantem. Zapobiega nadmiernej aktywności wolnych rodników oraz niweluje szkody, które wyrządziły one w organizmie.Dzięki temu zapobiega stresowi oksydacyjnemu, który powstaje na skutek niehigienicznego trybu życia – stresu, nadmiaru niezdrowej żywności, braku aktywności fizycznej czy nadmiernej ekspozycji na zanieczyszczenia.Stres oksydacyjny może skutkować między innymi przedwczesnym starzeniem się organizmu, powstawaniem zmarszczek, zmianami nowotworowymi oraz chorobami układu sercowo-naczyniowego.
  • Inne właściwości witaminy A to wspieranie prawidłowego wzrostu i rozwoju komórek – również w okresie płodowym.
  • Może również zmniejszać objawy alergii oraz poprawiać samopoczucie w czasie leczenia nowotworu przy pomocy radio– i chemioterapii.

Objawy niedoboru witaminy A

Kto potrzebuje zwiększonej ilości witaminy A? W grupie zwiększonego ryzyka niedoboru witaminy A są kobiety w ciąży, osoby starsze, nałogowi palacze i alkoholicy.

Objawy niedoboru witaminy A to:

  • kurza ślepota, czyli złe widzenie po zmierzchu,
  • wypadanie włosów,
  • zahamowanie wzrostu,
  • sucha, spierzchnięta skóra,
  • częste wysypki i alergie skórne,
  • problemy z paznokciami (kruche, łamiące się),
  • obniżona odporność,
  • częste biegunki,
  • trądzik.

Objawy nadmiaru witaminy A

Dla organizmu równie niebezpieczny jak niedobór witaminy A, jest jej nadmiar.

Objawy nadmiaru witaminy (hiperwitaminozy) A to m.in.:

  • bóle mięśni i stawów (grypopodobne),
  • nudności i wymioty,
  • drażliwość i nadpobudliwość,
  • bóle głowy,
  • powiększenie wątroby.

Witamina A – występowanie

Gdzie występuje witamina A? Witamina A, beta-karoten i inne karotenoidy znajdują się przede wszystkim w owocach i warzywach. Najlepsze źródła witaminy A to oczywiście marchew. Aby dostarczyć organizmowi jak najwięcej tej witaminy, najlepiej spożywać ją w surowej postaci.

W jakich produktach występuje witamina A? Bogate źródła witaminy A to: szpinak, papryka, pomidory, wiśnie, pomarańcze, a nawet brzoskwinie. Owoce dzikiej róży zawierają bardzo duże ilości beta-karotenu, czyli prowitaminy A.

Dostarczenie organizmowi odpowiedniej ilości witaminy A nie jest trudne. Wystarczy kilka razy dziennie spożywać owoce i warzywa, które są najlepszym źródłem witamin i minerałów.

Suplementacja witaminy A

W niektórych przypadkach może suplementacja witaminy A być niezbędna. Należy jednak skonsultować się w tej sprawie z lekarzem. Witamina A w kroplach jest jedną z najwygodniejszych form suplementacji. Ciekawym preparatem jest też maść z witaminą A – doskonale sprawdza się w przypadku pękających ust.

Niedobory witaminy A mogą skutkować nie tylko problemami z widzeniem, ale też zaburzeniami wzrostu, brakiem apetytu czy alergiami. Jednocześnie nadmiar witaminy A może być również szkodliwy – skutkuje między innymi powiększeniem wątroby, zmianami skórnymi czy pobudliwością. Jednym z pierwszym objawów nadmiaru witaminy A jest pękanie kącików ust – jeśli występuje regularnie, warto udać się do lekarza w celu konsultacji i przeprowadzenia niezbędnych badań.

Witamina A powinna zostać dostarczona organizmowi wraz z pożywieniem. Zarówno jej niedobór, jak i nadmiar może być szkodliwy, dlatego stosowanie witaminy A w tabletkach powinno zostać skonsultowane z lekarzem.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Zobacz także

Pierwsze suplementy od kobiet dla kobiet

Poznaj WIMIN

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Śniadanie na stole

Masz zachcianki na konkretne produkty? Zobacz, czego może domagać się twój organizm

Chciałabyś, ale nie potrafisz być na diecie wegetariańskiej? Oto możliwe przyczyny

Dynia i pestki

Żelazo – skutki niedoboru i przedawkowania, produkty bogate w żelazo

Truskawki to zdrowie w czystej postaci! Ekspertki z Czytamy Etykiety wyjaśniają, dlaczego warto je jeść

Truskawki to zdrowie w czystej postaci! Ekspertki z Czytamy Etykiety wyjaśniają, dlaczego warto je jeść

Zielone warzywa liściaste a kwas foliowy

Kwas foliowy (witamina B9) – źródła, niedobór, nadmiar i suplementacja

witamina k, Produkty zawierające witaminę K

Witamina K – występowanie i rola w organizmie. Czym grozi niedobór?

Witaminy, które warto suplementować w czasie pandemii (i nie tylko)

Amigdalina (witamina B17) - lek na raka czy trucizna?

Amigdalina (witamina B17) – lek na raka czy trucizna?

Kobalt - występowanie, właściwości i działanie niezbędnego składnika witaminy B12

Kobalt – występowanie, właściwości i działanie niezbędnego składnika witaminy B12

blondynka odwrócona tyłem, krzem w skupie polnym

Krzem – skutki nadmiaru i niedoboru. Gdzie występuje „pierwiastek życia”?

Witamina E / istock

Witamina E. Co warto wiedzieć o tym ważnym przeciwutleniaczu?

Witamina D - jak przyjmować i czego unikać?

Jak zażywać witaminę D3? Z czym wiąże się niedobór i nadmiar witaminy D3?

Witamina B5 (kwas pantotenowy) – skutki nadmiaru i niedoboru

Witamina E / istock

Witamina E – naturalny sposób na zachowanie młodości. Gdzie występuje witamina E?

Buteleczka z witaminą C leżąca na plasterkach cytryny

Witamina C – właściwości, występowanie i suplementacja. Jak należy ją dawkować?

Biotyna (witamina h, witamina b7) - właściwości i występowanie / istock

Witamina H (biotyna, witamina b7) – właściwości i występowanie

Witamina PP - jaka jest jej rola w organizmie?

Witamina PP – jaka jest jej rola w organizmie?

Witamina B3

Witamina B3 (niacyna) – jakie są jej właściwości? Co powoduje jej nadmiar i niedobór?

Witamina B1

Witamina B1 (tiamina) – skutki niedoboru, dzienne dawkowanie, występowanie

Tokoferol (alfa, gamma) i ich zastosowanie

Tokoferol (alfa, gamma) i ich zastosowanie

Wysypane witaminy B

Witamina B – w czym się znajduje? Jakie owoce i warzywa mają jej najwięcej?

Niektóre witaminy łatwiej przedawkować

Niektóre witaminy łatwiej przedawkować. Które?

Ślady krwi na jabłku po ugryzieniu, spowodowane przez szkorbut

Szkorbut – objawy, przyczyny. Na czym polega leczenie szkorbutu?

Mleko w proszku

Mleko w proszku – skład i zastosowanie. Jakie są jego wady i zalety?

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę