Przejdź do treści

Hiperglikemia – objawy i postępowanie. Skutki hiperglikemii

hiperglikemia - szklanka z kostkami cukru na stole
Fot. grzejnik1981 / Adobe
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
„Pielęgnujemy twarz, kremujemy nogi, szorujemy pięty – a piersi?” – pytają dermatolożki i tłumaczą, jak powinnaś dbać o skórę piersi
Dieta dla zdrowych stawów
Zadbaj o stawy. Sprawdź, które produkty im sprzyjają, a które szkodzą
Chia fresca - lemoniada z nasionami chia
Chia fresca – lemoniada z nasionami chia. Na upały idealna!
Nie nudź się treningiem – wykorzystaj gumy
Lato z klimą. Jak przetrwać i nie zachorować?

Wysoka hiperglikemia zagraża życiu. Najczęstszą jednostką chorobową związaną z hiperglikemią jest cukrzyca. Nadmiar cukru we krwi może jednak wynikać z innych schorzeń czy współistniejących czynników ryzyka.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Hiperglikemia jest stanem wysokiego poziomu cukru (glukozy) we krwi. Hiperglikemia oznacza, że poziom glukozy we krwi wynosi więcej niż przewiduje norma, tzn. przekracza 110 mg/dl (6,1 mmol/l) na czczo. Po posiłku następuje naturalny wzrost poziomu glukozy we krwi, jednak po 2 godzinach powinien on ulec normalizacji. Jeśli poziom cukru we krwi przekracza 250 mg/dl (13,9 mmol/l), wtedy mogą pojawić się objawy m.in. w postaci nudności, wymiotów, bólu głowy. Wysoki poziom glukozy we krwi jest toksyczny dla układu sercowo-naczyniowego, nerwowego, a także dla innych układów i narządów. Nie może być więc lekceważony.

Co to jest hiperglikemia?

Fizjologicznie człowiek przy spożywaniu posiłku wchłania m.in. glukozę z przewodu pokarmowego. Trafia ona do komórek ciała, ale by do nich wniknąć potrzebuje odpowiedniego poziomu insuliny (hormonu wydzielanego przez trzustkę). Glukoza może by też uwalniana z komórek pod wpływem niektórych hormonów. Hiperglikemia to nadmiar glukozy we krwi – może to być pojedynczy incydent związany np. z posiłkiem lub stresem. Może jednak być stanem przewlekłym, związanym z konkretnym schorzeniem. Jeśli poziom insuliny jest właściwy, wpływa ona na utrzymanie odpowiedniego stężenia glukozy we krwi, pomagając komórkom właściwie spożytkować cukier. Nieleczona przewlekła hiperglikemia prowadzi do uszkodzenia komórek i tkanek, a w efekcie do upośledzenia funkcji wielu układów i narządów.

Cukrzyca - nie czekaj, zapobiegaj!

Objawy hiperglikemii

Pojedynczy incydent nadmiernego wzrostu poziomu glukozy we krwi może nie dawać istotnych objawów klinicznych. Jeśli jednak znacznie przekracza granice normy, pojawiają się wymioty, ból głowy, zaburzenia świadomości. W przypadku przewlekłego nadmiaru cukru we krwi obserwuje się takie objawy, jak nadmierne pragnienie, zmęczenie, zaburzenia widzenia, utrata masy ciała, częste oddawanie moczu, zwiększona podatność na infekcje.

Jakie są przyczyny hiperglikemii?

Hiperglikemia po posiłku może być nie zaburzeniem, a fizjologicznym wzrostem poziomu glukozy we krwi, szybko ulegającym normalizacji. Może również rozwinąć się tzw. hiperglikemia stresowa, związana z nadmiernym wydzielaniem hormonów stresu zwiększających poziom cukru. Przyczyną hiperkaliemii może być również choroba, najczęściej cukrzyca. Wyróżnia się cukrzycę typu 1 oraz cukrzycę typu 2. Istotnym problemem jest również cukrzyca ciężarnych. W patomechanizmie cukrzycy istotną rolę odgrywa zaburzenie wydzielania insuliny przez trzustkę oraz obwodowa oporność tkanek na działanie insuliny, co określa się mianem insulinooporności. Wśród innych schorzeń mogących wywołać hiperglikemię wymienia się zespół Cushinga, czyli schorzenie endokrynologiczne związane ze zbyt wysokim poziomem hormonów steroidowych produkowanych przez nadnercza. Hiperglikemia może występować wraz z zapaleniem trzustki, nadmiernym wydzielaniem hormonu wzrostu, niektórymi lekami czy schorzeniami wątroby.

Zobacz także

Postępowanie przy podejrzeniu hiperglikemii

Podstawowym badaniem pozwalającym wykryć hiperglikemię jest sprawdzenie jej poziomu we krwi. Ważne w interpretacji wyniku jest to, kiedy osoba badana ostatnim razem spożywała posiłek. Najlepiej, by poziom glukozy był sprawdzany na czczo. To oznacza, że na 8 godzin przed badaniem należy całkowicie zrezygnować z przyjmowania posiłków. Można również w diagnostyce wykorzystać test doustnego obciążenia glukozą, polegający na tym, że pacjent wypija roztwór glukozy, a następnie po godzinie i po dwóch ma kontrolowany poziom cukru. Aby wiarygodnie określić, w jaki sposób poziom glukozy we krwi zachowywał się w czasie ok. 3 miesięcy, wykonuje się badanie hemoglobiny glikowanej, również oznaczanej z krwi. W domowych warunkach można wykorzystać do pomiaru glukometr.

Hiperglikemia – pierwsza pomoc i leczenie

Hiperglikemia przewlekła, wywołana stanem chorobowym, powinna być leczona przyczynowo. Stan hiperglikemii leczy się, włączając do leczenia insulinę, najczęściej w pompie, gdy poziom cukru jest zbyt wysoki. W przypadku osób chorych na cukrzycę powinno się wezwać jak najszybciej zespół pogotowia ratunkowego. Pierwsza pomoc przedmedyczna nie obejmuje obowiązku podania insuliny. Można co najwyżej pomóc choremu ją podać, gdy jest przytomny.

Dieta przy hiperglikemii

W przypadku ryzyka hiperglikemii konieczne jest stosowanie diety cukrzycowej. Polega ona na racjonalnym, zbilansowanym odżywianiu dostosowanym do wieku i zapotrzebowania, ale przede wszystkim na wykluczeniu produktów, które powodują nadmierny wzrost poziomu cukru we krwi. Zalicza się tu wszystkie źródła cukrów prostych, czyli przede wszystkim słodycze i niektóre owoce. Warto zawsze skonsultować się z dietetykiem – zapozna on chorego z listą produktów o wysokim indeksie glikemicznym, których należy unikać.

 

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Polecamy

„Nie powinny odkładać ciąży kobiety ze schorzeniami ginekologicznymi – endometriozą, zaburzeniami endokrynologicznymi, na przykład zespołem policystycznych jajników” – mówi prof. Marzena Dębska

„Zajęcia jogi śmiechu działają jak masaż twarzy, a przecież śmiech prostuje opadające kąciki ust. Po co myśleć o zmarszczkach? Ważniejsze jest życie pełne radości” – mówi Piotr Bielski, jogin śmiechu

„Ja nie lubię swojego brzucha. Mam sobie wmawiać, że jest zajebisty, jak nie jest? Ale nie jest tak słaby, żebym miała się go bardzo wstydzić i nie wychodzić na plażę” – mówi Ewa Zakrzewska, modelka plus size

„Jesteśmy w światowej czołówce, jeśli chodzi o spożywanie cukru. Jesteśmy jedną z najszybciej tyjących narodowości na świecie!” – mówi Agnieszka Wiśniewska, założycielka Fundacji Szczęśliwi Bez Cukru

Zainteresują cię również:

Migrena na talerzu. Czego nie jeść, by uniknąć bólu głowy?

Twoja przyjaciółka właśnie przyznała się, że ma cukrzycę? Oto, co możesz zrobić

„W pierwszej kolejności pobiera się serce, następnie płuca, wątrobę, trzustkę i na końcu nerki”. Panna Chirurg, czyli dziewczyna przy stole operacyjnym, opowiada jak wygląda procedura przeszczepiania

insulinoopornosc warzywa

Koleżanka mówi ci, że ma insulinooporność. Jak możesz jej pomóc?

„W dniu swoich urodzin dowiedziałam się, że mam cukrzycę. Dostałam przepiękny prezent w postaci skierowania do natychmiastowego stawienia się w szpitalu” – mówi Sandra Kaczmarska, młoda diabetyczka typu 1

5 zaskakujących sposobów, by uniknąć cukrzycy

kobieta ucząca się reanimacji

Reanimacja a resuscytacja. Jaka jest różnica? Jak je przeprowadzić?

kobieta w stanie lękowym

Stany lękowe – jak i dlaczego powstają? Pokonywanie lęku

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

Biegacz ze zdjętymi butami sportowymi i skręconą kostką siedzi na ziemi

Objawy i sposoby leczenia skręconej kostki

kobieta na ćwiczeniach

Tiki nerwowe – jakie są przyczyny, rodzaje i objawy powtarzalnych ruchów mięśni?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Co można wyczytać z języka? Kolor, nalot i faktura mówią dużo o twoim stanie zdrowia

ilustracja przedstawiająca neuroprzekaźniki

Rola neuroprzekaźników w poprawnym funkcjonowaniu organizmu

ilustracja ukazująca leukocyty

Co to są leukocyty? Funkcje białych krwinek oraz przyczyny ich nieprawidłowych wyników

kobieta cierpiąca na leukoplakię otwiera usta

Leukoplakia – jakie czynniki predysponują do jej powstania? Czym jest stan przedrakowy?

lekarz przeprowadzający badania genetyczne

Jak przebiegają badania genetyczne i jakie choroby pozwalają wykryć?

Neurolog omawia z pacjentką wyniki badań

Neurolog, czyli specjalista od schorzeń i chorób układu nerwowego. Jakie dokładnie leczy choroby?

różne rodzaje opatrunków w postaci plastrów i bandaża

Opatrunki – rodzaje, wskazania oraz sposób doboru odpowiedniego środka

Wykonywanie badania elektromiograficznego

Badanie EMG – elektromiografia. Jak wygląda badanie i jakie są wskazania?

Zabieg wstrzykiwania toksyny botulinowej

Toksyna botulinowa w praktyce neurologicznej oraz kosmetologii

Pływające bakterie na odporność

Co to jest immunologia i jakie są jej rodzaje? Badania immunologiczne w diagnostyce

kobieta leży na stole do masażu i korzysta z talasoterapii

Talasoterapia – co to jest i jak działa? Czy zabiegi talasoterapii są skuteczne?

leki psychotropowe w postaci tabletek wysypane na stół

Działanie leków psychotropowych. Przebieg leczenia, skutki uboczne, efekty

Badanie psychologiczne u psychologa

Jak wyglądają badania psychologiczne kierowców oraz w wojsku?