Przejdź do treści

Pasożyty przewodu pokarmowego – mity o objawach i leczeniu

Kobieta trzyma się za brzuch
Co warto wiedzieć o pasożytach przewodu pokarmowego?Zdjęcie: iStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Test Sanco – na czym polega? Co wykrywa i czy warto go wykonać?
Ludzie w maseczkach ochronnych
Uczestnicy badań przesiewowych na COVID-19 w Zachodniopomorskiem rezygnują po I etapie
Kobieta czesze córkę przed lustrem
Myjesz dziecku włosy raz w tygodniu? Ekspert Kosmetyczny ostrzega: droga do łupieżu, świądu jest krótka, a konsekwencją może być nadmierne wypadanie
Czym jest zarażenie afektywne i jak może do niego dojść? Tłumaczy psycholożka Sara Tylka
Czym jest zarażenie afektywne i jak może do niego dojść? Tłumaczy psycholożka Sara Tylka
Anna Boenish apeluje: przerwijmy milczenie na temat gwałtów. Nie ma zgody na obwinianie ofiar i wybielanie przestępców. I nigdy nie będzie
Anna Boenish apeluje: przerwijmy milczenie na temat gwałtów. Nie ma zgody na obwinianie ofiar i wybielanie przestępców

Jeśli masz psa lub kota, powinieneś się odrobaczyć, przyczyną alergii są pasożyty przewodu pokarmowego, a dzieci, które zgrzytają zębami, mają owsiki – to fakty czy mity? W internecie znajdziemy mnóstwo informacji o chorobach pasożytniczych. Kłopot w tym, że wśród nich jest wiele przekłamań. Z nimi rozprawi się ostatecznie nasz ekspert.

Pasożyty przewodu pokarmowego to problem powszechny – mit nr 1

W Polsce najczęstszą chorobą pasożytniczą jest owsica. Choruje na nią około 10 proc. dzieci, w niektórych środowiskach może nią być zakażonych nawet 40 proc. Druga w kolejności jest giardioza – do 10 proc. zakażonych w populacji dziecięcej (wg danych Państwowego Zakładu Higieny zapadalność w roku 2015 to 4,5 na 100 tys. mieszkańców). Glistnica i tasiemczyce to mniej niż 1 proc. zakażonych w naszej populacji. Pasożyty przewodu pokarmowego są źródłem zakażeń jedynie incydentalne. Skąd zatem często tak zawyżone dane? To może wynikać np. ze stawiania rozpoznania robaczyc bez potwierdzenia laboratoryjnego, z brania pod uwagę wyników uzyskanych za pomocą metod nienaukowych (biorezonans, metoda żywej kropli krwi) bądź z pomyłek diagnostycznych (częste mylenie pod mikroskopem jaj glisty ludzkiej z pyłkami roślinnymi).

Objawy robaczycy to najczęściej zgrzytanie zębami, kaszel, bladość skóry i podkrążone oczy – mit nr 2

Są to objawy niespecyficzne, które mogą się wiązać z wieloma innymi schorzeniami – nie tylko z robaczycą, czyli zarażeniem pasożytami. Mogą występować pojedynczo lub wspólnie podczas zakażenia pasożytami jelitowymi, ale w żaden sposób nie można tylko na tej podstawie przesądzać o ich obecności w organizmie. Na przykład, gdy pojawia się zgrzytanie zębami u dzieci, robaki nie muszą być jego przyczyną – najczęściej ten problem związany jest z nadmiarem bodźców, sytuacji stresowych w ciągu dnia, w ten sposób rozładowywane jest napięcie. Wśród możliwych przyczyn bruksizmu wymienia się także:

  • skłonności rodzinne do takich zachowań,
  • wady zgryzu,
  • choroby w obrębie jamy ustnej, głowy i przewodu pokarmowego,
  • zaburzenia neurologiczne i hormonalne.

Obecność pasożytów jelitowych odpowiada za nie tylko w niewielkim stopniu.

W przypadku ryzyka pojawienia się pasożytów przewodu pokarmowego, leczenie profilaktyczne będzie na miejscu – mit nr 3

Można rozważyć profilaktyczne podawanie leków u osób narażonych na stałą ekspozycję na pasożyty przewodu pokarmowego, np. owsiki w internatach. W innych przypadkach jest to postępowanie niezalecane ze względu na możliwe wystąpienie działań niepożądanych leków przeciwpasożytniczych. Na przykład dla albendazolu mogą być to:

  • bóle i zawroty głowy,
  • biegunka,
  • bóle brzucha,
  • wysypka,
  • pokrzywka,
  • zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych,
  • rumień wielopostaciowy,
  • zespół Stevensa-Johnsona.

W ten sposób zwiększa się również ryzyko narastania oporności na obecnie dostępne leki przy jednocześnie realnie dość niskim ryzyku bycia zakażonym (według raportów WHO Polska należy do krajów o rzadkim występowaniu chorób pasożytniczych przewodu pokarmowego). Dodatkowo stosowane powszechnie leki w jednej dawce działają tylko na owsiki i glistę ludzką. Zdecydowanie najważniejsza jest profilaktyka, czyli przestrzeganie podstawowych zasad higieny (częste mycie rąk, dokładne mycie warzyw i owoców itp.).

