Przejdź do treści

Jaka dieta na wysoki cholesterol jest odpowiednia? Co można jeść, a czego lepiej unikać?

taca z jedzeniem, na której jest mnóstwo produktów, które podnoszą cholesterol. Powyzej jest napis cholesterol
Fot. airborne77/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Wielkanocna baba orkiszowa. Znacznie zdrowsza niż klasyczna
Wielkanocna baba orkiszowa. Znacznie zdrowsza niż klasyczna
Podstawowa przemiana materii (PPM) - od czego zależy i jak ją obliczyć?
Podstawowa przemiana materii (PPM) – od czego zależy i jak ją obliczyć?
Mateusz Morawiecki / MWMEDIA
Rząd przedłuża ograniczenia. Nadal nie możemy wychodzić z domów
wysypka na plecach
Dermatolodzy ostrzegają. Zmiany skórne mogą być objawem koronawirusa?
Smutna kobieta - GAD
Czym jest GAD i jakie są jego objawy? Tłumaczy psycholożka Anna Cyklińska

Wysoki cholesterol jest jednym z czynników przyczyniających się do chorób układu krążenia. Przyczyną jest najczęściej nieodpowiedni styl życia: złe nawyki żywieniowe, brak aktywności fizycznej, palenie tytoniu, a także niektóre choroby przewlekłe. Jednym z najskuteczniejszych sposobów utrzymania cholesterolu w normie jest prawidłowa dieta.

Nasze teksty zawsze konsultujemy z najlepszymi specjalistami

lek. Marta Dąbrowska
Marta Dąbrowska
lekarz

Cholesterol to związek z grupy lipidów, który jest obecny we krwi i tkankach. Pełni w organizmie szereg funkcji – buduje błonę komórkową wszystkich komórek w ciele i bierze udział w syntezie hormonów płciowych, witaminy D3 i kwasów żółciowych. Jest dostarczany do organizmu wraz z pokarmem oraz produkowany w wątrobie i ścianie jelit. Jednak zbyt wysoki cholesterol jest bardzo groźny dla zdrowia, ponieważ znacznie zwiększa ryzyko chorób sercowo-naczyniowych. Ważne są regularne badania jego poziomu i działania profilaktyczne.

Przyczyny wysokiego cholesterolu

Cholesterol dzieli się na dwie frakcje: „dobry” (HDL) i „zły” (LDL). Pierwszy z nich wpływa pozytywnie na układ krążenia, natomiast drugi przyczynia się do rozwoju miażdżycy. Aby kontrolować poziom cholesterolu, należy regularnie wykonywać badania krwi. Przeprowadza się je na czczo w godzinach porannych. Normy przedstawiają się następująco:

  • cholesterol całkowity: 114–200 mg/dl,
  • cholesterol LDL: < 100 mg/dl,
  • cholesterol HDL: dla mężczyzn > 40 mg/dl, dla kobiet > 50 mg/dl.

Przyczyna wysokiego cholesterolu i trójglicerydów we krwi (hipercholesterolemii) leży przede wszystkim w nieodpowiednim stylu życia – złych nawykach żywieniowych, spożywaniu nieodpowiednich pokarmów, siedzącym trybie życia, braku aktywności fizycznej i używkach. Za wzrost stężenia cholesterolu odpowiadają także predyspozycje genetyczne oraz niektóre choroby przewlekłe: cukrzyca, niedoczynność tarczycy oraz zaburzenia pracy wątroby. Początkowo wysoki cholesterol nie wysyła objawów. Dopiero kiedy zaczną rozwijać się choroby naczyń i układu krążenia, pojawiają się pierwsze dolegliwości. Dlatego szczególnie ważne jest wczesne wykrycie hipercholesterolemii i wdrożenie szybkiego leczenia. U niektórych chorych można zaobserwować tzw. kępki żółte (żółtaki cholesterolowe). Są to zmiany skórne zlokalizowane w okolicy powiek, zbudowane z grudek cholesterolu. Ich pojawienie się świadczy zwykle o podwyższonym poziomie LDL.

