Przejdź do treści

9 faktów o witaminie C, których możesz nie znać

Istock.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
para w kuchni
20 sposobów, żeby mieć lepszy seks po 40-tce
Ludzie w wodzie
„’Ucho pływaka' to rodzaj zapalenia, któremu sprzyjają wakacyjne, wodne szaleństwa” – ostrzega pediatra Ewa Miśko-Wąsowska
Używasz płynu do płukania zębów po ćwiczeniach? To nie jest bezpieczne
Maja Bohosiewicz
Maja Bohosiewicz wyznała, że zmaga się z FOMO. „Uczę się, że nie ścigam się w zawodach o najciekawsze życie na świecie”
Kobieta po szczepieniu
Minister zdrowia: dopuszczamy możliwość mieszania szczepionek na COVID-19

Czy witaminę C można przedawkować? Dlaczego w Pakistanie banany to bogate źródło witaminy C, zaś w Stanach Zjednoczonych już nie? Jak witamina C działa na układ krwionośny? Poznajcie odpowiedź na te i inne pytania. Dowiedzcie się, czemu warto sięgać po kwas askorbinowy.

Witamina C kojarzy nam się przede wszystkim z tematem przeziębień. Łykamy ją głównie po to, by w okresach osłabionej odporności ustrzec się przed krążącymi zarazkami albo w celu przyspieszenia kuracji. Witamina C ma jednak niejedno imię. Tematu tutaj nie wyczerpiemy, ale poznajmy chociaż kilka ważnych, i często zaskakujących, faktów o kwasie askorbinowym.

Hamuje rozwój zaćmy

Ze wzrokiem kojarzymy głównie witaminę A. Ale witamina C także służy naszym oczom. Do jej zadań możemy teraz dodać to, że istotnie spowalnia rozwój zaćmy. Bogata w nią dieta hamuje chorobę o jedną trzecią. Do takich wniosków doszli naukowcy z King’s College London. Ich zdaniem witamina C chroni soczewkę przed atakiem wolnych rodników.

Witaminę C trudno przedawkować

Witamina C należy do rozpuszczalnych w wodzie (a nie w tłuszczach, jak witaminy: A, D, E i K) a to oznacza, że trudniej ją przedawkować. Jest wchłaniana w organizmie w ok. 70-80 proc. a nadmiar wydalany z moczem. Kwestią sporną jest jej wpływ na rozwój kamicy nerkowej. Niektórzy eksperci zalecają unikanie dawek powyżej 500 mg na dobę u osób ze skłonnością do powstawania kamieni nerkowych. Przypuszcza się bowiem, że część z nas kwas askorbinowy przekształca w szczawiany sprzyjające formowaniu kamieni nerkowych.

Osoby palące papierosy mają większe zapotrzebowanie na witaminę C

Minimalne dzienne zapotrzebowanie osób palących na witaminę C to co najmniej 35 mg na dobę więcej niż dla osób niepalących. Dodajmy, że dzienne zapotrzebowanie dla niepalących mężczyzn to 90 mg a dla kobiet 75 mg. Dlaczego palacze potrzebują więcej tego związku? Kwas askorbinowy jest niezbędny do naprawy uszkodzeń wywołanych przez wolne rodniki, których organizm osoby palącej produkuje więcej niż osoby wolnej od tego nałogu. Poza tym działa ochronnie na serce i naczynia krwionośne.

dziewczyna trzyma blistry z witaminami

Ma podobny wpływ na układ krwionośny co ćwiczenia

Witamina C zamiast aktywności fizycznej? To wcale nie absurd. Na jednej z konferencji medycznych naukowcy z Uniwersytetu Kolorado ogłosili nawet, że suplementacja witaminą C może zastąpić aktywność fizyczną. Przyjmowanie preparatów z witaminą C ograniczało u osób o nadmiernej wadze aktywność endoteliny (ET-1) – białka powodującego kurczenie się naczyń krwionośnych. Badacze zaobserwowali, że codzienna dawka w wysokości 500 mg hamuje działanie ET-1 nie gorzej niż regularna aktywność fizyczna. Na tym nie koniec. Witamina C dzięki właściwościom przeciwutleniającym pełni ochronną rolę w chorobach serca i naczyń krwionośnych, chroni komórki organizmu przed stresem oksydacyjnym, a także bierze udział w regulowaniu ciśnienia tętniczego. Serce ją lubi bez wątpienia.