Eozynofilia w badaniach krwi należy do typowych objawów robaczycy u dorosłych i dzieci – mit nr 4

Eozynofilia to zwiększenie w rozmazie krwi ilości eozynofilów powyżej 4 proc. Istnieje bardzo wiele przyczyn, dla których jest on charakterystyczna. Wśród nich, oprócz chorób pasożytniczych, wymienia się m.in.:

  • choroby alergiczne,
  • szkarlatynę,
  • kolagenozy,
  • choroby nowotworowe,
  • stan po splenektomii,
  • stan po radioterapii,
  • zaburzenia immunologiczne,
  • chorobę Addisona,
  • eozynofilię polekową (np. po penicylinie, fenotiazynie).

Rozpoznanie zakażenia pasożytami jelitowymi tylko na podstawie stwierdzenia eozynofilii w surowicy krwi byłoby więc błędem i mogłoby skutkować opóźnieniem w diagnostyce i leczeniu innych poważnych chorób.

Pasożyty przewodu pokarmowego człowieka zawsze nasilają objawy alergii albo są jej przyczyną – mit nr 5

Na podstawie do tej pory przeprowadzonych badań naukowych w dalszym ciągu nie jest jasny związek między zakażeniami pasożytami przewodu pokarmowego a objawami alergii. W niektórych badaniach wykazano, że mogą one nasilać stopień ciężkości astmy czy objawów alergii, jak np. wysypek. W innych natomiast zaobserwowano, że osoby zakażone pasożytami rzadziej chorują na astmę i rzadziej cierpią z powodu alergii bądź też jej objawy są u nich znacznie mniej nasilone (co potwierdzałyby dane z krajów rozwijających się, gdzie infekcje pasożytnicze są bardzo częste, natomiast znacznie rzadziej rozpoznaje się alergie i astmę), podobny związek zaobserwowano również w przypadku chorób autoimmunologicznych (zapalenia jelit, stawów, cukrzyca t. 1 itd.). Jednocześnie obserwuje się negatywny wpływ masowego zakażenia na układ odpornościowy, co może wręcz skutkować zmniejszoną skutecznością szczepień ochronnych w krajach rozwijających się, z uwagi na upośledzoną reakcję immunologiczną przy zetknięciu się z antygenami obecnymi w szczepionkach.

Najczęstszym źródłem pasożytów przewodu pokarmowego są zwierzęta domowe, dlatego koniecznie należy odrobaczać osoby je posiadające – mit nr 6

Do gatunków pasożytów, które mogą współwystępować u ludzi i u zwierząt domowych, zalicza się: Giardia lamblia i Toxoplasma gondii, a także Toxocara canis i cati, które to jednak nie osiągają stadium osobnika dojrzałego, tylko pozostają w organizmie człowieka w postaci larw osiedlających się w tkankach. Nie jest zalecane rutynowe odrobaczanie ludzi mających zwierzęta domowe, jako że na żaden z tych gatunków nie działają typowo stosowane leki przeciwpasożytnicze podawane w standardowych dawkach. Możliwe jest także zakażenie tasiemcem psim (Dipylidium caninum), dochodzi do niego jednak tylko w przypadku połknięcia zakażonej pchły, co stanowi ogromną rzadkość. Najważniejsze jest pamiętanie o prawidłowych nawykach higienicznych, takich jak:

  • częste mycie rąk,
  • sprzątanie psich odchodów z trawników,
  • zabezpieczanie piaskownic przed zwierzętami.

Koniecznie należy zadbać również o regularne odrobaczanie zwierząt domowych – zwłaszcza, gdy zauważysz wyraźne objawy robaczycy u psa.

W diagnostyce zakażeń pasożytami przewodu pokarmowego skuteczne jest badanie żywej kropli krwi – mit nr 7

Zgodnie z opinią Krajowej Izby Diagnostów Laboratoryjnych badanie żywej kropli krwi nie jest procedurą medyczną z zakresu diagnostyki laboratoryjnej, jest wykonywane przez osoby nieuprawnione, poza medycznym laboratorium diagnostycznym. Jako takie absolutnie nie może służyć do oceny stanu klinicznego pacjenta, a wszelkie wyniki uzyskane w ten sposób są niewiarygodne.

W diagnostyce i leczeniu zakażeń pasożytami jelitowymi skuteczny jest biorezonans – mit nr 8

W żadnych badaniach naukowych nie udało się udowodnić, by biorezonans miał wyższą skuteczność niż placebo. Jego rzekomy mechanizm działania został uznany za pseudonaukę (urządzenie nie jest nawet w stanie w rzeczywistości wykonywać pomiaru fal elektromagnetycznych).