Produkt zawierający cholesterol hdl

Dieta na wysoki cholesterol

W utrzymaniu prawidłowego stężenia HDL i LDL oraz leczeniu za wysokiego cholesterolu szczególne znaczenie przypisuje się odpowiedniej diecie. Zmiana nawyków żywieniowych, wyeliminowanie z jadłospisu niektórych produktów i zastąpienie ich zdrowymi posiłkami nie tylko przyczyniają się do zmniejszenia masy ciała, ale przede wszystkim minimalizują ryzyko powstania chorób układu krążenia (szczególnie miażdżycy i nadciśnienia tętniczego krwi) i cukrzycy typu II. Dlatego dieta cholesterolowa jest zalecana nawet zdrowym osobom w ramach profilaktyki i prowadzenia zdrowego trybu życia. Podstawą diety na wysoki cholesterol są właściwe nawyki żywieniowe. Należy spożywać 5 posiłków dziennie, w równych odstępach (co 2–3 godziny). Lepiej jest jeść częściej mniejsze porcje, niż dostarczyć organizmowi na raz zbyt dużą dawkę jedzenia. Dzięki temu pokarm nie zalega w żołądku i nie pojawia się nagłe uczucie głodu. Równie ważny jest sposób przyrządzania posiłków. Należy zrezygnować ze smażenia, ponieważ powoduje ono, że potrawy są nie tylko tłuste, ale powstają w nich toksyczne związki chemiczne. Warto polubić dania gotowane na parze, duszone lub pieczone w piekarniku. W jadłospisie powinno znaleźć się więcej owoców i świeżych warzyw. Właściwości obniżające cholesterol przypisuje się awokado, cytrusom, marchwi, jabłkom i gruszkom ze skórką oraz produktom bogatym w błonnik.

Zobacz także

Zbyt wysoki cholesterol – czego nie jeść?

Największy wpływ na wysoki poziom cholesterolu mają nasycone kwasy tłuszczowe. Są one składnikiem produktów pochodzenia zwierzęcego: tłustych serów, nabiału, żółtek jaj, masła, twardych tłuszczów (także pochodzenia roślinnego – olej palmowy i kokosowy) oraz tłustego mięsa i fast foodów. Konieczne jest ograniczenie ich spożycia, np. poprzez zastąpienie ich zdrowszymi produktami:

  • należy zastąpić masło i smalec olejami roślinnymi,
  • zamiast słodyczy warto spożywać owoce,
  • białe pieczywo warto zamienić na pieczywo pełnoziarniste,
  • tłustą śmietanę i majonez można zastąpić jogurtem greckim lub naturalnym,
  • zamiast tłustego mięsa (wieprzowiny) warto wybrać chude mięso (indyka) lub ryby,
  • tłuste sery, twarogi i mleko należy zastąpić produktami odtłuszczonymi.

Mimo że w żółtkach jaj obecna jest duża ilość cholesterolu, nie jest konieczne całkowite wyeliminowanie ich z diety. Warto jednak ograniczyć je do 3 w tygodniu. Bezwzględnie należy wyeliminować alkohol i rzucić lub ograniczyć palenie papierosów.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Kwercetyna - ważny składnik diety

Kwercetyna – ważny składnik diety

Wielkanoc w wersji fit. Podpowiadamy, jak nie stracić zdrowych nawyków w święta

Wielkanoc w wersji fit. Podpowiadamy, jak nie stracić zdrowych nawyków w święta

Pektyny w diecie i medycynie

Pektyny w diecie i medycynie

Archiwalne zdjęcie z czasów pandemii hiszpanki/Underwood Archives/Getty Images

Grypa hiszpanka. Historia największej pandemii na świecie

Przełam się

Nie daj się i przełam się! Co zrobić, kiedy nie widać efektów ćwiczeń i diety?

Ćwiczę, ale wciąż nie chudnę. Dlaczego tak się dzieje? Oto odpowiedź!

Ćwiczę, ale wciąż nie chudnę. Dlaczego tak się dzieje? Oto odpowiedź!

500 kcal mniej każdego dnia. W jaki sposób tego dokonać?

500 kcal mniej każdego dnia. W jaki sposób tego dokonać?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Co oznacza obniżona temperatura ciała i jakie są jej przyczyny? Kiedy spadek temperatury może być niebezpieczny?

