Przejdź do treści

Endoskopia jelita cienkiego i grubego – wskazania i przebieg

Endoskopia jelita cienkiego i grubego - wskazania i przebieg Getty Images
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
W czasie miesiączki nie można usuwać zębów? Anna Kuśnierczak obala mity związane ze stomatologią
W czasie miesiączki nie można usuwać zębów? Anna Kuśnierczak obala mity związane ze stomatologią
Karolina Rogaska /fot. archiwum prywatne
Menstruacyjna rewolucja z majtkami WIMIN. Krótka historia tego, jak pożegnałam plamy na spodniach
Kobieta
Naukowcy wykazali, że COVID-19 jest chorobą sezonową. „Ma to istotne znaczenie dla planowania działań łagodzących fale zachorowań”
Warszawska Syrenka zniknęła z Bulwarów Wiślanych. Wzięła wolne w bardzo słusznej sprawie
„To wszystko, co zgotowała nam pandemia, bardzo negatywnie przełożyło się na naszą rzeczywistość”. O sytuacji osób z astmą mówi dr Piotr Dąbrowiecki

Endoskopia jelita cienkiego i grubego to badania diagnostyczno-terapeutyczne wykorzystywane w gastroenterologii.  Gastroskopia i enteroskopia pozwalają na obrazowanie jelita cienkiego, natomiast kolonoskopia (rektosigmoidoskopia i rektoskopia) stosowane są do oceny jelita grubego. Wprowadzenie endoskopu do wnętrza jelit umożliwia nie tylko rozpoznanie zmian patologicznych, ale i przeprowadzanie drobnych zabiegów leczniczych. Jakie są wskazania do endoskopii i jak się do niej przygotować?

Na czym polega endoskopia jelita cienkiego i grubego?

Badanie endoskopowe przewodu pokarmowego polega na wprowadzeniu do wnętrza ciała elastycznej rurki, na końcu której znajduje się kamera oraz źródło światła. Jeśli endoskop umieszcza się w przełyku, żołądku lub początkowym odcinku jelita cienkiego (części zstępującej dwunastnicy) badanie nazywane jest gastroskopią. Wprowadzenie endoskopu do dalszych odcinków jelita cienkiego określa się jako enteroskopię, a umieszczenie endoskopu do jelita grubego przez odbyt ma miejsce w kolonoskopii. Badanie esicy i odbytnicy określa się mianem (rekto)sigmoidoskopii, a odbytnicy – rektoskopią.

Obraz rejestrowany przez kamerę umieszczoną na endoskopie jest wyświetlany na ekranie komputera i pozwala na ocenę wizualną narządów w czasie rzeczywistym. Podczas badania pobiera się także wycinki, które poddaje się badaniu histopatologicznemu. Endoskopia umożliwia również resekcję niewielkich polipów (polipektomia) oraz hamowanie krwawienia z przewodu pokarmowego.

Rodzaje endoskopii

Wyróżnia się trzy rodzaje endoskopii przewodowej jelita cienkiego: enteroskopię jednobalonową, enteroskopię dwubalonową oraz enteroskopię spiralną. W enteroskopii balonowej endoskop wyposażony jest w lateksowe balony, które napełnia się powietrzem po osiągnięciu przez nie pożądanego odcinka przewodu pokarmowego. Dzięki balonom możliwe jest przesunięcie endoskopu w głąb światła jelita i dokładne zbadanie go. Ta metoda wykorzystywana jest przede wszystkim w diagnozowaniu przyczyn krwawienia z przewodu pokarmowego, a także w celu rozpoznawania choroby Leśniowskiego-Crohna, zespołów złego wchłaniania i polipów. Enteroskopia spiralna przeprowadzana jest przy użyciu endoskopu zaopatrzonego w osłonę ze spiralnym fałdem. Taka konstrukcja umożliwia „nawijanie się” fałdów jelita i przemieszczanie się endoskopu.

Nowoczesną metodą bezprzewodową jest endoskopia kapsułkowa jelita cienkiego, która pozwala na obrazowanie miejsc niedostępnych dla standardowej endoskopii. Pacjent połyka jednorazową kapsułkę wyposażoną w lampkę i kamerę z nadajnikiem. Kapsułka wraz z ruchami perystaltycznymi jelita pokonuje drogę przez układ pokarmowy, wykonując w jej trakcie nawet kilkadziesiąt tysięcy zdjęć. Czas działania kapsułki wynosi około osiem godzin, w czasie których osoba badana może prowadzić dotychczasowy tryb życia. Do wydalenia kapsułki dochodzi w ciągu 48 godzin od jej połknięcia. Przeciwwskazaniem do wykonania endoskopii kapsułkowej jest zwężenie jelita (ryzyko zatrzymania się kapsułki) oraz zaburzenia motoryki jelit.

Jelita a stres / istock

Wskazania do endoskopii jelita cienkiego i grubego

Endoskopia pozwala na dokładne zbadanie poszczególnych odcinków jelita cienkiego i grubego. Może stanowić badanie wstępne, uzupełniające lub potwierdzające diagnozę. Służy zarówno do oceny stopnia zaawansowania choroby jak i skuteczności podjętej interwencji medycznej.

Wskazaniem do endoskopii jelita cienkiego jest:

  • krwawienie z przewodu pokarmowego o niewyjaśnionej przyczynie,
  • podejrzenie choroby zapalnej jelit,
  • celiakia i inne zespoły upośledzonego wchłaniania,
  • podejrzenie zespołów polipowatości przewodu pokarmowego i nowotworu jelita cienkiego,
  • obecność przewlekłego bólu w górnej części jamy brzusznej, nudności i wymioty, zgaga.

Kolonoskopia jako badanie przesiewowe zalecana jest osobom o wyższym ryzyku zachorowania na raka jelita grubego. Ponadto wskazana jest u osób z:

  • objawami ze strony przewodu pokarmowego: bólami brzucha, biegunkami, zaparciami, zmianą rytmu wypróżnień, krwawieniem z odbytu, obecnością krwi w stolcu i stolcami smolistymi,
  • przewlekłą chorobą zapalną jelita grubego,
  • jako badanie kontrolne u pacjentów z chorobami zapalnymi jelit, po polipektomii jelita grubego i terapii raka jelita grubego,
  • jako zabieg usuwania ciał obcych, tamowania krwawień, resekcji polipów i zmian nowotworowych.

Jak przygotować się do badania endoskopii?

Do endoskopii jelita cienkiego należy przyjść na czczo. Ostatni posiłek może być zjedzony ok. sześć lub osiem godzin przed badaniem. Chory powinien poinformować lekarza o przyjmowanych lekach i zastosować się do ewentualnej modyfikacji farmakoterapii jako elementu przygotowania do badania.

W przypadku kolonoskopii konieczne jest dokładne oczyszczenie jelita, jako warunek konieczny do kompletnej oceny zmian patologicznych. Na dwa lub trzy dni przed badaniem choremu zaleca się dietę ubogoresztkową, która polega na wykluczeniu z jadłospisu owoców pestkowych (m.in. winogron, porzeczek, truskawek, malin) i ziaren (pieczywo z ziarnami, siemię lniane). Należy zrezygnować z tłustych potraw i kasz, dozwolone są mięso, ryby, białe pieczywo, drobne makarony, klarowne soki, jasne galaretki i kisiel. Potrawy powinny być przygotowane technikami gotowania, duszenia lub grillowania. Na dzień przed badaniem można zjeść jedynie śniadanie, które jest ubogie w błonnik i nie zawiera surowych warzyw i owoców oraz napojów gazowanych. Przykładowo można przygotować zupę krem, kisiel albo galaretkę.

brzuch

Endoskopia jelita cienkiego i grubego – przebieg badania

Przebieg badania endoskopowego jelita cienkiego i grubego różni się w zależności od rodzaju wybranej metody. W przypadku kolonoskopii pacjent układany jest w pozycji leżącej na lewym boku z podkurczonymi nogami, a w rektoskopii przyjmuje pozycję kolanowo-łokciową. W trosce o komfort pacjenta podawane jest znieczulenie ogólne (sedacja) lub miejscowe. Następnie lekarz wprowadza endoskop i analizuje wyświetlany obraz. Czasem pobierane są wycinki błony śluzowej bądź usuwa się małe polipy. Po zakończeniu badania endoskop jest wysuwany, a wybudzony pacjent pozostaje w gabinecie na czas obserwacji.

