Przejdź do treści

Kalprotektyna – badanie w kale. Normy oraz interpretacja wyników

Lekarz siedzi za biurkiem i przegląda wyniki badań pacjenta
Tomasz/AdobeStock
Podoba Ci
się ten artykuł?
Udostępnij bliskim
Najnowsze
Wrzody żołądka – jak wyglądają objawy? Wyjaśnia gastroenterolog
4 sposoby na pogodzenie się
Jak się skutecznie pogodzić? Skorzystaj ze wskazówek psychologa
Chwile, kiedy dziecko wyrasta z małej fasolki, warte są każdej sekundy. Zobacz galerię niesamowitej radości z oczekiwania
Judy Chicago, matka chrzestna waginy: feminizm jest humanizmem
Chleb bez mąki. Wzbogać swoje wielkanocne menu o zdrowe pieczywo

Kalprotektyna to białko, którego pomiar znalazł zastosowanie w diagnostyce i monitorowaniu chorób przebiegających ze stanem zapalnym w jelitach. Nie jest jeszcze zbyt popularna, jednak staje się coraz powszechniejsza, szczególnie w przypadku dolegliwości, takich jak przewlekła biegunka z niewiadomej przyczyny.

Badanie kalprotektyny w kale jest procedurą nieinwazyjną i prostą, a do jego wykonania potrzebna jest jedynie niewielka próbka stolca. Jest to szczególnym atutem dla osób, u których konieczne jest monitorowanie zaostrzeń choroby, między innymi w nieswoistych chorobach zapalnych jelit.

Kalprotektyna – co to jest?

Kalprotektyna to białko zaliczane do białek ostrej fazy. W ludzkim organizmie występuje głównie w ziarnistościach oraz cytoplazmie komórek krwi – granulocytach obojętnochłonnych (neutrofilach), ale także w makrofagach, monocytach oraz komórkach nabłonkowych. W wyniku reakcji immunologicznej wydzielana jest do przestrzeni pozakomórkowej. Jej naturalną funkcją jest regulacja procesu zapalnego. Ma również działanie antybakteryjne oraz antyproliferacyjne. Dzięki niej ograniczona zostaje możliwość przylegania patogennych bakterii do śluzówki jelit. W diagnostyce stanów patologicznych kalprotektyna znalazła zastosowanie ze względu na szczególne właściwości. Pod wpływem czynników zapalnych jej stężenie w płynach ciała (surowicy krwi, moczu, płynie mózgowo-rdzeniowym, płynie maziowym) zwiększa się w porównaniu ze stanem fizjologicznym. Dodatkowym atutem jest trwałość, która uwarunkowana jest zdolnością do wiązania się z jonami wapnia. Obecnie największe zastosowanie w medycynie ma badanie stężenia kalprotektyny w stolcu. Jej poziom w kale naturalnie jest wyższy niż we krwi, nawet u osób zdrowych, natomiast choroby jelit dodatkowo podwyższają jej stężenie, ponieważ zwiększają przemieszczanie się komórek zapalnych do światła jelita. Obserwuje się to szczególnie w nieswoistych zapaleniach jelit.

Badania profilaktyczne – po prostu je zrób!

Badanie kalprotektyny w kale

Oznaczenie kalprotektyny w kale należy do badań prostych i szybkich. Znalazło zastosowanie w diagnostyce oraz monitorowaniu chorób układu pokarmowego, przede wszystkim w momencie, gdy pojawiają się dolegliwości w postaci biegunki, nudności, wymiotów czy bólów brzucha. Należy pamiętać, iż badanie nie może zastąpić endoskopii, która konieczna jest do rozpoznania patologii, natomiast pomiary kalprotektyny mogą ograniczyć wykonywanie procedur inwazyjnych w trakcie trwania choroby. Badanie nie jest inwazyjne, a do jego przeprowadzenia wykorzystuje się próbkę stolca wielkości orzecha laskowego. Dzięki stabilności białka możliwe jest przechowywanie jej aż do 7 dni w różnych temperaturach bez konieczności zamrażania. Obecność kalprotektyny wykrywa się dzięki testom immunoenzymatycznym typu ELISA, które opierają się na wykorzystywaniu przeciwciał przeciwko białku. Istnieją dwa typy badania: jakościowe oraz ilościowe. Norma kalprotektyny wynosi do 50 mg/kg m.c. Niestety badanie poziomu białka nie jest jeszcze tak popularne jak inne procedury diagnostyczne. Często zdarza się, że pacjent musi je przeprowadzić odpłatnie. Cena prywatnego badania kalprotektyny w kale wynosi ok. 70 zł.

Zobacz także

Kalprotektyna w kale – interpretacja wyników

Badanie kalprotektyny w kale może dostarczyć istotnych dla procesu diagnostycznego informacji pomagających rozróżnić przyczyny dolegliwości.

Kalprotektynę podwyższoną obserwuje się w stanach chorobowych, takich jak:

  • nieswoiste zapalne choroby jelit – choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego,
  • nowotwory jelita grubego,
  • choroby o podłożu reumatycznym,
  • zapalenie trzustki,
  • zapalenie płuc,
  • znaczny wysiłek fizyczny,
  • w trakcie przyjmowania niesteroidowych leków przeciwzapalnych.

Jeżeli chodzi o testy jakościowe, dają one odpowiedź na pytanie, czy w stolcu znajduje się białko zapalne. Wynik dodatni badania świadczy o istotnej obecności kalprotektyny w kale, natomiast ujemny – o nieistotnej. W większości laboratoriów dostępny jest test ilościowy, który pozwala na dokładne określenie ilości białka w stolcu. Stężenie kalprotektyny w kale powyżej 250 µg/g jest silnie związane z obecnością przewlekłego stanu zapalnego w jelitach. Niższe wartości – poniżej 50 µg/g – wskazują raczej na zespół czynnościowy – jelito drażliwe. W ocenie kilku wyników badań wykonanych w różnym czasie z powodu nieswoistych zapaleń jelit należy zwrócić uwagę na różnice stężeń – zwiększenie kalprotektyny świadczy o zaostrzeniu stanu zapalnego, zmniejszenie – o remisji choroby.

BIbliografia

Przytrzymaj
i odkryj

Olender K., Bergmann K., Odrowąż-Sypniewska G.: Kalprotektyna w kale jako marker zapalny w nieswoistych zapaleniach jelit. Journal of Laboratory Diagnostics 2012; 48 (4): 433–439.
Burri E., Manz M., Rothen C. i wsp.: Monoclonal antibody testing for fecal calprotectin is superior to polyclonal testing of fecal calprotectin and lactoferrin to identify organic intestinal disease in patients with abdominal discomfort. Clin. Chim. Acta. 2013; 416: 41–47.

Najnowsze w naszym serwisie

Podoba Ci się ten artykuł?

Tak
Nie

Powiązane tematy:

Zainteresują cię również:

Dziewczyna uzależniona od komputera

Uzależnienie od komputera i Internetu u dzieci i młodzieży – objawy i sposoby leczenia

kobieta zasłania twarz przed światłem słonecznym z powodu światłowstrętu

Światłowstręt – objawy i leczenie nadwrażliwości oczu. Skąd bierze się światłowstręt?

Chłopiec na hamaku wymagający terapii behawioralnej

Terapia behawioralna – historia i charakterystyka. Na czym polega jej skuteczność?

Kobieta siedząca pod ścianą i cierpiąca na hipernatermię

Jak powstaje hipernatremia? Przyczyny, objawy i leczenie choroby

Krew pobrana do fiolki do badania LDH

LDH – czym jest ten wskaźnik i o czym mówi jego wysoki poziom?

Krew we fiolce pobrana do badania AspAT

AspAT – czym zajmuje się ten enzym i w jakim celu bada się jego poziom?

Kobieta pod zabiegu mikrodermabrazji

Mikrodermabrazja – na czym polega ten zabieg i czy jest skuteczny?

Kobieta cierpiąca na przerost nadnerczy

Czym jest i jak się objawia wrodzony przerost nadnerczy? Konsekwencje schorzenia

Kobieta odczuwająca skutki wstrząsu kardiogennego

Wstrząs kardiogenny – objawy, postępowanie i leczenie w stanie zagrożenia życia

Kobieta wykonująca resuscytację na manekinie

Resuscytacja krążeniowo-oddechowa – na czym polega i jak ją prawidłowo wykonać?

Kobieta w ciąży siedząca na kanapie i stresująca się

Stres w ciąży – czy ma negatywny wpływ na rozwój dziecka?

Dziecko trzyma się za ucho z powodu bólu

Jak postępować w przypadku bólu ucha? Jak uśmierzyć ból?

Starsza kobieta z ryzykiem raka skóry

Rak skóry – rodzaje, objawy i leczenie nowotworu. Jaka jest przyczyna zmian?

Lekarka badająca mężczyznę chorego na Zespół Conna

Zespół Conna – przyczyny i objawy hiperaldosteronizmu. Hiperaldosteronizm pierwotny i wtórny

Krwinki zmierzające w stronę aglutencji

Aglutynacja – na czym polega ten proces i do czego się go wykorzystuje?

Kobieta trzymająca się za szyję z powodu mioklonii

Mioklonie – czym są, jakie są ich przyczyny i objawy? Czy mioklonie świadczą o chorobie?

Kobieta na konsultacji u lekarza w sprawie ozonoterapii

Ozonoterapia – czym jest ta metoda? Przy jakich schorzeniach jest zalecana terapia ozonowa?

Lekarz przeprowadzający toksykologię

Toksykologia – czym się zajmuje? Dlaczego warto badać właściwości substancji toksycznych?

Kobieta z objawem Chełmońskiego, trzymająca się za ramię z powodu skurczu

Objaw Chełmońskiego – czym jest i w jakim celu stosują go medycy?

Kobieta o osobowości schizoidalnej, czytająca książkę

Osobowość schizoidalna – podłoże, objawy i leczenie. Na czym polega zaburzenie?

kobieta cierpiąca na opryszczkę dotyka wargi

HSV jako wirus wywołujący opryszczkę. Czy jest zagrożeniem dla organizmu?

kobieta karmiąca dziecko piersią chodzi po polu

Jakie są zasady prawidłowego odżywiania się matki karmiącej piersią

kobieta cierpiąca na chorobę Gauchera siedzi na łóżku

Choroba Gauchera – leczenie, objawy i diagnostyka tej rzadkiej choroby

Kobieta trzymająca się za głowę z powodu zawrotów głowy

Przyczyny, objawy i leczenie zawrotów głowy. Czy zawroty głowy podczas leżenia zagrażają zdrowiu?