Kobieta je lody

7 dietetycznych mitów. O których definitywnie możesz zapomnieć?

krewetki żródłem cynku

Cynk – rola, zapotrzebowanie, skutki niedoboru i nadmiaru, źródła

pęczek ziół

Dlaczego diety nie działają? Oto 5 psychologicznych powodów

Głóg, krzew

Głóg – sprawdź jego działanie i właściwości

zamyślona kobieta o jasnych włosach

Czy to już choroba?

Kobieta z chorym dzieckiem - mokowiscydoza

Mukowiscydoza, czyli „choroba słonego potu”. Pediatra wyjaśnia, co powinno jeść dziecko, które się z nią zmaga

Twarz kobiety

Dieta dla skóry. Masz problemy z cerą? Przeczytaj, co powinnaś jeść

pączki

Tłusty czwartek – jak go przeżyć? Oto kilka zasad dotyczących jedzenia słodyczy

pączki

Tłusty czwartek. Jak zjeść pączka i nie przytyć? Ile pączek ma kalorii?

miska z jedzeniem

Dieta wolumeryczna – przeciwieństwo powszechnych wyobrażeń na temat diet. Na czym polega?

siatka na zakupy

Dieta powinna być dobrze przemyślana. „Odżywiaj się zdrowo, nie modnie” – apeluje dietetyczka Anna Reguła

Jak rozpoznać zawał i pomóc osobie, która go przechodzi? Poznaj porady ratownika medycznego!

5 prozdrowotnych ekstraktów roślinnych, które powinna znać każda kobieta

5 prozdrowotnych ekstraktów roślinnych, które powinna znać każda kobieta

Dieta owsiankowa. Jest skuteczna, ale czy bezpieczna?

dieta

5 najczęstszych błędów przy odchudzaniu

Efekt Whoosh / istock

Do tej pory traciłaś na wadze, a teraz stoisz w miejscu? Dietetyczka Emilia Cesarek wyjaśnia, jakie mogą być tego powody

Najpopularniejsze

8 rzeczy, których organizm kobiety nie wybacza po 30-tce

Sandra Kubicka

Sandra Kubicka: nigdy już nie powiem, że jestem w stu procentach zdrowa, nawet jeśli kiedyś będę czuła się lepiej

„Wyjście z toksycznego związku nie łatwe, ale jest możliwe. I trzeba to zrobić. Dla siebie”. Dr Bogdan Stelmach o niezdrowych relacjach w parze

Masturbacja może być jeszcze przyjemniejsza. Co robić, aby przenieść doznania na wyższy poziom?

cynk w migdałach

Cynk – gdzie go szukać? Poznaj 5 naturalnych źródeł cynku

kobieta, którą bolą plecy

O czym świadczy ból pod łopatką? Charakter bólu, objawy i możliwe sposoby leczenia

Mama zakleja plaster dziekcu. Na zdjeciu widoczne dłonie na drewnianym stole

Zastrzał – 7 domowych sposobów jak sobie z nim poradzić

kobieta z bólem zęba

Ropień zęba – domowe sposoby na opuchliznę

Kobieta trzymająca się za plecy na dole z powodu bólu pleców

Co oznacza ból pleców na dole i jakie podjąć leczenie, by go uśmierzyć?

kobieta, leżąca na łóżku, z bolącym brzuchem

Jak rozpoznać zakażenie owsikami? Czy pasożytów można pozbyć się domowymi sposobami?

Kobieta pokazuje język, na nim jest zaznaczony czerwony punkt

Krosta na języku – przyczyny powstawania, leczenie. Skąd się bierze krosta na języku i jakie ma formy?

kobieta trzymająca się obiema rękami z okolice mostka

Co oznacza ból w mostku? Charakter i różne przyczyny dolegliwości

sen

Co oznacza drętwienie rąk w nocy i podczas snu?

spuchnięta powieka - kobieca powieka

Spuchnięta powieka – przyczyny i leczenie opuchlizny. Domowe sposoby na opuchnięte powieki.

seks analny

Ciekawi cię seks analny? Mamy dla ciebie 9 wskazówek, które pozwolą ci się do niego sensownie przygotować

Produkty zawierające witaminę A

Witamina A – właściwości, występowanie i suplementacja. Za co odpowiada w organizmie?