Przejdź do treści

Arachnofobia – co to jest i jakie są jej objawy? Wyjaśniamy, jak leczyć arachnofobię

Pająk na ręce - arachnofobia
Co to jest arachnofobia?Fot. lassedesignen / stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Sałatka to nie posiłek? Sprawdź, co zrobić, aby nie była jedynie dodatkiem do dania
Czego nie robić w ciąży? Rozmowa z osteopatką Eweliną Tyszko-Bury
Czego nie powinnyśmy robić w ciąży? Rozmowa z osteopatką Eweliną Tyszko-Bury
Kolejna ważna akcja trenerki Marty Stoberskiej
„Z niedoskonałościami możesz być zdrowa i sprawna”. Kolejna ważna akcja trenerki Marty Stoberskiej
Edukacja seksualna / rawpixel
Matka Lekarka o (braku) edukacji seksualnej: „W pracy przekonałam się, że wciąż wszystko jest jednym wielkim tematem tabu”
Extreme hunger - co to jest i czym różni się od kompulsywnego jedzenia? Wyjaśnia psychodietetyczka
Extreme hunger – co to jest i czym różni się od kompulsywnego jedzenia? Wyjaśnia psychodietetyczka

Arachnofobia jest jedną z częstszych, choć specyficznych, postaci fobii, na jakie cierpią ludzie. Dowiedz się, jakie są objawy arachnofobii i czym się charakteryzuje „choroba pająków”. Wyjaśniamy też, jak pomóc osobie, która na nią cierpi.

Co to jest arachnofobia?

Arachnofobia to pojęcie pochodzące z greki, powstałe z połączenia dwóch słów: arachne (pająk) i phobos (strach). To fobia lękowa, jedna z częściej występujących jej odmian w populacji. Poczuciu zagrożenia towarzyszy także wstręt i obrzydzenie. Na szczęście możliwe jest skuteczne leczenie arachnofobii. W tym celu stosuje się odpowiednie terapie, niejednokrotnie oparte o metodę desensytyzacji.

Arachnofobia to strach przed pająkami, który w wielu wypadkach nie ma żadnego racjonalnego uzasadnienia. To rodzaj specyficznej fobii, a więc zaburzenie lękowe oznaczone w Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-10 kodem F40.2.

Mimo iż większość ludzi zdaje sobie sprawę, że tylko 3 proc. pająków stanowi zagrożenie dla zdrowia i życia człowieka, aż 3 proc. populacji odczuwa przed całym tym gatunkiem paraliżujący strach. Co ciekawsze, strach ten obejmuje nie tylko same pająki, lecz także inne bezkręgowce podobne do nich.

Arachnofobia powoduje, że już samo wyobrażenie pająka rodzi strach, dostrzeżenie go uniemożliwia dalsze przebywanie w danym pomieszczeniu, rodzi podejrzenia, że pająk jest gdzieś ukryty w pokoju i w każdej chwili może zaatakować. Zbliżenie się do pająka dla większości osób cierpiących na arachnofobię jest nie do pomyślenia. Podobnie jak kontakt przez dotyk. Jeśli pojawia się konieczność usunięcia pająka z pokoju, osoby z arachnofobią czekają na kogoś z zewnątrz. Arachnofobia sprawia, że cierpiący na nią ludzie ze strachu przed pająkami rezygnują z takich aktywności, jak spanie w namiocie czy grzybobranie.

Osoba z lękiem wysokości stojąca na wysokim budynku i patrząca w dół

Arachnofobia – objawy

Objawy arachnofobii są bardzo różne. Niektóre osoby głośno krzyczą na widok pająka, płaczą lub wręcz przeciwnie – nieruchomieją i starają się zachowywać jak najciszej. Sporo osób po prostu ucieka z pomieszczenia lub miejsca, w którym znajduje się pająk.

Niektórzy dostają gęsiej skórki, pocą się, drżą. W skrajnych wypadkach osoby tracą przytomność lub dostają ataku paniki.

Do charakterystycznych somatycznych objawów arachnofobii należą:

  • przyspieszone bicie serca,
  • przyspieszone tętno,
  • płytszy i szybszy oddech,
  • bladość,
  • suchość w ustach,
  • rozszerzone źrenice,
  • zwolniona perystaltyka jelit.
Dziewczyna na lotnisku

Przyczyny arachnofobii

Arachnofobia jest jedną z częstszych form fobii izolowanej, trudno jednak jednoznacznie ustalić jej przyczyny. Podejście behawiorystyczne i ewolucjonistyczne zakładają, że z jednej strony lęk przed pająkami jednostka przejmuje ze środowiska, w którym się wychowywała, z drugiej – ma to być wyraz przystosowania człowieka, dla którego lęk przed pająkiem to forma obrony przed jadowitymi stawonogami.

Istnieje także koncepcja psychoanalityczna, wyprowadzona z prac Zygmunta Freuda, która zakłada, że lęk przed pająkami to projekcja własnych skłonności analnych (pająk jest brudny i wzbudza wstręt) lub też pozostałość z okresu edypalnego, kiedy to pająka można byłoby utożsamiać z dominującym samcem.

Jak kontrolować stres?

Jak wyleczyć arachnofobię?

