Przejdź do treści

Jak powstaje hipernatremia? Przyczyny, objawy i leczenie choroby

Kobieta siedząca pod ścianą i cierpiąca na hipernatermię
Fot. Ulia Koltyrina / Adobe Stock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
stres trening
Sposoby na stres. Oto 6 skutecznych sposobów, które ukoją twoje nerwy
Nadmierna potliwość – o czym świadczy, jakie są przyczyny?
Szczepionka
Szczepionka na gruźlicę może uchronić nas przed koronawirusem?
Kobieta trzyma się za szyję
Ból i zesztywnienie mięśni karku – przyczyny, leczenie
Kobieta czesząca włosy
Problemy z włosami: łupież, wypadanie włosów, przetłuszczanie się. Co robić?

Hipernatremią określa się stan nadmiaru sodu w organizmie, który powoduje wiele schorzeń, w tym nadciśnienie i zaburzenia pracy serca. Nieleczona poważnie zagraża zdrowiu, a nawet życiu. O nieprawidłowym działaniu gospodarki sodowej organizmu mówimy, kiedy stężenie pierwiastka we krwi przekracza 145 mmol/l.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

Agnieszka Widera
lekarz

Sód jest jednym z najważniejszych pierwiastków występujących w organizmie. Razem z chlorem i potasem dba o równowagę wodno-elektrolitową i kwasowo-zasadową organizmu. Chroni przed odwodnieniem, reguluje ciśnienie krwi i wspomaga pracę serca. Wpływa na zachowanie prawidłowych objętości płynu międzykomórkowego i osmolalność osocza. Odgrywa ogromną rolę w przekaźnictwie impulsów nerwowych i wspomaga pracę enzymów organów wewnętrznych.

Hipernatremia – przyczyny choroby

Sód jest niezbędny do życia i zachowania prawidłowego funkcjonowania organizmu. Nawet najmniejsze odchylenia od przyjętej normy i pojawienie się hipernatremii skutkują pogorszeniem się zdrowia, mogą nawet zagrażać życiu.

Rozwojowi hipernatremii sprzyja wiele czynników. Nadmiar sodu towarzyszy chorującym na cukrzycę, nadczynność tarczycy i osobom mającym przewlekłe problemy z pęcherzem. Stan ten jest również wynikiem utrzymującej się ostrej biegunki i wymiotów, w których wyniku organizm pozbywa się w nadmiarze czystej wody. Jednak najczęstszą przyczyną zbyt dużego stężenia sodu w organizmie jest dieta. Bogata w produkty przetworzone z dużą zawartością glutaminianu sodu, w połączeniu ze znikomym nawadnianiem organizmu, może bezpośrednio prowadzić do rozwoju hipernatremii. Sprzyjają temu pokarmy nasycone jonami sodu – mrożone dania, chipsy, produkty typu fast food, wędliny, wędzone ryby, żółte sery, zupy i sosy w proszku.

Glutaminian sodu jest passé!

Hipernatremia – objawy schorzenia

Nadmiar sodu w organizmie określany terminem hipernatremii ma miejsce, kiedy jego stężenie przekroczy 145 mmol/l. Objawy, jakie powoduje, są łatwe do odczytania i przeprowadzenia trafnej diagnozy. Intensywność ich występowania zależy od czasu trwania i poziomu stężenia sodu w organizmie.

Jakie objawy towarzyszą hipernatremii?

  • osłabienie i bolesność mięśni,
  • senność,
  • znużenie i chroniczny brak energii,
  • zmęczenie,
  • kołatanie serca,
  • rozdrażnienie,
  • mdłości,
  • nadmierna suchość w ustach,
  • wzmożone pragnienie,
  • bóle głowy,
  • wysokie ciśnienie krwi: >145/95 mmHg.

Przebieg hipernatremii

Hipernatremia w zależności od utraty wody i stężenia elektrolitów może przybierać różny przebieg z mniej lub bardziej nasilającymi się objawami. W ostrych stanach oprócz silnych wymiotów i biegunki obserwuje się również utratę wody przez skórę (nadmierna potliwość). Prowadzi to do odwodnienia komórkowego i pozakomórkowego. Łagodniejsze formy hipernatremii mają przebieg na poziomie komórkowym i związane są z nieprawidłową dietą i stopniową utratą wody przez organizm.

Diagnostyka przewiduje rozpoznanie trzech postaci hipernatremii, z których każda charakteryzuje się innym rozpoznaniem:

  • hipernatremia hipowolemiczna – ma miejsce, kiedy dochodzi do znacznego spadku wody w stosunku do sodu, którego stężenie z kolei wzrasta; towarzyszy ostrym chorobom nerek,
  • hipernatremia normowolemiczna – łagodna postać, która polega na ubytku wody bez ubytku sodu; towarzyszy złej diecie, chorobom nerek i pęcherza, moczówce prostej i polekowej,
  • hipernatremia hiperwolemiczna – dochodzi do niej w wyniku przewodnienia organizmu zarówno wodą, jak i elektrolitami, w tym jonami sodu.

Zobacz także

Hipernatremia leczenie zaburzeń gospodarki sodowej organizmu

Nieleczona hipernatremia prowadzi do odkładania się kamieni w nerkach i sprzyja powstawaniu chorób układu moczowego. Ponadto powoduje szereg komplikacji związanych z pojawieniem się chorób układu krążenia. Zbyt wysokie stężenie jonów sodu w żołądku sprzyja powstawaniu wrzodów żołądka i niszczy jego wewnętrzne ściany, co z kolei może przyczyniać się do rozwoju raka żołądka.

Leczenie hipernatremii polega na uzupełnieniu płynów z małą zawartością sodu. Płyny muszą być podawane w regularnych i stałych odstępach czasu i nie powinny przekraczać jednorazowo 0,5 l. W cięższych przypadkach lekarz może zalecić stosowanie środków farmakologicznych, które pomogą w usunięciu nadmiaru sodu z organizmu. Istotną rolę w procesie leczenia ma właściwa dieta niskosodowa, która w naturalny sposób obniża ciśnienie krwi. Powinna być ułożona w porozumieniu z lekarzem, który wskaże, jakich produktów chory powinien szczególnie unikać. Warto zwrócić się o pomoc do dietetyka, który doradzi, jak przygotowywać zbilansowane i energetyczne posiłki pozbawione nadmiaru soli.

Według Światowej Organizacji Zdrowia dzienna, bezpieczna dawka soli nie powinna przekraczać 5 g (płaska łyżeczka). Ilość ta zawiera sól w stanie sypkim, jak i porcje dodawane do żywności gotowej czy podczas przyrządzania posiłków.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Lekarka w fartuchu ochronnym ściąga rękawiczki

Zdjęcie dłoni lekarza po 10 godzinach w rękawiczce. Tak wygląda walka na pierwszej linii frontu z COVID-19

„Proszę przyjść, jak będzie pani chciała mieć dzieci”. Te słowa usłyszała od lekarzy artystka Katarzyna Gabrysz, kiedy szukała pomocy

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – co to za badanie? Jak często ją wykonywać i jak interpretować wyniki?

Kobieta smutna, cierpiaca na depresję poporodową

Depresja poporodowa – jak długo trwa? Jakie są jej objawy i jak ją leczyć?

Triage – na czym polega? Jakie są zasady segregacji medycznej chorych?

Dziewczyna z długimi włosami, uśmiecha się i pokazuje język

Wygląd języka – co popękany lub żółty mówi o zdrowiu?

Mezoterapia igłowa – co to jest, jakie są efekty i skutki uboczne?

Paznokcie

Zmiany na paznokciach. O jakich chorobach świadczą?

kobieta ze zmianami skórnymi twarzy

Przebarwienia na twarzy – przyczyny i sposoby, żeby się ich pozbyć

Wrzody żołądka ‒ leczenie naturalne

Wrzody żołądka – leczenie naturalne. Jakie są domowe sposoby?

Rak kości – objawy i przyczyny

Rak kości – przyczyny i objawy. Jak je szybko rozpoznać?

Zakrzepica - co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

Zakrzepica – co to jest? Jakie są jej objawy i na czym polega leczenie zakrzepicy?

lekarz wykonuje kobiecie rentgen zębów

Zdjęcie pantomograficzne – na czym polega i ile kosztuje?

zapalenie przydatków, kobieta trzymająca się w okolicach podbrzusza

Zapalenie przydatków – objawy, leczenie, możliwe powikłania

kobieta, którą boli brzuch, przepuklina pępkowa

Przepuklina pępkowa u dzieci i dorosłych – objawy i leczenie

Kobieta chora na sarkoidozę rozmawia z lekarką.

Sarkoidoza – przyczyny i objawy. Przebieg oraz leczenie choroby

młoda kobieta zadowolona po usunięciu trądziku

Trądzik hormonalny – przyczyny i leczenie. Jak go rozpoznać?

migotanie przedsionków - kobieta trzyma się za serce

Migotanie przedsionków – przyczyny, objawy i leczenie tej postaci arytmii

para całująca się

Co to jest diafragma? Jakie jest jej działanie i skuteczność jako środka antykoncepcyjnego?

szum w uszach - kobieta trzyma się za ucho

Szum w uszach – przyczyny, leczenie, domowe sposoby

zaburzenia adaptacyjne - smutna kobieta opierająca się o ścianę

Zaburzenia adaptacyjne – czym są? Jak sobie radzić w trudnej sytuacji?

Tyłozgryz, uśmiechnięta dziewczyna z aparatem ortodontycznym na zębach

Tyłozgryz – czym jest? Objawy i leczenie tyłozgryzu u dorosłych i dzieci

Kobieta leżąca w kabinie hiperbarycznej z powodu choroby kesonowej

Choroba kesonowa. Przyczyny, objawy i leczenie choroby nurków

Na szkiełku laboratoryjnym położone są próbki gronkowca złocistego. Szkiełko trzyma w ręku lekarz.

Gronkowiec złocisty – przyczyny i objawy zakażenia. Jak wygląda leczenie?

Najpopularniejsze

Kortyzol – jak go obniżyć? Objawy i przyczyny podwyższonego poziomu kortyzolu

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

kobieta, ból

Fibromialgia – kiedy boli cię wszystko. Czym objawia się ta tajemnicza choroba?

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Regeneracja organizmu po odstawieniu alkoholu. Sprawdź, jakie są efekty, kiedy zrezygnujesz z weekendowego drinka

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

Kobieta krzywi się z powodu bólu spowodowanego złamanym palcem

Jak rozpoznać złamanie palca – czyli objawy złamanego palca u ręki i stopy?

Policzek kobiety z włókniakiem miękkim

Włókniak miękki ‒ jakie są jego przyczyny i jak się pozbyć takich zmian?

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę