Przejdź do treści

Hipogonadyzm męski oraz żeński. Rodzaje, objawy i leczenie hipogonadyzmu

Młoda kobieta z hipogonadyzmem rozmawia z lekarką w gabinecie lekarskim.
Kzenon/ AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Implant zamiast tabletki przeciwbólowej? Innowacyjne rozwiązanie naukowców
Lekarze dawali mu pół roku życia. Uratował go przeszczep, podczas którego otrzymał pięć narządów naraz
Wraca zerowy podatek VAT na zagraniczne leki ze zbiórek. Walczyli o to między innymi rodzice dzieci z SMA
„To był szok. Przez ponad dwadzieścia lat nie wiedziałam, z czym chodzę w brzuchu”. Szpital popełnił błąd. Pani Wanda odszkodowania nie dostanie
Kolejna fala zakażeń. „Obecny koronawirus bardzo różni się od oryginalnego, to inna choroba, więc możemy mówić o COVID-22”

Zaburzenie funkcji narządów płciowych polegające na produkcji hormonów warunkujących cechy męskie lub żeńskie to hipogonadyzm. Wyróżnia się dwa podstawowe rodzaje hipogonadyzmu: hipogonadotropowy oraz hipergonadotropowy. Stan ten wymaga leczenia w celu powrotu do pełni zdrowia oraz przywrócenia płodności (o ile jest to jeszcze możliwe).

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Ewelina Stefanowicz
lekarz

Niedobór hormonów płciowych prowadzi do skrócenia życia oraz pogorszenia jego jakości, zaniku popędu seksualnego, zaburzeń tożsamości płciowej. Leczenie hipogonadyzmu męskiego i żeńskiego polega na suplementacji odpowiednio androgenów i estrogenów lub gonadotropin, a w przypadku chęci posiadania potomstwa – wspomagania rozrodu.

W przestrzeni zakupowej HelloZdrowie znajdziesz produkty polecane przez naszą redakcję:

Cukier / PSX, Unsplash

Co to jest hipogonadyzm?

Hipogonadyzm to termin medyczny odnoszący się do zaburzeń układu rozrodczego, zarówno męskiego, jak i żeńskiego. Choroba w zależności od płci prowadzi do dysfunkcji jajników lub jąder, a w konsekwencji do zahamowania rozwoju charakterystycznych dla danej płci cech, utraty płodności oraz zaburzenia życia seksualnego.

Wyróżniamy dwa rodzaje hipogonadyzmu:

  • hipogonadyzm hipogonadotropowy, spowodowany niedoborem hormonów gonadotropowych (przysadkowych) – luteiny (LH) oraz folikulotropiny (FSH), które mają za zadanie pobudzać produkcję oraz wydzielanie hormonów płciowych w gonadach;
  • hipogonadyzm hipergonadotropowy – stan, w którym dochodzi do nadmiernej produkcji hormonów gonadotropowych w celu pobudzenia produkcji androgenów oraz estrogenów. W wyniku bezpośrednich uszkodzeń narządów płciowych lub wad wrodzonych stężenie hormonów płciowych nie zwiększa się, co powoduje ciągły wzrost LH oraz FSH.

Przyczyn hipogonadyzmu jest wiele i są one różne w zależności od płci. Do zaburzeń pracy gonad może dojść niemal w każdym okresie życia: płodowym, przed dojrzewaniem płciowym, po jego zakończeniu oraz fizjologicznie w czasie andro- lub menopauzy.

Hipogonadyzm męski

Hipogonadyzm hipergonadotropowy u mężczyzn spowodowany jest chorobami genetycznymi, np. zespołem Klinefeltera, schorzeniami matki podczas ciąży, zapaleniem jąder we wczesnym okresie życia, wadami wrodzonymi, promieniowaniem lub chemioterapią w celu leczenia nowotworów. Często nie da się uchwycić przyczyny tego stanu.

Hipogonadyzm hipogonadotropowy u mężczyzn może być wynikiem: urazów, nowotworów pierwotnych i przerzutów, procesów zapalnych w obrębie czaszki, a także przewlekłego stresu, dopingu farmakologicznego, intensywnego wysiłku, schorzeń psychicznych oraz defektu genetycznego produkcji hormonów gonadotropowych.

Zaobserwowanie hipogonadyzmu (objawów z nim związanych) najłatwiejsze jest na etapie dojrzewania lub po jego zakończeniu, choć nie zawsze dolegliwości są widoczne. Dochodzi do zaniku lub braku rozwoju drugo- i trzeciorzędowych cech płciowych męskich: prącia, moszny, nasieniowodów, owłosienia typu męskiego, męskiego rozłożenia tkanki mięśniowej, proporcji ciała, niskiej barwy głosu, jabłka Adama.

Zobacz także

Hipogonadyzm u kobiet

Hipogonadyzm hipogonadotropowy u kobiet można podzielić na pierwotny oraz wtórny. Pierwotny fizjologicznie występuje w okresie przedpokwitaniowym. Inne przyczyny obejmują choroby genetyczne, mutacje oraz niedobory hormonów gonadotropowych. Hipogonadyzm hipogonadotropowy wtórny powstaje w wyniku uszkodzeń podwzgórza lub przysadki, anoreksji, nadmiernego wysiłku fizycznego, często przyczyna nie jest poznana.

