Przejdź do treści

Co nazywamy rozszczepem podniebienia i jakie są jego przyczyny?

dziecko z otwartymi ustami
Fot. Mangostar/ stock.adobe.com
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Seks podczas miesiączki – ginekolog wyjaśnia, czy to bezpieczne
Motywacja – nie wzbudzisz jej żadnym trickiem ani sztuczką. Sprawdź, jak się skutecznie zmotywować
Problemy hormonalne. Ginekolog mówi, jakie są oznaki tego, że twoje hormony szaleją
Jak się twórczo złościć? Wykorzystaj negatywne emocje, by wprowadzić zmiany w życiu!
Co może boleć ze stresu? Sprawdź, zanim sięgniesz po leki przeciwbólowe

Rozszczep podniebienia to wada rozwojowa, która kształtuje się na etapie życia płodowego. Jest wynikiem nie złączenia się lewej i prawej strony struktur podniebienia, czego efektem jest pozostawanie różnej wielkości szczeliny. Mogą mu towarzyszyć inne wady rozwojowe. Podstawową metodą leczenia jest leczenie operacyjne.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Zuzanna Pujanek
dr n. med.

Rozszczep podniebienia jest jedną z najczęstszych genetycznych wad rozwojowych. Do jego powstania dochodzi na skutek nie złączenia się prawej i lewej części podniebienia w procesie kształtowania twarzoczaszki. Do powstania szczeliny może dojść w każdej części podniebienia. Rozszczep podniebienia może być wadą izolowaną lub też towarzyszyć innym zaburzeniom genetycznym. Najczęściej spotykaną wadą towarzyszącą jest rozszczep wargi. Wady te występują częściej u dziewczynek, a ryzyko ich rozwoju wzrasta dwukrotnie w przypadku obecności wady u matki. W związku z tym, że jest to zaburzenie wrodzone, rozszczep podniebienia u noworodka można zdiagnozować od razu po urodzeniu. Ważne jest odpowiednio wcześnie podjęte leczenie operacyjne i korekcja wady, gdyż dzieci z rozszczepem podniebienia mają problemy z jedzeniem, a w późniejszym czasie z mową.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Rozszczep podniebienia – przyczyny

Nie udało się do tej pory ustalić konkretnych czynników, które odpowiadałyby za rozszczep podniebienia. Wiadomo jednak, jakie czynniki zwiększają ryzyko wystąpienia wad w okresie rozwoju płodowego. Zakłada się, że wadę dziedziczy się wielogenowo, jednakże podkreśla się fakt konieczności zadziałania jednego z wielu czynników zewnętrznych. Do czynników należą m.in. narkomania, alkoholizm i nikotynizm matki. Wszystkie te substancje mają działanie szkodliwe dla płodu i mogą być przyczyną kształtowania się różnego rodzaju wad oraz zaburzeń. Kolejnym czynnikiem jest niedożywienie w czasie ciąży. Wiąże się ono także z niedostateczną podażą witamin i składników mineralnych, co zaburza proces kształtowania się płodu. Zwłaszcza istotny jest kwas foliowy, którego niedobór w pierwszych trzech miesiącach ciąży zwiększa ryzyko wad cewy nerwowej, ale także innych zaburzeń rozwojowych. Bardzo istotnym czynnikiem ryzyka jest także hipoksemia, czyli niedotlenienie. W związku z niedotlenieniem matki zmniejszona ilość tlenu trafia także do płodu i dochodzi do metabolicznych zaburzeń funkcjonowania. Zagrożeniem są też choroby, które przechodzi matka w okresie ciąży. Niezwykle niebezpieczne są tu choroby zakaźne, zwłaszcza wirusowe (różyczka, ospa). Patogeny te mają działanie wysoko teratogenne na płód, mogą prowadzić do jego wewnątrzmacicznego zgonu lub do wielu wad rozwojowych. Jednak nie tylko tak poważne infekcje stanowią zagrożenie, gdyż nie wyklucza się negatywnego wpływu na wady infekcji bakteryjnych układu oddechowego czy moczowego, zwłaszcza przebiegających z gorączką. Także wirus grypy i choroba nim wywołana mogą mieć niekorzystny wpływ na rozwój wad u dziecka. Kolejną grupą czynników są leki przyjmowane przez ciężarną. Należy tu wymienić hydantoinę, dioksyny i kwas acetylosalicylowy, ale nie wyklucza się, iż wiele innych leków także ma szkodliwe działanie na płód. Świadczyć o tym mogą chociażby ulotki leków, na których w większości umieszczone jest ostrzeżenie, iż nie powinny być stosowane u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Na rozwój dziecka oddziałuje także promieniowanie jonizujące, które może wpływać na przemiany na poziomie komórkowym płodu. Ponadto, zagrożenie stanowią wszelkie krwawienia wewnątrzmaciczne.

Rozszczep podniebienia często towarzyszy różnego rodzaju zespołom wad rozwojowych, związanych z mutacjami poszczególnych chromosomów (np. zespół cri du chat, zespół Edwardsa, Pataua).

Objawy rozszczepu podniebienia

Objawy zależne są od stopnia wady. Jeżeli dotyczy ona jedynie podniebienia i jest stosunkowo niewielka, na twarzy nie zobaczymy żadnych jej przejawów, można je dostrzec tylko zaglądając do jamy ustnej. Wady o nieznacznym nasileniu mogą nie powodować żadnych dolegliwości. Im większe, tym bardziej nasilone są objawy. Dotyczą one głównie zaburzeń w odżywianiu – znacznie utrudnione jest ssanie, a w późniejszym okresie przyjmowanie płynów. Zniekształcona może być także mowa, przez niemożność artykulacji pewnych głosek. Dodatkowo może wystąpić większa skłonność do zapaleń uszu i pogorszenia słuchu w związku z zaburzeniami w obrębie trąbki słuchowej.

Zobacz także

Rozszczep podniebienia – leczenie

Leczeniem rozszczepu podniebienia jest zabieg chirurgiczny. Tylko jego wykonanie umożliwia przywrócenie warunków anatomicznych. Rzadko jest to zabieg jednoetapowy, często wymaganych jest kilka operacji, co wiąże się ze wzrostem dziecka – zmienia się anatomia poszczególnych elementów gardła i podniebienia. Większość zabiegów odbywa się między 18. a 24. miesiącem życia. Do tego czasu, aby zamknąć patologiczną szczelinę, używane są specjalnie wyprofilowane, indywidualnie dobrane wkładki. Obecnie popularnością cieszy się system Latham. Polega on na założeniu chirurgicznym ruchomej płytki, której szerokość regulują rodzice specjalną śrubą.

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kobieta patrzy przez mikroskop

Niezwykłe odkrycie polskich naukowców. Zidentyfikowali wariant genetyczny, który zwiększa ryzyko ciężkiego przebiegu COVID-19

„Nie oddzielam tego, co dzieje się w głowach moich pacjentów, od tego, co dzieje się w ich ciałach” – mówi Magdalena Kicińska, fizjoterapeutka

Zwyrodnienie barwnikowe siatkówki – objawy i leczenie

pms - krzycząca kobieta

PMS (Zespół napięcia przedmiesiączkowego) – co to jest, objawy, przyczyny

Nadmierne gazy – jak się pozbyć krępującej dolegliwości? Przyczyny i sposoby leczenia

kobieta, którą boli brzuch

Rak jelita grubego – przyczyny, objawy, leczenie i rokowania

Łupież – przyczyny, rodzaje, profilaktyka

„W przypadku kobiet mówi się 'wypadanie włosów’, jakby to był stan przejściowy, zamiast nazywać rzeczy po imieniu: łysienie”

Depilacja laserowa - jak działa i jakie daje efekty?

Depilacja laserowa – skuteczny sposób na gładkie ciało? O czym warto wiedzieć przed zabiegiem?

Produkty, które można jeść przy wrzodach

Wrzody żołądka – przyczyny, objawy, leczenie, dieta

mięśniaki macicy - kobieta w gabinecie lekarskim

Mięśniaki macicy – przyczyny, objawy, leczenie

Osoba odwiedzająca osobę chorą na Parkinsona trzyma dłoń na jej dłoniach

Choroba Parkinsona – przyczyny, objawy, diagnoza i leczenie

Zdjęcie rentgenowskie przedstawiające chorobę

Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP) – przyczyny, objawy, leczenie

wątroba

Marskość wątroby – przyczyny, objawy, leczenie

Demencja starcza - co to jest i jakie daje objawy?

Demencja starcza – czym jest, jakie są jej przyczyny i główne objawy?

Mężczyzna z kamicą nerkową ugina się z powodu wielkiego bólu

Kamica nerkowa – objawy, przyczyny i leczenie kamieni nerkowych

Domowe sposoby na ból gardła – który wybrać, jak leczyć?

Kobieta cierpiąca na fobię społeczną

Fobia społeczna – jak sobie z nią radzić i czy można ją pokonać?

kobieta z bólem wątroby

WZW B – szczepienie, objawy, leczenie, przyczyny i dieta

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – przyczyny, leczenie. Objawy ataku paniki

Mężczyzna z nadciśnieniem tętniczym mierzy swoje ciśnienie

Nadciśnienie – rodzaje, przyczyny, objawy, leczenie

żółtaczka

WZW A – szczepionka, objawy, leczenie. Jak można się zarazić żółtaczką pokarmową?

Kobieta z rakiem macicy trzyma się za bolący brzuch.

Rak trzonu macicy – jakie są objawy i rokowania, jak przebiega leczenie raka endometrium?

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Najpopularniejsze

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

ucho kobiety

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Seks – 5 błędów, które popełniają kobiety

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

×