Zabiegi endoskopii i kolonoskopii wykonywane są bezpłatnie w ramach Narodowego Funduszu zdrowia, mogą też być zrealizowane prywatnie. Cena kolonoskopii waha się od 350 do ok. 600 zł, natomiast badanie endoskopii kapsułkowej wynosi ok. 3000 zł (endoskopia jelita cienkiego) lub 4000 zł (endoskopia jelita grubego).

Bibliografia:

  1. A. Szczeklik, P. Gajewki, Interna Szczeklika, Medycyna Praktyczna, 2017.
  2. J. Milewski, Enteroskopia w gastroenterologii — przydatność w diagnostyce i terapii na podstawie medycyny opartej na faktach, Gastroenterologia Kliniczna 2019;11(2):61-65.

Zobacz także

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

„Nie powinniśmy się bać mówienia o tym, że problemy jelitowe należą już do chorób cywilizacyjnych” – mówi Roksana Środa, dietetyk kliniczna

Na skorupkach jaj wykryto salmonellę. GIS wydał ostrzeżenie

Na skorupkach jaj wykryto salmonellę. GIS wydał ostrzeżenie

Wady i choroby wrodzone dróg żółciowych – objawy, leczenie

Anisakioza – przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie

Ciało obce w przewodzie pokarmowym – objawy i leczenie

Trichurioza – przyczyny, objawy, diagnostyka, leczenie

Kamica przewodowa – objawy, diagnostyka, leczenie i dieta

Angiodysplazja – objawy, diagnostyka, leczenie

Biegunka szpitalna a Clostridium difficile. Objawy zakażenia

Skąd ta senność po jedzeniu? 6 możliwych powodów /fot.Pexels Polina Tankilevitch

Skąd ta senność po jedzeniu? 6 możliwych powodów

Badanie płynu opłucnowego – wskazania, wyniki, przebieg

Angina ropna – przyczyny, objawy, leczenie i domowe sposoby

Balantidioza – objawy i leczenie zakażenia Balantidium coli

Bliźniaczki syjamskie

Izrael. Lekarze rozdzielili bliźniaczki syjamskie zrośnięte głowami

Twarz kobiety / istockphoto.com

Jelita i zatoki – co mają wspólnego?

Węgorczyca (strongyloidoza) – objawy i leczenie choroby

Regularne przyjmowanie antybiotyków może zwiększać ryzyko zachorowania na raka jelita grubego - alarmują naukowcy

Regularne przyjmowanie antybiotyków może zwiększać ryzyko raka jelita grubego – alarmują naukowcy

Tęgoryjczyca – objawy i leczenie zakażenia tęgoryjcem

Alkohol rozszczelnia jelita - podkreśla psychiatra dr Leszek Rudzki. Co to oznacza w praktyce i jaki to ma wpływ na nasze zdrowie psychiczne?

Alkohol rozszczelnia jelita – ostrzega dr Leszek Rudzki. Co to oznacza w praktyce i jaki to ma wpływ na nasze zdrowie psychiczne?

Biegunka podróżnych – przyczyny, objawy, leczenie

Jak diagnozować ból brzucha?

Cierpisz na nawracające bóle brzucha i nie znasz źródeł swoich dolegliwości? Lekarka Weronika Błaszczyk wymienia możliwe ścieżki diagnostyki

Dlaczego podczas okresu często mamy biegunkę? Wyjaśnia biotechnolożka Ewa Kowalska

Dlaczego podczas okresu często mamy biegunkę? Wyjaśnia biotechnolożka Ewa Kowalska

Giardioza – objawy i leczenie zakażenia Giardia lamblia

Biegunka po antybiotyku – co robić? Ile trwa i jak ją leczyć?

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Objawy odstawienia alkoholu. Jakie są korzyści z niepicia alkoholu?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

przeziębiona kobieta

Żółty katar – objaw infekcji, którą trzeba leczyć. Jak pomóc dziecku a jak dorosłemu?

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

kobieta pijąca zioła

Naturalne odrobaczanie. Czy naprawdę wszyscy mamy pasożyty?

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm