Przejdź do treści

Jaka dieta na wysoki cholesterol jest odpowiednia? Co można jeść, a czego lepiej unikać?

taca z jedzeniem, na której jest mnóstwo produktów, które podnoszą cholesterol. Powyzej jest napis cholesterol
Fot. airborne77/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
„Ta decyzja zaprzecza dorobkowi ostatnich 40 lat polskiej medycyny rozrodu, neonatologii i pediatrii”. NIL i PTP o wyroku Trybunału Konstytucyjnego
dziewczyna, ból
„Czy wiesz, czym jest ból?”. Dr Paweł Kabata w mocnych słowach o tym, że nikt nie ma prawa do decydowania o cierpieniu innych
Przeziębienie w ciąży? Lekarka radzi, jak sobie z nim poradzić
Przeziębienie w ciąży? Lekarka podpowiada, jak sobie z nim poradzić
Personel medyczny z własnych środków stworzył „śluzę antycovidową”. Folia szklarniowa i czarne worki na śmieci mają chronić przed wirusem
Jak rozmawiać z dziećmi o sytuacji po wyroku Trybunału Konstytucyjnego ws. aborcji? Podpowiadają autorki profilu "Jak wychować dziewczynki"
Jak rozmawiać z dziećmi o protestach po wyroku Trybunału Konstytucyjnego ws. aborcji? Podpowiadają autorki profilu „Jak wychować dziewczynki”

Wysoki cholesterol jest jednym z czynników przyczyniających się do chorób układu krążenia. Przyczyną jest najczęściej nieodpowiedni styl życia: złe nawyki żywieniowe, brak aktywności fizycznej, palenie tytoniu, a także niektóre choroby przewlekłe. Jednym z najskuteczniejszych sposobów utrzymania cholesterolu w normie jest prawidłowa dieta.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Cholesterol to związek z grupy lipidów, który jest obecny we krwi i tkankach. Pełni w organizmie szereg funkcji – buduje błonę komórkową wszystkich komórek w ciele i bierze udział w syntezie hormonów płciowych, witaminy D3 i kwasów żółciowych. Jest dostarczany do organizmu wraz z pokarmem oraz produkowany w wątrobie i ścianie jelit. Jednak zbyt wysoki cholesterol jest bardzo groźny dla zdrowia, ponieważ znacznie zwiększa ryzyko chorób sercowo-naczyniowych. Ważne są regularne badania jego poziomu i działania profilaktyczne.

Przyczyny wysokiego cholesterolu

Cholesterol dzieli się na dwie frakcje: „dobry” (HDL) i „zły” (LDL). Pierwszy z nich wpływa pozytywnie na układ krążenia, natomiast drugi przyczynia się do rozwoju miażdżycy. Aby kontrolować poziom cholesterolu, należy regularnie wykonywać badania krwi. Przeprowadza się je na czczo w godzinach porannych. Normy przedstawiają się następująco:

  • cholesterol całkowity: 114–200 mg/dl,
  • cholesterol LDL: < 100 mg/dl,
  • cholesterol HDL: dla mężczyzn > 40 mg/dl, dla kobiet > 50 mg/dl.

Przyczyna wysokiego cholesterolu i trójglicerydów we krwi (hipercholesterolemii) leży przede wszystkim w nieodpowiednim stylu życia – złych nawykach żywieniowych, spożywaniu nieodpowiednich pokarmów, siedzącym trybie życia, braku aktywności fizycznej i używkach. Za wzrost stężenia cholesterolu odpowiadają także predyspozycje genetyczne oraz niektóre choroby przewlekłe: cukrzyca, niedoczynność tarczycy oraz zaburzenia pracy wątroby. Początkowo wysoki cholesterol nie wysyła objawów. Dopiero kiedy zaczną rozwijać się choroby naczyń i układu krążenia, pojawiają się pierwsze dolegliwości. Dlatego szczególnie ważne jest wczesne wykrycie hipercholesterolemii i wdrożenie szybkiego leczenia. U niektórych chorych można zaobserwować tzw. kępki żółte (żółtaki cholesterolowe). Są to zmiany skórne zlokalizowane w okolicy powiek, zbudowane z grudek cholesterolu. Ich pojawienie się świadczy zwykle o podwyższonym poziomie LDL.

Produkt zawierający cholesterol hdl

Dieta na wysoki cholesterol

W utrzymaniu prawidłowego stężenia HDL i LDL oraz leczeniu za wysokiego cholesterolu szczególne znaczenie przypisuje się odpowiedniej diecie. Zmiana nawyków żywieniowych, wyeliminowanie z jadłospisu niektórych produktów i zastąpienie ich zdrowymi posiłkami nie tylko przyczyniają się do zmniejszenia masy ciała, ale przede wszystkim minimalizują ryzyko powstania chorób układu krążenia (szczególnie miażdżycy i nadciśnienia tętniczego krwi) i cukrzycy typu II. Dlatego dieta cholesterolowa jest zalecana nawet zdrowym osobom w ramach profilaktyki i prowadzenia zdrowego trybu życia. Podstawą diety na wysoki cholesterol są właściwe nawyki żywieniowe. Należy spożywać 5 posiłków dziennie, w równych odstępach (co 2–3 godziny). Lepiej jest jeść częściej mniejsze porcje, niż dostarczyć organizmowi na raz zbyt dużą dawkę jedzenia. Dzięki temu pokarm nie zalega w żołądku i nie pojawia się nagłe uczucie głodu. Równie ważny jest sposób przyrządzania posiłków. Należy zrezygnować ze smażenia, ponieważ powoduje ono, że potrawy są nie tylko tłuste, ale powstają w nich toksyczne związki chemiczne. Warto polubić dania gotowane na parze, duszone lub pieczone w piekarniku. W jadłospisie powinno znaleźć się więcej owoców i świeżych warzyw. Właściwości obniżające cholesterol przypisuje się awokado, cytrusom, marchwi, jabłkom i gruszkom ze skórką oraz produktom bogatym w błonnik.

Zobacz także

Zbyt wysoki cholesterol – czego nie jeść?

Największy wpływ na wysoki poziom cholesterolu mają nasycone kwasy tłuszczowe. Są one składnikiem produktów pochodzenia zwierzęcego: tłustych serów, nabiału, żółtek jaj, masła, twardych tłuszczów (także pochodzenia roślinnego – olej palmowy i kokosowy) oraz tłustego mięsa i fast foodów. Konieczne jest ograniczenie ich spożycia, np. poprzez zastąpienie ich zdrowszymi produktami:

  • należy zastąpić masło i smalec olejami roślinnymi,
  • zamiast słodyczy warto spożywać owoce,
  • białe pieczywo warto zamienić na pieczywo pełnoziarniste,
  • tłustą śmietanę i majonez można zastąpić jogurtem greckim lub naturalnym,
  • zamiast tłustego mięsa (wieprzowiny) warto wybrać chude mięso (indyka) lub ryby,
  • tłuste sery, twarogi i mleko należy zastąpić produktami odtłuszczonymi.

Mimo że w żółtkach jaj obecna jest duża ilość cholesterolu, nie jest konieczne całkowite wyeliminowanie ich z diety. Warto jednak ograniczyć je do 3 w tygodniu. Bezwzględnie należy wyeliminować alkohol i rzucić lub ograniczyć palenie papierosów.

Najnowsze w naszym serwisie

i
Treści zawarte w serwisie mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady lekarskiej. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem.

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Lekarze odkryli nowy organ w naszych ciałach. Mamy go w głowie

Peeling kawitacyjny – efekty, przeciwwskazania, jak często robić?

Lipoza iniekcyjna - zabieg

Lipoza iniekcyjna – co to, efekty, przeciwwskazania

kobieta u kosmetyczki

Fotoodmładzanie – co to jest, efekty, rodzaje, przeciwwskazania

Dieta Cambridge

Dieta Cambridge – program odchudzania oparty na gotowych produktach

Nagrodę Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii otrzymali: Harvey J. Alter, Michael Houghton and Charles M. Rice

Nagroda Nobla 2020 w dziedzinie medycyny i fizjologii przyznana! Znamy laureatów

Margaryna czy masło na cholesterol? Skład margaryny

„Bycie na diecie stało się w naszej kulturze atrybutem kobiety”. Psychodietetyczka Małgorzata Akkus wyjaśnia, dlaczego diety odchudzające są nieskuteczne i dlaczego warto zacząć jeść intuicyjnie

„Bycie na diecie stało się w naszej kulturze atrybutem kobiety”. Małgorzata Akkus tłumaczy, jak jeść intuicyjnie i dlaczego diety odchudzające są nieskuteczne

chory kręgosłup

Skolioza, skrzywienie boczne – przyczyny, objawy, ćwiczenia

lekarz wykonuje usg piersi pacjentki

USG piersi – kiedy i jak często robić? Jak wygląda USG piersi?

wyspadek samochodowy

Wstrząs mózgu – przyczyny, objawy, pierwsza pomoc, leczenie

jęczmień na powiece

Jęczmień na oku – przyczyny, profilaktyka, leczenie

szczupła dziewczyna

Chudnięcie – ile można zdrowo chudnąć? Jem i chudnę – przyczyny

bolący brzuch

Rak trzustki – objawy, rokowania, przyczyny. Ile się żyje?

Mężczyzna trzyma się za klatkę piersiową, przstawia chusteczkę do ust i mocno kaszle

Gruźlica (suchoty) – objawy, przyczyny, leczenie, szczepionka

Kobieta zakażona glistą ludzką leży skulona i trzyma się za brzuch.

Glista ludzka – objawy, leczenie, drogi zakażenia glistnicą

Kobieta na badaniu piersi metodą mammografii

Mammografia – wskazania, przygotowanie, cena. Mammografia czy USG?

nogi

Zakrzepica żył głębokich i powierzchownych – objawy, leczenie

kobieta podczas badania oczu

Zez zbieżny i rozbieżny – przyczyny, objawy i leczenie

Lekarz pobierający próbkę krwi aby sprawdzić czy pacjent jest chory na hemofilię

Hemofilia typu A, B i C – przyczyny, objawy i leczenie

kobieta zgrzytająca zębami

Bruksizm – przyczyny, objawy, leczenie. Co to jest?

Kobieta w białej bluzce przytyrzymuje chusteczkę przy nosie, ponieważ ma krwotok

Krew z nosa – przyczyny, jak zatamować krwotok z nosa?

Dieta ketogeniczna – co jeść? Zasady diety i jadłospis

dziecko z wysypką

Różyczka u dzieci i dorosłych – objawy, leczenie i szczepienie

Najpopularniejsze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Poznaj sposoby masturbacji

Ból trzustki - kobieta trzymająca się za brzuch

Ból trzustki – jak boli trzustka i jak odróżnić ból trzustki od bólu żołądka?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Płatki kwiatków na otwartej dłoni

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

Łóżkowy savoir-vivre. Kilka przykładów fajnych zachowań w sypialni

Para na kanapie

Seks analny – co to jest i jakie są najlepsze pozycje analne?

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

5 rzeczy, które mężczyźni uwielbiają w łóżku

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

Truskawki - produkty bogate w błonnik

Błonnik – w czym jest go dużo? Sprawdź, jakie owoce i warzywa są bogate w błonnik

Kiedy występuje niskie ciśnienie i wysoki puls?

Niskie ciśnienie i wysoki puls – kiedy występują? Co to oznacza?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

Orgazm - jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Orgazm – jak go osiągnąć? 10 sposobów na lepszy orgazm

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

Wada wzroku minus czy plus? A może astygmatyzm? Rodzaje wad wzroku

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.