Przejdź do treści

Infekcyjne zapalenie wsierdzia – jakie są objawy choroby? Leczenie i profilaktyka

Żółty stetoskop ułożony w formę wykresu ekg i czerwone serce na niebieskim tle.
Fot. v_l/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
"Możesz założyć t-shirt powyżej pępka, bo taki lubisz. I to nie jest zaproszenie na wspólny seks" - podkreśla Pani Seksuolog
„Możesz założyć t-shirt powyżej pępka, bo taki lubisz. I to nie jest zaproszenie na wspólny seks” – podkreśla Pani Seksuolog
Choroby tarczycy a anemia
Choroby tarczycy a anemia. „Niedokrwistość jest częstym stanem klinicznym towarzyszącym chorobom tarczycy”
Będzie nowa szczepionka? Wyniki badań nad szczepionką koncernów Sanofi i GSK są bardzo optymistyczne
Będzie nowa szczepionka? Wyniki badań nad preparatem koncernów Sanofi i GSK są bardzo optymistyczne
Książka „Jak pokonać insulinooporność, główną przyczynę chorób naszych czasów” Benjamina Bikmana już dostępna! Hello Zdrowie patronem medialnym
„Indyjska odmiana COVID-19 może rozprzestrzeniać się jak ogień wśród niezaszczepionych grup” – ostrzega brytyjski minister zdrowia
„Indyjska odmiana COVID-19 może rozprzestrzeniać się jak ogień wśród niezaszczepionych grup” – ostrzega brytyjski minister zdrowia

Zapalenie wsierdzia to stan zapalny, który obejmuje struktury znajdujące się wewnątrz serca. Jego przyczyną jest zakażenie bakteryjne lub grzybicze. Początkowe objawy są niecharakterystyczne, co utrudnia postawienie jednoznacznej diagnozy. Powikłania choroby są poważnym zagrożeniem dla zdrowia i życia.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Wsierdzie jest wewnętrzną warstwą serca. Stanowi je błona łącznotkankowa, która pokrywa przedsionki i komory serca, zastawki, a także wyściela wnętrze naczyń krwionośnych. W wyniku zakażenia drobnoustrojami, które rozprzestrzenia się przez krew, może dojść do infekcyjnego zapalenia wsierdzia, najczęściej w obrębie zastawek. Szacuje się, że 15% przypadków choroby stanowią zakażenia szpitalne, dlatego u pacjentów poddawanych inwazyjnym zabiegom stosuje się profilaktyczną antybiotykoterapię.

Co to jest zapalenie wsierdzia?

Infekcyjne zapalenie wsierdzia (IZW) to nabyty stan patologiczny struktur serca, który został wywołany przez zakażenie drobnoustrojami obecnymi we krwi. Stan zapalny może obejmować: zastawki, komory, przedsionki, duże naczynia krwionośne oraz ciała obce znajdujące się w obrębie serca: sztuczne zastawki, elektrody rozrusznika serca i cewniki donaczyniowe. Zapalenie wsierdzia klasyfikuje się ze względu na:

  • nawroty choroby: nawrotowe lub przetrwałe,
  • lokalizację: wsierdzie ścienne, zastawka (aortalna, trójdzielna, mitralna),
  • czynnik etiologiczny: bakterie, grzyby,
  • patologię: zajęcie zastawki własnej lub sztucznej.
ból w klatce

Przyczyny zapalenia wsierdzia

Przyczyną infekcyjnego zapalenia wsierdzia jest krwiopochodne zakażenie drobnoustrojami. Za ponad 90% przypadków choroby odpowiadają bakterie z rodziny paciorkowców, gronkowców, pneumokoki, enterokoki, dwoinka rzeżączki, a także stanowiące naturalną florę jamy ustnej. Zdecydowanie rzadziej są to infekcje grzybicze (Candida albicans lub Aspergillus). U części chorych niemożliwe jest zidentyfikowanie czynnika, który wywołał zakażenie. Do zakażenia krwi przez drobnoustroje dochodzi w wyniku naruszenia ciągłości skóry i błon śluzowych. Zwykle ma to miejsce podczas wykonywania operacji chirurgicznych w obrębie klatki piersiowej, jamy brzusznej, układu moczowego. Duże ryzyko infekcji istnieje podczas zabiegów stomatologicznych w obrębie dziąseł i przestrzeni okołozębowej. Do zajęcia struktur serca przez patogeny dochodzi w momencie ich uszkodzenia, dlatego na wystąpienie bakteryjnego zapalenia wsierdzia narażone są w szczególności osoby, które:

  • przebyły chorobę reumatyczną,
  • mają wrodzone lub nabyte wady serca i zastawek,
  • chorują na kardiomiopatię przerostową,
  • przebyły zabieg wymiany zastawki,
  • mają wszczepiony kardiowerter-defibrylator lub elektrody stymulatora serca,
  • mają cewniki w żyłach centralnych.

Do innych czynników ryzyka zalicza się: obniżenie odporności, podeszły wiek, choroby nowotworowe, nieprawidłową higienę jamy ustnej, a także dożylne zażywanie narkotyków. Zapalenie wsierdzia u dzieci powstaje najczęściej w przypadku ubytku w przegrodzie międzykomorowej, siniczych wad serca (tetralogia Fallota, wady związane z dużymi naczyniami krwionośnymi).

Zobacz także

Objawy zapalenia wsierdzia

Pierwsze objawy infekcyjnego zapalenia wsierdzia wiążą się z ogólnoustrojowym zakażeniem organizmu. Nie są one więc charakterystyczne dla tej wady, co może opóźnić jej rozpoznanie. Zalicza się do nich:

  • ogólne osłabienie,
  • podwyższoną temperaturę ciała,
  • dreszcze i nadmierne pocenie się,
  • bóle mięśni i stawów,
  • ból głowy,
  • brak apetytu, utratę masy ciała,
  • ból w klatce piersiowej,
  • ból pleców,
  • nudności i wymioty.

Wraz z rozwojem choroby pojawiają się inne objawy, które mogą wskazywać na bakteryjne zapalenie wsierdzia. Zależą one od części serca, która jest objęta procesem patologicznym:

  • lewa strona serca – objawy zatorowości (szybkie męczenie się, nietolerancja wysiłku, wybroczyny na skórze),
  • prawa strona serca – duszność, kaszel, niekiedy także krwioplucie.

Leczenie zapalenia wsierdzia

Leczenie zapalenia wsierdzia prowadzone jest w warunkach szpitalnych. Polega na dożylnym stosowaniu antybiotyków, zwykle przez 4–6 tygodni. Lek dobiera się na podstawie wykonanego posiewu krwi i antybiogramu. Ponadto włącza się profilaktykę przeciwgrzybiczą, która trwa minimum 2 tygodnie. Jeżeli choroba nie reaguje na terapię lub uszkodzenia są zbyt duże, konieczne jest przeprowadzenie zabiegu chirurgicznego. Rokowania w zapaleniu wsierdzia zależą od czynnika, który wywołał zakażenie, stanu ogólnego chorego, jego wieku, a także czasu, jaki upłynął od zakażenia do postawienia diagnozy i wdrożenia leczenia. Szansa na przeżycie 10 lat wynosi ponad 60%. Nieleczona choroba prowadzi do śmierci. Do najczęstszych powikłań zapalenia wsierdzia zalicza się:

  • zapalenie mięśnia sercowego,
  • uszkodzenie zastawek serca,
  • niewydolność serca,
  • zaburzenia rytmu serca,
  • zatory obwodowe.

Profilaktykę zapalenia wsierdzia stosuje się u pacjentów z grupy ryzyka przed zabiegami chirurgicznymi i stomatologicznymi. Polega ona na podaniu antybiotyku.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

„Polski ład” ogłoszony. Co nowego w ramach działań w zakresie ochrony zdrowia?

Zapalenie mięśnia sercowego – przyczyny, objawy, leczenie

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Opieka paliatywna – na czym polega i jakie są jej rodzaje. Dla kogo jest przeznaczona taka forma opieki?

Najczęstsze wrodzone wady serca u dorosłych i dzieci

Zastawka aortalna – niedomykalność, zwężenie, wymiana

Kobieta i mężczyzna ćwiczą

Ćwiczenia na kręgosłup dla każdego, czyli sposób na zdrowe plecy. Jak właściwie dobrać zestaw ćwiczeń?

Kobieta

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Limfa (chłonka) – funkcje i choroby układu limfatycznego

Przelewanie w brzuchu – czy jest normalne? Co może oznaczać uczucie przelewania wody w brzuchu?

Rehabilitacja kardiologiczna – czym jest i jak przebiega?

Twój chłopak chrapie? To może być zwiastun problemów z sercem

Atropina – działanie, przeciwwskazania i skutki uboczne

Meteopaci to osoby chore na pogodę. Jakie są przyczyny, objawy i sposoby leczenia meteopatii?

Chroń serce przed chłodem. Zimno może mu poważnie zaszkodzić

Prof. Marzena Dębska / zdj. Lewanowicz

„Jeśli dziecko ma przeżyć, nie można czekać” – mówi prof. Marzena Dębska, która jako jedyna w Polsce wykonuje operacje serca płodu w łonie matki

Aorta – funkcje, budowa. Koarktacja i rozwarstwienie aorty

Hello My Hero. Jesika Misztal – bije w niej męskie serce, a ciało pokryte jest bliznami

Gorąca kąpiel – za i przeciw. Komu nie służy kąpiel w gorącej wodzie?

Serce w tarapatach. Tych sygnałów nie ignoruj!

Kardiolog dr Michał Chudzik

Zawał szkodzi sercu i… psychice. „To potężna bomba, która spada na człowieka i nie kończy się na szpitalu” – mówi dr n. med. Michał Chudzik

Suchość pochwy – problem kobiet z niskim poziomem estrogenów. Jak sobie radzić z tą dolegliwością?

Jaglany detoks – oczyść swój organizm szybko i bezpiecznie

Jak pomóc, gdy ktoś się zadławi?

RBBB (blok prawej odnogi pęczka Hisa) – objawy i leczenie

Najpopularniejsze

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

MCH – co to, podwyższone i poniżej normy. MCH w morfologii

Respirator

Jak wygląda intubacja i podłączenie pacjenta do respiratora? Wyjaśnia anestezjolożka Zofia Patyna-Giżejowska

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

białe plamy na paznokciach

Białe plamy na paznokciach – co oznaczają i jak się ich pozbyć?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

„Każdy orgazm jest czymś pięknym, jednak ten rodzaj orgazmu jest wyjątkowy”. Seksuolożka o kobiecym wytrysku

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Torbiel - twarz kobiety z widocznymi krostkami

Torbiel – czym jest, gdzie występuje i czy jest groźna dla zdrowia?

insulinooporność

Dieta w insulinooporności

laboratorium

D-dimery – co to jest? Jak obniżyć zbyt wysoki poziom?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Badanie krwi AST - co to jest i jak interpretować wyniki?

Badanie krwi AST – co to jest i jak interpretować wyniki?