Hipogonadyzm hipergonadotropowy może powstać w wyniku chorób genetycznych (zespół Turnera, zespół Swyera, dysgenezje gonad), niedoborów enzymatycznych, chorób nadnerczy, uszkodzenia jajników.

Hipogonadyzm u kobiet objawia się brakiem drugo- i trzeciorzędowych cech płciowych żeńskich. Narządy płciowe zewnętrzne oraz wewnętrzne, w tym macica i jajowody, nie są prawidłowo wykształcone. Brak jest owłosienia typu żeńskiego, nie poszerzają się biodra. Najbardziej widoczne jest zaburzenie miesiączkowania: krwawienie w okresie pokwitania może nie wystąpić, natomiast w przypadku rozwoju hipogonadyzmu w późniejszym czasie dochodzi niekiedy do wtórnego zatrzymania okresu.

Hipogonadyzm – leczenie

Leczenie hipogonadyzmu hipogonadotropowego polega na podawaniu hormonów płciowych – androgenów lub estrogenów. W niektórych przypadkach terapia zapobiega równocześnie innym objawom niezwiązanym z płcią, np. osteoporozie. Niestety często nie jest możliwe w taki sposób przywrócenie płodności. W celu poczęcia potomstwa należy wówczas skorzystać z zaawansowanych technik wspomagania rozrodu.

We wczesnym leczeniu hipogonadyzmu wtórnego zastosowanie mają hormony gonadotropowe. Schorzenie wykryte w okresie pokwitania pozwala na zastosowanie indukcji spermatogenezy u mężczyzn oraz wywołanie miesiączkowania u kobiet.

Bibliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Bręborowicz G. Położnictwo i ginekologia, tom 2. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2016
Mędraś M. Leczenie hipogonadyzmu męskiego, Przegląd Urologiczny 2007/5 (45)

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź, jak się zachować krok po kroku

Pierwsza pomoc w przypadku poparzenia przez meduzę. Sprawdź krok po kroku, jak się zachować

Domowe sposoby na zatkane ucho. Jak odetkać ucho zatkane: woskowiną, katarem, wodą?

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Od 1 lipca na te badania skieruje cię lekarz rodzinny. Będzie można wykonać je bezpłatnie

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

Weterynarz będzie wykonywał badanie krwi? Tak zakłada nowy projekt ustawy

Brzuch

„Nadżerkę, taką prawdziwą, będzie miało tylko 30 proc. z was. To, czym najczęściej 'straszą’ was ginekolodzy, to ektopia” – mówi dr Agnieszka Nalewczyńska

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. "Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne"

22 proc. kobiet z niepełnosprawnością nigdy nie było u ginekologa. „Brak otwartości często jest bardziej wykluczający niż bariery architektoniczne”

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowa ustawa o zarządzaniu kryzysowym?

Karetka w każdej gminie i wyższe zapomogi. Co jeszcze zakłada nowy projekt ustawy o zarządzaniu kryzysowym?

Plamienie zamiast miesiączki – co oznacza?

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej

Dramatyczne warunki w dziecięcym szpitalu psychiatrycznym w Warszawie. To kolejny symbol tragicznego stanu psychiatrii dziecięcej w Polsce

Łatwo zasypiasz w dzień i nie śpisz w nocy? To może być narkolepsja. Sprawdź, jakie objawy ma to zaburzenie

Gumkowanie hemoroidów – co to jest, objawy. Profilaktyka i leczenie żylaków odbytu

Opalanie natryskowe – czy jest bezpieczną alternatywą dla promieni UV?

Laparotomia – wskazania, przebieg i dieta po operacji jamy brzusznej

Ciałko żółte – funkcje, rola w ciąży, torbiele ciałka żółtego

Chlamydioza – objawy i leczenie zakażenia chlamydią

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Nowe zasady dotyczące odwiedzania pacjentów w szpitalu. Sprawdź, co się zmieniło

Siedem osób usłyszało zarzuty w sprawie samobójstwa znanego lekarza. "Fala hejtu wymierzona w profesora była okrutna"

Siedem osób z zarzutami w sprawie samobójstwa znanego lekarza. „Fala hejtu wymierzona w profesora była okrutna”

Drożdżyca pochwy – przyczyny, objawy i leczenie infekcji. Powikłania nieleczonej kandydozy

Wystawianie zwolnień lekarskich podczas teleporad było nielegalne? ZUS przeprowadza kontrole

Wystawianie zwolnień lekarskich podczas teleporad było nielegalne? ZUS przeprowadza kontrole

Hydroterapia – korzyści z wodolecznictwa i rodzaje zabiegów

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Biały nalot na języku – co oznacza i jak go usunąć?

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Jak fizjoterapia może pomóc w leczeniu obniżenia narządów miednicy mniejszej? Podpowiada Marta Stachowiak

Jak fizjoterapia może pomóc w leczeniu obniżenia narządów miednicy mniejszej? Podpowiada Marta Stachowiak

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

kobieta z problemami skórnymi

Wybroczyny (petocje) – co to jest, dlaczego powstają i jak sobie z nimi poradzić?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Ropiejące oczy kobiety

Ropiejące oczy u dzieci i dorosłych – przyczyny i metody leczenia

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Wysoki cholesterol - jakie są przyczyny i objawy? Sposoby na wysoki cholesterol

Wysoki cholesterol – jakie są przyczyny i objawy? Jak go obniżyć?

para w łóżku

Fellatio, czyli oswajanie penisa. 7 najważniejszych zasad!

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

×