Pomaga w walce z chorobą Alzheimera

W 2011 roku Szwedzi odkryli całkowicie nową funkcję witaminy C. Zauważyli, że rozpuszcza ona toksyczne białko, które odkłada się w mózgu osób chorych na Alzheimera. Chodzi o blaszki amyloidowe atakujące komórki nerwowe i prowadzące do ich zniszczenia. Badanie opublikowali w Journal of Biological Chemistry.

Witamina C stosowana jest jako przeciwutleniacz w żywności

Jeśli na opakowaniu jedzenia znajdziemy złowieszczo brzmiący przeciwutleniacz E300 (lub: E301, E302, E303, E304), nie panikujmy od razu. To pochodne witaminy C. Kolejno: kwas askorbinowy, askorbinian sodu, askorbinian wapnia, askorbinian potasu oraz estry kwasów tłuszczowych i kwasu askorbinowego. Wszak wiadomo, ze witamina C to najbardziej znany przeciwutleniacz.

Niezbędna człowiekowi, lecz nie produkowana przez organizm

I w tym właśnie cały jest ambaras. Jest nam potrzebna, a jednocześnie organizm jej nie syntetyzuje i do tego łatwo wydala. Na szczęście witamina C występuje powszechnie i zwykle zaspokajamy zapotrzebowanie organizmu podczas zjadania codziennych posiłków. Jak przeczytamy w pracy polskich specjalistek z Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego (PUM) w Szczecinie, większość gatunków zwierząt jest zdolna do syntezowania w organizmie witaminy C, wyjątek stanowią małpy, świnki morskie, nietoperze owocożerne, pstrągi, łososie, niektóre ptaki oraz niektóre rasy psów (np. dalmatyńczyk). I człowiek. Nie posiadamy szlaków metabolicznych prowadzących do syntezy tej witaminy, w związku z czym musi być ona dostarczana na bieżąco z pożywieniem.

Łukasz Durajski w różowej marynarce

Zawartość witaminy C w roślinach może być skrajnie różna

W niektórych źródłach znajdziemy odmienne informacje na temat tego, jaki owoc lub warzywo ma jej najwięcej. Dlaczego? Bo jej zawartość jest zmienna. Zależy chociażby od odmiany, pory roku czy kraju pochodzenia. W Pakistanie na przykład za bogate w witaminę C uznawane są banany, czego nie można już powiedzieć o bananach uprawianych w Stanach Zjednoczonych. W Polsce za doskonałe źródło witaminy C przyjmuje się m.in. natkę pietruszki, czerwoną paprykę, brukselkę, brokuły oraz czarne porzeczki, kiwi i truskawki.

Po raz pierwszy w historii witaminę C wyodrębniono z papryki

A nie z cytryny… Jak przypominają K. Janda, M. Kasprzak, J. Wolska z PUM w swojej pracy poświęconej witaminie C, została ona wyodrębniona po raz pierwszy z papryki przez węgierskiego biochemika Alberta Szenta -Görgyiego w 1928 r. Za to odkrycie został on  uhonorowany nagrodą Nobla. Witaminę C nazwano kwasem askorbinowym, ponieważ jej niedobór wywoływał szkorbut (scorbutus).

Zobacz także

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta

Witamina D – kiedy należy uważać z jej suplementacją? Wyjaśnia farmaceutka

Skrzepy krwi w trakcie okresu – kiedy warto wybrać się do lekarza?

Kobieta

„Udane życie seksualne? Najpierw zaloguj się do siebie samej” – dr Maja Herman o intymności dla zapracowanych kobiet

„Suplement to nie jest 'gorszy lek'”/fot. Getty Images

„Suplement to nie jest 'gorszy lek'”. Z doktor Mirosławą Gałęcką rozmawiamy o tym, jak się mądrze suplementować

Joanna Keszka: do pochwy wkładamy rzeczy dobre. To dotyczy zarówno gadżetów jak i penisów

Rozstępy naprawdę można polubić? Katarzyna: teraz jestem w znacznie lepszej relacji ze swoim ciałem niż wcześniej

Kobieta

Witamina D jednak nie chroni przed COVID-19? Nowe ustalenia naukowców

Kobieta

10 rzeczy, które mogą mieć wpływ na kłopoty z cyklem

ZMA – co to jest, skład, kiedy warto zażywać, skutki uboczne

Ginekologowi warto mówić o tym, że podczas seksu cię boli, że nie masz ochoty na czułości albo, że w ostatnim czasie spałaś z kilkoma facetami

„Karmazynowy przypływ i krwawa Mary”. Jak mówimy o okresie?

7 sytuacji, w których warto odmówić seksu

Pierwsza miesiączka/Pexels

„Pierwsza miesiączka? O nie, teraz już będziesz miała przechlapane do 50-tki…”. Seksuolożka o tym, jak nie rozmawiać z dzieckiem o menstruacji

„Nie chcę rozmawiać o swojej miesiączce jak o czymś odrażającym, bo przecież taka ona nie jest. To normalna funkcja biologiczna mojego ciała” – mówi Clara Henry, szwedzka blogerka, autorka książki „Tak, mam okres, a co?”

Kobieta i mężczyzna śpią w łóżku

„Seks podczas okresu kobieta może odczuć jako olbrzymią akceptację ze strony mężczyzny, dowód, że jest dla niego atrakcyjna w każdych warunkach”

Kobieta siedzi w rzędzie na krześle

Co dzieje się z twoim organizmem, jeśli unikasz seksu? Może to wpływać na samoocenę i pewność siebie

Czy poziom witaminy D u kobiet w ciąży może być powiązany z poziomem IQ u ich dzieci? Odpowiada farmaceutka Zofia Winczewska

Czy poziom witaminy D u kobiet w ciąży może być powiązany z IQ ich dzieci? Odpowiada farmaceutka Zofia Winczewska

Kobieta z bukietem kwiatów

Po czterdziestce seks jest najlepszy! Poznaj 5 niezwykłych faktów dotyczących kobiecego ciała

kobieta

Jak mieć lepszy seks? 7 sposobów, żeby czerpać jeszcze więcej przyjemności w łóżku

Czym grozi niedobór witaminy B12 i jak go rozpoznać? Wyjaśniają dietetyczki

Czym grozi niedobór witaminy B12 i jak go rozpoznać? Wyjaśniają dietetyczki

7 komplementów, które warto mówić sobie w łóżku

Jak zmienia się seks po 50-tce? Poznaj 5 sposobów, żeby nadal mieć frajdę w łóżku

Przyjmujesz antykoncepcję hormonalną? Sprawdź, jakie możesz mieć niedobory witamin i minerałów, i jak je uzupełnić

Przyjmujesz antykoncepcję hormonalną? Sprawdź, jakie możesz mieć niedobory witamin i minerałów, i jak je uzupełnić

Kobieta

Wciąż słyszymy o potrzebie suplementacji witaminy B12. Jak ocenić jej realny poziom we krwi?

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

matka z dorosłą córką

„Przez całe życie była toksyczną osobą, w każdej roli: pracownika, koleżanki, siostry, córki. I toksyczną mamą” – opowiada 35-letnia Ada o swojej matce

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Bąbel po oparzeniu - dowiedz się, jak leczyć pęcherze

Bąbel po oparzeniu – dowiedz się, jak leczyć pęcherze

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

żyły na nogach

Zapalenie żył – jakie objawy wskazują na stan zapalny w żyłach powierzchownych i głębokich?