Leczenie pasożytów przewodu pokarmowego powinno się odbywać przy pomocy leków ziołowych i homeopatii – mit nr 9

W chwili obecnej brak wystarczających danych w literaturze medycznej, które mogą być podstawą do stworzenia zaleceń dotyczących stosowania preparatów ziołowych w leczeniu zakażeń pasożytami. Niektóre z nich wydają się obiecujące, jednak konieczne są dalsze badania w celu określenia ich rzeczywistej skuteczności, odpowiedniego dawkowania i możliwych działań niepożądanych.

Brak jakichkolwiek rzetelnie przeprowadzonych badań naukowych, w których by wykazano, że preparaty homeopatyczne przewyższają swoją skutecznością działanie placebo. Teoretyczny mechanizm działania homeopatii nie ma żadnych podstaw naukowych, opiera się na wierze w ponadnaturalne właściwości zapamiętywania wody (w preparatach tych brak jest jakichkolwiek substancji aktywnych, po wielokrotnych rozcieńczeniach obecna jest jedynie sama woda).

Zawsze należy się odrobaczać całą rodziną – mit nr 10

Podanie leków przeciwpasożytniczych wszystkim domownikom jest uzasadnione tylko w niektórych przypadkach. Do takich zalicza się potwierdzone laboratoryjnie rozpoznanie u jednego z członków rodziny zakażenia owsikami lub lambliami.

Podsumowując, wydaje się, że o ile pasożyty jelitowe jak najbardziej są obecne w naszej szerokości geograficznej, o tyle ich występowanie nie jest aż tak częste, jak się powszechnie uważa. Dopiero po potwierdzeniu laboratoryjnym zakażenia pasożytem przewodu pokarmowego lub znalezieniu go lub jego fragmentów (np. członów tasiemca) w kale, lekarz powinien wdrożyć odpowiednie leczenie.

 

Źródło:

  1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2754014/
  2. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2851163/
  3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4658430/
i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Nużyca – źródła zakażenia, objawy, diagnostyka i leczenie

Kobieta podaje drugiej podpaskę

Szkocja pierwszym krajem, w którym środki higieniczne używane podczas okresu będą bezpłatne

Glistnica – drogi zakażenia, objawy, leczenie i powikłania

Sarkocystoza – objawy, diagnostyka, leczenie i profilaktyka

Blastocystoza – objawy, przyczyny, leczenie i profilaktyka

Fascjoloza – przyczyny, objawy, leczenie i profilaktyka

Badanie kału – na pasożyty, ogólne, posiew. Jak pobrać kał?

Jakub Krawiec, psycholog, SWPS

Jakub Krawiec: „Szczepienie” na poziomie informacyjnym pomoże nam łatwiej zdecydować, czy wziąć medyczną szczepionkę, gdy już będzie na rynku

„Krwawy problem. Ubóstwo menstruacyjne: dlaczego i jak musimy je zakończyć”. Pierwszy na świecie raport dotyczący higieny menstruacyjnej

„Krwawy problem. Ubóstwo menstruacyjne: dlaczego i jak musimy je zakończyć”. Pierwszy na świecie raport dotyczący higieny menstruacyjnej

„Leki przeciwpasożytnicze to nie cukierki”. Lekarka Katarzyna Woźniak apeluje do pacjentów

„Leki przeciwpasożytnicze to nie cukierki”. Lekarka Katarzyna Woźniak apeluje do pacjentów

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Zielony stolec, biegunka i inne problemy z kupą. Co oznaczają?

czesanie włosów

Wszy – jak im przeciwdziałać, jak zwalczyć?

W jakiej temperaturze prać ubrania? Naukowcy mają zalecenia

Poranny prysznic czy wieczorna kąpiel? Co jest dla nas lepsze?

Odkażasz ciągle dłonie? Sprawdź, czy na pewno robisz to dobrze

Jak pozbyć się much z domu? 5 sprawdzonych sposobów

Wstrzymywanie gazów - jakie są skutki?

Wstrzymywanie gazów jelitowych – skutki. Jak powstają gazy?

Czym myć lodówkę? Czyszczenie lodówki sodą lub octem

Jak często prać stanik? Robimy to zbyt rzadko

Motylica wątrobowa - czym jest i co powoduje

Motylica wątrobowa – co to, zarażanie, objawy, leczenie

Dlaczego niektórzy nie myją rąk? Specjaliści mają wytłumaczenie

Mycie się to banalna czynność? Okazuje się, że pod prysznicem też popełniamy błędy

bąblowica choroba przenosi się ze zwierząt na ludzi

Ostrzeżenie GIS-u przed bąblowicą. Choroba może przenosić się ze zwierząt na ludzi

Najpopularniejsze

Czym jest aborcja eugeniczna? Czy jest legalna w Polsce? Dlaczego budzi kontrowersje?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

„Zdarzało się, że nie szłam do pracy, bo nie mogłam przestać się masturbować. Jestem uzależniona od seksu i miłości”

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Dlaczego możesz nie mieć ochoty na seks? Zabójcy libido

Dlaczego możesz nie mieć ochoty na seks? Zabójcy libido

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?