Arachnofobia jest możliwa do wyleczenia. Decyzja, jak leczyć arachnofobię, zależy od terapeuty i pacjenta, najczęściej jednak stosowaną metodą jest desentyzacja. Jest to terapia polegająca na systematycznym oswajaniu pacjenta z przedmiotem lęku. Pierwszą formą kontaktu jest oglądanie zdjęć, rozmowa o nich. Terapeuta w trakcie sesji stara się zbudować pozytywny obraz pająków, „odczarować” je, przybliżyć pacjentowi. W następnym etapie przechodzi do obalania błędnych wyobrażeń pacjenta. Obala m.in. przekonania dotyczące wielkości pająków. Cierpiący na arachnofobię mają bowiem skłonność do postrzegania pająków jako większych i groźniejszych, niż są one w rzeczywistości.

W kolejnym etapie przychodzi czas na przyglądanie się pająkom w terrarium. Punktem kulminacyjnym terapii jest dotknięcie pająka, a nawet trzymanie go na dłoni.

Inną metodą, jak pokonać arachnofobię, jest terapia implozywna. To radykalny sposób walki z arachnofobią. Terapia polega na zmuszeniu pacjenta do bezpośredniego kontaktu z pająkiem bez jakiejkolwiek formy wcześniejszej zapowiedzi. Po kilkukrotnych powtórzeniu tej czynności lęk przed pająkiem powinien osłabnąć.

Leczenie arachnofobii jest skuteczne i przynosi trwałe efekty, co potwierdzają pacjenci, którzy zdecydowali się na podjęcie terapii. Ich doświadczenia pokazują, że nawet po dłuższym czasie od zakończenia leczenia arachnofobia nie wraca.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Opieka psychiatryczna w Polsce – jaki jest jej stan i jak może to się zmienić po pandemii? 

Analiza stanu opieki psychiatrycznej w Polsce pokazuje, jak bardzo jest źle. Jak może to się zmienić po pandemii? 

Catherine Zeta-Jones: Żeby małżeństwo mogło działać, naprawdę należy mieć osobne łazienki

Catherine Zeta-Jones: żeby małżeństwo mogło działać, naprawdę należy mieć osobne łazienki

Koronawirus / istock

Brytyjscy psychiatrzy przestrzegają przed kolejnymi negatywnymi skutkami pandemii. To trauma, lęki czy zaburzenia snu

Lekarka w fartuchu ochronnym ściąga rękawiczki

Zdjęcie dłoni lekarza po 10 godzinach w rękawiczce. Tak wygląda walka na pierwszej linii frontu z COVID-19

„Proszę przyjść, jak będzie pani chciała mieć dzieci”. Te słowa usłyszała od lekarzy artystka Katarzyna Gabrysz, kiedy szukała pomocy

Leki na zaburzenia psychiczne – dlaczego nie powinniśmy się ich bać? Tłumaczy lekarka Aleksandra Pięta

Leki przepisane przez psychiatrę – dlaczego nie powinniśmy się ich bać? Tłumaczy lekarka Aleksandra Pięta

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – co to za badanie? Jak często ją wykonywać i jak interpretować wyniki?

Kobieta smutna, cierpiaca na depresję poporodową

Depresja poporodowa – jak długo trwa? Jakie są jej objawy i jak ją leczyć?

Triage – na czym polega? Jakie są zasady segregacji medycznej chorych?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Wygląd języka – co mówi o stanie zdrowia?

Mezoterapia igłowa – co to jest, jakie są efekty i skutki uboczne?

Kobieta wchodzi w obrazek

Fobia społeczna – jak sobie z nią poradzić? Poznaj 6 zasad pracy nad lękiem społecznym

Paznokcie

Zmiany na paznokciach. O jakich chorobach świadczą?

fobia społeczna

Jak czuje się osoba z fobią społeczną? „Pomnóżcie lęk razy sto. Aby był tak silny, że wręcz paraliżujący. Aż poczujecie, że naprawdę palicie się ze wstydu”

kobieta ze zmianami skórnymi twarzy

Przebarwienia na twarzy – przyczyny i sposoby, żeby się ich pozbyć

Wrzody żołądka ‒ leczenie naturalne

Wrzody żołądka – leczenie naturalne. Jakie są domowe sposoby?

Rak kości – objawy i przyczyny

Rak kości – przyczyny i objawy. Jak je szybko rozpoznać?

Zakrzepica - co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

Zakrzepica – co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

lekarz wykonuje kobiecie rentgen zębów

Zdjęcie pantomograficzne – na czym polega i ile kosztuje?

zapalenie przydatków, kobieta trzymająca się w okolicach podbrzusza

Zapalenie przydatków – objawy, leczenie, możliwe powikłania

kobieta, którą boli brzuch, przepuklina pępkowa

Przepuklina pępkowa u dzieci i dorosłych – objawy i leczenie

Kobieta chora na sarkoidozę rozmawia z lekarką.

Sarkoidoza – przyczyny i objawy. Przebieg oraz leczenie choroby

młoda kobieta zadowolona po usunięciu trądziku

Trądzik hormonalny – przyczyny i leczenie. Jak go rozpoznać?

migotanie przedsionków - kobieta trzyma się za serce

Migotanie przedsionków – przyczyny, objawy i leczenie tej postaci arytmii

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę